Bản án 39/2021/HS-ST — Hình sự

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo các tài liệu có trong hồ sơ vụ án và diễn biến tại phiên tòa, nội dung vụ án được tóm tắt như sau:

Do có ý định chiếm đoạt tài sản là hàng hóa đặt mua trên mạng online nên Đặng Thị Thùy D (sinh năm 1984, trú tại thôn P, xã L, huyện Yên Định) đã lập các Nick name Facebook cá nhân với các tên khác nhau để giao dịch đặt mua hàng của những người bán hàng trên Facebook. Trong khoảng thời gian từ ngày 29/12/2020 đến ngày 29/01/2021, Đặng Thị Thùy D đã thực hiện 04 lần phạm tội, cụ thể như sau:

Lần thứ nhất: Vào ngày 29/12/2020, Đặng Thị Thùy D đã sử dụng Nick name Facebook có tên "Tram Anh Nguyen" để giao dịch với Nick name Facebook "Cô chủ nhím", có số điện thoại 0862866381 của chị Nguyễn Thị Th (sinh năm 1991, trú tại thôn X, xã G, huyện Hoài Đức, thành phố Hà Nội). D đặt mua 280 chiếc áo ấm các loại, với tổng số tiền là 37.000.000 đồng của chị Th và thống nhất cách thức thanh toán, địa chỉ nhận hàng. Để cho chị Th tin tưởng chuyển hàng, D đến Ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thôn chi nhánh huyện Yên Định chụp ảnh quầy giao dịch của ngân hàng gửi cho chị Th. D xin một tờ giấy nộp tiền của ngân hàng đem về nhà, tự điền các thông tin vào giấy nộp tiền, số tài khoản của chị Th cung cấp và cắt, dán phần con dấu đã thu tiền, chữ ký của nhân viên ngân hàng từ giấy nộp tiền mà D đã có sẵn khi giao dịch tại Ngân hàng trước đó. Sau đó D chụp ảnh tờ giấy nộp tiền vừa làm giả gửi cho chị Th và yêu cầu gửi hàng. D yêu cầu gửi qua xe khách đến địa chỉ người nhận hàng "Kiểu - Yên Định - Thanh Hóa" và cung cấp số điện thoại của người nhận là 0927658233. Chị Th xem ảnh giấy nộp tiền D gửi thấy đúng tên, số tài khoản của mình và số tiền thanh toán, tưởng D đã chuyển tiền hàng theo thỏa thuận nên chị Th bảo chồng là anh Phí Đức G mang gửi 280 chiếc áo ấm qua xe khách cho D. Sau khi nhận được số áo ấm trên, D đã xóa Nickname Facebook có tên "Tram Anh Nguyen" và tháo vứt sim điện thoại vừa sử dụng để chiếm đoạt số áo ấm trên của chị Th.

Kết quả định giá tài sản xác định: 280 chiếc áo ấm của chị Lê Thị Th nêu trên tại thời điểm bị chiếm đoạt có tổng trị giá là 29.400.000 đồng (BL 20, 27).

Lần thứ hai: Vào ngày 07/01/2021, Đặng Thị Thùy D đã sử dụng Nickname Facebook có tên "Trần Duyên" để giao dịch và đặt mua 50kg hành và 50kg tỏi, với tổng số tiền là 3.050.000 đồng trên trang Facebook có tên "Ngô Minh Q", có số điện thoại 0979215325 của anh Ngô Minh Q (sinh năm 1991, trú tại thôn LM, xã Ư, huyện Ân Thi, tỉnh Hưng Yên). Sau khi thống nhất giá cả, cách thức thanh toán, địa chỉ nhận hàng, cũng với thủ đoạn trên, D đã làm giả giấy nộp tiền rồi chụp ảnh gửi qua tin nhắn Messeger cho anh Q. D yêu cầu gửi hàng cho D qua xe khách đến địa chỉ "Chị Duyên QL - Yên Định - Thanh Hóa" và cung cấp số điện thoại của người nhận hàng là 0522600979. Anh Q xem ảnh giấy nộp tiền thấy đúng tên, số tài khoản của mình và số tiền thanh toán, cho rằng D đã chuyển tiền hàng theo thỏa thuận nên anh Q đã gửi hàng qua xe khách cho D. Sau khi nhận được hàng D xóa Nickname Facebook có tên "Trần Duyên" và chặn số điện thoại của anh Q để chiếm đoạt số hàng trên.

