Bản án 385/2023/DS-PT — Tranh chấp thừa kế quyền sử dụng đất

NỘI DUNG VỤ ÁN:

- Theo ông Đặng Vũ E trình bày:

Cha mẹ ông là ông Đặng Văn Hùng (chết năm 2022) và bà Huỳnh Thị Hải Hoa (chết năm 2001) có 03 người con, gồm: Đặng Thị Hồng Đào (chết cách nay trên 30 năm, khi chết không có chồng con), Đặng Thanh V, Đặng Vũ E (ông V và ông Vũ E là con nuôi của ông Hùng và bà Hoa). Cha mẹ ông Hùng và bà Hoa đều đã chết. Khi còn sống, ông Hùng và bà Hoa có tạo lập được khoản 70 đến 80 công đất tầm lớn, ông Hùng và bà Hoa có cho ông V 07 công đất tầm lớn, ông V đã nhận đất và sử dụng cho đến nay; đối với ông Vũ E, ông Hùng và bà Hoa có hứa cho 06 công đất tầm lớn, nhưng ông Vũ E chưa có nhận đất. Đến năm 2001 bà Hoa chết, tài sản của bà Hoa và ông Hùng còn lại khoản 40 công đất tầm lớn, bà Hoa chết không để lại di chúc. Năm 2002, ông Hùng chung sống với bà Nguyễn Hồng B1 nhưng không có đăng ký kết hôn; ông Hùng và bà B1 có 02 người con chung tên Đặng Khánh B2 và Đặng Thùy D1. Khi chung sống với bà B1, ông Hùng tự sáp nhập tài sản với bà B1 đối với phần đất có diện tích 19.243,8 m2, tại thửa số 760, tờ bản đồ số 2 theo giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản gắn liền với đất (gọi tắt là GCNQSDĐ) số: CS 720015 do Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Cà Mau cấp ngày 09/8/2019 cho hộ ông Đặng Văn Hùng và bà Nguyễn Hồng B1. Năm 2020, ông Hùng tặng cho ông Vũ E 01 phần đất ngang 08 mét, dài 80 mét nằm trong quyền sử dụng đất ông Hùng và bà B1 được cấp, việc tặng cho không có làm giấy tờ, đến năm 2021 mới tổ chức họp gia đình làm văn bản tặng cho đất được thể hiện tại Biên bản họp gia đình ngày 05/3/2021. Ông Vũ E đã nhận phần đất được tặng cho vào tháng 10/2020 và xây cất nhà tiền chế cấp 4, đào ao nuôi cá, lên líp trồng cây cho đến nay. Đến năm 2022, ông Hùng chết không để lại di chúc đối với phần đất diện tích 19.243,8 m2 (theo đo đạc thực tế 19.244 m2). Hàng thừa kế thứ nhất của ông Hùng gồm: Đặng Thanh V, Đặng Vũ E, Đặng Khánh B2, Đặng Thùy D1. Đối với biên bản họp gia đình ngày 08/11/2009 ông Vũ E xác định không có tham dự, trước đây khi còn sống ông Hùng có nói tặng cho ông Vũ E 05 công đất ruộng nằm cặp với ông V, nhưng thực tế ông chưa có nhận đất, phần đất này không nằm trùng vị trí với phần đất yêu cầu chia thừa kế. Ông không có yêu cầu giám định gì đối với biên bản họp gia đình ngày 08/11/2009. Đối với việc sửa số “05” thành số “08” tại “Biên bản họp gia đình ngày 05/3/2021”, ông Vũ E xác định ông Hùng tặng cho ông Vũ E diện tích nền nhà ngang 10 mét, dài 80 mét, ông Vũ E có nợ ông Hùng hơn 100.000.000 đồng, ông Vũ E mới để lại cho ông Hùng 02 mét ngang (bên giáp phần đất ruộng của ông Hùng) để trừ tiền, nên phần đất còn lại ngang 08 mét, dài 80 mét. Lý do ngày 05/3/2021 ông Hùng lập biên bản họp gia đình tặng cho ông Vũ E ngang 05 mét, dài 80 mét là vì ông Hùng có nhu cầu chuyển nhượng phần đất cặp phần đất ông Vũ E, mục đích chuyển nhượng để xây dựng mồ mã, nên ông Vũ E để phần đất 03 mét cho ông Hùng chuyển nhượng dùm lấy tiền làm vốn làm ăn, nhưng ông Hùng không chuyển nhượng phần đất cặp ranh đất ông Vũ E mà chuyển nhượng phần đất khác của ông Hùng, nên 03 mét ngang đất của ông Vũ E cũng không chuyển nhượng và ông Hùng kêu ông Vũ E sửa lại biên bản họp gia đình nội dung sửa số “05” thành số “08” để làm cơ sở sau này tách quyền sử dụng đất cho ông Vũ E, nên ông Vũ E trực tiếp sửa biên bản trước sự chứng kiến của ông Hùng. Do đó, ông Vũ E yêu cầu Tòa án công nhận hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất được xác lập tại “Biên bản họp gia đình ngày 05/3/2021” đối với diện tích đất theo đo đạc thực tế 636,2 m2 có hiệu lực pháp luật; yêu cầu được chia thừa kế đối với diện tích đất theo đạc thực tế 1.582,2 m2. Trường hợp chỉ được chấp nhận hợp đồng tặng cho diện tích đất ngang 05 mét (đối với diện tích đất theo đo đạc thực tế 398 m2) và được chia thừa kế thì ông Vũ E yêu cầu được nhận phần đất thừa kế nằm cặp phần đất tặng cho được công nhận; trường hợp không được chia thừa kế thì ông tự nguyện di dời nhà và tài sản trên đất để trả đất, không có yêu cầu bồi thường về thành quả lao động. Đối với tiền chi phí tố tụng do ông Vũ E nộp và do bên bà B1 nộp ông Vũ E và ông V mỗi người chịu ½ nếu được chia thừa kế; án phí ông Vũ E tự chịu toàn bộ.

