Bản án 286/2024/DS-PT — Tranh chấp về quyền sở hữu và các quyền khác đối với tài sản

NỘI DUNG VỤ ÁN:

* Nguyên đơn ông K trình bày nội dung và yêu cầu khởi kiện như sau: Ngày 05/4/2021, ông Nguyễn Thanh H được sự ủy quyền của bà Huỳnh Thị Mộng Đ đã ký 02 Hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất cho ông 02 thửa đất 42 và 887. Giá chuyển nhượng là 2.000.000.000 đồng, ông đã giao đủ số tiền trên cho ông H qua 02 biên bản giao, nhận tiền ngày 05/4/2021. Đối với lời khai của ông H cho rằng vay tiền của ông 2.000.000.000 đồng và ký hợp đồng chuyển nhượng để bảo đảm khoản nợ vay là không đúng, ông chỉ nhận chuyển nhượng thật nhưng chưa sang tên. Khoảng 10 ngày sau thì ông H đề nghị với ông xin được hủy 02 hợp đồng chuyển nhượng và bồi thường 50.000.000 đồng để chuyển nhượng cho ông Võ Văn Ú và được ông đồng ý. Việc thỏa thuận số tiền bồi thường 50.000.000 đồng chỉ thỏa thuận miệng, không có văn bản. Do ông H chưa trả lại số tiền 2.000.000.000 đồng nên ông đã yêu cầu ông Ú phải ký nhận tiền của ông 2.000.000.000 đồng ngày 15/4/2021. Mục đích yêu cầu ông Ú ký nhận tiền là để đảm bảo nghĩa vụ của ông H và ông Ú cùng có trách nhiệm trả lại 2.000.000.000 đồng cho ông thì ông mới đồng ý hủy hợp đồng chuyển nhượng với ông H, để ông H chuyển nhượng qua cho ông Ú. Sau khi ông hủy hợp đồng chuyển nhượng với ông H, đến ngày 24/4/2021 thì ông H đã trả cho ông được 1.300.000.000 đồng (không làm biên bản giao nhận tiền), còn nợ lại 700.000.000 đồng và tiền bồi thường 50.000.000 đồng. Đến ngày 26/4/2021, do lo sợ bị tố cáo nên ông H đã viết giấy mượn số tiền 750.000.000 đồng, nhưng thực chất đây là số tiền còn nợ sau khi hủy hợp đồng và 50.000.000 đồng tiền bồi thường. Đồng thời ông có yêu cầu ông Ú phải ký bảo lãnh để cùng có trách nhiệm với ông H trả cho ông số tiền còn lại và thời điểm ông Ú ký bảo lãnh ngày 12/5/2021 có mặt ông, ông H, ông Ú xin cho thêm thời gian trả để ông H trả là 30 ngày (đến hết 12/6/2021). Mặc dù, đã nhiều lần liên hệ nhưng ông H không trả số tiền còn nợ nên ông khởi kiện yêu cầu Tòa án buộc ông Nguyễn Thanh H, bà Huỳnh Thị Mộng Đ và ông Võ Văn Ú cùng liên đới trả cho ông số tiền còn nợ là 750.000.000 đồng. Ngoài ra, các bị đơn còn phải chịu tiền lãi chậm thực hiện nghĩa vụ từ ngày ông H viết giấy giấy mượn tiền 26/4/2021 cho đến khi thanh toán hết nợ với mức lãi suất 10%/năm (tương đương 0,83%/tháng).

* Trước yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn, các bị đơn lần lượt có ý kiến như sau:

