Bản án 44/2025/HNGĐ-ST — Tranh chấp về thay đổi người trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn

NỘI DUNG VỤ ÁN:

* Theo đơn khởi kiện, lời khai trong quá trình giải quyết vụ án và tại phiên tòa nguyên đơn – chị Kiều Nguyễn Quỳnh A trình bày:

Chị Kiều Nguyễn Quỳnh A và anh Nguyễn Tiến H đã ly hôn theo Quyết định công nhận thuận tình ly hôn và sự thỏa thuận của các đương sự số 12/2025/QĐST-HNGĐ ngày 21/07/2025 của Tòa án nhân dân Khu vực 12 – Phú Thọ. Tại Quyết định, về con chung, chị Quỳnh A và anh H có 03 con chung tên Nguyễn Minh P, sinh ngày 01/03/2017; Nguyễn Bích P, sinh ngày 09/04/2018 và Nguyễn Kiều N, sinh ngày 21/05/2021. Tại Quyết định xác định giao 03 con chung là Nguyễn Minh P, Nguyễn Bích P và Nguyễn Kiều N cho anh H trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục đến khi các con chung trưởng thành. Tuy nhiên, thực tế hiện nay chị Quỳnh A nhận thấy anh H không có đủ điều kiện về thời gian để chăm sóc, nuôi dưỡng các con, nhiều lần chị Quỳnh A gọi điện cho các con đều chỉ thấy các con ở nhà và không có anh H, trong khi con nhỏ nhất mới chỉ hơn 4 tuổi, mặt khác các con đều có giới tính là nữ nên việc sống với mẹ sẽ đảm bảo về tâm, sinh lý cho các con hơn.

Nay chị Quỳnh A đề nghị Tòa án giải quyết thay đổi người trực tiếp nuôi con với 02 cháu là cháu Nguyễn Bích P và Nguyễn Kiều N cho chị trực tiếp chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục. Đối với cháu Nguyễn Minh P, chị không yêu cầu thay đổi, vẫn để anh H trực tiếp nuôi dưỡng.

Về cấp dưỡng nuôi con chung Nguyễn Bích P và Nguyễn Kiều N. Tôi không yêu cầu anh H cấp dưỡng nuôi con chung.

Về án phí, chị Quỳnh A tự nguyện chịu toàn bộ tiền án phí hôn nhân và gia đình theo quy định.

Tại phiên tòa sơ thẩm, nguyên đơn giữ nguyên những quan điểm đã nêu.

* Theo lời khai trong quá trình giải quyết vụ án và tại phiên tòa bị đơn – anh Nguyễn Tiến H trình bày:

Về việc anh H và chị Kiều Nguyễn Quỳnh A đã ly hôn và việc thống nhất về con chung trong Quyết định ly hôn đúng như Quỳnh A đã trình bày là đúng. Tại Quyết định, về con chung, anh H và chị Quỳnh A có 03 con chung tên Nguyễn Minh P, sinh ngày 01/03/2017; Nguyễn Bích P, sinh ngày 09/04/2018 và Nguyễn Kiều N, sinh ngày 21/05/2021. Khi ly hôn, anh H và chị Quỳnh A thống nhất giao 03 con chung Nguyễn Minh P, Nguyễn Bích P và Nguyễn Kiều N cho anh H trực tiếp nuôi dưỡng. Trên thực tế hiện nay cả 3 cháu hiện vẫn đang sinh sống cùng tôi tại số nhà 1B, ngõ 53, đường Phạm Hồng Thái, tổ 16 (phường Hữu Nghị cũ), phường Hòa Bình, tỉnh Phú Thọ bình thường.

Nay chị Quỳnh A đề nghị thay đổi người trực tiếp nuôi con đối với cháu Nguyễn Bích P và Nguyễn Kiều N, giao cháu Bích Phương và cháu Kiều Ngân cho chị Quỳnh A trực tiếp nuôi dưỡng, quan điểm anh H không đồng ý. Vì lý do hiện nay anh H vẫn đang chăm sóc, nuôi dưỡng các con chung tốt, đảm bảo sức khỏe, thời gian và kinh tế để nuôi dưỡng các con. Về việc các con ở nhà một mình mà không có anh ở nhà là do anh làm nghề xe dịch vụ, xe chỉ phải sạc điện ngày từ 01 đến 02 tiếng là không có ở nhà để chăm các cháu được, còn lại thời gian anh H đều ở nhà để chăm sóc các con.

