Bản án 36/2025/HNGĐ-ST — Tranh chấp về nuôi con, chia tài sản của nam, nữ chung sống với nhau như vợ chồng mà không đăng ký kết hôn hoặc hủy kết hôn trái pháp luật

NHÂN DANH

NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

TÒA ÁN NHÂN DÂN HUYỆN CHIÊM HÓA, TỈNH TUYÊN QUANG

Thành phần Hội đồng xét xử sơ thẩm gồm có:

Thẩm phán - Chủ tọa phiên tòa: Bà Lâm Hạnh Quỳnh.

Các Hội thẩm nhân dân: 1. Bà Trần Thị Hường.

2. Bà Tưởng Thị Thu.

Thư ký phiên tòa: Bà Hứa Thị Hanh, Thẩm tra V Tòa án nhân dân huyện Chiêm Hóa, tỉnh Tuyên Quang.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Chiêm Hóa tham gia phiên tòa: Bà Chu Thị Hoa, Kiểm sát Viên.

Ngày 13 tháng 02 năm 2025 tại Trụ sở Tòa án nhân dân huyện Chiêm Hóa, tỉnh Tuyên Quang xét xử sơ thẩm công khai vụ án dân sự thụ lý số: 324/2024/TLST-HNGĐ ngày 03 tháng 12 năm 2024 về việc: Yêu cầu không công nhận quan hệ vợ chồng, tranh chấp về nuôi con của nam, nữ chung sống với nhau như vợ chồng mà không đăng ký kết hôn theo Quyết định đưa vụ án ra xét xử số: 02/2025/QĐXXST-HNGĐ ngày 20 tháng 01 năm 2025, giữa các đương sự:

* Nguyên đơn: Anh Bàn Văn D, sinh năm 1988.

Địa chỉ: Thôn LL, xã LP, huyện Chiêm Hóa, tỉnh Tuyên Quang.

* Bị đơn: Chị Triệu Thị V, sinh năm 1987.

Địa chỉ: Thôn BN, xã TP, huyện Chiêm Hóa, tỉnh Tuyên Quang.

(Các đương sự đều có mặt).

NỘI DUNG VỤ ÁN:

* Tại đơn khởi kiện đề ngày 22/11/2024, bản tự khai, quan điểm trong quá trình giải quyết vụ án và tại phiên tòa, nguyên đơn anh Bàn Văn D trình bày:

- Về hôn nhân: Anh Bàn Văn D và chị Triệu Thị V được tự do tìm hiểu, tự nguyện chung sống với nhau như vợ chồng từ năm 2005 được hai bên gia đình tổ chức cưới hỏi theo phong tục địa phương nhưng không đăng ký kết hôn theo quy định của pháp luật. Sau khi cưới anh D và chị V chung sống tại thôn LL, xã LP, huyện Chiêm Hóa, tỉnh Tuyên Quang, anh D và chị V sống hạnh phúc đến cuối năm 2021 thì phát sinh mâu thuẫn, nguyên nhân anh D cho rằng giữa anh D và chị V tính cách không hợp nhau, bất đồng quan điểm sống và do cả hai không tin tưởng nghi ngờ lẫn nhau có quan hệ bất chính với người khác từ đó anh D và chị V xảy ra cãi vã, cuộc sống chung hết sức căng thẳng đến năm 2022 mâu thuẫn càng trở nên trầm trọng hơn nên anh D và chị V đã sống ly thân, hiện nay anh D và chị V không còn quan tâm đến nhau nữa. Anh D xác định tình cảm giữa anh D và chị V không còn, anh D và chị V không đăng ký kết hôn nên anh D yêu cầu Tòa án không công nhận quan hệ giữa anh D và chị Triệu Thị V là vợ chồng theo quy định của pháp luật.

- Về con chung: Quá trình chung sống anh D và chị V có 03 con chung là cháu Bàn Thị Diễm H, sinh ngày 30/7/2006, cháu Bàn Linh Đ và cháu Bàn Linh N cùng sinh ngày 20/6/2012. Nay Tòa án giải quyết không công nhận vợ chồng anh D nhất trí giao cháu Linh Đ và cháu Linh N cho chị V trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục. Anh D không cấp dưỡng nuôi con chung.

Đối với cháu Bàn Thị Diễm H hiện nay đã trên 18 tuổi, có khả năng lao động bình thường nên không yêu cầu Tòa án giải quyết. Cháu H đã chuyển khẩu đi sinh sống ở tỉnh Yên Bái từ năm 2020.

- Về tài sản chung: Anh D và chị V tự thỏa thuận, không yêu cầu Tòa án giải quyết.

- Về nợ chung: Không có, không yêu cầu Tòa án giải quyết.