- Ông Nguyễn Thanh H trình bày: Ngày 05/4/2021, bà Huỳnh Thị Mộng Đ có ủy quyền cho ông chuyển nhượng thửa đất 887 và thửa đất 42. Việc ủy quyền này chỉ nhằm mục đích để bảo đảm cho khoản nợ mà bà Đ đã vay của ông 1.300.000.000 đồng và có lập hợp đồng công chứng. Sau khi có hợp đồng ủy quyền, ông đã ký hợp đồng chuyển nhượng 02 thửa đất của bà Đ cho ông Trần Văn K với giá 2.000.000.000 đồng, nhưng thực tế đây chỉ là hợp đồng để bảo đảm khoản nợ mà ông vay của ông K 2.000.000.000 đồng. Việc vay mượn giữa ông và ông K không có hợp đồng, ông K đã giao cho ông đủ 2.000.000.000 đồng cùng ngày ký hợp đồng chuyển nhượng. Đến ngày 15/4/2021, ông và ông K thỏa thuận hủy 02 hợp đồng chuyển nhượng để ông ký chuyển nhượng cho ông Võ Văn Ú. Giá thỏa thuận trong hợp đồng là 600.000.000 đồng nhưng thực chất thỏa thuận chuyển nhượng là 1.300.000.000 đồng. Mục đích ký hợp đồng chuyển nhượng cho ông Ú là để cho ông Ú vay tiền ở Ngân hàng và bà Đ muốn chuộc lại đất thì trả 1.300.000.000 đồng cho ông Ú để chuộc lại đất. Sau khi ký hợp đồng chuyển nhượng cho ông Ú được khoảng 02 đến 03 ngày thì ông Ú có trả cho ông được 600.000.000 đồng, còn 700.000.000 đồng hai bên thỏa thuận ông Ú có trách nhiệm trả cho ông K, việc thỏa thuận này ông K hoàn toàn không biết. Tuy nhiên, sau đó ông Ú không trả số tiền còn nợ cho K nên ông K đã yêu cầu ông phải viết giấy nợ 750.000.000 đồng (trong đó nợ gốc là 700.000.000 đồng và nợ lãi là 50.000.000 đồng) và ông Ú ký tên xác nhận bảo lãnh. Đến thời điểm ông Ú ký xác nhận bảo lãnh thì ông K đã biết giữa ông và ông Ú có thỏa thuận ông Ú nhận trách nhiệm trả số tiền 750.000.000 đồng cho ông K. Do đó, ông không đồng ý với yêu cầu khởi kiện của ông K về việc buộc ông phải liên đới trả số tiền 750.000.000 đồng, vì trách nhiệm trả số tiền này là của ông Ú. Ngoài ra, ông còn cho biết trong suốt thời gian giao dịch chuyển nhượng giữa ông và ông K, ông Ú thì bà Đ hoàn toàn không biết.

- Huỳnh Thị Mộng Đ trình bày: Vào năm 2021 bà có vay của ông Nguyễn Thanh H số tiền 1.300.000.000 đồng, để bảo đảm cho khoản nợ vay nên bà đã ký hợp đồng ủy quyền chuyển nhượng cho ông H thửa đất số 887, tờ bản đồ số 10, diện tích 289m2, tọa lạc tại ấp T, xã T, huyện T, thành phố Cần Thơ và thửa đất số 42, tờ bản đồ số 14, diện tích 226.5m2, tọa lạc tại ấp T, thị trấn T, huyện T, thành phố Cần Thơ.

Sau khi vay khoản 40 ngày thì bà có yêu cầu chuộc lại đất nhưng ông H không cho chuộc, qua tìm hiểu thì bà biết được ông H đã chuyển nhượng cho ông Võ Văn Ú. Vì vậy, trong năm 2021 bà đã khởi kiện yêu cầu hủy hợp đồng chuyển nhượng giữa ông H và ông Ú. Kết quả giải quyết đã hủy hợp đồng chuyển nhượng và buộc trả lại nhà đất cho bà. Nhận thấy việc chuyển nhượng giữa ông K, ông H, ông Ú không liên quan đến bà nên bà không đồng ý liên đới trả số tiền gốc và lãi là 856.207.000 đồng.

- Võ Văn Ú trình bày: Vào ngày 12/5/2021, ông có bảo lãnh cho ông Nguyễn Thanh H số tiền 750.000.000 đồng mà ông H đã nợ ông Trần Văn K, ông không rõ nợ tiền vay hay nợ tiền liên quan đến hợp đồng chuyển nhượng đất. Thời hạn bảo lãnh 30 ngày. Mục đích của việc bảo lãnh chỉ để tạo điều kiện cho ông H làm ăn có tiền trả cho ông K, chứ không có việc nhận trách nhiệm trả thay cho ông H. Đối với biên bản giao nhận tiền ngày 15/4/2021, ông có nhận của ông K số tiền 2.000.000.000 đồng nhằm mục đích ông nhận trách nhiệm trả lại cho ông K 1.300.000.000 đồng và ông H trả lại cho ông K 700.000.000 đồng. Do ông H cho bà Đ vay bằng hình thức ủy quyền chuyển nhượng 02 thửa đất của bà Đ ở T. Ông không rõ ông H vay tiền của ông K và ký hợp đồng chuyển nhượng để bảo đảm khoản vay hay chuyển nhượng thật. Ông chỉ biết ông K và ông H hủy hợp đồng chuyển nhượng. Sau đó ông H mới chuyển nhượng 02 thửa đất của bà Đ cho ông với giá 1.300.000.000 đồng. Sau khi ký hợp đồng chuyển nhượng, ông vay tiền ở Ngân hàng và đã trả cho ông K 1.300.000.000 đồng, lúc trả tiền có mặt của ông H chứng kiến, không có biên bản giao nhận tiền. Còn việc ông H cho rằng ông mới trả được 600.000.000 đồng và còn nợ lại 700.000.000 đồng là không đúng. Vì ông ông vừa vay tiền ra khỏi Ngân hàng E thì đã trả cho ông K 1.300.000.000 đồng như lời trình bày của bên nguyên đơn ông K là đúng. Về chữ ký và chữ viết phía sau Văn bản giao, nhận tiền ngày 15/4/2021 là của ông Nguyễn Thanh H, ông là người viết và ký tên Võ Văn Ú ở phần bảo lãnh ngày 12/5/2021. Do việc bảo lãnh này không nhằm mục đích trả tiền thay cho ông H nên ông K yêu cầu ông phải cùng liên đới trả số tiền 750.000.000 đồng thì ông không đồng ý. Vì đây là việc nợ tiền tiền giữa ông K và ông H thì ông K và ông H tự giải quyết.