- Theo ông Nguyễn Minh L4 là người đại diện hợp pháp của bà Nguyễn Hồng B1, anh Đặng Khánh B2, chị Đặng Thùy D1 trình bnày:

Bà B1 và ông Hùng chung sống với nhau vào khoảng năm 2001, 2002, có đăng ký kết hôn, nhưng giấy kết hôn đã thất lạc. Bà B1 và ông Hùng chung sống có 02 người con chung gồm Đặng Khánh B2, Đặng Thùy D1. Ông Đặng Thanh V và ông Đặng Vũ E là con nuôi của ông Hùng. Bà B1 và ông Hùng chung sống không có tạo lập tài sản chung. Khi ông Hùng còn sống, vào năm 2009 có họp gia đình tặng cho ông V 07 công đất tầm lớn, tặng cho ông Vũ E 01 nền nhà ngang 05 mét, dài 100 mét và 05 công đất tầm lớn, nhưng do ông Vũ E làm ăn bị nợ phải bán đất, nên ông Hùng nhận mua lại phần đất của ông Vũ E với giá 39.000.000 đồng. Thời điểm năm 2009, ông Hùng còn đứng tên riêng phần đất diện tích hơn 35.000 m2, sau đó chuyển nhượng và tặng cho một phần thì còn lại diện tích đất 19.243,8 m2, tại thửa số 760, tờ bản đồ số 2, theo GCNQSDĐ số: CS 720015 cấp ngày 09/8/2019, phần đất này ông Hùng sáp nhập tài sản chung với bà B1, hiện nay bà B1 đang giữ bản gốc GCNQSDĐ. Thời điểm cấp quyền sử dụng đất đối với phần đất này cho hộ ông Hùng và bà B1 gồm có ông Hùng, bà B1, anh B2, chị D1. Ngoài phần đất tranh chấp thì bà B1 còn đứng tên các phần đất khác do ông Hùng chuyển quyền trong khối tài sản của ông Hùng hiện nay không có tranh chấp. Trong tổng diện tích đất 19.243,8 m2, bà B1 và ông Hùng có tặng cho ông Vũ E và bà Đặng Thúy D2 mỗi người 01 phần đất ngang 05 mét, dài 80 mét, việc tặng cho đất có lập biên bản họp gia đình ngày 05/3/2021. Ông Hùng chết không để lại di chúc, nhưng có để lại các giấy tờ “biên bản họp gia đình ngày 08/11/2009 và biên bản họp gia đình ngày 05/3/2021”. Bà B1, anh B2, chị D1 chỉ đồng ý công nhận cho ông Vũ E phần đất ngang 05 mét (có diện tích theo đo đạc thực tế là 398 m2); không đồng ý chia thừa kế cho ông Vũ E và ông V, vì ông Vũ E và ông V đã được tặng cho đất vào năm 2009; phần đất còn lại theo biên bản họp gia đình ngày 08/11/2009 là do ông Hùng cùng bà B1 và 02 con hưởng, không ai có quyền xâm phạm. Đối với phần đất của bà Đặng Thúy D2 thì không có tranh chấp. Trường hợp chỉ chấp nhận yêu cầu của ông Vũ E đối với phần đất ngang 05 mét và không đồng ý chia thừa kế, thì không yêu cầu ông Vũ E phải di dời nhà và tài sản trả đất, nếu ông Vũ E tự nguyện thì đề nghị ghi nhận. Trường hợp chia thừa kế thì đồng ý chia giá trị đất theo giá đã định. Đối với tiền chi phí tố tụng bao gồm tiền xem xét thẩm định tại chỗ 300.000 đồng, tiền chi phí định giá 12.000.000 đồng bà B1 tự chịu; trường hợp ông Vũ E và ông V thống nhất hoàn trả cho bà B1 thì bà B1 đồng ý nhận.

