Bản án 388/2024/DS-ST — Tranh chấp hợp đồng tín dụng

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án đã được xem xét tại phiên tòa và căn cứ vào kết quả tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định:

[2] Về tố tụng: Bị đơn ông Phan Thanh H, bà Lý Thị Thùy L được Tòa án triệu tập hợp lệ lần thứ hai để tham gia phiên tòa nhưng vắng mặt không rõ lý do nên Toà án tiến hành xét xử vắng mặt theo quy định tại Điều 227, Điều 228 của Bộ luật Tố tụng dân sự.

Xét hợp đồng tín dụng số: 1890LAV201901458 ngày 11/10/2019 bị đơn vay của nguyên đơn số tiền là 3.000.000.000 đồng, lãi suất tại thời điểm vay là 10,5%/năm, thời hạn vay là 60 tháng. Mục đích vay: sử dụng vốn vay là nâng cấp sửa chữa nhà, bổ sung vốn kinh doanh quán ăn gia đình (ăn uống, rượu, giải khát), vốn lưu động kinh doanh quán ăn. Khi vay bị đơn có thế chấp cho nguyên đơn Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số AC 503793 do Ủy ban nhân dân quận N, thành phố Cần Thơ cấp ngày 09/5/2005 và Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số AH 861073 do Ủy ban nhân dân quận N, thành phố Cần Thơ cấp ngày 23/3/2007. Đến ngày 12/10/2021 bị đơn đã vi phạm nghĩa vụ trả nợ theo hợp đồng các bên đã ký kết. Nay nguyên đơn yêu cầu bị đơn trả cho nguyên đơn số tiền tính đến ngày 19/12/2024 là 4.739.062.671 đồng (trong đó nợ gốc là 3.000.000.000 đồng, nợ lãi trong hạn là 1.613.342.466 đồng, nợ lãi quá hạn là 125.720.205 đồng), cùng tiền lãi phát sinh theo hợp đồng tín dụng số: 1890LAV201901458 ngày 11/10/2019. Trường hợp bị đơn không trả hoặc trả không đầy đủ thì nguyên đơn có quyền phát mãi tài sản thế chấp theo Hợp đồng thế chấp quyền sử dụng đất số 01/111019.76/HĐTC ký ngày 11/10/2019 để đảm bảo xử lý phát mãi tài sản, thu hồi nợ cho nguyên đơn.

Hội đồng xét xử xét thấy Hợp đồng được ký kết bởi người đại diện theo pháp luật của hai bên. Thỏa thuận giữa các bên là hoàn toàn tự nguyện, phù hợp với quy định tại Điều 91 Luật Tổ chức tín dụng. Vì vậy hợp đồng là hợp pháp, làm phát sinh quyền và nghĩa vụ giữa các bên nên các bên đều phải có nghĩa vụ thực hiện các thỏa thuận, cam kết trong hợp đồng. Ngân hàng đã thực hiện đúng các thỏa thuận tại hợp đồng. Theo quy định tại khoản 5 Điều 466 Bộ luật Dân sự năm 2015, Ngân hàng có quyền khởi kiện bị đơn để yêu cầu phải thanh toán các khoản nợ gốc và lãi theo hợp đồng tín dụng đã ký kết. Về số tiền nợ gốc, căn cứ vào chứng từ do Ngân hàng cung cấp cũng như ý kiến của người đại diện của nguyên đơn xác định: Bị đơn còn nợ nguyên đơn 3.000.000.000 đồng. Về số tiền lãi: Mức lãi suất các bên thỏa thuận theo phương thức lãi suất biến động, lãi tại thời điểm ký hợp đồng tín dụng là 10.5%/năm, các mức lãi suất được điều chỉnh cũng phù hợp với quy định tại khoản 1 Điều 468 Bộ luật Dân sự năm 2015. Việc bị đơn vi phạm nghĩa vụ trả nợ theo thỏa thuận tại hợp đồng đã xâm phạm đến hoạt động kinh doanh của Ngân hàng nên nguyên đơn khởi kiện yêu cầu bị đơn phải trả toàn bộ các khoản nợ gốc và lãi là có cơ sở. Căn cứ Điều 466 Bộ luật Dân sự năm 2015, buộc bị đơn phải trả cho nguyên đơn toàn bộ số tiền tính đến ngày 19/11/2024 là 4.739.062.671 đồng (trong đó nợ gốc là 3.000.000.000 đồng, nợ lãi trong hạn là 1.613.342.466 đồng, nợ lãi quá hạn là 125.720.205 đồng), cùng tiền lãi phát sinh theo hợp đồng tín dụng số: 1890LAV201901458 ngày 11/10/2019. Trong trường hợp bị đơn không trả nợ, nguyên đơn yêu cầu phát mãi tài sản thế chấp theo Hợp đồng thế chấp tài sản số: 01/111019.76/HĐTC ký ngày 11/10/2019.

