Bản án 44/2026/HNGĐ-ST — Tranh chấp về thay đổi người trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn

NỘI DUNG VỤ ÁN

Trong đơn khởi kiện, bản tự khai chị Vũ Thị Thanh H là nguyên đơn trình bày: Chị Vũ Thị Thanh H và anh Đinh Văn L trước đây là vợ chồng và có quan hệ hôn nhân hợp pháp. Quá trình chung sống đã phát sinh mâu thuẫn và đã được Toà án nhân dân huyện K, tỉnh Ninh Bình cũ nay là Toà án nhân dân khu vực 4 – Ninh Bình giải quyết cho vợ chồng ly hôn. Tại bản án số 27/2022/HNGĐ – ST ngày 29 tháng 6 năm 2022 Toà án nhân dân huyện K, tỉnh Ninh Bình cũ nay là Toà án nhân dân khu vực 4 – Ninh Bình đã quyết định về vấn đề nuôi con sau khi ly hôn: giao cho anh Đinh Văn L tiếp tục trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con chung là cháu Đinh Xuân T1, sinh ngày 09 tháng 1 năm 2015 cho đến khi con thành niên. Tuy nhiên sau khi ly hôn việc trông nom chăm sóc giáo dục con chung cháu Đinh Xuân T1 của anh Đinh Văn L không đảm bảo, anh L không ở nhà không trực tiếp trông nom, chăm sóc, giáo dục cháu T1. Do anh L không thực hiện quyền và nghĩa vụ của mình, do đó để đảm bảo quyền lợi của con cũng như sự phát triển bình thường của cháu T1, về phía cháu T1 cũng mong muốn được ở với mẹ. Chị H đề nghị Toà án giải quyết thay đổi người nuôi con sau khi ly hôn. Đề nghị Toà án giải quyết giao cháu Đinh Xuân T1 cho chị H chăm sóc nuôi dưỡng. Chị H yêu cầu anh L có nghĩa vụ cấp dưỡng đối với cháu T1 là 3.000.000 đồng/ tháng.

Trong bản tự khai bị đơn trong vụ án là anh Đinh Văn L trình bày: Anh Đinh Văn L và chị Vũ Thị Thanh H trước đây là vợ chồng và có quan hệ hôn nhân hợp pháp. Quá trình chung sống đã phát sinh mâu thuẫn và đã được Toà án nhân dân huyện K, tỉnh Ninh Bình cũ nay là Toà án nhân dân khu vực 4 – Ninh Bình giải quyết cho vợ chồng chị H và anh Lâm ly H1. Tại bản án số 27/2022/HNGĐ – ST ngày 29 tháng 6 năm 2022 Toà án nhân dân huyện K, tỉnh Ninh Bình cũ nay là Toà án nhân dân khu vực 4 – Ninh Bình đã quyết định về vấn đề nuôi con sau khi ly hôn: giao cho anh Đinh Văn L tiếp tục trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con chung là cháu Đinh Xuân T1, sinh ngày 09 tháng 1 năm 2015 cho đến khi con thành niên. Tuy nhiên do điều kiện công việc anh L thường xuyên đi làm ăn xa nên việc việc chăm sóc giáo dục con chung chưa đảm bảo. Nay chị H đề nghị Toà án giải quyết thay đổi người nuôi con sau khi ly hôn. Đề nghị Toà án giải quyết giao cháu Đinh Xuân T1 cho chị H chăm sóc nuôi dưỡng. Để đảm bảo quyền lợi mọi mặt của cháu T1 cũng như vì lợi ích của cháu T1 nay anh L nhất trí giao lại cháu T1 cho chị H tiếp tục chăm sóc nuôi dưỡng và anh L có nghĩa vụ cấp dưỡng đối với con chung là 3.000.000 đồng/ tháng.