- Theo ông Đặng Thanh V trình bày:

Ông V thống nhất trình bày của ông Vũ E. Việc trình bày của ông L4 về việc ông Hùng có họp gia đình tặng cho ông V 07 công đất tầm lớn là có, còn việc tặng cho đất ông Vũ E và sang nhượng lại như thế nào ông V không biết, nhưng nội dung 20 chỉ vàng là của ông V mượn của ông Hùng cho lại ông Vũ E (phần vàng này ông Hùng đã lấy đất của ông V để trừ). Biên bản họp gia đình ngày 08/11/2009 ông V không có tham dự và không có ký tên.

Nay ông V yêu cầu được chia thừa kế đối với diện tích đất theo đo đạc thực tế 1.571,6 m2, vị trí đất nằm cặp phần đất ông Vũ E yêu cầu chia thừa kế. Trường hợp Tòa án chấp nhận hay không chấp nhận yêu cầu chia thừa kế thì số tiền chi phí tố tụng ông cũng đồng ý chia đôi với ông Vũ E.

- Theo chị Đặng Thúy D2 trình bày:

Chị D2 là con ruột của ông V. Khi ông Hùng còn sống có tặng cho chị 01 phần đất diện tích ngang 05 mét, dài 80 mét, đất tọa lạc tại ấp Đ, xã K, huyện T, tỉnh C .. Phần đất được tặng cho nằm trong phần đất ông Hùng và bà B1 được cấp quyền sử dụng đất, hiện nay không có tranh chấp, nên chị D2 không có yêu cầu gì trong vụ án này.

Tại bản án dân sự sơ thẩm số: 174/2023/DS-ST ngày 12 tháng 6 năm 2023 của Tòa án nhân dân huyện Trần Văn Thời quyết định:

- Chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của ông Đặng Vũ E.

Công nhận 01 phần hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất giữa ông Đặng Văn Hùng với ông Đặng Vũ E được lập tại “Biên bản họp gia đình ngày 05/3/2021”, đối với phần đất theo đo đạc thực tế 398 m2 (loại đất trồng lúa) - thuộc 01 phần thửa đất số 760 - tờ bản đồ số 2 (bản đồ thành lập năm 2004) – đất tọa lạc tại ấp Đ, xã K, huyện T, tỉnh C . theo giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản gắn liền với đất số: CS 720015 của Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Cà Mau cấp ngày 09/8/2019 cho hộ ông Đặng Văn Hùng và bà Nguyễn Hồng B1 là có hiệu lực pháp luật.