Kết quả định giá tài sản xác định: 50kg hành và 50kg tỏi của anh Ngô Minh Q nêu trên tại thời điểm bị chiếm đoạt có tổng trị giá là 3.050.000 đồng (BL 27).

Lần thứ ba: Vào ngày 18/01/2021, Đặng Thị Thùy D sử dụng Nickname Facebook có tên "D Đặng" để giao dịch và đặt mua 10kg thịt trâu gác bếp, với giá 490.000 đồng/1kg trên trang Facebook có tên "Lò Thị Phương" (về sau Facebook này được đổi tên thành "Thịt trâu gác bếp"), có số điện thoại 0365100932 của anh Nguyễn Viết H (sinh năm 1999, trú tại thôn DĐ, xã CĐ, huyện Vĩnh Tường, tỉnh Vĩnh Phúc). Tuy nhiên, do nhầm lẫn trong quá trình đóng hàng, anh H chỉ đóng gói 9,5kg nên hai bên thống nhất số tiền hàng D phải thanh toán là 4.700.000 đồng. D thanh toán qua số tài khoản của anh H, còn hàng thì anh H gửi cho D ngày 19/01/2021qua xe khách theo địa chỉ "Đặng D ngã 4 QL, Yên Định, Thanh Hóa" và số điện thoại người nhận hàng là 0522600979. Sau khi nhận được hàng D xóa Nickname Facebook "D Đặng" và chặn số điện thoại của anh H để chiếm đoạt số hàng trên.

Kết quả định giá tài sản xác định: 9,5kg thịt trâu gác bếp của anh Nguyễn Viết H nêu trên tại thời điểm bị chiếm đoạt có trị giá là 3.325.000 đồng (BL 20, 27).

Lần thứ tư: Cùng trong ngày 20/01/2021, Đặng Thị Thùy D đã sử dụng Nickname Facebook có tên "Lo Thuy C" để giao dịch và đặt mua 100kg gạo nếp TL, với giá tiền là 3.800.000 đồng trên trang Facebook có tên "Hoàng M", có số điện thoại 0343957149 của chị Hoàng Thị M (sinh năm 2000, trú tại thôn NN, xã TL, huyện Văn Chấn, tỉnh Yên Bái). Hai bên thống nhất D thanh toán trước cho chị M bằng cách chuyển khoản vào tài khoản số 8710205099043 (chủ tài khoản là Hoàng Thị Huyền mở tại ngân hàng Agribank chi nhánh Nghĩa Lộ). Cũng với thủ đoạn làm giả giấy nộp tiền như trên, sau đó D chụp gửi cho chị M và yêu cầu gửi hàng cho D qua xe khách đến địa chỉ "Lò Thùy C, Phố Kiểu, Yên Định, Thanh Hóa". Đồng thời D cung cấp số điện thoại người nhận hàng là 0522600979. Chị M kiểm tra thông tin trên ảnh giấy nộp tiền thấy đúng, cho rằng D đã chuyển tiền hàng theo thỏa thuận nên chị M đã gửi hàng qua xe khách cho D. Sau khi nhận được hàng D xóa Nickname Facebook có tên "Lo Thuy C" và chặn số điện thoại của chị M để chiếm đoạt số hàng trên.

Kết quả định giá tài sản xác định: 100kg gạo nếp TL của chị Hoàng Thị M nêu trên tại thời điểm chiếm đoạt có trị giá là 3.500.000 đồng (BL 20, 27).

Sau khi bị Đặng Thị Thùy D lừa đảo chị Lê Thị Th và anh Ngô Minh Q đã truy tìm và biết D hiện đang cư trú tại xã L, huyện Yên Định, tỉnh Thanh Hóa. Ngày 29/01/2021 chị Th và anh Q đã đến Công an huyện Yên Định trình báo sự việc. Cùng ngày, Đặng Thị Thùy D đến Công an huyện Yên Định đầu thú, giao nộp điện thoại sử dụng làm phương tiện phạm tội và các vật chứng có liên quan (BL 01-02, 04, 16).

Mở rộng điều tra, Cơ quan điều tra đã đăng tin trên Đài tiếng nói Việt Nam để tìm kiếm những người bị Đặng Thị Thùy D lừa đảo (BL 44-45). Biết được thông tin nên các ngày 18/3/2021 và 26/3/2021, anh Nguyễn Viết H và chị Hoàng Thị M đã đến cơ quan Cảnh sát điều tra Công an huyện Yên Định trình báo về việc bị Đặng Thị Thùy D lừa đảo chiếm đoạt tài sản.

