Bản án 44/2023/DS-ST — Tranh chấp đất đai đối với đất nông nghiệp để trồng cây lâu năm, đất lâm nghiệp để trồng rừng, đất ở

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo đơn khởi kiện và bản tự khai, nguyên đơn ông Cao Tiến T, bà Cao Thị D trình bày:

Năm 2001, bà D được Phòng Giáo dục huyện Minh Hóa phân công dạy tại điểm trường Mần non xã D Hóa .Thời điểm đó rất khó khăn, nhà trường thiếu cơ sở vật chất, như văn phòng, nơi ăn ở cho giáo viên nên bà D đã trình bày với UBND xã D Hóa, và Trưởng Bản Hà Vi cho cải tạo phần diện tích đất hiện có tranh chấp để làm nhà ở, tiện cho việc dạy học. Được sự nhất trí của chính quyền địa phương , bà D và ông T (chồng bà D) đã san lấp mặt bằng và dựng nhà để ở, trồng các cây ăn quả trên đất. Hiện nay số cây này đã trở thành cây cổ thụ. Quá trình sử dụng đất không có tranh chấp. Tuy nhiên năm 2009 Ủy ban nhân D tỉnh Quảng Bình đã cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho Trưởng Tiểu học Bãi Dinh có chồng lên một phần đất mà gia đình bà D đã sử dụng từ năm 200, diện tích khoảng 417,5 m2. Năm 2015 khi bà D đến UBND xã D Hóa để làm Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất thì mới phát hiện đất của bà đang sử dụng có 1 phần thuộc giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đã cấp cho trường. Vì vậy bà làm đơn khởi kiện yêu cầu Tòa án nhân D tỉnh Quảng Bình giải quyết hủy Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất thửa đất số 22, tờ bản đồ số 10, địa chỉ: bản Hà Vi, xã D Hóa, huyện Minh Hóa, tỉnh Quảng Bình do UBND tỉnh Quảng Bình cấp cho trường Tiểu học Bãi Dinh và yêu cầu Trường Tiểu học Bãi Dinh trả lại cho gia đình bà toàn bộ diện tích đất 417,4 m2

Bị đơn Trường Tiểu học B: Sau khi Tòa án thụ lý vụ án không gửi văn bản ghi ý kiến về yêu cầu khởi kiện của phía nguyên đơn. Tuy nhiên, tại buổi hòa giải tranh chấp đất đai cơ sở (xã D Hóa) ngày 26/7/2022 ông Đinh Thanh D, Hiệu trưởng thay mặt ban giám hiệu nhà trường trình bày: Ông được bổ nhiệm làm hiệu trưởng trường chỉ tiếp nhận tài sản của nhà trường, trong đó có Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất tại thửa 22, tờ bản đồ số 10 với diện tích 2.853,6 m2. Với quyền hạn Hiệu trưởng chỉ có quyền tiếp nhận, không có quyền sang nhượng trả lại phần đất theo yêu cầu của nguyên đơn.

Người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan: UBND tỉnh Quảng Bình không có văn bản ghi ý kiến về yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn. Người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho UBND tỉnh Quảng Bình đề nghị giữa nhà trường và hộ ông T, bà D hòa giải vì năm 2018, khi thực hiện đo vẽ chỉnh lý bản đồ địa chính thì ranh giới thửa 22 và 25 là một đường thẳng và Hiệu trưởng nhà trường đã xác định lại hiện trạng sử dụng đất của nhà trường. Bản đồ địa chính năm 2018 đã được Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Quảng Bình phê duyệt năm 2018.

Những người làm chứng cho quá trình sử dụng đất của bà D:

+ Ông Đinh Xuân H nguyên Bí thư Đảng ủy xã D Hóa năm 2003- 2010 trình bày: Mãnh đất hiện tại bà Cao Thị D đẫ ở trước khi ông lên làm Bí thư xã D Hóa. Sau đó có dự án của huyện đầu tư xây dựng trường, xây dựng nhà công vụ cho gióa viên, ông đã có ý kiến khuôn viên đất xây dựng trường từ hàng cây của vườn nhà bà D xuống đến nhà văn hóa của bản. Cụ thể diện tích cấp cho nhà trường thì ông không rõ nhưng khi xây dựng trường, xây dựng nhà công vụ cho gióa viên thì ông đã cùng UBND xã D Hóa đã thống nhất quy hoạch khuông viên cho xây dựng trường. Ông xác nhận bà Cao Thị D đã ở trước khi xây dựng trưởng Bản Hà Vi.

+ Bà Nguyễn Thị Thu H, Hiệu trưởng trường Mầm Non D Hóa trình bày bà Cao Thị D là giáo viên mầm non bản Hà Vi xã D Hóa từ năm 2000. Vườn cây phía sau nhà gỗ của bà D đến giáp suối là do cô D trồng khi lên sinh sống tại bản Hà Vi. Bà xin cam đoan những lời trình bày là đúng sự thật, nếu sai chịu trách nhiệm trước pháp luật.

