Bản án 29/2021/HS-ST — Hình sự

[1] Về hành vi, quyết định tố tụng của Điều tra viên; Cơ quan điều tra Công an thị xã Ngã Năm, tỉnh Sóc Trăng, Kiểm sát viên; Viện kiểm sát nhân dân thị xã Ngã Năm, tỉnh Sóc Trăng trong quá trình điều tra, truy tố đã thực hiện đúng thẩm quyền, trình tự thủ tục quy định của Bộ luật tố tụng hình sự. Quá trình điều tra và tại phiên tòa, không có người nào có ý kiến hoặc khiếu nại về hành vi, quyết định của cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng. Do đó, các hành vi, quyết định tố tụng của Cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng đã thực hiện đều hợp pháp.

[2] Tại phiên tòa vắng mặt người bào chữa cho bị cáo Giào Luật sư Nguyễn Văn N; bị hại ông Lê Minh Đ, ông Võ Văn T; Người làm chứng ông Nguyễn Văn H, ông Trịnh Văn G. Xét thấy, người bào chữa có đơn xin xét xử vắng mặt và có gởi bản luận cứ cho HĐXX xem xét. Đối với việc vắng mặt bị hại, và những người làm chứng nêu trên. Trong quá trình điều tra những người này đều có lời khai đầy đủ và cũng không có yêu cầu gì nên việc vắng mặt của họ không làm cản trở đến việc xét xử bị cáo. Đồng thời, tại phiên tòa bị cáo đồng ý việc xét xử vắng mặt người bào chữa. Căn cứ theo quy định tại Điều 291, Điều 292 và Điều 293 của Bộ luật tố tụng hình sự xét xử vắng mặt những người nêu trên.

[3] Tại phiên tòa hôm nay, các bị cáo thừa nhận hành vi phạm tội của mình như sau: Vào khoảng 23 giờ, ngày 08/6/2021 tại ấp M, xã L, thị xã N, tỉnh Sóc Trăng bị cáo H có hành vi lén lúc lấy trộm của ông Võ Văn T một võ composite dài 6,7m màu xanh trắng, một máy xăng hiệu Honda màu đen- đỏ. Sau khi lấy trộm được tài sản bị cáo H đem bán cho ông Trần Thanh H được số tiền là 1.200.000 đồng; Đến khoảng 23 giờ, ngày12/6/2021 tại Phường C, thị xã N, tỉnh Sóc Trăng bị cáo H có hành vi lén lúc lấy trộm của ông Lê Minh Đ một cái võ composite dài 5,6m, máy hiệu Volga 5,5 ngựa. Sau khi lấy trộm được tài sản, bị cáo H nói cho bị cáo G biết đây là tài sản trộm mà có và bị cáo G đồng ý cho bị cáo H cất giấu tài sản trộm trong nhà của mình. Sau đó, bị phát hiện và bắt phạm tội quả tang. Theo bản kết luận định giá tài sản số: 15/KL-HĐĐG ngày 15/6/2021 của Hội đồng định giá tài sản trong tố tụng thị xã Ngã Năm, Sóc Trăng kết luận: tổng giá trị tài sản bị mất trộm vào ngày 09/6/2021 giá trị là 3.060.000 đồng. Theo bản kết luận định giá tài sản số: 17/KL-HĐĐG ngày 15/6/2021 của Hội đồng định giá tài sản trong tố tụng thị xã Ngã Năm, tỉnh Sóc Trăng kết luận: Tổng giá trị tài sản bị mất trộm vào ngày 13/6/2021 giá trị là 2.700.000 đồng.

[4] Lời thừa nhận hành vi phạm tội của các bị cáo tại phiên tòa là phù hợp với lời khai của các bị cáo và các lời khai của những người tham gia tố tụng khác trong quá trình điều tra. Lời khai của các bị cáo còn phù hợp với biên bản khám nghiệm hiện trường và các tài liệu chứng cứ khác có trong hồ sơ. Do đó, hành vi của bị cáo H đã đủ yếu tố cấu thành tội “Trộm cắp tài sản” theo khoản 1 Điều 173 của Bộ luật Hình sự. Đối với hành vi của bị cáo G đã đủ yếu tố cấu thành tội “Chứa chấp tài sản do người khác phạm tội mà có” theo quy định tại khoản 1 Điều 323 của Bộ luật hình sự. Cáo trạng số 28/CT-VKSNN ngày 08/9/2021 của Viện kiểm sát nhân dân thị xã Ngã Năm, tỉnh Sóc Trăng đã truy tố các bị cáo về tội danh và khung hình phạt nên trên là đúng người, đúng tội, đúng pháp luật và không oan cho các bị cáo nên HĐXX chấp nhận.

