Bản án 44/2022/KDTM-ST — Tranh chấp về đầu tư tài chính, ngân hàng

NỘI DUNG VỤ ÁN:

- Theo đơn khởi kiện ngày 03/3/2022, cùng các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ, nguyên đơn Ngân hàng Thương mại cổ phần NT có ông Mai Đăng K là người đại diện theo ủy quyền trình bày:

Ngân hàng Thương mại cổ phần NT (Ngân hàng) và bị đơn là Công ty Cổ phần Cung ứng nhựa đường QT (tên mới: Công ty Cổ phần Nhựa Đường S) có ký hợp đồng cho vay từng lần trung dài hạn số: 111/HVU.BL18TH ngày 27/11/2018 với số tiền cho vay tối đa là 3.500.000.000 (ba tỉ, năm trăm triệu) đồng, theo đó Công ty Cổ phần Cung ứng nhựa đường Quốc tế đã vay số tiền 3.500.000.000 (ba tỉ, năm trăm triệu) đồng theo giấy nhận nợ số 01 ngày 29/11/2018 với mục đích vay để thanh toán trong nước tiền mua xe ô tô con Maserati Levante nhập khẩu nguyên chiếc từ Ý, mới 100%, 05 chỗ, màu xám.

Theo thỏa thuận tại hợp đồng, thời hạn vay là 60 tháng kể từ ngày 29/11/2018 đến ngày 29/11/2023. Lãi suất cố định 9,2%/ năm trong 24 tháng kể từ ngày giải ngân đầu tiên, sau thời gian cố định, lãi suất cho vay bằng lãi suất huy động tiết kiệm 24 tháng trả lãi sau của Vietcombank cộng 3,5%/ năm nhưng không thấp hơn sàn lãi suất cho vay cùng kỳ hạn của sản phẩm theo thông báo của Vietcombank tại thời điểm đó, lãi suất này được điều chỉnh 03 tháng/ lần theo thông báo lãi suất của Vietcombank Hùng Vương. Lãi suất quá hạn bằng 150% lãi suất cho vay trong hạn tại thời điểm chuyển nợ quá hạn. Nợ gốc sẽ trả hàng tháng theo lịch trả nợ.

Để đảm bảo cho khoản vay, Công ty Cổ phần Cung ứng nhựa đường QT (tên mới: Công ty Cổ phần Nhựa Đường S) đã thế chấp cho Ngân hàng 01 xe ô tô con nhãn hiệu Maserati, loại Levante, màu xám, biển số 62A-118.07 theo giấy chứng nhận đăng ký xe ô tô số 024562 do Công an tỉnh Long An cấp ngày 22/11/2018 bằng hợp đồng thế chấp phương tiện giao thông đường bộ số 184/HVU.BL18HĐBĐ ngày 27/11/2018. Việc thế chấp được đăng ký giao dịch bảo đảm tại Trung tâm đăng ký giao dịch, tài sản tại Thành phố Hồ Chí Minh theo Văn bản chứng nhận đăng ký biện pháp bảo đảm, hợp đồng ngày 27/11/2018. Công ty Cổ phần Cung ứng nhựa đường QT (tên mới: Công ty Cổ phần Nhựa Đường S) đã đưa giấy chứng nhận đăng ký xe ô tô số 024562 ngày 22/11/2018 cho Ngân hàng lưu giữ.

Từ ngày ký nhận nợ đến nay, Công ty Cổ phần Cung ứng nhựa đường QT đã trả được số tiền nợ gốc là 840.000.000 đồng, số tiền nợ gốc công ty còn nợ theo hợp đồng tín dụng số: 111/HVU.BL18TH ngày 27/11/2018 số tiền gốc là 2.660.000.000 (hai tỉ, sáu trăm sáu mươi triệu) đồng, tiền lãi trong hạn là 491.085.259 (bốn trăm chín mươi mốt triệu, không trăm tám mươi lăm ngàn, hai trăm năm mươi chín) đồng, lãi quá hạn là 61.131.983 (sáu mươi mốt triệu, một trăm ba mươi mốt ngàn, chín trăm tám mươi ba) đồng. Bị đơn đã vi phạm nghĩa vụ trả nợ, ngày 07/4/2020 ngân hàng đã thông báo về việc chuyển nợ quá hạn, thời điểm chuyển nợ quá hạn là ngày 05/4/2020, lãi suất áp dụng đối với dư nợ gốc bị quá hạn là 10,3%/ năm.