Tại Biên bản lấy ý kiến của cháu Đinh Xuân T1 ngày 01 tháng 7 năm 2026 nguyện vọng cháu T1 muốn về ở với mẹ.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân khu vực 4 - Ninh Bình tham gia phiên tòa phát biểu ý kiến:

1. Về thủ tục tố tụng: Trong quá trình giải quyết vụ án và tại phiên tòa sơ thẩm Thẩm phán, Hội đồng xét xử, Thư ký Tòa án về cơ bản đã chấp hành đúng các quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự. Nguyên đơn, bị đơn chấp hành và thực hiện đúng các quyền và nghĩa vụ của đương sự quy định tại Bộ luật Tố tụng dân sự.

2. Về việc giải quyết vụ án: Căn cứ Điều 83, 84 của Luật Hôn nhân và Gia đình; Điều 144 khoản 4 Điều 147 và Điều 228 Bộ luật tố tụng dân sự; Điều 27 Nghị quyết 326/2016/UBTVQH ngày 30/12/2016 của Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án đề nghị Hội đồng xét xử chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn.

Giao cho chị Vũ Thị Thanh H trông nom, chăm sóc nuôi dưỡng, giáo dục con chung là cháu Đinh Xuân T1, sinh ngày 09 tháng 1 năm 2015 cho đến khi con thành niên. Anh Đinh Văn L có nghĩa vụ cấp dưỡng đối với cháu T1 là 3.000.000 đồng/ tháng kể từ tháng 9 năm 2026 cho đến khi con chung đủ 18 tuổi, anh L có quyền đi lại thăm nom con chung.

- Án phí: Các đương sự phải chịu án phí theo quy định của pháp luật.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN

Sau khi nghiên cứu các tài liệu có trong hồ sơ vụ án đã được thẩm tra tại phiên toà, căn cứ vào kết quả tranh luận tại phiên toà, Hội đồng xét xử nhận định:

Tại phiên tòa vắng mặt nguyên đơn chị Vũ Thị Thanh H và vắng mặt bị đơn anh Đinh Văn L. Chị H, anh L có đơn xin xét xử vắng mặt. Do vậy, để đảm bảo quyền lợi của các đương sự Tòa án vẫn tiến hành xét xử vụ án theo quy định tại khoản 1 Điều 228 Bộ luật tố tụng dân sự.

Biên bản xác minh tại Ủy ban nhân dân xã P thể hiện: anh L trực tiếp chăm sóc nuôi dưỡng cháu T1, tuy nhiên khoảng cuối năm 2022 anh L đi làm ăn xa, cháu T1 do bà nội là Phạm Thị D chăm sóc nuôi dưỡng. Khoảng 2, 3 năm nay bà D bị ốm tai biến và nằm liệt giường nên ông Đinh Ngọc L1 là anh trai của anh L đã đón bà D và cháu T1 về trực tiếp chăm sóc nuôi dưỡng. Anh L đi làm ăn xa nên cũng không thường xuyên có mặt tại địa phương, không trực tiếp chăm nom nuôi dưỡng cháu T1 theo quy định của bản án.

Biên bản làm việc tại Trường tiểu học P thể hiện: cháu Đinh Xuân T1, sinh ngày 09 tháng 1 năm 2015 là học sinh lớp 5B trường tiểu học P do thày Trần Văn C làm chủ nhiệm. Trong năm học 2025 -2025 các khoản tiền đóng góp phục vụ cho việc học tập của cháu T1 đều do chị Vũ Thị Thanh H là mẹ đẻ cháu T1 nộp đầy đủ, đúng quy định khi nhà trường thông báo.

