Bản án 33/2019/HNGĐ-PT — Vụ án ly hôn về mâu thuẫn gia đình

NỘI DUNG VỤ ÁN

*Trong đơn khởi kiện, biên bản ghi lời khai và quá trình tố tụng tại Toà án, nguyên đơn là anh Nguyễn Văn Thọ trình bày:

Anh kết hôn cùng với chị Thuỷ (địa chỉ như trên) vào năm 1989, có đăng ký kết hôn tại UBND xã Sài Sơn, huyện Quốc Oai, thành phố Hà Nội ngày 31/12/1989, trên cơ sở tự nguyện, có sự tìm hiểu, kết hôn không bị ép buộc.

Sau cưới, hai vợ chồng sống trên nhà, đất tại Cát Lễ, Sài Sơn, Quốc Oai do bố, mẹ đẻ anh xây dựng để cho vợ chồng sử dụng và nộp thuế hàng năm. Bố mẹ anh là: ông Nguyễn Văn Kiều, sinh năm 1937 và bà Đào Thị Cát, sinh năm 1940 đều trú tại: Thôn Cát Lễ, xã Sài Sơn, huyện Quốc Oai, thành phố Hà Nội, vợ chồng anh vẫn ở và sử dụng nhà đất đó cho đến nay. Sau khi kết hôn, vợ chồng anh không có thời gian nào ở chung cùng bố, mẹ đẻ. Anh là công nhân Công ty Cổ phần Xi măng Sài Sơn đã nghỉ hưu năm 2015, lương hưu của anh hiện nay được 2.800.000 đồng. Cô Thuỷ trước đây cũng là Công nhân làm xi măng nhưng sau khi vợ chồng mâu thuẫn năm 2009, cô Thuỷ đã bỏ ra ngoài làm và hiện anh không biết cô Thuỷ làm công việc gì. Trong thời gian chung sống, hai vợ chồng không phát triển được tài sản gì lớn, kinh tế gia đình chỉ đủ ăn.

Thời gian chung sống, hai vợ chồng hoà thuận hạnh phúc được khoảng 20 năm đầu thì nảy sinh mâu thuẫn. Nguyên nhân chính theo anh Thọ là do cô Thuỷ làm ra kinh tế và quản lý kinh tế nên coi thường anh và làm bất cứ việc gì không bàn bạc gì với anh nên tình cảm vợ chồng thường phát sinh mâu thuẫn dẫn đến mâu thuẫn ngày càng trầm trọng (vợ chồng có đánh cãi, chửi nhau nhiều lần). Sau lần mâu thuẫn căng thẳng vào khoảng tháng 5/2009, cô Thuỷ bỏ đi lên Bắc Giang ở và mang theo con nhỏ (cháu Thuý lúc đó 5 tuổi) được hơn một năm sau đó lại quay về quê (Cát Lễ, Sài Sơn) ở nhà ngoại (mẹ đẻ cô Thuỷ) cho đến nay và vợ chồng ly thân từ đó. Thời gian vợ chồng mâu thuẫn và ly thân anh và gia đình nhiều lần khuyên giải cô Thuỷ về đoàn tụ và kể cả khi cưới con gái (cháu Thoa) năm 2012 gia đình đến khuyên bảo cô Thuỷ về nhưng cũng không về. Thời gian ly thân tôi đã 02 lần làm đơn ra toà (năm 2009, năm 2011) sau lại rút đơn để vợ chồng đoàn tụ nhưng không đạt kết quả. Nay, anh xét thấy tình cảm vợ chồng không còn, không thể tiếp tục chung sống với nhau được nữa nên xin được toà giải quyết cho vợ chồng được ly hôn để vợ chồng sớm ổn định cuộc sống, gia đình.

Về tài sản chung, công sức, công nợ chung của vợ chồng: Không đề nghị toà giải quyết.

Về con chung: Có 03 con chung là: Nguyễn Quang Thuận, sinh năm 1990 (Công nhân Cty CP Xi măng Sài Sơn); Nguyễn Thị Minh Thoa, sinh năm 1992 (Lấy chồng ở cùng xã năm 2012); Nguyễn Phương Thuý, sinh năm 2004 (học lớp 9 ở Trường THCS xã Sài Sơn và hiện đang ở với cô Thuỷ.

Ly hôn anh đề nghị: Cháu Thoa, cháu Thuận trưởng thành nên không đề cập đến; cháu Thuý thì đề nghị toà giải quyết theo nguyện vọng của cháu. Nếu ở với anh thì anh không dề nghị cô Thuỷ góp phí tổn nuôi con và nếu cháu ở với cô Thuỷ thì đề nghị toà giải quyết theo quy định của pháp luật.