* Tại bản tự khai, quá trình giải quyết vụ án và tại phiên tòa, bị đơn chị Triệu Thị V trình bày:

- Về hôn nhân: Chị Triệu Thị V và anh Bàn Văn D qua thời gian tìm hiểu, đã tự nguyện chung sống với nhau như vợ chồng từ năm 2005 và được hai bên gia đình tổ chức cưới hỏi theo phong tục địa phương nhưng không đăng ký kết hôn theo quy định của pháp luật. Sau khi cưới chị V và anh D chung sống tại thôn LL, xã LP, huyện Chiêm Hóa, tỉnh Tuyên Quang, chị V và anh D chỉ sống hạnh phúc một thời gian ngắn thì đã phát sinh mâu thuẫn, nguyên nhân chị V cho rằng anh D chơi bời, không chịu khó làm ăn, không quan tâm đến gia đình và các con, mọi việc trong gia đình đều do một mình chị V gánh vác. Từ đó anh chị xảy ra cãi vã, anh D đã đánh chị V Nều lần, chị V đã cố gắng khuyên bảo nhưng anh D vẫn không thay đổi. Đến năm 2022 mâu thuẫn trầm trọng chị V và anh D đã sống ly thân đến nay không còn quan tâm đến nhau nữa. Anh D yêu cầu Tòa án không công nhận quan hệ giữa chị V và anh D là vợ chồng, chị V hoàn toàn nhất trí và đề nghị Tòa án giải quyết theo quy định của pháp luật.

- Về con chung: Quá trình chung sống chị V và anh D có 03 con chung là cháu Bàn Thị Diễm H, sinh ngày 30/7/2006, cháu Bàn Linh Đ và cháu Bàn Linh N cùng sinh ngày 20/6/2012. Nay Tòa án không công nhận quan hệ vợ chồng chị V yêu cầu được trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục cháu Linh Đ và cháu Linh N, chị V không yêu cầu anh D phải cấp dưỡng nuôi con chung.

Đối với cháu Bàn Thị Diễm H hiện nay đã trên 18 tuổi, có khả năng lao động bình thường nên không yêu cầu Tòa án giải quyết. Cháu H đã chuyển khẩu đi sinh sống ở tỉnh Yên Bái từ năm 2020.

- Về tài sản chung: Chị V và anh D tự thỏa thuận, không yêu cầu Tòa án giải quyết.

- Về nợ chung: Không có, không yêu cầu Tòa án giải quyết.

Về ý kiến trình bày của con trên 07 tuổi: Cháu Bàn Linh Đ và cháu Bàn Linh N cùng sinh ngày 20/6/2012 cùng trình bày sau khi anh D và chị V thực hiện thủ tục không công nhận quan hệ vợ chồng tại Tòa án nguyện vọng của các cháu mong muốn được mẹ trực tiếp nuôi dưỡng.

Tại phiên tòa anh Bàn Văn D và chị Triệu Thị V giữ nguyên quan điểm nêu trong bản tự khai và biên bản hòa giải tại Tòa án.

Tại các biên bản xác minh ngày 27/12/2024 tại Ủy ban nhân dân xã LP và xã TP, huyện Chiêm Hóa, tỉnh Tuyên Quang, đại diện Ủy ban nhân dân xã LP và xã TP cung cấp: Qua rà soát Sổ đăng ký kết hôn lưu tại Ủy ban nhân dân xã LP và xã TP, huyện Chiêm Hóa, tỉnh Tuyên Quang từ năm 2004 cho đến nay không có trường hợp nào tên chồng là Bàn Văn D, sinh năm 1988, tên vợ là Triệu Thị V, sinh năm 1987 làm thủ tục đăng ký kết hôn tại Ủy ban nhân dân xã LP và xã TP, huyện Chiêm Hóa, tỉnh Tuyên Quang.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Chiêm Hóa phát biểu quan điểm tại phiên tòa: Việc tuân theo pháp luật của Thẩm phán, Hội đồng xét xử, Thư ký Tòa án đảm bảo đúng quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự. Đối với đương sự: Nguyên đơn, bị đơn thực hiện đúng quy định về quyền và nghĩa vụ theo quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự. Về nội dung vụ án: Căn cứ các Điều 9, 14, 15, 53, 57, 81, 82, 83 của Luật Hôn nhân và Gia đình; các Điều 28, 143, 144, 147, 227, 271, 273 của Bộ luật Tố tụng dân sự; Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án. Chấp nhận đơn khởi kiện của anh Bàn Văn D: Tuyên bố không công nhận quan hệ vợ chồng giữa anh Bàn Văn D và chị Triệu Thị V. Về con chung: Ghi nhận sự thỏa thuận giữa anh Bàn Văn D và chị Triệu Thị V về nuôi con chung, chị V là người trực tiếp nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục cháu Bàn Linh Đ và cháu Bàn Linh N, cùng sinh ngày 20/6/2012, anh Bàn Văn D không phải cấp dưỡng nuôi con và có quyền, nghĩa vụ đi lại thăm nom con mà không ai được cản trở. Đối với cháu Bàn Thị Diễm H, sinh ngày 30/7/2006, hiện nay đã trên 18 tuổi, có khả năng lao động bình thường anh D, chị V không yêu cầu Tòa án giải quyết nên không xem xét, giải quyết. Về tài sản chung: Anh D và chị V tự thỏa thuận, không yêu cầu Tòa án giải quyết nên không xem xét, giải quyết. Về nợ chung: Không có, không yêu cầu Tòa án giải quyết, do vậy không xem xét, giải quyết. Về án phí và quyền kháng cáo: Anh Bàn Văn D phải chịu án phí dân sự sơ thẩm ly hôn theo quy định của pháp luật. Các đương sự được quyền kháng cáo bản án theo quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự. Về khắc phục kiến nghị vi phạm trong tố tụng: Không.