Như vậy việc thay đổi người trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn giữa chị H và anh L là tự nguyện, phù hợp với mong muốn nguyện vọng của cháu T1 đồng thời cũng đảm bảo quyền lợi mọi mặt của cháu và phù hợp với với điều 82, 83, 84 Luật Hôn nhân nhân gia đình và phù hợp với thực tế điều kiện nuôi dưỡng con của các bên đương sự. Nay cần chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn về vấn đề thay đổi người trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn: Giao cho chị Vũ Thị Thanh H trông nom, chăm sóc nuôi dưỡng, giáo dục con chung cháu Đinh Xuân T1, sinh ngày 09 tháng 1 năm 2015 cho đến khi con thành niên. Anh Đinh Văn L có nghĩa vụ cấp dưỡng đối với cháu T1 là 3.000.000 đồng/ tháng kể từ tháng 9 năm 2026 cho đến khi con chung đủ 18 tuổi, anh L có quyền đi lại thăm nom con chung.

[5]. Về án phí: Căn cứ Điều 144, Khoản 4 Điều 147 Bộ luật tố tụng dân sự; Điều 27 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH 14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí do yêu cầu của chị H được chấp nhận nên không phải nộp án phí dân sự sơ thẩm. Anh Đinh Văn L phải nộp 300.000 đồng về án phí dân sự sơ thẩm và anh Đinh Văn L phải nộp 300.000 đồng án phí dân sự về nghĩa vụ cấp dưỡng định kỳ để sung ngân sách nhà nước.

Các đương sự có quyền kháng cáo theo quy định của pháp luật.

Vì các lẽ trên.

QUYẾT ĐỊNH

Áp dụng Điều 81, 82, 83, 84 Luật Hôn nhân và gia đình; Điều 144; khoản 4 Điều 147; Điều 228 Bộ luật tố tụng dân sự; khoản 5 Điều 27 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH 14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.

Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của chị Vũ Thị Thanh H về việc thay đổi người trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn với anh Đinh Văn L.

1.Về con chung: Giao cháu Đinh Xuân T1, sinh ngày 09 tháng 1 năm 2015 cho chị Vũ Thị Thanh H trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng. Anh Đinh Văn L có nghĩa vụ cấp dưỡng đối với cháu T1 là 3.000.000đồng/tháng. Thời điểm cấp dưỡng kể từ tháng 9/2026 cho đến khi con chung đủ 18 tuổi và anh L có quyền đi lại thăm nom con chung. Không bên nào được ngăn cản quyền thăm nom, chăm sóc con chung.

Cha mẹ trực tiếp nuôi con cùng các thành viên trong gia đình không được cản trở người không trực tiếp nuôi con trong việc thăm nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con; Cha mẹ không trực tiếp nuôi con không được lạm dụng việc thăm nom để cản trở hoặc gây ảnh hưởng xấu đến việc trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con.

Kể từ ngày người được thi hành án có đơn yêu cầu Thi hành án người phải thi hành án còn phải chịu một khoản tiền lãi theo quy định tại Điều 357 và khoản 2 Điều 468 của Bộ luật dân sự tương ứng với số tiền và thời gian chậm thi hành án.

2. Về án phí:

Chị Vũ Thị Thanh H không phải nộp án phí dân sự sơ thẩm hoàn trả lại cho chị Vũ Thị Thanh H 300.000 đồng tiền tạm ứng án phí đã nộp theo biên lai thu tiền tạm ứng án phí, lệ phí Tòa án số 3108 ngày 20 tháng 04 năm 2026 của Thi hành án Dân sự tỉnh Ninh Bình.

Anh Đinh Văn L phải nộp 300.000 đồng (Ba trăm nghìn đồng) án phí dân sự sơ thẩm thẩm và 300.000 đồng án án phí dân sự về nghĩa vụ cấp dưỡng định kỳ để sung ngân sách nhà nước.

Án xử công khai sơ thẩm nguyên đơn, bị đơn vắng mặt có quyền kháng cáo trong hạn 30 ngày kể từ ngày bản án được giao cho họ hoặc được niêm yết.

Trường hợp bản án, quyết định được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật Thi hành án dân sự năm 2025 thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thoả thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án, thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại khoản 2 Điều 4, Điều 6, Điều 7, Điều 34, Điều 36 Luật Thi hành án dân sự năm 2025.