Do tình cảm vợ chồng không còn, nên anh tha thiết xin được toà sớm giải quyết để vợ chồng ly hôn và không hoà giải nhiều lần.

Về án phí: Anh Thọ xin chịu án phí theo quy định của pháp luật.

* Về phía bị đơn: Chị Phan Thị Thuỷ trong suốt quá trình tiến hành tố tụng đã được toà án triệu tập, tống đạt và được giao các văn bản tố tụng như: Thông báo Thụ lý vụ án, Thông báo về phiên họp kiểm tra việc giao nộp, tiếp cận, công khai chứng cứ và hoà giải (lần 1 và lần 2) chị đều có mặt nhưng không hợp tác trong việc điều tra, lấy lời khai mà chỉ đến toà đề nghị như:

Ngày 14/5/2018, chị Thuỷ có đơn đề nghị Toà án dừng thụ lý và giải quyết vụ án ly hôn trên, lý do: Chị đang đề nghị Công an huyện Quốc Oai, thành phố Hà Nội giải quyết việc chị tố cáo anh Thọ có hành vi vi phạm chế độ một vợ một chồng theo quy định của pháp luật;

Ngày 25/9/2018, tại phiên hoà giải lần 1 (chị Thuỷ có mặt) nhưng xin hoãn vì lý do: Chị đã có đơn tố cáo và đề nghị Công an huyện Quốc Oai khởi tố vụ án hình sự đối với anh Thọ vì anh Thọ đã bị xử phạt hành chính về hành vi vi phạm chế độ một vợ một chồng nhưng vẫn còn vi phạm; tố cáo anh Thọ có hành vi “Làm nhục người khác”; có hành vi “Vu khống”…Kèm theo là đơn phản tố lại đơn khởi kiện xin ly hôn của anh Thọ (đề ngày 20/9/2018) có nội dung: Lý do chị buộc phải ra khỏi nhà là từ khi chị và anh Thọ kết hôn năm 1989 đến nay, vợ chồng anh, chị luôn xảy ra mâu thuẫn (lúc to, lúc nhỏ) nhưng kết thúc mâu thuẫn là những trận đòn gậy, xẻng, đấm đá, giật tóc lôi và những lời chửi bới thô tục. Lý do dẫn đến mâu thuẫn là những thói hư, tật xấu của anh Thọ như: Rượu chè, cờ bạc làm ảnh hưởng đến kinh tế gia đình và tình cảm vợ chồng. Đến ngày 27/5/2009, sau mâu thuẫn (nguyên nhân như trên) anh Thọ đánh đập, hành hạ, trói chị thâm tím mặt mày, chị bị hoảng loạn về tinh thần, sau mọi người can ngăn chị mới thoát ra được và xin phép gia đình anh Thọ đi khám và điều trị nhưng phía gia đình anh Thọ bảo nếu chị đi thì đi luôn đi đừng về nữa, về phía anh Thọ thì qua điện thoại tuyên bố đuổi chị ra khỏi nhà, do vậy chị đã đến nhà trẻ đón cháu Thuý (05 tuổi) đi Bắc Giang sau quay về nhà đẻ ở từ đó cho đến nay. Về tài sản: Từ năm 1990, vợ chồng anh, chị ra ở riêng thì bố, mẹ đẻ anh Thọ cho 01 thửa đất đứng tên anh Thọ, anh, chị mua thêm 48 m2 để cơi nới làm khu công trình phụ. Năm 1999 đến 2004 vợ chồng làm nhà 02 tầng trên mảnh đất này. Năm 2007, vợ chồng mua thêm 2.500 m2 đất lúa để cải tạo làm vườn trồng cây ăn quả. Ngoài ra, còn có: 01 xe máy mang tên anh Thọ, 01 xe mang tên chị, 01 ti vi Sony 32 inch, 01 ti vi Sony 21 inch, 01 bộ máy vi tính, 01 tủ gỗ gụ, 01 máy phát điện 2,1 KW và 01 máy giặt Sam sung.

Ngày 03/10/2018, tại phiên Thông báo về phiên họp kiểm tra việc giao nộp, tiếp cận, công khai chứng cứ và hoà giải (lần 2). Chị Thuỷ có mặt, có đề nghị một vài quan điểm như trong đơn phản tố và đơn tố cáo đã nộp nhưng không ký vào biên bản; sau khi được đề nghị giải thích và có quan điểm rõ như trong nội dung phản tố về tài sản chung của vợ chồng thì chị Thuỷ xin có quan điểm bằng văn bản sau.

