Bản án 41/2020/DS-ST — Tranh chấp hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất

[1]. Về quan hệ pháp luật có tranh chấp và thụ lý vụ án:

[2]. Về thủ tục tố tụng: Trong thời hạn chuẩn bị xét xử, Tòa án đã tiến hành hòa giải nhưng các bên đương sự không thỏa thuận được với nhau về việc giải quyết toàn bộ nội dung vụ án, vì vậy Tòa án tiến hành giải quyết vụ án theo thủ tục chung.

[3]. Về nội dung quan hệ pháp luật có tranh chấp:

[3.1]. Đối với yêu cầu khởi kiện của ông H, thì Hội đồng xét xử thấy rằng:

[3.1.1]. Trong thời hạn chuẩn bị xét xử và tại phiên tòa, ông H đều thừa nhận việc ông C viết giấy bán đất là để giúp ông đi vay tiền của ông Năm L, nhưng do viết sơ sài nên không vay được vì vậy đến ngày 25 tháng 8 năm 2012, ông C ký hợp đồng đặt cọc để ông tiếp tục đi vay tiền của ông Năm L chứ không phải là để thực hiện việc giao kết hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất (BL số 25).

[3.1.2]. Lời khai của ông H không thống nhất về thời điểm chuyển nhượng, thời điểm giao tiền, về nguồn gốc chứng cứ. Lúc ông khai nhận chuyển nhượng năm 2008, đã trả đủ số tiền 259.000.000đ (Các BL số 25, 133b, 210). Lúc thì ông lại khai nhận chuyển nhượng vào ngày 02 tháng 02 năm 2011, đặt cọc ngày 25 tháng 8 năm 2012 (BL số 26). Có lần ông lại khai năm 2007, ông C đến nhà ông để đề cập việc chuyển nhượng (BL số 26). Trong khi đó năm 2008, ông H và ông Ch mới là sui gia với nhau. Có lúc ông khai ông và ông Năm L ra tiệm phô tô đánh máy bản hợp đồng đặt cọc. Sau khi đánh xong, ông thấy nó dài nên ông yêu cầu chỉnh sửa lại cho ngắn. Sau đó, ông mang hai bản này về điền vào và đưa cho ông C ký (Các BL số 25, 310). Lúc ông lại khai ông mua hai bản hợp đồng mang về nhờ cô giáo viết rồi đưa ông C ký (BL số 26). Lúc ông lại khai sau khi thụ lý, ông tìm thấy hợp đồng gốc, vì nó dài nên ông biên soạn lại rồi mang về nhà, nhờ cô giáo viết lại (Các BL số 393, 409, 428). Như vậy lời khai của ông H tiền hậu bất nhất, thiếu cơ sở khách quan.

[3.1.3]. Giả sử có việc ông H và ông Năm L ra tiệm đánh máy. Sau khi đánh xong, thấy dài, ông H yêu cầu chỉnh sửa lại thì hai bản hợp đồng này chỉ rút ngắn về nội dung nhưng ngay cả tiêu đề, hình thức cũng khác nhau (V/v Sang – V/v sang). Tại điều 1 của bản hợp đồng phô tô ghi: “Tài sản đặt cọc”, Điều 2 ghi: “Thời hạn đặt cọc là 12 tháng”, còn Điều 1 của hợp đồng gốc lại ghi: “Tài khoản đặt cọc”, Điều 2 không ghi thời hạn đặt cọc”. Hơn nữa, nếu có việc chỉnh sửa như vậy thì tại sao ông H không in bản đã được chỉnh sửa thành hai bản để ông C ký mà lại dùng hai bản khác nhau về để ông C ký. Nếu lời khai của ông H là đúng thì hai mặt của bản hợp đồng, thậm chí tất cả các mặt của các bản hợp đồng đều phải do một máy in ra, nhưng bản hợp đồng gốc mà ông H cung cấp, Công an giám định mặt trước và mặt sau lại không cùng một máy in ra (BL số 149).

[3.1.4]. Giả sử có việc ông H mua hai bản hợp đồng về nhờ người viết thì hai bản hợp đồng này phải giống nhau, chữ viết mặt trước và chữ viết mặt sau của một hợp đồng phải do một người viết ra (Cô giáo), nhưng ngược lại hai bản hợp đồng ông H cung cấp lại là hai bản khác nhau cả về hình thức lẫn nội dung. Cái có nội dung dài, cái có nội dung ngắn và kết luận giám định chữ viết mặt trước, chữ viết mặt sau không cùng một người viết ra. Nếu có việc ông H nhờ người viết (Cô giáo), thì lời khai của người này là có lợi cho ông H, thế nhưng khi ông C yêu cầu ông H cung cấp địa chỉ để triệu tập thì ông H lại không cung cấp (BL số 61). Điều đó chứng tỏ lời khai của ông H là không có căn cứ.