- Ủy ban nhân D xã D Hóa quá trình đối thoại ngoài Tòa án có ý kiến: Trong sổ địa chính của xã D Hóa lập ngày 15/10/2007 thì thửa đất số 25 tờ bản đồ số 10 quy chủ là Cao Tiến T với diện tích 314,2 m2. Đơn khởi kiện của bà Cao Thị D cho rằng Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của Trường tiểu học Bãi Dinh (điểm trường Hà Vy), huyện Minh Hóa đã cấp chồng lên diện tích đất của bà D là 314,2 m2 là không có cơ sở vì hiện tại bà Cao Thị D chưa được Nhà nước cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất nên không có căn cứ xác định.

Ngày 30/3/2023, theo yêu cầu của người khởi kiện, Tòa án nhân D tỉnh Quảng Bình đã tiến hành xem xét, thẩm định tại chỗ đối với thửa đất đang tranh chấp.

Kết quả như sau: Theo nguyên đơn dẫn đạc thì thửa đất của nguyên đơn là các điểm: 2-3-4-5-6-7-2 (có sơ đồ kèm theo). Theo Trường tiểu học Bãi Dinh thì diện tích đất của trường theo giấy chứng nhận cấp năm 2009.

Tại phiên tòa sơ thẩm ngày 08/6/2023, nguyên đơn giữ nguyên yêu cầu khởi kiện, đề nghị Tòa án chấp nhận các yêu cầu khởi kiện. Ông Cao Tiến T cho rằng năm 2007, khi đo vẽ bản đồ địa chính liên quan đến thửa đất gia đình ông sử dụng ông không ký kết quả trích đo yêu cầu giám định chữ ký. Tòa án tạm ngừng phiên tòa để giám định theo yêu cầu của nguyên đơn. Ngày 26/6/2023, Tòa án ra quyết định trưng cầu giám định chữ ký, chữ viết trong phiếu giao nhận diện tích năm 2007. Tại kết luận số 748/KL-KTHS ngày 07/7/2023 của Phòng kỹ thuật Hình sự Công an tỉnh Quảng Bình kết luận chữ ký dạng chữ viết “T”, chữ viết Cao Tiến T trên phiếu giao nhận diện tích ngày 1/5/2007 và chữ ông T ký để so sánh là do một người viết ra.

- Đại diện theo pháp luật của bị đơn trình bày: Việc cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của Trường tiểu học Bãi Dinh (điểm trường Hà Vy) đã được Ủy ban nhân D tỉnh Quảng Bình cấp đúng thủ tục, trình tự quy định. Việc ông Đinh Thanh Lịch - nguyên Hiệu trưởng nhà trường ký vào phiếu xác nhận kết quả đo đạc hiện trạng thửa đất vào ngày 30/7/2018 để xác định ranh giới của nhà trường là không đúng. Vì vậy đề nghị Tòa án bác đơn khởi kiện của nguyên đơn.

- Người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp Ủy ban nhân D tỉnh Quảng Bình đề nghị Hội đồng xét xử căn cứ vào các quy định của pháp luật để giải quyết vụ án.

Ngày 10/7/2023, Sau khi có kết quả giám định, Tòa án ra thông báo tiếp tục phiên tòa. Tuy nhiên phía người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho UBND tỉnh Quảng Bình cũng như phía bị đơn không nhận được thông báo của Tòa nên Tòa hoãn phiên tòa và mở lại phiên tòa vào ngày 3/8/2023 với thành phần hội đồng xét xử mới vì Hội thẩm xét xử ngày 08/6/2023 không thể tham gia phiên tòa được. Tại phiên tòa ngày 3/8/2023, bà D ông T trình bày kết quả trích đo năm 2018 được gia đình bà và nhà trường xác nhận là phù hợp với hiện trạng sử dụng, đề nghị Tòa án chấp nhận yêu cầu khởi kiện và công nhận ranh giới theo bản đồ 2018. Bà tự nguyện di dời các tài sản của bà gồm một nhà gỗ tạm đã cũ 9 mét vuông và 1 mái lợp bia rô xi măng sát nhà gỗ to. Sỡ dĩ trước đây ông T kí vào kết quả trích đo năm 2007 vì thiếu hiểu biết, nghĩ là ký vào để làm giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Trên thực tế thì gia đình đã trồng cây cối ở phái sau nhà gỗ to từ năm 2001.