- Không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của ông Đặng Vũ E về việc yêu cầu công nhận hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất đối với phần đất có diện tích 238,2 m2.

- Chấp nhận yêu cầu khởi kiện về việc chia thừa kế tài sản là quyền sử dụng đất của nguyên đơn ông Đặng Vũ E.

Ông Đặng Vũ E được hưởng thừa kế đối với phần đất có diện tích 1.582,2 m2 – (loại đất trồng lúa) - thuộc 01 phần thửa đất số 760 - tờ bản đồ số 2 (bản đồ thành lập năm 2004) – đất tọa lạc tại ấp Đ, xã K, huyện T, tỉnh C . theo giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản gắn liền với đất số: CS 720015 của Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Cà Mau cấp ngày 09/8/2019 cho hộ ông Đặng Văn Hùng và bà Nguyễn Hồng B1.

Buộc bà Nguyễn Hồng B1, anh Đặng Khánh B2, chị Đặng Thùy D1 có trách nhiệm giao toàn bộ phần đất nêu trên cho ông Đặng Vũ E quản lý, sử dụng.

- Chấp nhận yêu cầu độc lập về việc chia thừa kế tài sản là quyền sử dụng đất của người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan ông Đặng Thanh V.

Ông Đặng Thanh V được hưởng thừa kế đối với phần đất có diện tích 1.571,6 m2 – (loại đất trồng lúa) - thuộc 01 phần thửa đất số 760 - tờ bản đồ số 2 (bản đồ thành lập năm 2004) – đất tọa lạc tại ấp Đ, xã K, huyện T, tỉnh C . theo giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản gắn liền với đất số: CS 720015 của Sở tài nguyên và môi trường tỉnh Cà Mau cấp ngày 09/8/2019 cho hộ ông Đặng Văn Hùng và bà Nguyễn Hồng B1.

+ Buộc bà Nguyễn Hồng B1, anh Đặng Khánh B2, chị Đặng Thùy D1 có trách nhiệm giao toàn bộ phần đất nêu trên cho ông Đặng Thanh V quản lý, sử dụng.

(Diện tích tứ cận và vị trí các phần đất nêu trên có bản vẽ trích đo hiện trạng ngày 16/5/2023 của Chi nhánh Công ty TNHH tư vấn xây dựng bản đồ Tấn Cường tại Cà Mau (kèm theo)).

Ngoài ra, án sơ thẩm còn tuyên về chi phí tố tụng, lãi suất chậm trả, án phí và quyền kháng của đương sự.

Ngày 26/6/2023, bà Nguyễn Hồng B1, anh Đặng Khánh B2, chị Đặng Thùy D1 có đơn kháng cáo, yêu cầu sửa bản án sơ thẩm, không chấp nhận yêu cầu chia thừa kế của Đặng Vũ E và Đặng Thanh V.

Tại phiên tòa phúc thẩm, ông Nguyễn Minh L4 và ông Phan Hoàng B3 giữ nguyên yêu cầu kháng cáo của bà Nguyễn Hồng B1, anh Đặng Khánh B2, chị Đặng Thùy D1.

Phần tranh luận tại phiên toà:

Luật sư Tống phát biểu: Theo biên bản họp gia đình ngày 08/11/2009 thể hiện đã phân chia đất cho ông V và ông Vũ E, phần còn lại ông Hùng và vợ con ông Hùng hưởng, không ai được tranh chấp. Quyền yêu cầu chia thừa kế của ông V và ông Vũ E bị giới hạn bởi biên bản họp gia đình ngày 08/11/2009, nên ông V và ông Vũ E yêu cầu chia thừa kế theo pháp luật đối với phần đất là tài sản của ông Hùng để lại là không đúng. Bản án sơ thẩm nhận định biên bản họp gia đình ngày 08/11/2009 không phải là di chúc, là không đúng. Do đó, kiến nghị Hội đồng xét xử chấp nhận kháng cáo của bà B1, anh B2, chị D1, sửa một phần bản án sơ thẩm, không chấp nhận yêu cầu chia thừa kế của ông Vũ E và ông V.

