Bản án 325/2024/HC-PT — Hành chính

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Tại đơn khởi kiện ngày 05/01/2023 và lời trình bày của đại diện người khởi kiện trong quá trình giải quyết và tại phiên tòa có nội dung:

Bà Nguyễn Thị Xuân L là Cổ đông của Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng và Thương mại HL được Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Long An cấp Giấy chứng nhận đăng ký Doanh nghiệp lần đầu vào ngày 08/08/2007 và Giấy chứng nhận đăng ký thay đổi lần thứ 4 ngày 04/05/2010, theo đó Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng và Thương mại HL chỉ còn 03 thành viên góp vốn gồm: ông Trương Duy T (là người đại diện theo pháp luật); ông Ninh Bá Ch và bà Nguyễn Thị Xuân L (là cổ đông), vốn điều lệ là 24.000.000.000 đồng; ngành nghề kinh doanh: xây dựng các công trình dân dụng, công nghiệp, giao thông, thủy lợi, san lắp mặt bằng, cho thuê xe máy thi công v.v.

Năm 2008 Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng và Thương mại HL trúng thầu dự án Công trình thủy lợi bờ hữu ven sông Sài Gòn, Thành phố Hồ Chí Minh (gói thầu số 2: Xây lắp 4B1: Bờ bao và các công trình dưới bờ bao Rỗng Gòn – Cầu Đình) do Ban Quản lý Dự án Đầu tư Xây dựng công trình Sở Nông nghiệp và phát triển nông thôn Thành phố Hồ Chí Minh là chủ đầu tư. Sau đó Ban Quản lý Dự án có ký Hợp đồng số 16/2008/HĐXD-BQLDA ngày 16/05/2008 với Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng và Thương mại HL để thực hiện thi công xây dựng, lắp đặt công trình theo đúng thiết kế được duyệt.

Ngày 01/10/2008 Ban Quản lý dự án có ký Phụ lục hợp đồng số 34/PLHĐ-BQLDA với Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng và Thương mại HL, nội dung: điều chỉnh và thay đổi bảng khối lượng trúng thầu của Hợp đồng số 16/2008/HĐXD-BQLDA ngày 16/05/2008.

Ngày 18/07/2008 Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng và Thương mại HL ký Hợp đồng Giao khoán (do ông Ninh Bá Ch là Giám đốc công ty) với ông Đoàn Hoàng M (đội thi công) nhận đào, đắp đất theo thiết kế 02 bờ bao Gói thầu số 2 (Xây lắp 4B1) đoạn Rỗng Gòn – Cầu Đình.

Ngày 24/07/2008 Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng và Thương mại HL ký Hợp đồng giao khoán với ông Đoàn Hoàng M (bên thi công) nhận thực hiện thi công ống cống, gồm: cống phi 60 (32 cống) và cống phi 30 (17 cống).

Trong quá trình thực hiện thi công hai bên có phát sinh về thực hiện khối lượng đào đất và giá thi công, nên ông Đoàn Hoàng M đã có đơn khởi kiện Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng và Thương mại HL tại Tòa án nhân dân thành phố Tân An vào ngày 01/04/2010 và đơn khởi kiện bổ sung vào ngày 01/06/2010. Sau đó Tòa án nhân dân thành phố Tân An đã thụ lý và giải quyết theo yêu cầu khởi kiện của ông Đoàn Hoàng M .

Ngày 07/04/2015 Tòa án nhân dân thành phố Tân An đã xét xử vụ kiện trên (tại Bản án số 13/2015/DS-ST về tranh chấp hợp đồng Dịch vụ) giữa nguyên đơn là ông Đoàn Hoàng M với bị đơn là Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng và Thương mại HL (do ông Trương Duy T là đại diện theo pháp luật); sau đó Công ty HL có đơn kháng cáo và Tòa án nhân dân tỉnh Long An đã xét xử phúc thẩm vào ngày 29/10/2015, Không đồng ý với bản án phúc thẩm số 324/2015/DS-PT nên Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng và Thương mại HL tiếp tục có đơn khiếu nại 02 bản án nêu trên tại Tòa án nhân dân cấp cao tại thành phố Hồ Chí Minh.