[5] Hành vi của các bị cáo là rất nguy hiểm cho xã hội, đã trực tiếp xâm phạm đến quyền sở hữu tài sản của người khác một cách trái pháp luật; Các bị cáo là người có đầy đủ năng lực hành vi và năng lực trách nhiệm hình sự. Đồng thời, bản thân các bị cáo cũng hiểu rõ người nào cố ý chiếm đoạt tài sản của người khác sẽ bị pháp luật trừng trị. Nhận thức như vậy nhưng với bản tính lười lao động mà chỉ muốn hưởng thụ tài sản của người khác nên bị cáo H có hành vi lén lúc lấy tài sản của các bị hại. Còn bị cáo G biết rõ tài sản là do bị cáo H phạm tội mà có, nhưng bị cáo vẫn đồng ý chứa chấp và cất giấu trong nhà của mình. Do đó, đối với các bị cáo cần phải có một hình phạt tương xứng với tính chất, mức độ, hành vi phạm tội của các bị cáo có như vậy mới đảm bảo tính nghiêm minh của pháp luật. Đồng thời, cũng là phòng ngừa tội phạm chung cho xã hội, nhất là trong thời điểm hiện nay loại tội phạm này đang có chiều hướng gia tăng.

[6] Tuy nhiên, để cá thể hóa hình phạt của từng bị cáo cần xem xét hành vi phạm tội của từng bị cáo như sau:

[7] Xét về tính chất đồng phạm, thì thấy: Trong quá trình điều tra và tại phiên tòa các bị cáo đều thừa nhận. Trong quá trình thực hiện hành vi trộm cắp tài sản thì bị cáo H đều thực hiện một mình, giữa các bị cáo không có bàn bạc hay phân công vai trò cụ thể nào. Bị cáo G cũng không có giúp sức hay hứa hẹn gì với bị cáo H. Đối với tài sản trộm ngày 08/6/2021 thì bị cáo H nói với bị cáo G là tài sản của gia đình và nhờ bán giùm. Đối với vụ trộm ngày 12/6/2021 trước khi đi bị cáo H có rủ nhưng bị cáo G không có đi. Đồng thời, khi bán tài sản mà bị cáo H trộm được thì giữa các bị cáo cũng không có thỏa thuận phân chia với nhau. Do đó, hành vi của các bị cáo không mang tính chất đồng phạm theo quy định tai Điều 17 của Bộ luật hình sự.

[8] Xét hành vi của bị cáo H, thì thấy: Do không có tiền tiêu xài nên bị cáo nảy sinh ý định lấy trộm tài sản của người khác. Bị cáo 02 lần thực hiện hành vi lấy trộm võ máy của các bị hại. Theo bị cáo thì võ máy là dễ lấy trộm vì các tài sản này đậu dưới bến sông không người trông coi. Sau khi phát hiện tài sản và để tránh phát hiện bị cáo đã lén lúc tháo dây bơi đi một đoạn thì mới khởi động máy chạy về. Do đó, bị cáo phải chịu trách nhiệm về hành vi của mình. Tuy nhiên, khi lượng hình cần xem xét các tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ trách nhiệm cho bị cáo như: Về tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự: Bị cáo thực hiện hành vi lấy trộm tài sản vào ngày 09/6/2021 với giá trị tài sản bị chiếm đoạt là 3.060.000 đồng và ngày 13/6/2021 với giá trị tài sản bị chiếm đoạt là 2.700.000 đồng, đây được xem là tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự “phạm tội 02 lần trở lên” theo quy định tại điểm g khoản 1 Điều 52 của Bộ luật hình sự. Về tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự: Quá trình điều tra và tại phiên tòa bị cáo đã thành khẩn khai báo về hành vi phạm tội và tỏ ra biết ăn năn, hối cải; Bị cáo có nhân thân tốt; Tài sản mà bị cáo chiếm đoạt đã được thu hồi trao trả lại cho bị hại nên gây thiệt hại không lớn. Đồng thời bị cáo có trình độ học vấn thấp, khả năng nhận thức về pháp luật còn hạn chế, đây là các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự quy định tại điểm h, s khoản 1, khoản 2 Điều 51 của Bộ luật hình sự. Kiểm sát viên đề nghị xem xét và áp dụng để giảm một phần hình phạt cho bị cáo là có căn cứ và phù hợp nên HĐXX chấp nhận.