Trong quá trình giải quyết vụ án, anh H có quan điểm: Trường hợp chị Quỳnh A đồng ý thay đổi quyền trực tiếp nuôi con đối với cả 03 con chung thì anh đồng ý, còn anh không đồng ý giao 02 con chung cho chị Quỳnh A. Tại phiên toà, anh H có ý kiến: Trong quá trình giải quyết vụ án, cháu Nguyễn Bích P có quan điểm muốn ở cùng mẹ là chị Quỳnh A, đồng thời hiện nay cháu Phương cũng đã chuyển về sinh sống trực tiếp cùng mẹ, do đó anh có quan điểm đồng ý giao con Nguyễn Bích P cho chị Quỳnh A trực tiếp nuôi dưỡng; Đối với con Nguyễn Kiều N anh H không đồng ý giao cho chị Quỳnh A trực tiếp nuôi dưỡng.

* Tại biên bản lấy lời khai của cháu Nguyễn Bích P trình này:

Cháu là con đẻ của bố Nguyễn Tiến H và mẹ Kiều Nguyễn Quỳnh A. Cháu học lớp 2A2 trường Tiểu học Hữu Nghị, hiện cháu đang sinh sống cùng bố là anh H tại tổ 16, (phường Hữu Nghị cũ), phường Hòa Bình, tỉnh Phú Thọ. Nguyện vọng của cháu Bích Phương muốn ở với mẹ là chị Quỳnh A, vì lý do mẹ chăm sóc cho cháu tốt hơn.

* Tại biên bản xác minh tại Tổ trưởng tổ 16 (phường Hữu Nghị cũ), phường Hòa Bình, tỉnh Phú Thọ cung cấp:

Anh Nguyễn Tiến H là công dân mới chuyển về sinh sống trên địa bàn tổ 16, (phường Hữu Nghị cũ) từ tháng 11/2025 đến nay. Hiện nay, anh H đang sinh sống cùng 03 con gái tại địa bàn, ngoài ra không có ai sinh sống cùng. Quá trình sinh sống, có thấy bố mẹ đẻ của anh H cũng sinh sống trên địa bàn cách khoảng 70m. Về việc anh H chăm sóc, nuôi dưỡng các con chung cụ thể như thế nào địa phương không nắm được do anh H mới chuyển về sinh sống.

* Tại biên bản xác minh tại Tổ trưởng tổ 13 (phường Hữu Nghị cũ), phường Hòa Bình, tỉnh Phú Thọ cung cấp:

Anh Nguyễn Tiến H trước đây có sinh sống trên địa bàn tổ 13 (phường Hữu Nghị cũ). Tuy nhiên, tại thời điểm xác minh anh H đã bán nhà và chuyển đến nơi khác sinh sống, cụ thể chuyển đi đâu chính quyền địa phương không nắm được. Trước đây, quá trình anh H sinh sống trên địa bàn thời gian gần nhất thấy anh H sinh sống cùng 03 con gái, rất ít khi gặp vợ của anh H. Về việc anh H chăm sóc, nuôi dưỡng các con như thế nào thì chính quyền địa phương không nắm được cụ thể. Tuy nhiên, anh H làm nghề lái xe dịch vụ do vậy thường xuyên phải đi chạy xe, nhiều lần lên có thấy 03 cháu nhỏ và không có anh H ở nhà, cũng không thấy ai phụ giúp anh H trông 03 cháu.

* Tại biên bản xác minh tại tổ trưởng tổ 07 (phường Hữu Nghị cũ), phường Hòa Bình, tỉnh Phú Thọ cung cấp:

Chị Kiều Nguyễn Quỳnh A là công dân hiện đang sinh sống trên địa bàn tổ 07 (phường Hữu Nghị cũ). Nhà hiện nay chị Quỳnh A đang sinh sống là nhà của bố mẹ đẻ chị tặng cho, chị sinh sống một mình, thỉnh thoảng có mẹ chị Quỳnh A sang nhà. Theo chính quyền địa phương nắm được, nhà mẹ đẻ chị Quỳnh A dù không cùng tổ dân phố, nhưng về khoảng cách địa lý gần, đi khoảng 01km.