Ngày 04/10/2018, chị Thuỷ có đơn tường trình đơn phản tố ngày 14/9/2018, theo đó chị đề nghị về tình cảm: Đề nghị toà xem xét nội dung đơn phản tố, lý do (như đã nêu trên) để tuyên bác đơn xin ly hôn của anh Nguyễn Văn Thọ ngày 05/4/2018 và chị khẳng định:

1. Tôi sẽ không bao giờ ly hôn anh Thọ;

2. Tôi có kê khai về tài sản để quý toà tường;

3. Tôi không đề nghị quý toà xem xét tài sản của chúng tôi.

Toàn bộ nội dung đơn khiếu nại, kiến nghị, tố cáo và đơn phản tố của chị Phan Thị Thuỷ là đề nghị Toà án chuyển toàn bộ hồ sơ vụ án sang cơ quan Công an huyện Quốc Oai để điều tra xử lý nghiêm anh Nguyễn Văn Thọ về mặt hình sự theo quy định của pháp luật.

Tại bản án số 18/2018/HNGĐ-ST ngày 23 tháng 11 năm 2018 của Tòa án nhân dân huyện Quốc Oai, Hà Nội đã xử và quyết định:

Chấp nhận đơn khởi kiện xin ly hôn của anh Nguyễn Văn Thọ đối với chị Phan Thị Thuỷ.

Về hôn nhân: Anh Nguyễn Văn Thọ được ly hôn chị Phan Thị Thuỷ.

Về con chung: Anh Thọ, chị Thuỷ có 03 con chung là Nguyễn Quang Thuận, sinh năm 1990; Nguyễn Thị Minh Thoa, sinh năm 1992 và Nguyễn Phương Thuý, sinh năm 2004. Trong đó có Nguyễn Quang Thuận và Nguyễn Thị Minh Thoa đã trưởng thành nên không đặt ra để giải quyết;

Giao cháu Nguyễn Phương Thuý, sinh năm 2004 cho chị Thuỷ tiếp tục nuôi dưỡng, chăm sóc và giáo dục con chung cho đến khi cháu Thuý trưởng thành (đủ 18 tuổi) hoặc cho đến khi có sự thay đổi khác; anh Thọ có quyền thăm nom, chăm sóc và giáo dục con chung mà không ai được cản trở.

Về cấp dưỡng nuôi con chung: Buộc anh Thọ phải có nghĩa vụ cấp dưỡng nuôi con chung cho chị Thuỷ 1.000.000 đồng/tháng tính từ tháng 12/2018 cho đến khi cháu Thuý trưởng thành (đủ 18 tuổi) hoặc cho đến khi có quyết định thay đổi khác.

Về tài sản chung, công sức, nợ chung của vợ chồng: Không đặt ra giải quyết do anh Thọ, chị Thuỷ không có yêu cầu. Giành quyền khởi kiện cho các bên đương sự có yêu cầu tranh chấp tài sản chung sau ly hôn theo quy định của pháp luật. Ngoài ra bản án còn tuyên án phí và quyền kháng cáo cho các bên đương sự.

Ngày 18/9/2018, chị Phan Thị Thủy kháng cáo với nội dung: chị Thủy không đồng ý ly hôn với anh Thọ và chia tài sản chung của vợ chồng.

Tại phiên tòa, người khởi kiện không rút đơn khởi kiện, người kháng cáo không rút đơn kháng cáo, các bên đương sự không thỏa thuận được với nhau việc giải quyết vụ án và không xuất trình thêm chứng cứ tài liệu nào.

Chị Thủy trình bày: Trước đây do mâu thuẫn vợ chồng có đánh cãi chửi nhau nên chị bị khủng hoảng về tinh thần trầm trọng nên phải đi chữa bệnh. Sau thời gian chữa bệnh, anh Thọ đã thay khóa cửa nên chị không vào nhà được và phải về nhà bố mẹ đẻ để ở cách nhà anh Thọ khoảng 50m. Nay chị thấy vẫn còn tình cảm với anh Thọ và mong muốn vợ chồng hàn gắn tình cảm để xây dựng hạnh phúc gia đình cũng như nuôi dạy con cái. Trước đây, chị có các cư xử không đúng nên tại phiên tòa hôm nay chị xin lỗi anh Thọ mong anh Thọ tha thứ và tạo điều kiện để vợ chồng hàn gắn tình cảm. Đề nghị hội đồng xét xử không chấp nhận yêu cầu ly hôn của ạnh Thọ để vợ chồng về đoàn tụ.