Tại phiên tòa, Ngân hàng yêu cầu Công ty Cổ phần Cung ứng nhựa đường QT (tên mới: Công ty Cổ phần Nhựa Đường S) trả ngay một lần số tiền nợ là 3.212.217.242 (ba tỉ, hai trăm mười hai triệu, hai trăm mười bảy ngàn, hai trăm bốn mươi hai) đồng (trong đó nợ gốc là: 2.660.000.000 đồng, lãi trong hạn là: 491.085.259 đồng và lãi quá hạn là 61.131.983 đồng), đồng thời yêu cầu Công ty Cổ phần Cung ứng nhựa đường QT (tên mới: Công ty Cổ phần Nhựa Đường S) tiếp tục trả lãi trên số nợ gốc còn phải thi hành với lãi suất theo thỏa thuận tại hợp đồng tín số: 111/HVU.BL18TH ngày 27/11/2018 cho đến khi trả xong nợ gốc.

Trường hợp Công ty Cổ phần Cung ứng nhựa đường QT (tên mới: Công ty Cổ phần Nhựa Đường S) không thực hiện hoặc thực hiện không đúng nghĩa vụ trả nợ, thì yêu cầu phát mãi tài sản thế chấp là xe ô tô con nhãn hiệu Maserati, loại Levante, màu xám, biển số 62A-118.07 theo giấy chứng nhận đăng ký xe ô tô số 024562 do Công an tỉnh Long An cấp ngày 22/11/2018 cho Công ty Cổ phần Cung ứng nhựa đường QT (tên mới: Công ty Cổ phần Nhựa Đường S) để thu hồi nợ.

- Tòa án tống đạt thông báo thụ lý, các văn bản tố tụng khác cho bị đơn và người đại diện theo pháp luật của bị đơn nhưng bị đơn vắng mặt không có lý do.

- Đại diện Viện Kiểm sát nhân dân Quận 10 phát biểu quan điểm: Về việc tuân thủ pháp luật về tố tụng của Thẩm phán và Hội đồng xét xử từ giai đoạn thụ lý đến khi nghị án là tuân thủ đúng quy định pháp luật, đầy đủ. Nguyên đơn chấp hành đúng quy định pháp luật về tố tụng, tuy nhiên bị đơn đã được Tòa án tống đạt các văn bản pháp luật nhưng vẫn vắng mặt trong suốt quá trình Tòa giải quyết vụ án cũng như tại phiên tòa hôm nay là vi phạm quy định pháp luật về tố tụng.

Về nội dung: Kiểm sát viên đề nghị chấp nhận yêu cầu của nguyên đơn, buộc Công ty Cổ phần Cung ứng nhựa đường QT (tên mới: Công ty Cổ phần Nhựa Đường S) phải thanh toán số tiền nợ gốc và lãi tính đến ngày Tòa án đưa vụ án ra xét xử là 3.212.217.242 (ba tỉ, hai trăm mười hai triệu, hai trăm mười bảy ngàn, hai trăm bốn mươi hai) đồng (trong đó nợ gốc là: 2.660.000.000 đồng, lãi trong hạn là: 491.085.259 đồng và lãi quá hạn là 61.131.983 đồng).

Trường hợp Công ty Cổ phần Cung ứng nhựa đường QT (tên mới: Công ty Cổ phần Nhựa Đường S) không trả hoặc trả không đầy đủ thì Ngân hàng Thương mại cổ phần NT được quyền yêu cầu Cơ quan thi hành án dân sự có thẩm quyền phát mãi tài sản thế chấp (theo hợp đồng thế chấp phương tiện giao thông đường bộ số 184/HVU.BL18HĐBĐ ngày 27/11/2018) để thu hồi nợ.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án đã được thẩm tra tại phiên tòa và căn cứ vào kết quả tranh luận tại phiên toà, Hội đồng xét xử nhận định:

Xét Giấy ủy quyền số 836/UQ-VCB-PC ngày 20/10/2021 và Giấy ủy quyền số 202/HVU.KHBL ngày 03/3/2022 của Ngân hàng Thương mại cổ phần NT ủy quyền cho ông Mai Đăng K tham gia tố tụng tại Toà án là phù hợp với quy định tại Điều 85 của Bộ luật tố tụng dân sự.