[3.1.5]. Nếu có việc đặt cọc thật thì tại sao ông H không dùng bản hợp đồng mà các bên đã ký kết để đi khởi kiện mà phải chỉnh sửa. Lý do chỉnh sửa thì ông không lý giải được. Ông chỉ cho rằng vì nó quá dài. Tòa án yêu cầu ông cung cấp hai trang gốc còn lại của bản được chỉnh sửa, nhưng ông H không cung cấp được. Bản thân ông H đã thừa nhận lúc khởi kiện ông chỉ nộp bản phô tô. Sau đó, ông về nhà tìm thấy bản gốc thấy nó dài nên ông tự ý chỉnh sửa rút ngắn lại, bỏ đi hai trang đầu, biên soạn nội dung thành một trang để in vào mặt trước của trang ba rồi nhờ cô giáo viết lại (Các BL số 393, 409, 428). Việc chỉnh sửa này ông C hoàn toàn không biết. Như vậy ở đây có sự khuất tất, giả mạo chứng cứ để che đậy cho việc không có thật, sửa từ không có số tiền đặt cọc thành có số tiền đặt cọc như lời ông C trình bày. Hơn nữa về hình thức của văn bản thì theo thông lệ các loại văn bản thường được đóng gáy bên trái của trang để tạo thành tập (Bấm gáy hoặc ghim...), nhưng bản hợp đồng ông H cung cấp lại bấm lỗ bên phải là trái với thông lệ. Nghĩa là có sự giả mạo chứng cứ. Ông H dùng mặt sau in ngược lại thành mặt trước.

[3.1.6]. Ông H cho rằng năm 2008 nhận chuyển nhượng và thanh toán đủ cho ông C số tiền 259.000.000đ. Thời điểm đó, thì đây là số tiền tương đối lớn nhưng ông H lại không yêu cầu ông C viết bất kỳ giấy tờ gì mà mãi đến ngày 02 tháng 02 năm 2011 các bên mới viết giấy bán đất. Việc viết giấy bán cũng rất là sơ sài, không có giá chuyển nhượng, không có chữ ký của bà T là vợ và chữ ký của các con ông C, không có công chứng, chứng thực là không hợp lý. Càng không hợp lý hơn là mãi đến ngày 25 tháng 8 năm 2012 (Sau bốn năm nhận chuyển nhượng, sau gần 02 năm viết giấy bán đất) mới đặt cọc và thời hạn đặt cọc ghi trong hợp đồng lại là 12 tháng. Việc mua bán và việc đặt cọc không cùng một lúc, cách nhau gần 02 năm. Nếu có việc chuyển nhượng năm 2008 mà đến năm 2012 đặt cọc thì liệu rằng ông C có đồng ý cho ông H sử dụng đất hay không. Nếu có việc chuyển nhượng và giao đủ tiền năm 2008 thì trong thời gian rất dài (09 năm) tại sao ông H lại không yêu cầu ông C hoàn tất thủ tục chuyển nhượng và cũng không khởi kiện. Trong khi đó hợp đồng ghi rõ là nếu không thực hiện việc chuyển nhượng thì sẽ phạt cọc và có quyền khởi kiện. Hơn nữa trong khoảng thời gian rất dài này, ông H cũng chỉ trồng thêm 02 cây bạch đàn, 133m ống nước và 03 cái cút (Tài sản rất nhỏ), nhưng ngược lại bà A (Con giá ông C) đã xây nhà và ở ổn định từ năm 2011 cho đến khi tranh chấp (BL số 30). Ông H cũng thừa nhận ông C có hai thửa đất có tổng diện tích 1,6 ha (BL số 210). Điều này phù hợp với lời khai của ông C là ông có hai thửa đất, ông cho con trai một thửa, con gái một thửa. Thực tế con trai, con gái của ông C đều đã xây nhà kiên cố. Quá trình giải quyết ly hôn, ông T cũng thỏa thuận giao nhà cho bà A và không còn tranh chấp gì (BL số l96).

[3.1.7]. Tại Điều 8 của hai bản hợp đồng đều ghi hợp đồng có 03 trang, nhưng hợp đồng gốc chỉ có hai trang, trang hai bị xóa số 03. Nội dung này phù hợp kết luận giám định là trang 03 bị tẩy xóa. Ông H thừa nhận bản hợp đồng gốc gồm 02 tờ, 03 trang ông đã nộp cho ông Năm L không lấy lại được. Lúc khởi kiện, ông chỉ nộp cho Tòa bản phô tô. Sau này, ông mới cung cấp bản gốc gồm 01 tờ, 02 trang. Vậy tại sao ông H không dùng bản gốc 01 tờ, 02 trang này để khởi kiện mà lại phải dùng bản phô tô 02 tờ, 03 trang. Lý giải cho điều này, đại diện của ông H cho rằng bản phô tô ông H nộp cho Tòa chỉ là để tham khảo (BL số 66) thì thấy rằng không có phù hợp. Sau khi có kết luận giám định chữ in mặt trước và chữ in mặt sau không cùng một bản in, chữ viết mặt trước và chữ ký mặt sau không cùng một người viết ra, trang hai bị xóa số 03 thì ông H nại ra rằng do ông Năm L nhờ ai đó viết và viết như thế nào thì ông không biết, ông không lý giải được (BL số 291). Lời khai này của ông H lại mâu thuẫn với chính lời khai của ông H là ông nhờ cô giáo viết.