Ngày 20/11/2018 Tòa án nhân dân cấp cao tại thành phố Hồ Chí Minh ban hành Quyết định Giám đốc thẩm số 350/2018/DS-GĐT với quyết định: Hủy bản án dân sự phúc thẩm số 324/2015/DS-PT ngày 29/10/2015 của Tòa án nhân dân tỉnh Long An và Bản án dân sự sơ thẩm số 13/2015/DS-ST ngày 07/04/2015 của Tòa án nhân dân thành phố Tân An về việc tranh chấp hợp đồng dịch vụ giữa nguyên đơn là ông Đoàn Hoàng M với bị đơn là Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng và Thương mại HL. Giao hồ sơ về Tòa án nhân dân thành phố Tân An xét xử sơ thẩm lại theo quy định của pháp luật.

Trong quá trình Tòa án nhân dân tỉnh Long An giải quyết vụ án tranh chấp giữa ông Đoàn Hoàng M và Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng và Thương mại HL, Tòa án nhân dân tỉnh Long An đã ban hành văn bản số 135/TA-LĐ ngày 16/07/2015 gửi Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Long An về việc cung cấp thông tin liên quan đến Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng và Thương mại HL. Tại văn bản trả lời số 1870/SKHĐT-ĐKKD ngày 31/08/2015 của Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Long An trả lời về tình trạng hoạt động của Công ty HL có nội dung: đến ngày 28/08/2015,Công ty đang bị khóa trên Hệ thống thông tin đăng ký doanh nghiệp quốc gia; về điều kiện giải thể: căn cứ Điều 201 Luật Doanh nghiệp số 68/2014/QH13 ngày 16/11/2014 thì 1. doanh nghiệp bị giải thể trong trường hợp: d) bị thu hồi Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp; 2. Doanh nghiệp chỉ được giải thể khi bảo đảm thanh toán hết các khoản nợ và nghĩa vụ tài sản khác và doanh nghiệp không trong quá trình giải quyết tranh chấp tại Tòa án hoặc cơ quan trọng tài.

Như vậy, Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng và Thương mại HL đang trong quá trình bị tranh chấp và Tòa án các cấp đang tiếp tục giải quyết vụ án (bản án chưa có hiệu lực pháp luật). Tòa án nhân dân thành phố Tân An đang thụ lý giải quyết theo đơn khởi kiện bổ sung ngày 09/11/2021 của nguyên đơn là ông Đoàn Hoàng M và được Tòa án nhân dân thành phố Tân An có Thông báo thụ lý vụ án (bổ sung) số 26/TB-TLVA ngày 09/11/2021.

Trong quá trình Tòa án thành phố Tân An giải quyết có mời bà L với tư cách là bị đơn (là Cổ đông của Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng và Thương mại HL) đến làm việc vào ngày 31/08/2022 thì bà L mới biết được là Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng và Thương mại HL đã bị thu hồi giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp từ ngày 07/06/2019 theo Quyết định thu hồi số QĐTH/64944 ngày 17/06/2019 và Công ty TNHH Xây dựng BM đã bị thu hồi giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp theo Quyết định thu hồi số: QĐTH/10084850 ngày 11/05/2021 của Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Long An, đến ngày ngày 29/11/2022 bà L mới nhận được hai quyết định nêu trên.

