Bản án 368/2023/QĐDS-PT — Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người đã chết

NHÂN DANH

NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

TÒA ÁN NHÂN DÂN CẤP CAO TẠI THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH

- Với thành phần giải quyết việc dân sự:

Thẩm phán – Chủ tọa phiên họp: Ông Chung Văn Kết

Các Thẩm phán:

Ông Phạm Công Mười

Bà Lê Thúy Cầu

- Thư ký phiên họp: Ông Thới Ngọc Bắc - Thư ký Tòa án nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh.

- Đại diện Viện Kiểm sát nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh tham gia phiên họp: Ông Trần Ngọc Đảm - Kiểm sát viên.

Trong ngày 20 tháng 6 năm 2023 tại Trụ sở Tòa án nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh mở phiên họp phúc thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số 663/2022/TLPT-DS ngày 20 tháng 12 năm 2022 về “Yêu cầu xác định cha cho con”.

Do Quyết định giải quyết việc dân sự số 1248/2021/QĐST-DS ngày 15 tháng 12 năm 2021 của Tòa án nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh bị kháng cáo.

Theo Quyết định mở phiên họp số 2697/2023/QĐPH-PT ngày 30 tháng 5 năm 2023, giữa:

1. Người yêu cầu giải quyết việc dân sự: Bà Q, sinh năm 1982; Nơi cư trú: 16310 Ridgehaven Driver, 204 San Leandro, CA 94578, USA.

Người đại diện hợp pháp của người yêu cầu giải quyết việc dân sự: Ông Trần Lê Thuận, sinh năm 1996 (vắng mặt) và ông Ngô Hữu Quyết, sinh năm 1995 (có mặt) (Giấy ủy quyền ngày 08/9/2020 do Tổng lãnh sự quán Việt Nam tại San Francisco, Hoa Kỳ chứng nhận); Nơi cư trú: Lầu 7 Star Building, 33ter-33bis MĐ, phường ĐK, quận 1, Thành phố Hồ Chí Minh.

Người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho Người yêu cầu giải quyết việc dân sự: Luật sư Trần Văn Trí, là Luật sư Công ty Luật TNHH Sài Gòn Phú Sỹ (có văn bản xin xét xử vắng mặt)

2. Người bị yêu cầu: Ông Trần E, sinh năm 1940 (chết năm 2020); nơi chết: 107/3E TT, phường Bến Nghé, quận 1, Thành phố Hồ Chí Minh

3. Người làm chứng:

3.1. Ông Huỳnh Văn R, sinh năm 1956; Nơi cư trú: thị trấn Phước Vĩnh, huyện Phú Giáo, tỉnh Bình Dương (có văn bản xin xét xử vắng mặt)

3.2. Ông Trần Kim T; sinh năm 1940; Nơi cư trú: 254 NT, phường 8, quận Phú Nhuận, Thành phố Hồ Chí Minh (có văn bản xin xét xử vắng mặt)

NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:

Tại đơn yêu cầu và các bản tự khai, bà Q có người đại diện hợp pháp ông Ngô Hữu Quyết và ông Trần Lê Thuận trình bày:

Ông Trần E và mẹ bà Q là bà U trước đây có quan hệ tình cảm và có một người con chung là bà Q (lúc đó tên là Nguyen Cuc Phuong Anh). Sau này lúc bà Q vẫn còn nhỏ mẹ bà đưa bà định cư tại Hoa Kỳ đến năm 1997 bà được ông Jonhn James Gardener nhận nuôi sau đó lấy tên là Q, trong hồ sơ nhận con nuôi vẫn thể hiện cha ruột của bà là ông Trần E.

Từ lúc trưởng thành đến nay, mẹ bà nhiều lần tạo cơ hội đưa bà về Việt Nam để hai cha con được nhìn nhận và thăm nom nhau. Tuy nhiên, vì nhiều lý do, bà và ông Trần E vẫn chưa có cơ hội để thực hiện các thủ tục pháp lý nhằm hợp pháp hóa quan hệ cha con tại Việt Nam, việc bà là con của ông Trần E được nhiều người thân, bạn bè thân thiết của ông Trần E biết đến qua những lần ông Trần E nói chuyện và dẫn bà đi giới thiệu với mọi người.

