Bản án 277/2024/DS-PT — Tranh chấp hợp đồng vay tài sản

TÒA ÁN NHÂN DÂN TỈNH TIỀN GIANG

- Thành phần Hội đồng xét xử phúc thẩm gồm có:

Thẩm phán - Chủ tọa phiên tòa: Bà Nguyễn Thị Diệp Thúy

Các Thẩm phán: Bà Lê Thị Hồng Tâm

Bà Nguyên Thanh Nhàn

- Thư ký phiên tòa: Bà Lê Thị Thanh Xuân - Thư ký Tòa án, Tòa án nhân dân tỉnh Tiền Giang.

- Đại diện Viện Kiểm sát nhân dân tỉnh Tiền Giang tham gia phiên tòa: Bà Mai Thị Đào Quyên - Kiểm sát viên.

Ngày 21 tháng 05 năm 2024 tại trụ sở Tòa án nhân dân tỉnh Tiền Giang xét xử phúc thẩm công khai vụ án thụ lý số: 93/2024/TLPT-DS ngày 21 tháng 02 năm 2024 về tranh chấp “Hợp đồng vay tài sản”.

Do Bản án dân sự sơ thẩm số 448/2023/DS-ST ngày 27 tháng 9 năm 2023 của Toà án nhân dân huyện C, tỉnh Tiền Giang bị kháng cáo.

Theo Quyết định đưa vụ án ra xét xử phúc thẩm số: 137/2024/QĐ-PT ngày 28 tháng 02 năm 2024 giữa các đương sự:

- Nguyên đơn: Ông Lê Quốc T, sinh năm 1984;

Địa chỉ: Ấp B, xã S, huyện C, tỉnh Tiền Giang.

Người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho nguyên đơn: Luật sư Võ Trọng K - thuộc Đoàn Luật sư Thành phố Hồ Chí Minh.

- Bị đơn:

1.Bà Lê Thị Ngọc D, sinh năm ;

Địa chỉ: Ấp B, xã S, huyện C. tỉnh Tiền Giang.

2.Anh Trương Trung V, sinh năm 2000.

Địa chỉ: Ấp B, xã S, huyện C, tỉnh Tiền Giang.

- Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan:

1. Chị Trương Diệp Thúy V1, sinh năm 1995.

Địa chỉ: Ấp B, xã S, huyện C, tỉnh Tiền Giang.

2. Bà Đào Thị Thùy T1, sinh năm 1979.

Địa chỉ: Ấp B, xã S, huyện C, tỉnh Tiền Giang.

- Người kháng cáo: Bị đơn Lê Thị Ngọc D.

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo án sơ thẩm;

Nguyên đơn Ông Lê Quốc T trình bày:

Ngày 24/01/2022, ông T có cho bà Lê Thị Ngọc D và anh Trương Trung V vay số tiền 1.470.000.000 đồng , lãi suất tự thỏa thuận, trả lãi mỗi tháng 03 lần vào các ngày 10, ngày 20, ngày 30 dương lịch hang tháng, thời hạn vay là 06 tháng; mục đích vay: Bà D nói với ông T là vay số tiền để bà lấy Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất gia đình ra vì đang thế chấp tại ngân hang, sau khi nhận lại giấy chứng nhận sẽ chuyển nhượng cho ông T 1000 m2. Hai bên có lập hợp đồng vay tiền và được công chứng theo quy định. Ngay khi ki hợp đồng ông T đã giao đủ một lần số tiền 1.470.000.000 đồng.

Tuy nhiên, hai bên thỏa thuận miệng lãi suất 3%/tháng, theo đó mỗi tháng bà D, anh V phải trả số tiền 44.100.000 đồng, trả làm 3 lần cụ thể: Ngày 10 trả 14.700.000 đồng, ngày 20 trả 14.700.000 đồng và ngày 30 trả 14.700.000 đồng.

Đối với số tiền vay này, bà D, anh V chưa trả tiền vốn, nhưng đã trả đủ tiền lại với số tiền 220.000.000 đồng(Đã bao gồm số tiền 20.000.000 đồng bà D nhờ chị Trương Diệp T2 V1 là con bà Đ chuyển qua số tài khoản của bà Đào Thị Thùy T1 là vợ ông T ngày 20/6/2022 để trả ông T.

Đến ngày 08/6/2022 ông T tiếp tục cho bà D và anh V vay số tiền 300.000.000 đồng; lãi suất tự thỏa thuận, trả lãi mỗi tháng 03 lần vào các ngày 10, ngày 20, ngày 30 dương lịch mỗi tháng; thời hạn vay là 03 tháng; mục đích vay: tiêu dung. Hai bên có lập hợp đồng vay tiền và được công chức theo quy định. Sau khi lập hợp đồng, ông T đã giao đủ số tiền 300.000.000 đồng cho bà D, anh V.

Tuy nhiên, hai bên thỏa thuận miệng lãi suất 3%/tháng, theo đó mỗi tháng bà D, anh V phải trả cho ông T số tiền lãi 9.000.000 đồng, trả làm 3 lần cụ thể: Ngày 10 trả 3.000.000 đồng, ngày 20 trả 3.000.000 đồng và ngày 30 trả 3.000.000 đồng. Tuy nhiên, đến nay chưa trả vốn và lãi cho ông T.

Tổng cộng, bà D và anh V vay của ông T 02 lần với tổng số tiền 1.770.000.000 đồng. Cả hai lần vay, bà D, anh V có làm hợp đồng vay tiền và được công chứng chứng thực theo quy định. Ngay sau khi công chứng hợp đồng ông T đã giao đủ tiền cho bà D, anh V.