Anh Thọ trình bày: Trước đây có xảy ra mâu thuẫn, cô Thủy cũng đã bỏ nhà không ở cùng anh trong một thời gian. Nay anh thấy tình cảm vợ chồng không thể hàn gắn và chung sống với nhau. Cô Thủy là người vợ vô trách nhiệm, không quan tâm đến con, coi thường chồng và gia đình nhà chồng. Do đó, anh Thọ cảm thấy không thể tiếp tục cuộc sống chung với cô Thủy được nữa nên đề nghị Hội đồng xét xử giữ nguyên bản án sơ thẩm.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân thành phố Hà Nội phát biểu quan điểm:

Về hình thức: Xét đơn kháng cáo của người kháng cáo nằm trong thời hạn kháng cáo nên chấp nhận.

Xét nội dung kháng cáo: Mâu thuẫn vợ chồng của anh Thọ và chị Thủy trầm trọng kéo dài, cuộc sống chung không thể tiếp tục được nên cấp sơ thẩm đã giải quyết cho anh Thọ ly hôn với chị Thủy là có căn cứ nên đề nghị giữ nguyên bản án sơ thẩm.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN

Sau khi nghiên cứu các tài liệu có trong hồ sơ vụ án được thẩm tra tại phiên tòa và căn cứ vào kết quả tranh luận tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định:

Về hình thức: Xét đơn kháng cáo của người kháng cáo nằm trong thời hạn kháng cáo nên chấp nhận.

Về nội dung: Xét mâu thuẫn vợ chồng trên thực tế là có thật. Nguyên nhân mâu thuẫn xảy ra từ hai phía do mất lòng tin lẫn nhau trong cuộc sống. Trong quá trình vợ chồng ly thân, anh Thọ cũng đã có quan hệ với người phụ nữ khác và bị xử phạt hành chính. Nay tại phiên tòa, chị Thủy vẫn tha thiết mong muốn vợ chồng về đoàn tụ để xây dựng hạnh phúc gia đình và nuôi dạy con cái. Xét nguyện vọng mong được đoàn tụ của chị là hoàn toàn chính đáng nên Hội đồng xét xử nhận thấy cần tạo điều kiện cho anh Thọ và chị Thủy có thời gian để cải thiện quan hệ vợ chồng và hàn gắn tình cảm. Do vậy cần thiết sửa án sơ thẩm và không chấp nhận đơn khởi kiện của anh Thọ.

Về án phí: Chị Phan Thị Thủy không phải chịu án phí phúc thẩm theo quy định của pháp luật.

Vì các lẽ trên;

QUYẾT ĐỊNH

Căn cứ khoản 2 Điều 308 Bộ luật tố tụng dân sự năm 2015; Điều 56, 57 Luật hôn nhân và gia đình năm 2014; Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội hướng dẫn mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí, lệ phí Tòa án, xử:

1. Chấp nhận kháng cáo của chị Phan Thị Thủy. Sửa bản án sơ thẩm số 18/2018/HNGĐ-ST ngày 23 tháng 11 năm 2018 của Tòa án nhân dân huyện Quốc Oai, Hà Nội và xử: Không chấp nhận đơn khởi kiện ly hôn của anh Nguyễn Văn Thọ.

2. Về án phí: Chị Phan Thị Thủy không phải chịu án phí phúc thẩm. Trả lại cho chị Thủy 300.000đ (Ba trăm nghìn đồng) tiền tạm ứng án phí phúc thẩm theo biên lai thu số 10634 ngày 26/12/2018 tại Chi cục thi hành án dân sự huyện Quốc Oai, Hà Nội.

Án xử công khai phúc thẩm có hiệu lực kể từ ngày tuyên án./. Nơi nhận:

T/M HỘI ĐỒNG XÉT XỬ PHÚC THẨM

- VKSND Hà Nội;

THẨM PHÁN – CHỦ TỌA PHIÊN TÒA

- TAND huyện Quốc Oai, HN;

- Chi cục THADS huyện Quốc Oai, HN;

- Các đương sự;

- Lưu HS.

Phan Quyết Thắng

THÀNH VIÊN HỘI ĐỒNG XÉT XỬ

THẨM PHÁN – CHỦ TỌA PHIÊN TÒA