Bản án 29/2022/HNGĐ-ST — Tranh chấp về thay đổi người trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Trong đơn khởi kiện đề ngày 20/4/2022 và những lời khai tiếp theo trong quá trình giải quyết vụ án cũng như tại phiên tòa sơ thẩm, nguyên đơn là chị Trần Thị Thu H trình bày:

Tại Bản án Hôn nhân và gia đình số 31/2018/HNGĐ-ST ngày 30/8/2018 của Tòa án nhân dân huyện Lập Thạch đã quyết định cho chị và anh Nguyễn Viết X được ly hôn; về phần con chung: Giao cho chị trực tiếp nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục cháu Nguyễn Thị Thùy L, sinh ngày 10/10/2004, anh X trực tiếp nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục cháu Nguyễn Gia B, sinh ngày 04/9/2012. Các bên không phải cấp dưỡng nuôi con chung cùng nhau. Tuy nhiên, từ khi vợ chồng chị ly hôn đến nay cháu L và cháu B vẫn ở trực tiếp với chị, anh X không nuôi cháu B thời gian nào. Đến tháng 7/2019, anh X bị bắt về hành vi Tàng trữ trái pháp chất ma túy và bị Tòa án nhân dân huyện Lập Thạch xử phạt tù. Hiện nay, anh X phải chấp hành án tại Trại giam V với mức hình phạt tù là 4 năm 1 tháng. Kể từ khi anh X bị bắt và phải đi chấp hành án thì chị vẫn là người trực tiếp nuôi dưỡng cả hai con chung. Chị đang là giáo viên trường mần non thị trấn L, thu nhập mỗi tháng là 8.000.000đ, đã có nhà và đất riêng, có đủ điều kiện để nuôi cả hai con nên chị đề nghị thay đổi người trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn là cháu Nguyễn Gia B, sinh ngày 04/9/2012 từ anh X sang cho chị được trực tiếp nuôi dưỡng, vì về mặt thực tế từ trước đến nay cháu B vẫn đang sống ổn định cùng chị. Chị vẫn đảm bảo được việc học hành, sinh hoạt hàng ngày của cháu tốt nhất và cũng là nguyện vọng của cháu muốn được ở cùng chị. Hơn nữa, anh X đang đi chấp hành án phạt tù, không đủ điều kiện để trực tiếp nuôi cháu. Chị không đề nghị anh X cấp dưỡng nuôi con cùng chị.

* Bị đơn anh Nguyễn Viết X vắng mặt tại phiên tòa, nhưng tại Biên bản lấy lời khai ngày 05/5/2022, anh X trình bày: Ngày 30/8/2018, Tòa án nhân dân huyện Lập Thạch đã Quyết định cho chị H và anh được ly hôn. Về con chung: Giao cho mỗi người nuôi một con chung như chị H trình bày là đúng. Sau khi ly hôn, cháu B vẫn ở với anh, có tuần thì về ở với chị H. Đến tháng 7/2019, anh bị bắt và bị xét xử về tội Tàng trữ trái phép chất ma túy, anh bị nghiện ma túy từ năm 2018 và hiện anh đang chấp hành án tại trại giam V với mức hình phạt tù là 4 năm 1 tháng. Kể từ khi anh bị bắt giữ và phải đi chấp hành án phạt tù thì cháu Bảo mới chuyển đến ở với chị H cho đến nay, còn trước đó là cháu vẫn do anh trực tiếp nuôi dưỡng. Nay chị H xin được trực tiếp nuôi cháu Nguyễn Gia B, anh không đồng ý, vì thời gian chấp hành án của anh còn rất ít (đến tháng 11/2022 là chấp hành xong), khi nào về anh sẽ trực tiếp nuôi dưỡng cháu B.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Lập Thạch tham gia phiên tòa phát biểu quan điểm:

- Về tố tụng: Quá trình thụ lý, giải quyết vụ án cũng như tại phiên tòa, Thẩm phán, Thư ký Tòa án, Hội đồng xét xử, các đương sự đã chấp hành đúng trình tự, thủ tục theo quy định của Bộ luật tố tụng dân sự.

- Về đường lối giải quyết vụ án: Áp dụng Điều 81, Điều 82, Điều 83, Điều 84 Luật hôn nhân và gia đình; Điều 147 Bộ luật tố tụng dân sự và Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban thường vụ Quốc Hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án

Chấp nhận yêu cầu thay đổi người trực tiếp nuôi con của chị H. Giao cho chị H trực tiếp trông nom, chăm sóc, giáo dục, nuôi dưỡng cháu Nguyễn Gia B, sinh ngày 04/9/2012. Anh X không phải đóng góp nuôi con chung cùng chị H.