- Đại diện Viện kiểm sát nhân D tỉnh Quảng Bình phát biểu ý kiến:

+ Về tố tụng: Trong quá trình giải quyết vụ án, Thẩm phán, Hội thẩm nhân D, Thư ký Tòa án đã thực hiện đúng, đầy đủ trình tự thủ tục theo đúng quy định;

+ Về nội dung: Đề nghị Tòa án chấp nhận một phần yêu cầu của nguyên đơn, hủy giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cấp cho Trường tiểu học Bãi Dinh để cấp lại theo đúng hiện trạng sử dụng. Bà D có quyền đăng ký để được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất theo quy định của pháp luật.

Căn cứ vào chứng cứ được thẩm tra tại phiên tòa trên cơ sở các tài liệu có trong hồ sơ vụ án và kết quả tranh tụng, Hội đồng xét xử nhận định như sau:

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

[1] Về tố tụng: Tranh chấp giữa nguyên đơn và bị đơn là tranh chấp đất đai và yêu cầu huỷ quyết định cá biệt trong vụ án D sự (giấy chứng nhận quyền sử dụng đất) nên Toà án nhân D tỉnh Quảng Bình thụ lý giải quyết theo khoản 9 Điều 26, khoản 1 Điều 34, Điều 37 Bộ Luật tố tụng D sự 2015 là đúng thẩm quyền.

Phần diện tích từ điểm 8,9,10,11,14 thuộc thửa đất số 25, tờ bản đồ số 10 xã D Hóa theo bản đồ địa chính được phê duyệt năm 2022.

Trường Tiều học Bãi Dinh xã D Hóa có nghĩa vụ đến cơ quan nhà nước có thẩm quyền làm thủ tục cấp lại giấy chứng nhận đúng hiện trạng sử dụng.

Bà D, ông T có quyền thực hiện việc kê khai đăng ký để được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất theo đúng quy định của pháp luật.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ vào khoản 9 Điều 26, khoản 1 Điều 34, Điều 37 Bộ Luật tố tụng D sự 2015; các Điều 10,49,50,52,105,107, 123 Luật đất đai 2003 và các Điều 26, 99, 100,166,170, 202, 203 Luật đất đại 2013, Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH ngày 30/12/2016 của Uỷ ban Thường vụ Quốc Hội về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Toà án. Tuyên xử:

1. Chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn ông Cao Tiến T, bà Cao Thị D, hủy giấy chứng nhận quyền sử dụng đất tại thửa đất số 22, tờ bản đồ số 10, diện tích 2.853,6 m2, địa chỉ: bản Hà Vi, xã D Hóa, huyện Minh Hóa, tỉnh Quảng Bình, số vào sổ cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất: T03560 ngày 28/7/2009 do Ủy ban nhân D tỉnh Quảng Bình cấp cho Trường tiểu học Bãi Dinh để cấp lại đúng hiện trạng sử dụng từ các điểm 1, 13, 12, 6, 14 trên sơ đồ là một phần không thể thiếu của bản án. Diện tích từ điểm 8, 9, 10, 5, 6, 14 trên sơ đồ thuộc thửa 25, tờ bản đồ số 10 xã D Hóa. Bà D ông T có quyền kê khai đăng ký để được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất tại thửa 25, tờ bản đồ số 10, bản đồ địa chính được Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Quảng Bình phê duyệt tháng 12/2022 theo đúng quy định của pháp luật.

Trường Tiểu học Bãi Dinh xã D Hóa có nghĩa vụ liên hệ đến cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp lại giấy chứng nhận quyền sử dụng đất theo quy định.

Bà D có nghĩa vụ tháo dỡ, di dời các tài sản của mình nằm ngoài thửa 25, tờ bản đồ số 10 xã D Hóa, bản đồ địa chính được phê duyệt năm 2022 theo cam kết tự nguyện của bà tại phiên tòa.

2. Về chi phí xem xét, thẩm định tại chỗ, định giá tài sản và giám định chữ ký chữ viết hết 11.660.000 đồng. Ông Cao Tiến T, bà Cao Thị D tự nguyện chịu số tiền này. Bà đã nộp tạm ứng 15.000.000 đồng. Trả lại tại phiên tòa cho bà D số tiền 3.340.000 đồng.

3. Về án phí: Ông Cao Tiến T, bà Cao Thị D tự nguyện chịu án phí đân sự sơ thẩm 300.000 đồng, được trừ vào biên lai thu tiền tạm ứng án phí số 0005169 ngày 08/12/2022 của Cục Thi hành án dân sự tỉnh Quảng Bình.

4. Quyền kháng cáo: Án xử sơ thẩm công khai, các đương sự có mặt tại phiên toà có quyền kháng cáo trong hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án, đương sự vắng mặt tại phiên toà có quyền kháng cáo trong hạn 15 ngày kể từ ngày nhận được bản án của Toà án.

T/M HỘI ĐỒNG XÉT XỬ SƠ THẨM