Ông L4 không có ý kiến tranh luận.

Ông Bi phát biểu: Thống nhất với ý kiến phát biểu tranh luận của Luật sư Tống, nhưng bổ sung thêm: Biên bản họp gia đình ngày 08/11/2009 ông Hùng đã định đoạt đối với phần đất của ông Hùng; ông Vũ E và ông V đã được ông Hùng cho đất trước đó. Bản án sơ thẩm nhận định không công nhận ông Hùng và bà B1 là vợ chồng, là không đúng, ảnh hưởng đến quyền lợi của bà B1.

Ông Vũ E phát biểu: Trước đây ông Hùng có hứa cho ông 06 công đất, nhưng chưa cho, ông chưa nhận đất; ông không có bán đất, không có mượn vàng của ông Hùng; biên bản họp gia đình ngày 08/11/2009 là không có. Ông Vũ E yêu cầu giữ nguyên bản án sơ thẩm.

Ông V phát biểu: Nguồn gốc đất là do cha mẹ ông và ông Vũ E tạo lập; trước đây chỉ có ông được cho đất, ông Vũ E chưa được cho đất.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Cà Mau tham gia phiên toà phát biểu: Việc tuân theo pháp luật của Thẩm phán trong quá trình giải quyết vụ án, của Hội đồng xét xử và những người tiến hành tố tụng, người tham gia tố tụng tại phiên tòa đúng quy định pháp luật. Đề nghị Hội đồng xét xử căn cứ khoản 1 Điều 308 của Bộ luật tố tụng dân sự, không chấp nhận kháng cáo của Anh Đặng Khánh B2, chị Đặng Thùy D1, bà Nguyễn Hoàng Bửu, giữ nguyên bản án sơ thẩm.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Xét kháng cáo của bà Nguyễn Hồng B1, anh Đặng Khánh B2, chị Đặng Thùy D1 yêu cầu sửa bản án sơ thẩm, không chấp nhận yêu cầu chia thừa kế của ông Đặng Vũ E và ông Đặng Thanh V, Hội đồng xét xử xét thấy:

Vì các lẽ trên;

QUYẾT ĐỊNH

Căn cứ khoản 1 Điều 308 của Bộ luật tố tụng dân sự; Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về án phí, lệ phí Tòa án.

Không chấp nhận kháng cáo của bà Nguyễn Hồng B1, anh Đặng Khánh B2, chị Đặng Thùy D1.

Giữ nguyên bản án dân sự sơ thẩm số: 174/2023/DS-ST ngày 12 tháng 6 năm 2023 của Toà án nhân dân huyện Trần Văn Thời, tỉnh Cà Mau.

Tuyên xử:

- Chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của ông Đặng Vũ E về việc công nhận hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất.

Công nhận hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất giữa ông Đặng Văn Hùng với ông Đặng Vũ E được xác lập tại “Biên bản họp gia đình ngày 05/3/2021”, đối với diện tích đất theo đo đạc thực tế 398 m2 (thửa số 4 – Bản trích đo hiện trạng), thuộc một phần thửa đất số 760, tờ bản đồ số 2 (bản đồ thành lập năm 2004), đất tọa lạc tại ấp Đ, xã K, huyện T, tỉnh C . theo giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản gắn liền với đất số: CS 720015 của Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Cà Mau cấp ngày 09/8/2019 cho hộ ông Đặng Văn Hùng và bà Nguyễn Hồng B1 đứng tên có hiệu lực pháp luật.

- Không chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của ông Đặng Vũ E về việc công nhận hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất đối với diện tích đất là 238,2 m2.

- Chấp nhận yêu cầu chia thừa kế của ông Đặng Vũ E.

