Bản án 39/2026/HS-ST — Hình sự

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo các tài liệu có trong hồ sơ vụ án và diễn biến tại phiên tòa, nội dung vụ án được tóm tắt như sau:

Trước đây, bà Bùi Thị T, sinh năm 1973, trú tại thôn X, xã T, huyện P, tỉnh Quảng Nam (nay là xã C, thành phố Đà Nẵng) chung sống như vợ chồng với ông Lê Văn T, sinh năm 1966, trú tại phường H, thành phố T, tỉnh Quảng Nam (nay là phường B, thành phố Đà Nẵng). Trong thời gian chung sống, bà T có mượn của chị em ruột ông T 03 chỉ vàng 24K và 70.000.000 đồng để làm nhà; về sau bà T và ông T phát sinh mâu thuẫn, không còn chung sống với nhau nữa và bà T hứa sẽ trả lại các khoản nợ nêu trên.

Trước đó, giữa bà T, các anh chị em của ông T và bà Lê Thị Thùy T1 có thỏa thuận việc bà T sẽ nhận toàn bộ khoản nợ, còn bà T1 dùng khoản tiền thừa kế của mình để thanh toán trước cho các cô, chú ruột; sau này bà T có trách nhiệm hoàn trả lại cho bà T1. Cuối năm 2021, biết bà T mua đất làm nhà tại thôn X, xã T, bà T1 đã nhiều lần đến đòi nợ nhưng không được. Ngày 25/02/2022, bà T viết giấy nhận nợ và hứa đến ngày 25/5/2022 trả 03 chỉ vàng 24K, sau đó mỗi tháng trả dần 20.000.000 đồng cho đến khi hết nợ.

Đến ngày 25/5/2022, do bà T không trả nợ theo hẹn, bà Lê Thị Thùy T1 và Lê Văn Q đến nhà bà T để đòi nợ. Bà T1 nhờ Trần Anh Đ dùng xe ô tô tải màu trắng biển kiểm soát 92C-141.34 chở mình đi; Q nhờ Nguyễn Sơn T2 dùng xe mô tô Honda SH màu trắng biển kiểm soát 92B1-275.04 chở. Khi đến nơi, thấy bà T đang dắt xe ra khỏi cổng, bà T hoảng sợ chạy xe vào sân nhà ông Phạm Văn N đối diện để né tránh. T1 và Q đuổi theo, dùng chân đạp ngã xe, dùng tay đánh vào người bà T, sau đó kéo lê bà T từ sân nhà ông N ra ngoài đường, tiếp tục dùng tay, chân đánh đập và lớn tiếng đe dọa buộc bà T trả nợ.

Sau đó, Q cùng những người đi cùng bế bà T lên xe mô tô Honda SH do T điều khiển, chở bà T đến nhà bà Lê Thị T3 tại khối phố T, phường H, thành phố Tam Kỳ, tỉnh Quảng Nam (nay là thành phố Đà Nẵng) để tiếp tục gây áp lực đòi nợ. Cùng lúc này, Đức chở T1 đi theo xe SH. Trên đường đi, Đ nghe T1 nói việc chở bà T về nhà bà T3 để tiếp tục nói chuyện đòi nợ. Khi đến đoạn đường bê tông dẫn vào nhà bà T3, Đ dừng xe cho T1 xuống rồi quay đầu xe ra quán tạp hóa chị C gần ngã ba Trần Phú nối dài để uống nước.

Tại quán nước, khi thấy T2 chạy xe SH từ hướng nhà bà T3 ra, Đ gọi T2 vào uống nước và hỏi “mấy người đang ở trong nhà bà T3 đó hả”; T2 trả lời “ừ”. Lúc này, Đ đã biết chắc T2 và Q đã chở bà T về giữ tại nhà bà T3. Kết hợp với việc trước đó nghe T1 nói chở bà T về nhà bà T3 để tiếp tục đòi nợ, Đ nhận thức được việc T1 và Q ngoài hành vi đánh đập bà T tại nhà bà T còn bắt bà T đưa lên xe máy, chở về giữ tại nhà bà T3 nhằm tiếp tục đòi nợ là hành vi bắt cóc, vi phạm pháp luật.

Mặc dù biết rõ việc đòi nợ và đánh bà T vẫn tiếp tục diễn ra, biết rõ T1 và Q thực hiện hành vi “Bắt cóc nhằm chiếm đoạt tài sản” đối với bà Bùi Thị T, nhưng Đ không trình báo cho cơ quan có thẩm quyền để ngăn chặn, xử lý mà sau khi trả tiền nước đã về nhà.

* Về vật chứng: Việc thu giữ, tạm giữ tài liệu, đồ vật và xử lý vật chứng đã được giải quyết tại Bản án số 12/2025/HS-ST ngày 15/5/2025 của Tòa án nhân dân huyện Ph (cũ) nên không đặt ra xem xét trong vụ án này.