Công ty Cổ phần Cung ứng nhựa đường Quốc tế có bà Nguyễn Thị P là người đại diện theo pháp luật đã được Tòa án triệu tập hợp lệ lần thứ hai nhưng vắng mặt tại phiên tòa mà không có lý do nên Hội đồng xét xử căn cứ điểm b khoản 2 Điều 227, khoản 3 Điều 228 Bộ luật Tố tụng dân sự tiến hành xét xử vắng mặt bị đơn.

Hợp đồng cho vay từng lần trung dài hạn số 111/HVU.BL18TH ngày 27/11/2018; hợp đồng thế chấp phương tiện giao thông đường bộ số 184/HVU.BL18HĐBĐ ngày 27/11/2018 có nội dung và hình thức phù hợp với quy định của pháp luật nên làm phát sinh quyền và nghĩa vụ của các bên đương sự.

Căn cứ hợp đồng tín dụng số 111/HVU.BL18TH ngày 27/11/2018 ký giữa ngân hàng với Công ty Cổ phần Cung ứng Nhựa đường QT và giấy nhận nợ số 01 ngày 29/11/2019 có cơ sở xác định Công ty Cổ phần Cung ứng Nhựa đường QT có vay của ngân hàng số tiền 3.500.000.000 (ba tỉ, năm trăm triệu) đồng. Đối chiếu bản sao kê do ngân hàng cung cấp ngày 26/7/2022 cho thấy, từ ngày nhận nợ đến nay, Công ty Cổ phần Cung ứng Nhựa đường QT đã trả được 840.000.000 (tám trăm bốn mươi triệu) đồng tiền nợ gốc. Như vậy, bị đơn còn thiếu số tiền gốc là 2.660.000.000 (hai tỉ, sáu trăm sáu mươi triệu) đồng. Nay ngân hàng khởi kiện yêu cầu trả số nợ gốc 2.660.000.000 (hai tỉ, sáu trăm sáu mươi triệu) đồng là có cơ sở chấp nhận.

Theo quy định tại Điều 3 Hợp đồng cho vay từng lần trung dài hạn, các bên thống nhất lãi suất cho vay trong hạn là 9,2%/ năm, cố định trong 24 tháng kể từ ngày giải ngân đầu tiên, sau thời gian cố định, lãi suất cho vay bằng lãi suất huy động tiết kiệm 24 tháng trả lãi sau của Vietcombank + 3,5%/ năm nhưng không thấp hơn sàn lãi suất cho vay cùng kỳ của sản phẩm theo thông báo của Vietcombank tại thời điểm đó, lãi suất này được điều chỉnh 03 tháng/ lần theo thông báo lãi suất của VCB Hùng Vương. Lãi suất đối với dư nợ gốc bị quá hạn là 150% lãi suất cho vay trong hạn tại thời điểm chuyển nợ quá hạn. Theo quy định tại khoản 2 Điều 95 của Luật các tổ chức tín dụng quy định: “Trong trường hợp khách hàng không trả được nợ đến hạn thì tổ chức tín dụng có quyền xử lý nợ theo hợp đồng tín dụng”. Xét thấy đến kỳ hạn trả nợ phía bị đơn không trả được nợ nên nguyên đơn yêu cầu chuyển toàn bộ dư nợ hiện có của hợp đồng tín dụng sang nợ quá hạn là phù hợp với quy định về chuyển nợ quá hạn. Theo quy định tại khoản 2 Điều 91 của Luật các tổ chức tín dụng quy định: “Tổ chức tín dụng và khách hàng có quyền thỏa thuận về lãi suất, phí cấp tín dụng trong hoạt động ngân hàng của tổ chức tín dụng theo quy định của pháp luật”. Căn cứ Thông tư số 12/2010/TT-NHNN ngày 14/4/2010 của Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam hướng dẫn tổ chức tín dụng cho vay bằng tiền đồng Việt Nam đối với khách hàng theo lãi suất thỏa thuận, nên Ngân hàng là tổ chức tín dụng thực hiện cho vay bằng đồng Việt Nam theo lãi suất thỏa thuận đối với khách hàng là không trái pháp luật.