Xét yêu cầu xử lý tài sản bảo đảm để thu hồi nợ của nguyên đơn: Xét hợp đồng thế chấp tài sản số: 01/111019.76/HĐTC ký ngày 11/10/2019 giữa bên thế chấp là ông Phan Thanh H, bà Lý Thị Thùy L. Tài sản thế chấp là thửa đất số 397, tờ bản đồ số 57, diện tích 103.45m2 (trong đó có 69.65m2 đất ở đô thị, 33.8m2 đất trồng cây lâu năm), phần đất tại đường T, phường H, quận N, thành phố Cần Thơ theo Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số AC 503793 do Ủy ban nhân dân quận N, thành phố Cần Thơ cấp ngày 09/5/2005 và thửa đất số 406, tờ bản đồ số 57, diện tích 103.50m2 (trong đó có 69.75m2 đất ở đô thị, 33.75m2 đất trồng cây lâu năm), phần đất tại đường T, phường H, quận N, thành phố Cần Thơ theo Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số AH 861073 do Ủy ban nhân dân quận N, thành phố Cần Thơ cấp ngày 23/3/2007. Hợp đồng thế chấp được ký kết bởi người đại diện có thẩm quyền của Ngân hàng. Tài sản thế chấp thuộc quyền sử hữu hợp pháp của ông H, bà L, các bên ký hợp đồng thế chấp trên tinh thần tự nguyện. Hợp đồng được chứng thực tại Văn phòng công chứng, tài sản đã được đăng ký giao dịch bảo đảm tại Văn phòng C1 ngày 14/10/2019. Như vậy, hợp đồng thế chấp tài sản đã tuân thủ đúng quy định của pháp luật về cả hình thức và nội dung hợp đồng theo quy định tại Điều 117 và Điều 119 Bộ luật Dân sự năm 2015 nên hợp đồng thế chấp tài sản có hiệu lực pháp luật. Buộc các bên phải thực hiện theo những điều khoản đã thỏa thuận tại hợp đồng mà các bên đã ký kết.

Đối với yêu cầu của bà Võ Thị Như N: bà N yêu cầu tuyên bố Hợp đồng mua bán nhà ở và chuyển nhượng quyền sử dụng đất ngày 05/9/2010 vô hiệu, bị đơn trả lại số tiền 1.200.000.000 đồng (theo giấy cam kết hoàn tiền ngày 08/11/2023), cùng tiền lãi theo mức lãi suất pháp luật quy định.

Hội đồng xét xử xét thấy:

- Về hình thức và nội dung Hợp đồng mua bán nhà ở và chuyển nhượng quyền sử dụng đất ngày 05/9/2010 là hợp đồng tay, chưa có công chứng, chứng thực nên hợp đồng này chưa tuân thủ theo quy định của pháp luật. Như vậy, hợp đồng chuyển nhượng đất vi phạm pháp luật về hình thức khi ký kết theo quy định tại Điều 124 Bộ luật dân sự 2005.