[3.1.8]. Người làm chứng mà ông H yêu cầu triệu tập cũng chỉ xác nhận là thấy ông H canh tác thửa đất hiện có tranh chấp từ năm 2008, còn việc ông H có nhận chuyển nhượng hay không thì các ông không biết (Các BL từ số 175 – số 178). Trong khi đó ông H, bà H lại khẳng định là năm 2007, ông bà chứng kiến việc ông C, bà T tặng cho ông T và bà A mỗi người một thửa đất. Bản thân bà H là vợ ông H cũng từ chối không tham gia tố tụng (BL số 179). Như vậy chứng tỏ rằng bà H cũng không hề biết có hay không có việc ông C chuyển nhượng đất cho ông H.

[3.1.9]. Tất cả các mâu thuẫn nêu trên đã được làm rõ, ông H đều thừa nhận mục đích ông C viết giấy bán đất và hợp đồng đặt cọc là để giúp ông H đi vay tiền ông Năm L ngoài ra không có mục đích gì khác. Ông H cũng thừa nhận toàn bộ hợp đồng gốc ông cung cấp cho Tòa án là do chính ông là người chỉnh sửa, tự biên soạn rút ngắn nội dung. Lời thừa nhận này của ông H là hoàn toàn phù hợp với Bản kết luận giám định chữ ký, chữ viết. Phù hợp với các tài liệu, chứng cứ khác đã thu thập có trong hồ sơ vụ án. Như vậy đã có đủ cơ sở khẳng định rằng không có việc ông C chuyển nhượng quyền sử đất cho ông H và không có việc ông H thanh toán tiền cho ông C mà chỉ có việc ông C viết giấy bán đất và giấy đặt cọc để giúp ông H đi vay tiền ông Năm L (Các bên đều thừa nhận), vì vậy yêu cầu khởi kiện của ông H là không có căn cứ chấp nhận. Hiện nay, ông C, bà T đang quản lý, sử dụng thửa đất có tranh chấp nên giao cho ông C, bà T tiếp tục quản lý, sử dụng. Tuy nhiên trong đó có 02 cây bạch đàn, 133m ống nước, 03 cái cút là tài sản của ông H và ngôi nhà của bà A (Được chia khi ly hôn) nhưng ông H, bà A không yêu cầu ông C, bà T trả lại nên không xem xét.

[3.2]. Đối với yêu cầu khởi kiện của bà A về việc yêu cầu Tòa án tuyên hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất giữa ông C với ông H vô hiệu và yêu cầu ông C, bà T tiếp tục thực hiện hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất thì trong thời hạn chuẩn bị xét xử và tại phiên tòa, bà A rút toàn bộ yêu cầu, vì vậy HĐXX đình chỉ giải quyết đối với yêu cầu này.

[4]. Về chi phí tố tụng: Vì yêu cầu của ông H không được Tòa án chấp nhận, cho nên ông H phải chịu: 1.500.000đ tiền chi phí xem xét, thẩm định tại chỗ, 3.000.000đ tiền chi phí định giá tài sản (Ông H đã nộp đủ, không phải nộp bổ sung) và 11.720.000đ tiền chi phí giám định. Ông H đã nộp 4.320.000đ, còn tiếp tục phải nộp 7.400.000đ. Ông C nộp 7.400.000đ, do vậy trả lại cho ông C 7.400.000đ sau khi thu được của ông H.

[5]. Về án phí: Do yêu cầu khởi kiện của ông H không được Tòa án chấp nhận nên ông H phải chịu toàn bộ án phí dân sự sơ thẩm đối với tranh chấp dân sự không có giá ngạch là 300.000đ. Vì ông H là người cao tuổi, do đó được miễn nộp toàn bộ án phí dân sự sơ thẩm theo quy định tại Điều 12 của Nghị Quyết 326 của Ủy ban thường vụ Quốc hội và Điều 2 của Luật người cao tuổi. Bà A rút đơn khởi kiện được Tòa án chấp nhận và đình chỉ giải quyết đối với yêu cầu nên trả lại cho bà A số tiền tạm ứng án phí đã nộp.