* Người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan khai Nguyễn Phước T khai:

Việc tranh chấp tiền bạc giữa ông K, ông H, ông Ú và bà Đ không liên quan đến ông. Đối với việc ông cho ông K mượn tiền để mua đất là việc riêng của ông, vấn đề ông K mượn tiền của ông thì giữa ông và ông K tự giải quyết.

* Vụ việc hòa giải không thành nên được đưa ra xét xử công khai. Tại Bản án dân sự sơ thẩm số 122/2023/DS-ST ngày 21 tháng 9 năm 2023 của Tòa án nhân dân huyện Thới Lai xét xử và quyết định như sau:

1. Chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn. Không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn đối với yêu cầu ông Ú, bà Đ liên đới với ông H trả số tiền còn nợ cho nguyên đơn. Buộc ông Nguyễn Thanh H có trách nhiệm trả cho ông Trần Văn K số tiền 919.735.000đồng (trong đó nợ gốc 750.000.000đồng, nợ lãi 169.735.000đồng). Kể từ khi nguyên đơn có đơn yêu cầu thi hành án nếu bị đơn chậm trả số tiền nêu trên thì bị đơn còn phải chịu tiền lãi tính theo mức lãi suất quy định tại Điều 357, khoản 2 Điều 468 của Bộ luật dân sự 2015 tương ứng với số tiền và thời gian chậm trả.

2. Ngoài ra bản án còn tuyên về án phí dân sự và quyền kháng cáo của các đương sự.

* Ngày 28 tháng 9 năm 2023, nguyên đơn ông K kháng cáo yêu cầu Tòa án cấp phúc thẩm xét xử buộc ông H, ông Ú, bà Đ cùng liên đới trả cho ông tiền 750.000.000 đồng và lãi 10%/năm tính từ 13/6/2021 đến 21/9/2023; và buộc trả lãi kể từ ngày tiếp theo ngày xét xử sơ thẩm theo mức lãi quy định tại khoản 2 Điều 468 Bộ luật Dân sự.

* Tại phiên tòa phúc thẩm:

- Nguyên đơn vẫn giữ nguyên yêu cầu kháng cáo.

- Bị đơn bà Huỳnh Thị Mộng Đ xin vắng mặt; Bị đơn ông Ú không thống nhất yêu cầu của nguyên đơn; Bị đơn ông H có yêu cầu vắng mặt.

* Đại diện Viện kiểm sát phát biểu tại phiên tòa phúc thẩm:

- Về tố tụng: Người tham gia tố tụng và người tiến hành tố tụng đã thực hiện đúng quy định của Bộ luật tố tụng dân sự tại Tòa án cấp phúc thẩm.

- Về nội dung: Qua tranh tụng tại phiên tòa cùng với các chứng cứ có trong hồ sơ, xét thấy, kháng cáo của nguyên đơn yêu cầu ông Ú, bà Đ liên đới cùng ông H trả lại số tiền 750.000.000 đồng và yêu cầu tính thời gian về lãi suất là chưa có cơ sở. Do đó, đề nghị Hội đồng xét xử tuyên giữ nguyên bản án sơ thẩm.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ: - Khoản 2 Điều 308 Bộ luật tố tụng dân sự;

- Điều 166, 357, 468 Bộ luật Dân sự;

- Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc Hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án;

Tuyên xử: - Chấp nhận một phần kháng cáo của nguyên đơn.

- Sửa một phần Bản án dân sự sơ thẩm số 122/2023/DS-ST ngày 21/9/2023 của Tòa án nhân dân huyện Thới Lai.

1. Chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn. Buộc ông Nguyễn Thanh H có trách nhiệm trả cho ông Trần Văn K số tiền 919.735.000 đồng (trong đó nợ gốc 750.000.000 đồng, nợ lãi 169.735.000 đồng). Ông H còn có nghĩa vụ trả lãi chậm trả cho ông K kể từ ngày 22/9/2023 cho đến khi trả xong khoản tiền nợ trên theo mức lãi suất quy định tại Điều 357, khoản 2 Điều 468 của Bộ luật dân sự 2015 tương ứng với số tiền và thời gian chậm trả.

2. Về án phí:

2.1 Dân sự sơ thẩm: Ông Hồng chịu 39.592.000 đồng.

2.2 Phúc thẩm: Nguyên đơn được miễn.

Trường hợp bản án, quyết định được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật Thi hành án dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các Điều 6, 7, 7a, 7b và 9 Luật Thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 Luật Thi hành án dân sự.

Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án.

TM. HỘI ĐỒNG XÉT XỬ PHÚC THẨM