Từ những phân tích trên, có cơ sở chấp nhận yêu cầu của nguyên đơn buộc bị đơn có nghĩa vụ thanh toán tiền lãi trong hạn tính đến ngày 26/7/2022 là 491.085.259 (bốn trăm chín mươi mốt triệu, không trăm tám mươi lăm ngàn, hai trăm năm mươi chín) đồng, tiền lãi quá hạn 61.131.983 (sáu mươi mốt triệu, một trăm ba mươi mốt ngàn, chín trăm tám mươi ba) đồng.

Như vậy, lãi suất sẽ được tiếp tục tính kể từ ngày 27/7/2022 cho đến khi Công ty Cổ phần Cung ứng Nhựa đường QT thanh toán xong nợ, theo mức lãi suất thỏa thuận trong hợp đồng tín dụng số 111/HVU.BL18TH ngày 27/11/2018.

Do thời hạn Công ty Cổ phần Cung ứng Nhựa đường QT không thanh toán số tiền còn thiếu cho Ngân hàng Thương mại cổ phần NT đã lâu làm ảnh hưởng tới quyền và lợi ích hợp pháp của nguyên đơn. Do đó, nguyên đơn yêu cầu bị đơn thanh toán ngay số tiền còn thiếu là có căn cứ, nên Hội đồng xét xử chấp nhận.

Hội đồng xét xử xét thấy: Công ty Cổ phần Cung ứng nhựa đường QT ký Hợp đồng thế chấp phương tiện giao thông đường bộ số 184/HVU.BL18HĐBĐ ngày 27/11/2018 để thế chấp xe ô tô con nhãn hiệu Maserati, loại Levante, màu xám, biển số 62A-118.07 cho Ngân hàng Thương mại cổ phần NT.

Tại khoản 1 Điều 317 của Bộ luật dân sự năm 2015 quy định: “Thế chấp tài sản là việc một bên (sau đây gọi là bên thế chấp) dùng tài sản thuộc sở hữu của mình để bảo đảm thực hiện nghĩa vụ và không giao tài sản cho bên kia (sau đây gọi là bên nhận thế chấp)…”. Căn cứ giấy chứng nhận đăng ký xe ô tô số 024562 do Công an tỉnh Long An cấp ngày 22/11/2018 có cơ sở xác định xe ô tô con nhãn hiệu Maserati, loại Levante, màu xám, biển số 62A-118.07 thuộc quyền sở hữu của Công ty Cổ phần Cung ứng nhựa đường QT. Công ty Cổ phần Cung ứng nhựa đường QT dùng tài sản thuộc sở hữu của mình thế chấp cho ngân hàng là đúng quy định của pháp luật. Việc thế chấp xe ô tô trên tại ngân hàng có đăng ký biện pháp bảo đảm tại Trung tâm đăng ký giao dịch, tài sản tại Thành phố Hồ Chí Minh theo Văn bản chứng nhận đăng ký biện pháp bảo đảm, hợp đồng ngày 28/11/2018 nên làm phát sinh quyền và nghĩa vụ của các bên. Vì vậy, việc nguyên đơn yêu cầu phát mãi tài sản thế chấp là xe ô tô số 024562 do Công an tỉnh Long An cấp ngày 22/11/2018 là có cơ sở để chấp nhận.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ vào khoản 3 Điều 26, điểm a khoản 1 Điều 35 và điểm b khoản 1 Điều 40, khoản 1 Điều 147, điểm b khoản 2 Điều 227, Điều 271 và khoản 1 Điều 273 của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015;

Căn cứ Điều 463 và khoản 1 Điều 466 của Bộ luật Dân sự năm 2015;

Căn cứ khoản 2 Điều 3, khoản 2 Điều 91 của Luật các tổ chức tín dụng năm 2010;

Căn cứ Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án và Danh mục mức án phí, lệ phí Tòa án ban hành kèm theo Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016.

Căn cứ vào khoản 2 Điều 8, khoản 1 Điều 13 của Nghị quyết số 01/2019/NQ-HĐTP ngày 11 tháng 01 năm 2019 của Hội đồng thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao hướng dẫn áp dụng một số quy định của pháp luật về lãi, lãi suất, phạt vi phạm.