- Về nội dung Hợp đồng: Căn cứ vào các chứng cứ có trong hồ sơ và lời trình bày của các bên đương sự, Hội đồng xét xử nhận thấy, việc các bên ký Hợp đồng mua bán nhà ở và chuyển nhượng quyền sử dụng đất ngày 05/9/2010, biên bản bàn giao nhà ngày 18/10/2010, biên bản thỏa thuận ngày 26/11/2010, giấy cam kết ngày 22/6/2011, giấy thỏa thuận ngày 15/8/2011, giấy cam kết hoàn tiền ngày 08/11/2023 nội dung giữa bà N và ông H đều thể hiện việc giao nhận tiền với nhau về việc mua bán phần đất và nhà mà các bên đã ký theo Hợp đồng mua bán nhà ở và chuyển nhượng quyền sử dụng đất ngày 05/9/2010.

Tuy nhiên, như đã phân tích nêu trên, do việc ký chuyển nhượng giữa ông H, bà L vi phạm về mặt hình thức nên Hợp đồng mua bán nhà ở và chuyển nhượng quyền sử dụng đất ngày 05/9/2010 vô hiệu. Do đó, theo Điều 137 Bộ luật dân sự 2005 quy định hậu quả của giao dịch dân sự vô hiệu thì “…các bên khôi phục lại tình trạng ban đầu, hoàn trả cho nhau những gì đã nhận” buộc ông H và bà bà L trả lại cho bà N số tiền 1.200.000.000 đồng (theo giấy cam kết hoàn tiền ngày 08/11/2023), cùng tiền lãi theo mức lãi suất 10%/năm được quy định tại khoản 2 Điều 357 Bộ luật Dân sự năm 2015 là phù hợp. Cụ thể số tiền lãi như sau:

- Đợt 1: Lãi suất tính từ ngày 01/01/2024 đến ngày 19/12/2024; 500.000.000 đồng x 0,83%/tháng x 11 tháng 18 ngày = 48.140.000 đồng.

- Đợt 2: Lãi suất tính từ ngày 29/02/2024 đến ngày 19/12/2024; 700.000.000 đồng x 0,83%/tháng x 9 tháng 20 ngày = 56.163.333 đồng.

Do đó, quan điểm của Đại diện Viện kiểm sát nhân dân quận Ninh Kiều là phù hợp nên có cơ sở chấp nhận.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ:

- Khoản 3 Điều 26, khoản 1 Điều 35, khoản 1 Điều 39, khoản 1 Điều 147; khoản 2 Điều 227; khoản 3 điều 228 của Bộ luật Tố tụng dân sự;

- Điều 124, Điều 137 Bộ luật dân sự năm 2005;

- Điều 468 của Bộ luật dân sự năm 2015;

- Điều 91 và Điều 95 Luật các Tổ chức tín dụng;

- Điều 26 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc Hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.

Tuyên xử:

[1]. Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của Ngân hàng N1.

Về khoản nợ: Buộc ông Phan Thanh H, bà Lý Thị Thùy L phải trả cho Ngân hàng N1 số tiền nợ tính đến ngày 19/12/2024 là 4.739.062.671 đồng (Bốn tỷ bảy trăm ba mươi chín triệu không trăm sáu mươi hai nghìn sáu trăm bảy mươi mốt đồng) (trong đó nợ gốc là 3.000.000.000 đồng, nợ lãi trong hạn là 1.613.342.466 đồng, nợ lãi quá hạn là 125.720.205 đồng), cùng tiền lãi phát sinh theo hợp đồng tín dụng số: 1890LAV201901458 ngày 11/10/2019.

Kể từ ngày 20/12/2024 ông H, bà L còn phải có nghĩa vụ thanh toán số tiền lãi phát sinh trên số tiền gốc chưa thanh toán theo mức lãi suất đã thỏa thuận của hợp đồng tín dụng số: 1890LAV201901458 ngày 11/10/2019 đến khi thanh toán hết nợ cho Ngân hàng N1.