* Tại biên bản xác minh tại Trường mầm non Unicef, phường Hoà Bình cung cấp:

Cháu Nguyễn Kiều N, sinh ngày 21/5/2021 hiện đang học tại lớp 4 tuổi B của trường Mầm non Unicef. Trong quá trình học tập tại lớp, cháu Ngân được phụ huynh thực hiện tốt công tác trao đổi, phối hợp với cô giáo, nhà trường trong công tác đóng góp học phí, thực hiện các nội dung, quy chế của lớp, của trường, đưa đón con đúng giờ giấc. Phụ huynh của cháu Ngân - anh Nguyễn Tiến H là người thực hiện trực tiếp từ đầu năm học đến nay.

* Tại biên bản xác minh tại Trường tiểu học Hữu Nghị, phường Hoà Bình cung cấp:

Cháu Nguyễn Bích P, sinh ngày 09/4/2018 hiện đang học tập tại lớp 2A2 trường Tiểu học Hữu Nghị. Về tình hình học tập của cháu Phương tại lớp còn chậm, kết quả học tập kém, cô giáo chủ nhiệm thường xuyên phải kèm ngoài giờ học để con có kiến thức, theo kịp chương trình học với các bạn. Cô giáo đã gọi điện cho phụ huynh của cháu Phương là anh H để trao đổi về tình hình học tập của cháu, tuy nhiên kết quả học tập vẫn không cải thiện. Trong năm học có thấy bố đẻ cháu Phương là anh H là người trực tiếp đưa đón cháu và đóng các khoản học phí cho cháu. Tuy nhiên, từ ngày 18/11/2025, khi đến thời hạn đóng các khoản tiền của cháu thì không thấy phụ huynh đóng, giáo viên chủ nhiệm có gọi nhắc nhở thì anh H có nói do cháu Phương đã chuyển về sinh sống cùng mẹ đẻ là chị Quỳnh A nên chị Quỳnh A sẽ là người đóng tiền học cho cháu. Phía nhà trường có gọi cho chị Quỳnh A và chị đã thực hiện đóng đầy đủ cho cháu.

* Tại biên bản xác minh tại tổ 06 (phường Hữu Nghị cũ), phường Hòa Bình, tỉnh Phú Thọ, bà Nguyễn Tuyết M – mẹ đẻ của chị Kiều Nguyễn Quỳnh A cung cấp:

Bà Nguyễn Tuyết Mai là mẹ đẻ của chị Kiều Nguyễn Quỳnh A. Chị Quỳnh A và anh Nguyễn Tiến H trước đây là vợ chồng, đã ly hôn theo Quyết định của Tòa án. Tại Quyết định, về con chung, chị Quỳnh A và anh H có 03 con chung tên Nguyễn Minh P; Nguyễn Bích P và Nguyễn Kiều N. Tại Quyết định xác định giao 03 con chung là Nguyễn Minh P, Nguyễn Bích P và Nguyễn Kiều N cho anh H trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục đến khi các con chung trưởng thành. Lý do thời điểm ly hôn chị Quỳnh A đồng ý giao 03 con chung cho anh H trực tiếp nuôi dưỡng là do chị chưa có chỗ ở ổn định, phải thuê nhà để ở. Tuy nhiên, đến nay vợ chồng bà đã tặng cho chị Quỳnh A 01 thửa đất và nhà tại địa chỉ tổ 07 (phường Hữu Nghị cũ), phường Hòa Bình, tỉnh Phú Thọ để chị có chỗ ở ổn định. Nay chị Quỳnh A đề nghị thay đổi người trực tiếp nuôi con từ anh H sang cho chị Quỳnh A đối với 02 cháu Nguyễn Bích P và Nguyễn Kiều N, quan điểm của bà đồng ý với yêu cầu khởi kiện của chị Quỳnh A, vì hiện nay chị đã có chỗ ở ổn định để chăm sóc cho các con. Hơn nữa, bà Mai là cán bộ nghỉ hưu, nhà gần chỗ ở của chị Quỳnh A do vậy bà có thời gian để sang cùng chị Quỳnh A chăm sóc các cháu.