Tuyên xử:

1. Chấp nhận toàn bộ yêu cầu của nguyên đơn:

Buộc bị đơn Công ty Cổ phần Cung ứng nhựa đường QT (tên mới: Công ty Cổ phần Nhựa Đường S) có trách nhiệm trả cho Ngân hàng Thương mại cổ phần NT số tiền còn nợ là 3.212.217.242 (ba tỉ, hai trăm mười hai triệu, hai trăm mười bảy ngàn, hai trăm bốn mươi hai) đồng {trong đó tiền gốc là 2.660.000.000 (hai tỉ, sáu trăm sáu mươi triệu) đồng, tiền lãi tạm tính đến ngày 26/7/2022 bao gồm tiền lãi trong hạn là 491.085.259 (bốn trăm chín mươi mốt triệu, không trăm tám mươi lăm ngàn, hai trăm năm mươi chín) đồng, tiền lãi quá hạn là 61.131.983 (sáu mươi mốt triệu, một trăm ba mươi mốt ngàn, chín trăm tám mươi ba) đồng}. Thi hành ngay sau khi bản án có hiệu lực pháp luật

Ngay sau khi Công ty Cổ phần Cung ứng nhựa đường QT (tên mới: Công ty Cổ phần Nhựa Đường S) thanh toán xong số tiền còn phải thi hành cho Ngân hàng Thương mại cổ phần NT thì Ngân hàng Thương mại cổ phần NT có trách nhiệm thanh lý, giải chấp các hợp đồng liên quan đến số tiền nợ và hoàn trả bản chính các giấy tờ liên quan đến tài sản thế chấp (nếu không còn thế chấp cho khoản vay nào khác) theo hợp đồng thế chấp phương tiện giao thông đường bộ số 184/HVU.BL18HĐBĐ ngày 27/11/2018 cho Công ty Cổ phần Cung ứng nhựa đường QT (tên mới: Công ty Cổ phần Nhựa Đường S).

Trường hợp bản án có hiệu lực pháp luật mà Công ty Cổ phần Cung ứng nhựa đường QT (tên mới: Công ty Cổ phần Nhựa Đường S) không trả hoặc trả không đầy đủ thì Ngân hàng Thương mại cổ phần NT được quyền yêu cầu Cơ quan thi hành án dân sự có thẩm quyền phát mãi tài sản thế chấp (theo hợp đồng thế chấp phương tiện giao thông đường bộ số 184/HVU.BL18HĐBĐ ngày 27/11/2018) để thu hồi nợ.

Tiền lãi sẽ được tiếp tục tính từ ngày 27/7/2022 trên số tiền nợ gốc còn lại cho đến trả xong khoản nợ gốc, theo mức lãi suất các bên thỏa thuận tại Hợp đồng cho vay từng lần trung dài hạn số 111/HVU.BL18TH ngày 27/11/2018.

2. Về án phí: Bị đơn Công ty Cổ phần Cung ứng nhựa đường QT (tên mới: Công ty Cổ phần Nhựa Đường S) phải chịu án phí sơ thẩm là 96.244.345 (chín mươi sáu triệu, hai trăm bốn mươi bốn ngàn, ba trăm bốn mươi lăm) đồng. Ngân hàng Thương mại cổ phần NT không phải chịu án phí dân sự sơ thẩm, hoàn trả cho Ngân hàng Thương mại cổ phần NT số tiền tạm ứng án phí dân sự sơ thẩm đã nộp là 46.729.676 (bốn mươi sáu triệu, bảy trăm hai mươi chín ngàn, sáu trăm bảy mươi sáu) đồng theo biên lai thu tiền tạm ứng án phí số 0018497 ngày 25/3/2022 của Chi cục thi hành án dân sự Quận 10.

3. Về quyền kháng cáo: Ngân hàng Thương mại cổ phần NT có quyền kháng cáo trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án, Công ty Cổ phần Cung ứng nhựa đường QT (tên mới: Công ty Cổ phần Nhựa Đường S) có quyền kháng cáo trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày bản án được tống đạt hợp lệ.

Trường hợp bản án được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật thi hành án dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các Điều 6, 7 và 9 Luật thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 Luật thi hành án dân sự./.