Quá trình điều tra, Đặng Thị Thùy D đã thành khẩn khai nhận các hành vi phạm tội của mình như đã nêu trên. Lời khai của bị can phù hợp với lời khai của những người bị hại, người làm chứng, vật chứng vụ án đã thu giữ và các tài liệu chứng cứ khác.

Ngoài các lần phạm tội nêu trên, quá trình điều tra Đặng Thị Thùy D còn khai nhận: Cũng trong khoảng thời gian trên D còn dùng Nickname Facebook có tên "Lo Thuy C" truy cập vào nhóm bán hàng bánh, kẹo tết trên Facebook. Khi đó D thấy có người đăng bán mứt tết và mực khô và đính kèm số điện thoại nên D gọi điện đặt mua 10 túi mực khô (loại 0,5 kg/túi), 18 túi mứt bí (khối lượng 0,5kg/túi),17 túi mứt dừa (loại 0,5 kg/túi) và 18 hộp mứt táo (loại 0,5 kg/hộp), với tổng số tiền là 5.200.000 đồng. Hai bên thống nhất gửi hàng qua xe khách và sau khi nhận được hàng sẽ thanh toán tiền bằng hình thức chuyển khoản. Tuy nhiên sau khi nhận được số hàng trên Đặng Thị Thùy D đã xóa Nickname Facebook có tên "Lo Thuy C", tháo vứt sim điện thoại rồi chiếm đoạt số hàng trên (BL 102-104). Quá trình điều tra đến nay chưa xác định được người bị hại nên chưa đủ cơ sở kết luận xử lý đối với D về hành vi này, Cơ quan điều tra sẽ tiếp tục điều tra, xử lý sau khi có đủ căn cứ.

Xác minh về điều kiện tài sản, thu nhập của bị can Đặng Thị Thùy D, xác định hiện bị can không có tài sản nào có giá trị.

Về vật chứng vụ án: Quá trình điều tra, bị can tự nguyện giao nộp, Cơ quan điều tra đã thu giữ các vật chứng sau:

- 01 chiếc điện thoại Samsung Galaxy J3, đã qua sử dụng, kèm sim có số thuê bao 0565657739;

- 253 chiếc áo ấm các loại;

- 25 túi thịt khô (có tổng khối lượng là 09kg);

- 09 bao gạo (khối lượng 10kg/bao);

- 10 túi mực khô (khối lượng 0,5kg/túi);

- 18 túi mứt bí (khối lượng 0,5kg/túi);

- 17 túi mứt dừa (khối lượng 0,5kg/túi);

- 18 hộp mứt táo (khối lượng 0,5kg/hộp).

Sau khi điều tra, xác minh làm rõ nguồn gốc, định giá tài sản, xét thấy không ảnh hưởng đến việc giải quyết vụ án nên Cơ quan điều tra đã ra các quyết định xử lý vật chứng, giao trả 253 chiếc áo ấm các loại, 25 túi thịt khô (có tổng khối lượng là 09kg) và 09 bao gạo (khối lượng 10kg/bao) cho chị Nguyễn Thị Th, Nguyễn Viết H và Hoàng Thị M, là chủ sở hữu hợp pháp của tài sản trên. Đối với 10 túi mực khô (khối lượng 0,5kg/túi), 18 túi mứt bí (khối lượng 0,5kg/túi), 17 túi mứt dừa (khối lượng 0,5kg/túi) và 18 hộp mứt táo (khối lượng 0,5kg/hộp) do chưa xác định được người bị hại, chưa có cơ sở xử lý nên Cơ quan điều tra đã ra quyết định xử lý vật chứng và giao lại cho Đặng Thị Thùy D quản lý, bảo quản.

Còn lại chiếc điện thoại Samsung Galaxy J3, kèm theo sim có số thuê bao 0565657739, hiện đang được bảo quản, chờ xử lý theo quy định.

Về trách nhiệm dân sự: Quá trình điều tra, bị can Đặng Thị Thùy D đã thỏa thuận và bồi thường cho những người bị hại. Người bị hại đã nhận đủ tiền bồi thường và không yêu cầu bồi thường gì thêm.

Tại bản cáo trạng số 39/CT-VKSYĐ ngày 15/6/2021 của Viện kiểm sát nhân dân huyện Yên Định truy tố bị can Đặng Thị Thùy D về tội Lừa đảo chiếm đoạt tài sản theo khoản 1 Điều 174 của Bộ luật Hình sự.