* Phát biểu của Kiểm sát viên tại phiên tòa:

Về tố tụng: Hội đồng xét xử, Thư ký đã tuân theo đúng các quy định của Bộ luật tố tụng dân sự về việc xét xử sơ thẩm. Nguyên đơn, bị đơn đã thực hiện đầy đủ quyền và nghĩa vụ quy định tại các Điều 70, Điều 71, Điều 72 Bộ luật tố tụng dân sự.

Về nội dung vụ án: Tại phiên toà hôm nay anh Nguyễn Tiến H cũng đồng ý với yêu cầu khởi kiện của chị Quỳnh A đối với việc được trực tiếp nuôi dưỡng con Nguyễn Bích P. Đề nghị HĐXX căn cứ khoản 3 Điều 28; Điều 35; Điều 39; Điều 147 của Bộ luật Tố tụng dân sự; Căn cứ Điều 81; 82; 83; 84 của Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014; Nghị Quyết 01/2024/NQ - HĐTP ngày 16/5/2024 của Hội đồng thẩm phán TAND Tối Cao; Điều 26 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH 14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ quốc hội quy định về án phí, lệ phí Tòa án. Do đó, đề nghị Tòa án chấp nhận toàn bộ yêu cầu khởi kiện của phía nguyên đơn – chị Kiều Nguyễn Quỳnh A, giao 02 con chung Nguyễn Bích P, sinh ngày 09/04/2018 và Nguyễn Kiều N, sinh ngày 21/05/2021 cho chị Kiều Nguyễn Quỳnh A trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục. Về cấp dưỡng nuôi con chung: Chị Kiều Nguyễn Quỳnh A không yêu cầu nên không đề cập giải quyết. Về án phí: Bị đơn phải chịu án phí, nguyên đơn tự nguyện toàn bộ án phí hôn nhân và gia đình sơ thẩm, sự tự nguyện là phù hợp đề nghị được chấp nhận.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN

Sau khi nghiên cứu các tài liệu có trong Hồ sơ vụ án được thẩm tra tại phiên tòa và căn cứ vào kết quả tranh luận, Hội đồng xét xử nhận định:

Chị Kiều Nguyễn Quỳnh A và anh Nguyễn Tiến H ly hôn theo Quyết định công nhận thuận tình ly hôn và sự thỏa thuận của các đương sự số 12/2025/QĐST-HNGĐ ngày 21/07/2025 của Tòa án nhân dân Khu vực 12 – Phú Thọ. Tại Quyết định, về con chung, xác định giao 03 con chung là Nguyễn Minh P, Nguyễn Bích P và Nguyễn Kiều N cho anh H trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục đến khi các con chung trưởng thành

Đối với yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn về việc đề nghị thay đổi người trực tiếp nuôi con đối với 02 con Nguyễn Bích P và Nguyễn Kiều N từ anh H sang cho chị Quỳnh A trực tiếp nuôi dưỡng, xét thấy:

Theo bị đơn - anh H cung cấp anh làm nghề lao động tự do – lái và cho thuê xe ghép dịch vụ, thời điểm hiện nay chị Quỳnh A công tác tại Bệnh viện Đa khoa Hoà Bình, có công việc, thu nhập ổn định (có bảng lương có xác nhận của lãnh đạo Cơ quan nơi công tác); Đồng thời chị Quỳnh A hiện có nhà ở tại tổ 07, (phường Hữu Nghị cũ), phường Hòa Bình, tỉnh Phú Thọ trong trường hợp được thay đổi nuôi con không làm ảnh hưởng đến việc chuyển dịch học tập của các con và có mẹ đẻ là cán bộ nghỉ hưu, nhà gần với chỗ ở của chị Quỳnh A, do vậy có thời gian để phụ giúp, hỗ trợ chị Quỳnh A chăm sóc, đưa đón các cháu khi cần thiết. Theo các nội dung xác minh tại nơi ở, nơi học tập của cháu Bích Phương thể hiện trong quá trình chăm sóc con của anh H sau khi ly hôn được Toà giao trực tiếp nuôi dưỡng, kết quả học tập của con Nguyễn Bích P chưa có nhiều tiến triển, còn kém so với các bạn cùng lớp mặc dù cô giáo đã trao đổi với phụ huynh nhiều lần. Mặt khác, cháu Nguyễn Bích P có nguyện vọng được ở cùng với mẹ, bản thân anh H tại phiên toà đồng ý giao con Nguyễn Bích P cho chị Quỳnh A trực tiếp nuôi dưỡng; Ngoài ra Hội đồng xét xử xét thấy cháu Nguyễn Bích P và Nguyễn Kiều N đều có giới tính là nữ, cháu Nguyễn Kiều N thời điểm xét xử mới 4 tuổi 7 tháng, còn rất nhỏ; Bản thân anh H và chị Quỳnh A có 03 con chung và anh H ngoài cháu Bích Phương và cháu Kiều Ngân, còn đang trực tiếp chăm sóc cháu Minh Phương, sinh năm 2017. Do đó, xét điều kiện tổng thể về điều kiện nơi ở, kinh tế, thời gian chăm sóc xét thấy yêu cầu của nguyên đơn – chị Quỳnh A về việc thay đổi người trực tiếp nuôi 02 con chung Nguyễn Kiều N và Nguyễn Bích P từ anh H sang cho chị trực tiếp nuôi dưỡng là có cơ sở, cần chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn, giao cháu Nguyễn Kiều N và Nguyễn Bích P cho chị Kiều Nguyễn Quỳnh A trưc tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục cho đến khi con chung trưởng thành.

Về cấp dưỡng nuôi con: Nguyên đơn - Chị Quỳnh A không đề nghị phía bị đơn

- anh H phải cấp dưỡng nuôi con chung, không đề nghị Tòa án giải quyết về cấp dưỡng nuôi con nên không đề cập giải quyết.

Về án phí: Do yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn được chấp nhận nên nguyên đơn không phải chịu án phí hôn nhân gia đình sơ thẩm, bị đơn phải chịu án phí. Tuy nhiên phía nguyên đơn – chị Quỳnh A tự nguyện chịu toàn bộ án phí hôn nhân và gia đình sơ thẩm thay cho bị đơn, sự tự nguyện phù hợp pháp luật, được chấp nhận.

Vì các lẽ trên;

QUYẾT ĐỊNH

Căn cứ khoản 3 Điều 28; điểm a khoản 1 Điều 35; điểm a khoản 1 Điều 39; Điều 147; Điều 266; Điều 273 của Bộ luật Tố tụng dân sự;

Căn cứ Điều 81; 82; 83; 84 của Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014;

Căn cứ Nghị Quyết 01/2024/NQ - HĐTP ngày 16/5/2024 của Hội đồng thẩm phán TAND Tối Cao; khoản 2 Điều 26 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH 14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ quốc hội quy định về án phí, lệ phí Tòa án.

Tuyên xử:

1. Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn - chị Kiều Nguyễn Quỳnh A về việc yêu cầu thay đổi người trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn.

Giao 02 con chung Nguyễn Bích P, sinh ngày 09/04/2018 và Nguyễn Kiều N, sinh ngày 21/05/2021 cho chị Kiều Nguyễn Quỳnh A trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục cho đến khi các con trưởng thành hoặc có sự thay đổi khác theo quy định của pháp luật. Về cấp dưỡng nuôi con chung: Anh Nguyễn Tiến H chưa phải cấp dưỡng nuôi con chung.

Anh Nguyễn Tiến H có quyền thăm nom con chung, quyền yêu cầu thay đổi người trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn theo luật định.

2. Về án phí: Chị Kiều Nguyễn Quỳnh A phải chịu 300.000đ (Ba trăm nghìn đồng) tiền án phí hôn nhân và gia đình sơ thẩm, được đối trừ vào số tiền 300.000đ (Ba trăm nghìn đồng) tiền tạm ứng án phí mà chị Quỳnh A đã nộp theo Biên lai số 0003165 ngày 09/10/2025 của Thi hành án dân sự tỉnh Phú Thọ.

3. Về quyền kháng cáo: Các đương sự có quyền kháng cáo trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án.