Tại Cáo trạng số 23/CT-VKSKV7 ngày 02 tháng 4 năm 2026 của Viện kiểm sát nhân dân khu vực 7 - Đà Nẵng đã truy tố bị cáo Trần Anh Đ về tội “Không tố giác tội phạm” theo khoản 1 Điều 390 Bộ luật Hình sự năm 2015, sửa đổi, bổ sung năm 2025.

Tại phiên tòa, đại diện Viện kiểm sát giữ nguyên quyết định truy tố đối với bị cáo theo Cáo trạng nêu trên và đề nghị Hội đồng xét xử áp dụng khoản 1 Điều 390; các điểm i, s, v khoản 1 Điều 51 Điều 65 Bộ luật Hình sự năm 2015, sửa đổi, bổ sung năm 2025, để xử phạt bị cáo bị cáo Trần Anh Đức từ 09 đến 12 tháng tù nhưng cho hưởng án treo.

Tại phiên tòa, bị cáo thừa nhận hành vi phạm tội như nội dung Cáo trạng, thừa nhận bản thân đã biết rõ hành vi phạm tội của Trang, Quốc nhưng không tố giác; bị cáo xin được xem xét giảm nhẹ hình phạt.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu có trong hồ sơ vụ án đã được thẩm tra công khai tại phiên tòa, kết quả tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định như sau:

Về nhân thân, tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự: Bị cáo không có tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự, có nhân thân tốt.

Về tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự: Bị cáo phạm tội lần đầu, thuộc trường hợp ít nghiêm trọng; quá trình điều tra và tại phiên tòa đã thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải; bị cáo đã từng tham gia nghĩa vụ Công an nhân dân tại thành phố Đà Nẵng và có thành tích trong công tác khi tham gia nghĩa vụ Công an nhân dân, được tặng giấy khen. Cha bị cáo được Thủ tướng Chính phủ tặng bằng khen, Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Nam tặng bằng khen, ông nội bị cáo là Trần Khoa được tặng bằng khen vì đã góp công sức vào cuộc kháng chiến chống mỹ cứu nước, ông cố Trần P và bà cố Trương Thị P được Chính phủ tặng bảng vàng danh dự cứu nước, bà cố Trương Thị P là bà mẹ Việt Nam anh hùng. Đây là các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự quy định tại các điểm i, s, v khoản 1, khoản 2 Điều 51 Bộ luật Hình sự. Bị cáo có nhân thân tốt, có nơi cư trú rõ ràng, có đủ các điều kiện để được hưởng án treo theo quy định tại Điều 65 của Bộ luật hình sự năm 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017, 2025) nên không cần cách ly bị cáo ra khỏi xã hội mà giao bị cáo về chính quyền địa phương nơi bị cáo cư trú để giám sát, giáo dục cũng đảm bảo tác dụng giáo dục riêng và phòng ngừa chung.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Tuyên bố bị cáo Trần Anh Đ phạm tội “Không tố giác tội phạm”.

Căn cứ khoản 1 Điều 390; các điểm i, s, v khoản 1, khoản 2 Điều 51, Điều 65 Bộ luật Hình sự năm 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017, 2025);

Xử phạt: bị cáo Trần Anh Đ 09 (chín) tháng tù nhưng cho hưởng án treo, thời gian thử thách 18 (Mười tám) tháng tính từ ngày tuyên án sơ thẩm.

Giao bị cáo Trần Anh Đ cho Ủy ban nhân dân phường B, thành phố Đà Nẵng giám sát, giáo dục trong thời gian thử thách án treo.

Trường hợp người được hưởng án treo thay đổi nơi cư trú thì thực hiện theo quy định tại khoản 1 Điều 69 Luật thi hành án hình sự.

Trong thời gian thử thách, người được hưởng án treo cố ý vi phạm nghĩa vụ 02 lần trở lên thì Tòa án có thể quyết định buộc người được hưởng án treo phải chấp hành hình phạt tù của bản án đã cho hưởng án treo.

Về vật chứng: không xem xét, giải quyết.

Về trách nhiệm dân sự: không xem xét, giải quyết.

Về án phí hình sự sơ thẩm: Căn cứ khoản 2 Điều 135 và khoản 2 Điều 136 Bộ luật Tố tụng hình sự; điểm a khoản 1 Điều 23 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội. Buộc bị cáo Trần Anh Đức phải chịu 200.000 đồng án phí hình sự sơ thẩm.

Bị cáo có quyền kháng cáo bản án sơ thẩm trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án sơ thẩm (ngày 28/4/2026); Đương sự vắng mặt tại phiên tòa có quyền kháng cáo bản án trong hạn 15 ngày kể từ ngày nhận được bản án hay ngày bản án được niêm yết theo quy định của pháp luật.

Trường hợp bản án, quyết định được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật Thi hành án dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các Điều 6, 7 và 9 Luật Thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 Luật Thi hành án dân sự.