- Tại phiên tòa bị cáo Đặng Thị Thùy D khai nhận toàn bộ hành vi phạm tội của mình và xin giảm nhẹ hình phạt.

- Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Yên Định luận tội giữ nguyên quyết định truy tố. Đề nghị Hội đồng xét xử: Áp dụng khoản 1 Điều 174, điểm b, s khoản 1, khoản 2 điều 51; điểm g khoản 1 Điều 52 của Bộ luật Hình sự, xử phạt Đặng Thị Thùy D từ 24 tháng đến 27 tháng tù về tội Lừa đảo chiếm đoạt tài sản. Thời gian tạm giữ được trừ vào thời hạn chấp hành hình phạt. Bị cáo không có tài sản nên không áp dụng hình phạt bổ sung.

- Về trách nhiệm dân sự: Những người bị hại đã nhận đủ tiền bồi thường và không yêu cầu bồi thường gì thêm nên miễm xét.

Về xử lý vật chứng: Áp dụng điểm a khoản 1 Điều 47 BLHS; Điểm a, c khoản 2 điều 106 Bộ luật TTHS.

Tịch thu nộp ngân sách Nhà nước: 01 điện thoại di động nhãn hiệu Samsung Galaxy J3, có số IMEI : 359929073905207, tịch thu tiêu hủy số sim điện thoại 0565657739. Về án phí: Đề nghị xử lý theo quy định của pháp luật.

NH N ĐỊNH CỦA HỘI Đ NG X T X :

Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định như sau:

[1] Nhận định về hành vi, quyết định tố tụng:

Quá trình điều tra và tại phiên tòa bị cáo không có ý kiến hoặc khiếu nại gì về hành vi của người tiến hành tố tụng và quyết định của Cơ quan tiến hành tố tụng. Như vậy, hành vi của Điều tra viên, quyết định tố tụng của Cơ quan điều tra Công an huyện Yên Định, hành vi của Kiểm sát viên, quyết định tố tụng của Viện kiểm sát nhân dân huyện Yên Định, trong quá trình điều tra, truy tố đã thực hiện đúng về thẩm quyền, trình tự, thủ tục, theo quy định của Bộ luật tố tụng hình sự.

[2] Nhận định về hành vi phạm tội của bị cáo:

Tại phiên tòa bị cáo khai nhận: Xuất phát từ động cơ vụ lợi, nên trong khoảng thời gian từ ngày 29/12/2020 đến ngày 29/01/2021, Đặng Thị Thùy D đã dùng thủ đoạn và hành vi gian dối để lừa đảo chiếm đoạt tài sản là hàng hóa của chị Nguyễn Thị Th, anh Ngô Minh Q, anh Nguyễn Viết H và chị Hoàng Thị M thông qua giao dịch mua bán hàng hóa trên mạng Facebook. Tổng trị giá các tài sản đã chiếm đoạt là 39.275.000 đồng.

Lời khai nhận tội của bị cáo hoàn toàn phù hợp với lời khai của người bị hại, người làm chứng và các tài liệu có trong hồ sơ vụ án. Như vậy, đủ cơ sở chứng minh hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản của bị cáo Đặng Thị Thùy D. Với hành vi trên đã đủ yếu tố cấu thành tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản” theo quy định tại khoản 1 Điều 174 Bộ luật Hình sự. Như vậy, tội danh “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản” chính thức được thành lập đối với bị cáo Đặng Thị Thùy D. VKSND huyện Yên Định truy tố các bị cáo theo tội danh trên, đề nghị HĐXX áp dụng điều luật là đúng người, đúng tội, đúng pháp luật.

[3] Đánh giá tính chất của vụ án và quan hệ pháp luật xâm phạm:

Tính chất vụ án là ít nghiêm trọng, động cơ và mục đích phạm tội của bị cáo là lừa đảo tài sản của người khác để lấy tiền sử dụng cho bản thân. Hành vi của bị cáo gây nguy hiểm cho xã hội, xâm phạm trực tiếp đến quyền sở hữu tài sản của công dân, xâm phạm trật tự công cộng và trật tự pháp luật xã hội chủ nghĩa. Làm xói mòn lòng tin trong mối quan hệ giao dịch kinh doanh trên mạng online. Hành vi của bị cáo cần xử lý nghiêm trước pháp luật để răn đe và phòng ngừa chung.