Do ông Trương Duy T là người đại diện theo pháp luật của Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng và Thương mại HL và là người đại diện theo pháp luật của Công ty TNHH Xây dựng BM đã chết vào ngày 19/02/2017 (ông Tân là chồng bà L). Trong Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng và Thương mại HL bà L là cổ đông vốn góp là 8.000.000.000 đồng (tám tỷ đồng); trong Công ty TNHH Xây dựng BM, bà L là thành viên góp vốn 33,330% tương đương số tiền là 2.000.000.000 đồng (hai tỷ đồng). Do đó, việc Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Long An ban hành quyết định thu hồi giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp đối với Công ty CP ĐTXD HL và Công ty TNHH BM thì bà L hoàn toàn không biết và không nhận được 02 quyết định này đã gây ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp của bà. Trong khi tại quyết định số QĐTH/64944 ngày 17/06/2019 ghi nơi nhận: ông/bà Trương Duy T, Số 134, khu 1A, thị trấn Cần Đước, tỉnh Long An và quyết định thu hồi số QĐTH/10084850 ngày 11/05/2021 cũng ghi nơi nhận: ông/bà Trương Duy T, số 81, Quốc lộ 50, thị trấn Cần Đước, huyện Cần Đước, tỉnh Long An thì bà L là người thường trú tại 02 địa chỉ trên từ trước đến nay (không có thay đổi chỗ ở). Mặt khác, Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng và Thương mại HL đang là bị đơn trong vụ kiện “Tranh chấp hợp đồng dịch vụ” do ông Đoàn Hoàng M là nguyên đơn và đang được Tòa án nhân dân thành phố Tân An thụ lý giải quyết, do đó trong trường hợp này Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng và Thương mại HL và Công ty TNHH BM không thể bị thu hồi giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp được quy định tại khoản 2 Điều 201 Luật Doanh nghiệp năm 2014. Do đó, bà L yêu cầu Tòa án nhân dân tỉnh Long An:

- Hủy Quyết định thu hồi giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp số: QĐTH/64944 ngày 17/06/2019 của Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Long An;

- Hủy Quyết định thu hồi giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp số: QĐTH/10084850 ngày 11/05/2021 của Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Long An.

Tại Văn bản số 1261/SKHĐT-ĐKKD ngày 29/3/2022 của người bị kiện Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Long An có nội dung như sau:

Căn cứ khoản 4 Điều 4 Nghị định số 01/2021/NĐ-CP ngày 04/01/2021 quy định nguyên tắc áp dụng giải quyết thủ tục đăng ký doanh nghiệp: “Cơ quan đăng ký kinh doanh không giải quyết tranh chấp giữa các thành viên, cổ đông của công ty với nhau hoặc với tổ chức, cá nhân khác hoặc giữa doanh nghiệp với tổ chức, cá nhân khác.

Về việc thu hồi giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp đối với Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng và Thương mại HL: Ngày 09/12/2014, Sở Kế hoạch và Đầu tư nhận được văn bản số 1737/CT-QLN ngày 05/12/2014 của Cục Thuế tỉnh Long An về việc cưỡng chế bằng biện pháp thu hồi giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh đối với Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng và Thương mại HL. Căn cứ Khoản 5 Điều 63 Nghị Định 78/2015/NĐ-CP ngày 14/9/2015: Trường hợp doanh nghiệp bị cưỡng chế thi hành quyết định hành chính thuế theo quy định tại Khoản 26 Điều 1 Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quản lý thuế thì trong thời hạn 10 ngày làm việc kể từ ngày nhận được văn bản đề nghị thu hồi Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp của thủ trưởng cơ quan quản lý thuế theo quy định tại Khoản 31 Điều 1 Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quản lý thuế, Phòng Đăng ký kinh doanh thực hiện thu hồi Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp theo trình tự, thủ tục quy định tại Khoản 3 Điều này.

Ngày 29/12/2014, Phòng Đăng ký kinh doanh của Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Long An có thông báo số 12774/14 về vi phạm của doanh nghiệp thuộc trường hợp phải thu hồi giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp, yêu cầu người dại diện theo pháp luật của doanh nghiệp đến Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Long An để giải trình theo quy định tại Khoản 3 Điều 60 Nghị định 43/2010/NĐ-CP ngày 15/4/2010 nhưng hết thời hạn nêu trong thông báo người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp chưa đến để giải trình nên Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Long An ban hành quyết định số QĐTH/64944 ngày 17/06/2019 về việc thu hồi giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp đối với Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng và Thương mại HL.