[9] Xét hành vi của bị cáo G, thì thấy: Đối với tài sản mà bị cáo H trộm ngày 09/6/2021 thì bị cáo G không biết. Khi trộm về bị cáo H tự đậu dưới bến nhà bị cáo G mà không nói gì. Khi bị cáo G hỏi thì bị cáo H nói là tài sản của gia đình. Đối với vụ trộm ngày 13/6/2021, thì khi trộm về bị cáo H nói đây là tài sản vừa trộm được. Bị cáo G liền mở cửa cho bị cáo H khiêng máy xăng đem cất giấu trong nhà cạnh giường ngủ của mình. Hành vi của bị cáo G được xem là chứa chấp tài sản do người khác phạm tội mà có nên bị cáo phải chịu trách nhiệm về hành vi của mình. Tuy nhiên, khi lượng hình cần xem xét các tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ trách nhiệm cho bị cáo như: Về tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự: không có. Về tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự: Quá trình điều tra và tại phiên tòa bị cáo đã thành khẩn khai báo về hành vi phạm tội và tỏ ra biết ăn năn, hối cải, tài sản mà bị cáo chứa chấp đã được thu hồi trao trả lại cho bị hại nên gây thiệt hại không lớn. Đồng thời, bị cáo có trình độ học vấn thấp, khả năng nhận thức về pháp luật còn hạn chế đây là các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự quy định tại điểm h, s khoản 1 khoản 2 Điều 51 của Bộ luật hình sự. Kiểm sát viên và người bào chữa đề nghị xem xét và áp dụng để giảm một phần hình phạt cho bị cáo là có căn cứ và phù hợp nên Hội đồng xét xử chấp nhận. Riêng đối với việc người bào chữa đề nghị áp dụng khoản 1 Điều 54 của Bộ luật hình sự để xử phạt bị cáo dưới khung hình phạt, thì thấy: Ngoài lần thực hiện hành vi phạm tội này thì bị cáo còn đang bị truy tố về hành vi trộm cắp tài sản. Đồng thời, bị cáo có một tiền sự về sử dụng mà túy. Do đó, đối với đề nghị của người bào chữa đề nghị áp dụng khoản 1 Điều 54 của Bộ luật hình sự để xử phạt bị cáo dưới khung hình phạt là chưa phù hợp với tính chất và hành vi của bị cáo nên HĐXX không chấp nhận.

[10] Về trách nhiệm dân sự: Trong quá trình điều tra và tại phiên tòa bị hại và những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan không yêu cầu bị cáo bồi thường thiệt hại. Do đó về trách nhiệm dân sự HĐXX không đặt ra xem xét. Trường hợp sau này có yêu cầu sẽ giải quyết thành vụ án khác theo thủ tục tố tụng dân sự.

[11] Về xử lý vật chứng: Trong quá trình điều tra Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an thị xã Ngã Năm đã xử lý xong nên HĐXX không đặt ra xem xét.

[12] Đối với ông Nguyễn Văn H, ông Trần Thanh H. Trong quá trình điều tra và tại phiên tòa đã xác định được những người này không có liên quan cũng như không biết được tài sản là do bị cáo trộm mà có nên Cơ quan cảnh sát điều tra Công an thị xã Ngã Năm không xem xét trách nhiệm hình sự đối với ông Nguyễn Văn H, ông Trần Thanh H là có căn cứ.

[13] Về án phí: Các bị cáo là người bị kết án nên phải chịu tiền án phí hình sự sơ thẩm. Riêng bị cáo Giào thuộc hộ cận nghèo nên được miễn theo quy định tại điểm đ khoản 1 Điều 12, điểm a khoản 1 Điều 23 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Quốc hội qui định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí tòa án.