Chị H tự nguyện chịu toàn bộ án phí Hôn nhân Gia đình sơ thẩm theo quy định của pháp luật cần xác nhận.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu có trong hồ sơ vụ án, được thẩm tra tại phiên tòa; căn cứ vào kết quả tranh luận tại phiên tòa, Hội đồng xét xử xét thấy:

Đối với bị đơn anh Nguyễn Viết X vắng mặt tại phiên tòa, mặc dù anh X không có đơn đề nghị giải quyết, xét xử vắng mặt, nhưng để đảm bảo quyền lợi và điều kiện chăm sóc kịp thời cho trẻ em nên Hội đồng xét xử căn cứ vào quy định tại Khoản 1 Điều 227, Khoản 1 Điều 228 Bộ luật tố tụng dân sự tiến hành xét xử vắng mặt anh Nguyễn Viết X nhưng vẫn đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp cho anh X theo quy định pháp luật.

Xét đề nghị của chị H về việc thay đổi người trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn, Hội đồng xét xử thấy rằng: Chị H và anh X đã ly hôn theo quyết định của Tòa án, cụ thể: Tại Bản án số 31/2018/HNGĐ-ST ngày 30/8/2018 của Tòa án nhân dân huyện Lập Thạch (đã có hiệu lực vào 30/ 9/2018), về con chung: Giao cho chị H trực tiếp nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục cháu Nguyễn Thị Thùy L, sinh ngày 10/10/2004, anh X trực tiếp nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục cháu Nguyễn Gia B, sinh ngày 04/9/2012. Sau khi bản án có hiệu lực các bên đã thực hiện theo quyết định của Tòa án, cho đến tháng 7/2019 do anh X bị bắt giữ về hành vi Tàng trữ trái phép chất ma túy nên cháu B được chị H trực tiếp nuôi dưỡng từ đó cho đến nay và để đảm bảo ổn định trong việc sinh hoạt cũng như học tập cho cháu, chị H đề nghị chuyển dịch người trực tiếp nuôi cháu B từ anh X cho chị; anh X không đồng ý.

Xét về quyền và nghĩa vụ nuôi con chung của các bên là như nhau. Tuy nhiên, hiện nay anh X lại đang chấp hành án phạt tù tại trại giam V, trường hợp có giao cháu B cho anh tiếp tục chăm sóc, nuôi dưỡng thì anh cũng không đủ điều kiện để trực tiếp nuôi con. Bản thân chị H có nghề nghiệp, thu nhập ổn định, có nhà, đất riêng, đảm bảo điều kiện nuôi cháu B. Việc anh X cho rằng khi nào anh chấp hành xong án, anh sẽ trực tiếp nuôi dưỡng cháu B là không đảm bảo quyền lợi cũng như trách nhiệm đối với cháu B. Hơn nữa, nguyện vọng của cháu B là được ở trực tiếp với chị H. Do vậy, để đảm bảo cho cháu B được chăm sóc, nuôi dưỡng, yên tâm học tập nên cần chuyển dịch cho chị H trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng cháu B. Chị H không yêu cầu anh X cấp dưỡng nuôi con là hoàn toàn tự nguyện nên cần chấp nhận.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ vào: Điều 58, Điều 81, Điều 82, Điều 83, Điều 84 Luật Hôn nhân và Gia đình; Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban thường vụ Quốc Hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án;

Xử: Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của chị Trần Thị Thu H về việc thay đổi người trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn.

Giao cho chị H trực tiếp trông nom, chăm sóc, giáo dục, nuôi dưỡng cháu Nguyễn Gia B, sinh ngày 04/9/2012. Anh X không phải đóng góp nuôi con chung cùng chị H.

Người không trực tiếp nuôi con có quyền và nghĩa vụ thăm nom con chung, không ai được cản trở.

Về án phí: Chị Trần Thị Thu H tự nguyện chịu 300.000đ án phí Hôn nhân và Gia đình sơ thẩm nhưng được trừ vào số tiền tạm ứng án phí đã nộp là 300.000đ theo biên lai số: 0006222 ngày 20/4/2022 của Chi cục thi hành án dân sự huyện Lập Thạch. Chị H đã nộp đủ án phí.

Trong hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án đương sự có mặt có quyền kháng cáo lên Tòa án cấp trên để yêu cầu xét xử phúc thẩm.

Đương sự vắng mặt có quyền kháng cáo trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày nhận được bản án hoặc bản án được niêm yết tại nơi cư trú.