Về việc thu hồi giấy chứng nhận doanh nghiệp đối với Công ty TNHH xây dựng BM: Ngày 05/6/2014, Sở Kế hoạch và Đầu tư nhận được văn bản số 717/CT-QLN ngày 05/6/2014 của Cục Thuế tỉnh Long An về việc thu hồi giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh đối với Công ty TNHH xây dựng BM. Căn cứ Khoản 6 Điều 60 Nghị Định 43/2010/NĐ-CP ngày 15/4/2010: Trường hợp doanh nghiệp bị cưỡng chế thi hành quyết định hành chính thuế theo quy định tại điểm g khoản 1 Điều 93 Luật Quản lý thuế thì sau khi nhận được văn bản yêu cầu thu hồi Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp của thủ trưởng cơ quan quản lý thuế theo quy định tại điểm b khoản 2 Điều 102 Luật Quản lý thuế, cơ quan đăng ký kinh doanh thực hiện thủ tục thu hồi Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp theo trình tự, thủ tục quy định tại khoản 3 Điều này.

Ngày 03/7/2014, Phòng Đăng ký kinh doanh của Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Long An có thông báo số 491314/14 về vi phạm của doanh nghiệp thuộc trường hợp phải thu hồi giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp, yêu cầu người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp đến Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Long An để giải trình theo quy định tại Khoản 6 Điều 60 Nghị định 43/2010/NĐ-CP ngày 15/4/2010 nhưng hết thời hạn nêu trong thông báo người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp chưa đến để giải trình nên Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Long An ban hành quyết định số QĐTH/10084850 ngày 11/05/2021 về việc thu hồi giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp đối với Công ty TNHH xây dựng BM. Việc Công ty TNHH xây dựng BM không có giải trình phù hợp thì Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Long An ban hành quyết định thu hồi giấy chứng nhận doanh nghiệp đối với công ty là hoàn toàn phù hợp theo quy định.

Tại Bản án hành chính sơ thẩm số 148/2023/HC-ST ngày 18 tháng 9 năm 2023 của Tòa án nhân dân tỉnh Long An đã quyết định như sau:

1. Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của bà Nguyễn Thị Xuân L:

2. Hủy Quyết định số QĐTH/64944 ngày 17/6/2019 của Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Long An về việc thu hồi giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp.

3. Hủy Quyết định số QĐTH/10084850 ngày 11/5/2021 của Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Long An về việc thu hồi giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp.

Ngoài ra, bản án sơ thẩm còn quyết định về án phí, quyền kháng cáo theo quy định của pháp luật.

Ngày 28/9/2023, người bị kiện - Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Long An có đơn kháng cáo toàn bộ bản án sơ thẩm.

Tại phiên tòa phúc thẩm hôm nay:

Người kháng cáo giữ nguyên nội dung kháng cáo và cùng luật sư trình bày:

Bà L kiện sai đối tượng, Phòng Đăng ký kinh doanh - Sở kế hoạch và Đầu tư tỉnh Long An ban hành 2 quyết định: Quyết định thu hồi giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp số: QĐTH/64944 ngày 17/06/2019 của Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Long An; Quyết định thu hồi giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp số: QĐTH/10084850 ngày 11/05/2021 của Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Long An. Đây là hai quyết định hành chính do Phòng đăng ký kinh doanh ban hành, tuy nhiên cấp sơ thẩm lại xác định Sở kế hoạch và Đầu tư tỉnh Long An là sai chủ thể.

Bà L đã được biết doanh nghiệp bị khóa mã số doanh nghiệp do đó không thể nói không biết việc sẽ bị thu hồi giấy phép kinh doanh. Việc bà L cho rằng doanh nghiệp không được giải trình khi có thông báo thu hồi giấy phép, do công ty đã bỏ địa chỉ kinh doanh (theo văn bản của chi cục thuế huyện Cần Đước) nên không thể tống đạt thông báo thu hồi Giấy phép đăng ký kinh doanh cho doanh nghiệp được do đó lý do này của bà L là không phù hợp.

Tòa án sơ thẩm thụ lý giải quyết khiếu kiện 2 quyết định khác nhau ban hành đối với 2 doanh nghiệp khác nhau trong cùng 1 vụ án là vi phạm tố tụng.