Phân chia cho ông Đặng Vũ E được hưởng diện tích đất 1.582,2 m2 (thửa số 3 – Bản trích đo hiện trạng), thuộc một phần thửa đất số 760, tờ bản đồ số 2 (bản đồ thành lập năm 2004), đất tọa lạc tại ấp Đ, xã K, huyện T, tỉnh C . theo giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản gắn liền với đất số: CS 720015 do Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Cà Mau cấp ngày 09/8/2019 cho hộ ông Đặng Văn Hùng và bà Nguyễn Hồng B1 đứng tên. Buộc bà B1, anh B2 và chị D1 có trách nhiệm giao cho ông Vũ E diện tích đất 1.582,2m2 được phân chia nêu trên.

- Chấp nhận yêu cầu chia thừa kế của ông Đặng Thanh V.

Phân chia cho ông Đặng Thanh V được hưởng diện tích đất 1.571,6 m2 (thửa số 2 – Bản trích đo hiện trạng), thuộc một phần thửa đất số 760, tờ bản đồ số 2 (bản đồ thành lập năm 2004), đất tọa lạc tại ấp Đ, xã K, huyện T, tỉnh C . theo giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản gắn liền với đất số: CS 720015 do Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Cà Mau cấp ngày 09/8/2019 cho hộ ông Đặng Văn Hùng và bà Nguyễn Hồng B1 đứng tên. Buộc bà B1, anh B2 và chị D1 có trách nhiệm giao cho ông V diện tích đất 1.571,6m2 được phân chia nêu trên.

(Kèm theo Bản vẽ trích đo hiện trạng ngày 16/5/2023 của Chi nhánh Công ty TNHH tư vấn xây dựng bản đồ Tấn Cường tại Cà Mau).

Ông Đặng Vũ E và ông Đặng Thanh V có quyền liên hệ với cơ quan có thẩm quyền đăng ký kê khai cấp quyền sử dụng đất đối với phần đất được tặng cho, được phân chia theo quy định pháp luật.

- Chi phí tố tụng số tiền 12.300.000 đồng: Ông Đặng Vũ E phải chịu 6.150.000 đồng bà Nguyễn Hồng B1 phải chịu 6.150.000 đồng. Bà B1 đã dự nộp xong, ông Vũ E trả lại cho bà B1 số tiền 6.150.000 đồng.

Kể từ ngày bà B1 có đơn yêu cầu thi hành án cho đến khi thi hành xong khoản tiền nêu trên thì hàng tháng ông Vũ E và ông V còn phải chịu thêm khoản tiền lãi của số tiền còn phải thi hành án theo mức lãi suất quy định tại khoản 2 Điều 468 Bộ luật dân sự.

- Án phí dân sự sơ thẩm: Ông Đặng Vũ E phải chịu án phí không có giá ngạch 600.000 đồng và án phí có giá ngạch là 26.340.664 đồng. Ông Vũ E đã dự nộp 2.140.000 đồng theo biên lai thu số 0005084 ngày 05/7/2022 của Chi cục thi hành án dân sự huyện Trần Văn Thời, đối trừ ông Vũ E còn phải nộp tiếp 24.500.664 đồng. Ông Đặng Thanh V phải chịu án phí có giá ngạch là 23.739.296 đồng. Ông V đã dự nộp 1.700.000 đồng theo biên lai thu số 0005338 ngày 24/8/2022 của Chi cục thi hành án dân sự huyện Trần Văn Thời, đối trừ ông V còn phải nộp tiếp 22.039.296 đồng.

- Án phí dân sự phúc thẩm: bà Nguyễn Hồng B1, anh Đặng Khánh B2, chị Đặng Thùy D1 mỗi người phải chịu 300.000 đồng. Ngày 28/6/2023 anh B2, chị D1, bà B1 mỗi người đã dự nộp 300.000 đồng theo các biên lai thu số 0006966, 0006967, 0006969 của Chi cục thi hành án dân sự huyện Trần Văn Thời, được đối trừ chuyển thu án phí.

Các quyết định khác của bản án sơ thẩm không bị kháng cáo, kháng nghị có hiệu lực pháp luật kể từ ngày hết thời hạn kháng cáo, kháng nghị.

Trường hợp bản án, quyết định được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật thi hành án dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thoả thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các điều 6, 7, 7a, 7b và 9 Luật thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 Luật thi hành án dân sự.

Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án.