Cuối năm 2019, ông Trần E thông báo là ông bị ung thư, nhưng vì dịch bệnh Covid-19 diễn biến phức tạp ở Hoa Kỳ nên bà không thể về chăm nom. Đến ngày 12/02/2020, ông Trần E mất tại hẻm 107 TT, phường Bến Nghé, Quận 1, Thành phố Hồ Chí Minh. Từ đó đến nay, bà không thể về Việt Nam để lo ma chay cho cha mình là ông Trần E vì tình hình dịch bệnh chưa ổn định.

Nay bà yêu cầu Tòa án xác định ông Trần E là cha ruột của bà.

Người làm chứng:

- Ông Huỳnh Văn R trình bày tại bản tự khai như sau: Ông là em con mẹ hai của ông Trần E, ông và ông Trần E quen biết từ thời giải phóng, có lên xuống thăm nom thân thiết; là người chăm bệnh lúc ông E gần chết đồng thời là người chôn cất ông E tại địa chỉ thị trấn Phước Vĩnh, huyện Phú Giáo, tỉnh Bình Dương. Sau khi chôn cất ông E thì ông giữ giấy tờ, hồ sơ cá nhân của ông E sau đó giao lại cho bà Q.

Ông có nghe về việc ông E có đứa con ở nước ngoài, định cư ở Mỹ và có về thăm ông E nhiều lần nhưng sau này do dịch bệnh nên không thể về lúc ông E mất cho đến nay. Ông biết sự việc này vì ông E nhiều lần kể sự việc có con ở Mỹ, đồng thời cô Hồng là mẹ của con ông E có nhiều lần gọi điện hỏi thăm, ông được ông E cho xem hình ảnh chụp chung của hai người và sau này khi nhìn thấy hình ảnh của bà Q thì ông nhận ra là người mà ông E giới thiệu.

- Ông Trần Kim T trình bày tại bản tự khai như sau: Ông và ông Trần E là bạn thân của nhau hơn 60 năm từ năm 1955 đến nay, lúc đó ông và ông E mới 15 tuổi cùng đi kháng chiến chống Pháp (giao liên) và tập kết ra miền Bắc học tập, là học sinh miền Nam. Do mối thân tình và gần gũi lâu năm ông E có kể lại cho ông nhiều lần là có người con gái rơi hiện tại được biết con gái đang sống tại Mỹ. Ông E mất tháng 02 năm 2020 do bạo bệnh và được chôn cất tại quê nhà huyện Phú Giáo, tỉnh Bình Dương. Ông và các bạn ông E là học sinh miền Nam có đến viếng. Trước đây lúc ông E còn sống và khỏe mạnh, cô con gái có về thăm ông E, có đi chơi với cha và chụp hình. Tôi và ông E có cùng đi chơi vài lần, ăn uống chung và có thấy cô con gái này của ông E.

Tại Quyết định giải quyết việc dân sự số 1248/2021/QĐST-DS ngày 15 tháng 12 năm 2021 của Tòa án nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh, quyết định:

Không chấp nhận việc bà Q yêu cầu xác định ông Trần E, sinh ngày 22 tháng 9 năm 1940 là cha ruột của bà Q.

Trong các ngày 15/12/2021, 16/12/2021, bà Q và người đại diện theo ủy quyền của người yêu cầu có đơn kháng cáo toàn bộ quyết định sơ thẩm.

Tại phiên họp phúc thẩm:

- Người kháng cáo giữ nguyên yêu cầu kháng cáo; Đề nghị xem xét chứng cứ là người làm chứng hiểu biết mối quan hệ cha con giữa ông Trần E và bà bà Diana, để sửa quyết định sơ thẩm theo hướng công nhận theo yêu cầu của bà Diana.

- Đại diện Viện kiểm sát nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ chí Minh tham gia phiên họp phát biểu quan điểm: Thẩm phán, Hội đồng xét xử tiến hành đúng theo quy định của pháp luật tố tụng và các đương sự cũng chấp hành đúng với quyền và nghĩa vụ của các đương sự được pháp luật quy định. Đồng thời đề nghị Hội đồng xét xử phúc thẩm giữ nguyên quyết định sơ thẩm.