Về nội dung thu hồi Giấy phép do doanh nghiệp thiếu thuế và bị cưỡng chế bằng biện pháp thu hồi Giấy phép đăng ký doanh nghiệp là phù hợp quy định tại Luật quản lý thuế. Việc thu hồi giấy phép đăng ký doanh nghiệp không đồng nghĩa với việc giải thể doanh nghiệp nên không ảnh hưởng khi doanh nghiệp tham gia tố tụng trong vụ kiện khác.

Mặt khác, người đại diện theo pháp luật của các doanh nghiệp này đã chết, bà L chưa được sự ủy quyền của các đồng sở hữu nên chưa đủ tư cách khởi kiện.

Với những sai sót của cấp sơ thẩm đã nêu, đề nghị Hội đồng xét xử phúc thẩm hủy bản án sơ thẩm.

Người khởi kiện cùng Luất sư thống nhất trình bày:

Việc bà L khởi kiện Sở kế hoạch đầu tư tỉnh Long An là do nhầm lẫn và thiếu hiểu biết pháp luật, tuy nhiên, nội dung, trình tự ban hành các quyết định nói trên là có sự sai phạm như đã trình bày trong quá trình tranh tụng, bản án sơ thẩm là có căn cứ, đề nghị không chấp nhận kháng cáo, giữ nguyên án sơ thẩm.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh phát biểu ý kiến:

- Về tố tụng: Hội đồng xét xử, các đương sự đã tuân thủ đầy đủ các quy định của Luật Tố tụng hành chính.

- Về nội dung kháng cáo:

Các tài liệu chứng cứ có trong hồ sơ thể hiện các quyết định hành chính ban hành đúng thủ tục, trình tự, thẩm quyền.

Về nội dung ban hành quyết định là phù hợp quy định của pháp luật do đó đề nghị sửa án sơ thẩm theo hướng bác toàn bộ yêu cầu của người khởi kiện.

Trên cơ sở xem xét tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án và ý kiến tranh luận của các bên, ý kiến phát biểu của Kiểm sát viên tại phiên tòa.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Người khởi kiện yêu cầu hủy các quyết định: Quyết định số QĐTH/64944 ngày 17/06/2019 của Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Long An; Quyết định thu hồi giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp số: QĐTH/10084850 ngày 11/05/2021 của Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Long An về việc thu hồi giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp.

Đây là các khiếu kiện quyết định hành chính do Phòng đăng ký kinh doanh

- Sở kế hoạch Đầu tư tỉnh Long An ban hành, theo quy định tại khoản 9 Điều 3 Luật Tố tụng hành chính 2015: “ … Người bị kiện là cơ quan, tổ chức, cá nhân có quyết định hành chính, hành vi hành chính…” tuy nhiên Tòa án nhân dân tỉnh Long An xác định Sở kế hoạch và Đầu tư tỉnh Long An là người bị kiện và tại phần quyết định của bản án sơ thẩm có tuyên chấp nhận yêu cầu của người khởi kiện, hủy hai quyết định nói trên của Sở kế hoạch và Đầu tư tỉnh Long An là sai chủ thể, sai đối tượng và vi phạm nghiêm trọng thủ tục tố tụng quy định tại khoản 9 Điều 3 Luật Tố tụng hành chính, do đó cần hủy án sơ thẩm giao vụ án về cho cấp sơ thẩm xét xử và xác định lại người bị kiện.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH

Căn cứ Khoản 3 Điều 241 Luật Tố tụng hành chính;

Áp dụng Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc Hội về án phí và lệ phí tòa án.

Chấp nhận kháng cáo của người bị kiện - Sở kế hoạch và Đầu tư tỉnh Long An, hủy bản án hành chính sơ thẩm số 148/2023/HC-ST ngày 18 tháng 9 năm 2023 của Tòa án nhân dân tỉnh Long An. Chuyển hồ sơ vụ án cho cấp sơ thẩm xét xử lại.

Hoàn trả 300.000 đồng tạm ứng án phí kháng cáo đã nộp theo biên lai thu số 0005624 ngày 18/10/2023 của Cục thi hành án dân sự tỉnh Long An cho Sở kế hoạch và Đầu tư tỉnh Long An.

Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án.