Về xử lý tài sản thế chấp: Khi án có hiệu lực pháp luật mà ông Phan Thanh H, bà Lý Thị Hoài L1 không thực hiện được đầy đủ nghĩa vụ trả nợ gốc và lãi thì Ngân hàng N1 có quyền đề nghị cơ quan thi hành án có thẩm quyền xử lý, đấu giá, phát mãi theo quy định của pháp luật đối với tài sản bảo đảm sau đây để thu hồi các khoản nợ Ngân hàng N1, gồm có:

- Quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất tại thửa đất số 397, tờ bản đồ số 57, diện tích 103.45m2 (trong đó có 69.65m2 đất ở đô thị, 33.8m2 đất trồng cây lâu năm), phần đất tại đường T, phường H, quận N, thành phố Cần Thơ theo Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số AC 503793 do Ủy ban nhân dân quận N, thành phố Cần Thơ cấp ngày 09/5/2005 và thửa đất số 406, tờ bản đồ số 57, diện tích 103.50m2 (trong đó có 69.75m2 đất ở đô thị, 33.75m2 đất trồng cây lâu năm), phần đất tại đường T, phường H, quận N, thành phố Cần Thơ theo Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số AH 861073 do Ủy ban nhân dân quận N, thành phố Cần Thơ cấp ngày 23/3/2007(theo Hợp đồng thế chấp tài sản số: 01/111019.76/HĐTC ký ngày 11/10/2019).

[2]. Chấp nhận yêu cầu của bà Võ Thị Như N về việc tuyên bố Hợp đồng mua bán nhà ở và chuyển nhượng quyền sử dụng đất ngày 05/9/2010 vô hiệu.

Buộc ông Phan Văn H3, bà Lý Thị Thùy L có trách nhiệm trả cho bà Võ Thị Như N số tiền là 1. 304.303.333 đồng (Một tỷ ba trăm lẻ bốn triệu ba trăm lẻ ba nghìn ba trăm ba mươi ba đồng) (trong đó tiền gốc là 1.200.000.000 đồng, tiền lãi là 104.303.333 đồng).

Kể từ ngày bà Võ Thị Như N có đơn yêu cầu thi hành án mà ông Phan Văn H3, bà Lý Thị Thùy L chưa trả hoặc trả chưa đủ số tiền trên thì còn phải chịu lãi suất theo quy định tại khoản 2 Điều 468 Bộ luật Dân sự năm 2015 tương ứng với số tiền và thời gian chưa thi hành án.

[3]. Về chi phí tố tụng: Ông H3, bà L cùng chịu số tiền chi phí thẩm định là 5.400.000 đồng (Năm triệu bốn trăm nghìn đồng). Nguyên đơn đã tạm ứng và chi xong. Ông H3, bà L cùng có nghĩa vụ hoàn trả số tiền 5.400.000 đồng (Năm triệu bốn trăm nghìn đồng) cho phía nguyên đơn.

[4]. Về án phí Dân sự sơ thẩm:

- Ông Phan Thanh H, bà Lý Thị Thùy L cùng phải chịu số tiền án phí là 112.739.063 đồng (Một trăm mười hai triệu bảy trăm ba mươi chín nghìn không trăm sáu mươi ba đồng) án phí đối với số tiền của nguyên đơn và 300.000 đồng (Ba trăm nghìn đồng) án phí đối với yêu cầu của bà Võ Thị Như N được chấp nhận.

- Nguyên đơn được nhận lại số tiền tạm ứng án phí đã nộp là 56.205.000 đồng (Năm mươi sáu triệu hai trăm lẻ năm nghìn đồng) theo Biên lai thu tiền tạm ứng án phí, lệ phí Tòa án số 0000723 ngày 28/12/2023 tại Chi cục Thi hành án dân sự quận Ninh Kiều, thành phố Cần Thơ.

- Bà Võ Thị Như N được nhận lại số tiền tạm ứng án phí đã nộp là 300.000 đồng (Ba trăm nghìn đồng) theo Biên lai thu tiền tạm ứng án phí, lệ phí Tòa án số 0001384 ngày 29/5/2024 tại Chi cục Thi hành án dân sự quận Ninh Kiều, thành phố Cần Thơ.

[5]. Về quyền kháng cáo: Các đương sự có mặt được quyền kháng cáo bản án này trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án. Các đương sự vắng mặt được quyền kháng cáo bản án này kể từ ngày nhận được bản án hoặc bản án niêm yết để yêu cầu Tòa án nhân dân thành phố Cần Thơ giải quyết theo thủ tục phúc thẩm.

Trường hợp bản án được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật thi hành án dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các Điều 6, 7 và Điều 9 Luật thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 Luật thi hành án dân sự.