[4] Nhận định các tình tiết tăng nặng giảm nhẹ trách nhiệm hình sự:

Tình tiết tăng nặng: Bị cáo phải chịu 01 tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự là “Phạm tội 2 lần trở lên” theo quy định tại điểm g khoản 1 điều 52 Bộ luật hình sự.

Tình tiết giảm nhẹ: Quá trình điều tra và tại phiên tòa bị cáo Đặng Thị Thùy D thành khẩn khai báo, tự nguyện bồi thường toàn bộ thiệt hại, sau khi phạm tội đã ra đầu thú. Vì vậy, bị cáo được hưởng các tình tiết giảm nhẹ theo điểm b, s khoản 1 Điều 51 và khoản 2 Điều 51 BLHS.

Trên cơ sở đánh giá tính chất vụ án, các tình tiết giảm nhẹ của bị cáo, HĐXX xét thấy: Bị cáo đã thực hiện hành vi phạm tội nhiều lần nên bị áp dụng tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự người phạm tội 02 lần trở lên. Căn cứ khoản 5 Điều 3 Nghị quyết 02/2018/NQ – HĐTP ngày 15/5/2018 của Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân Tối caoTANDTC cần phải áp dụng hình phạt nghiêm khắc trong môi trường giam giữ đối với bị cáo. Có như vậy mới đủ điều kiện, thời gian để cải tạo, giáo dục bị cáo thành công dân có ích cho xã hội, đồng thời răn đe, phòng ngừa chung. Tuy nhiên, bị cáo có nhiều tình tiết giảm nhẹ, nhân thân tốt, chưa tiền án tiền sự, nên khi lượng hình cần xem xét giảm một phần hình phạt cho bị cáo.

Hình phạt bổ sung: Bị cáo không có tài sản nên không áp dụng hình phạt bổ sung đối với bị cáo.

[5] Về trách nhiệm dân sự: Tài sản lừa đảo chiếm đoạt đã được trả lại cho chủ sở hữu. Chị Th, anh Q, anh H, chị M không có yêu cầu gì thêm nên HĐXX không xem xét

[6] Về vật chứng: 01 điện thoại di động nhãn hiệu Samsung Galaxy J3, có số IMEI : 359929073905207, kèm theo sim có số thuê bao 0565657739, đã qua sử dụng là công cụ bị cáo dùng để phạm tội cần tịch thu nộp ngân sách Nhà nước.

[7] Về án phí: Bị cáo có tội nên phải chịu án phí HSST.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

1. Căn cứ khoản 1 Điều 174 của Bộ luật hình sự, tuyên bố bị cáo Đặng Thị Thùy D phạm tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản”.

Áp dụng khoản 1 Điều 174, điểm b, s khoản 1, khoản 2 Điều 51; điểm g khoản 1 điều 52, Điều 38 của Bộ luật Hình sự.

Xử phạt Đặng Thị Thùy D 20 (Hai mươi) tháng tù, được trừ 06 ngày tạm giữ, còn phải chấp hành 19 (Mười chín) tháng 24(Hai mươi bốn) ngày tù. Thời hạn chấp hành hình phạt tù tính từ ngày bắt thi hành án.

Không áp dụng hình phạt bổ sung đối với bị cáo.

2. Về xử lý vật chứng: Áp dụng điểm a khoản 1 Điều 47 BLHS; Điểm a khoản 2 điều 106 Bộ luật TTHS.

Tịch thu nộp ngân sách Nhà nước: 01 điện thoại di động nhãn hiệu Samsung Galaxy J3, có số IMEI : 359929073905207, kèm theo sim có số thuê bao 0565657739, điện thoại đã qua sử dụng. Theo phiếu nhập kho số: NK038 ngày 22/6/2021 của Chi cục thi hành án dân sự huyện Yên Định, tỉnh Thanh Hóa.

3. Về án phí: Áp dụng Điều 136 Bộ luật Tố tụng hình sự; điểm a khoản 1 Điều 23 Nghị quyết số 326/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc Hội về án phí. Buộc bị cáo Đặng Thị Thùy D phải nộp 200.000đ tiền án phí HSST.

4. Quyền kháng cáo: Áp dụng Điều 331, Điều 333 Bộ luật Tố tụng hình sự. Tuyên quyền kháng cáo bản án cho bị cáo trong thời hạn 15 ngày tính từ ngày tuyên án. Những người bị hại vắng mặt được quyền kháng cáo bản án trong hạn 15 ngày tính từ nhận được bản án hoặc bản án được niêm yết công khai.