Đối với số tiền vay này, bà D, anh V chưa trả tiền vốn và tiền lãi cho ông T.

Nay, ông T yêu cầu bà D và anh V trả cho ông T số tiền đã vay là tổng cộng 1.770.000.000 đồng(Một tỷ bảy trăm bảy mươi triệu đồng) và lãi suất 1,66%/tháng tính từ ngày 08/6/2022 đến ngày 08/10/2022 là 04 tháng với số tiền là 117.528l.000 đồng, tổng cộng là 1.887.528.000 đồng(Một tỷ tám tram tám mươi bảy triệu năm tram hai mươi tám ngàn đồng), trả khi án có hiệu lực pháp luật.

Bị đơn bà Lê Thị Ngọc D trình bày:

Bà Lê Thị Ngọc D là mẹ ruột của anh Trương Trung V. * Đối với hợp đồng vay tiền ngày 24/01/2022, số tiền 1.470.000.000 đồng: Bà D không có vay, cũng không có nhận số tiền 1.470.000.000 đồng từ ông T như ông T trình bày. Lý do hai bên lập hợp đồng là do quen biết, nên từ năm 2019, bà D có vay của ông T nhiều lần tiền, có khi vay 10.000.000 đồng, có khi vay 20.000.000 đồng, có khi làm giấy tay, cũng có khi viết vào mẫu in sẵn. Sau khi vay, bà D có trả rồi vay tiếp, nhưng không nhớ chính xác đã vay và đã trả cho ông T bao nhiêu tiền.

- Đến ngày 31/3/2020 bà D vay ông T 15.000.000 đồng, hai bên có làm giấy tay, thời hạn vay là 6 tháng, lãi suất thỏa thuận miệng là 30%/tháng, trả lãi hàng tháng; sau khi vay, bà D có trả tiền lãi cho ông T, nhưng trả không đúng hạn và trả không đủ, nhưng không nhớ chính xác là đã trả bao nhiêu, còn tiền vốn thì chưa trả.

- Sau đó, bà D có vay ông T thêm nhiều lần vào các ngày: + Ngày 01/4/2020 vay 10.000.000 đồng; + Ngày 09/4/2020 vay 20.000.000 đồng; + Ngày 16/4/2020 vay 20.000.000 đồng; + Ngày 24/4/2020 vay 15.000.000 đồng; + Ngày 11/11/2020 âm lịch (tức 24/12/2020 dương lịch) vay 20.000.000 đồng; + Ngày 14/11/200 âm lịch (tức 27/12/2020 dương lịch) vay 30.000.000 đồng; + Ngày 15/11/2020 âm lịch (tức 28/12/2020 dương lịch) vay 20.000.000 đồng; + Ngày 16/5/2021 âm lịch (tức 25/6/2021 dương lịch) vay 20.000.000 đồng; + Ngày 06/7/2021 vay 100.000.000 đồng; Tổng tất cả các lần vay này, bà chỉ vay 270.000.000 đồng, ông T trực tiếp đưa tiền cho bà D; những lần vay này, hai bên có làm giấy tay, thời hạn vay có khi là 2 tháng, có khi là 3 tháng, có khi là 6 tháng. Sau khi vay, bà D có trả tiền lãi cho ông T, nhưng trả không đúng hạn và trả không đủ, nhưng không nhớ chính xác là đã trả bao nhiêu, còn tiền vốn thì chưa trả. Sau khi vay 02 tháng(tức khoảng tháng 9/2021), bà D vay tiếp ông T số tiền 30.000.000 đồng, có làm giấy tay, lãi suất thỏa thuận miệng là 30%/tháng, trả lãi hàng tháng, nhưng ông T đã lấy tiền lãi trước 9.000.000 đồng, nên bà chỉ nhận 21.000.000 đồng, nhưng làm giấy nhận nợ số tiền 30.000.000 đồng; Đối với số tiền này bà D cũng chưa trả cho ông T tiền vốn. Sau khi vay số tiền 30.000.000đồng khoảng 01 tháng (tức khoảng tháng 10/2021) bà D có vay ông T thêm số tiền 50.000.000 đồng, có làm giấy tay, lãi suất thỏa thuận miệng là 30%/tháng, trả lãi hàng tháng nhưng ông T đã lấy tiền lãi trước 15.000.000 đồng, nên bà chỉ nhận 35.000.000 đồng; nhưng làm giấy nhận nợ 50.000.000 đồng. Tổng tất cả các lần vay, bà chỉ vay ông T số tiền 326.000.000 đồng, hai bên thỏa thuận miệng lãi suất 30%/tháng, cứ 10 ngày bà D trả lãi cho ông T một lần vào các ngày: ngày 10, ngày 20, ngày 30 hàng tháng: ông T nói nếu bà D không có tiền trả tiền lãi cho ông thì ông sẽ nhập tiền lãi vào tiền vốn và tính lãi tiếp; còn tiền vốn khi nào có thì trả. Sau khi vay, bà D không có khả năng trả tiền cho ông T, nên ông T cộng dồn vốn và lãi thành số tiền 1.470.000.000đồng và yêu cầu bà D cùng con bà là anh Trương Trung V ký hợp đồng vay tiền ngày 24/01/2022. Bà D và anh V có ký tên vào hợp đồng này, tuy nhiên không có vay và cũng không có nhận từ ông T số tiền 1.470.000.000 đồng. Sau khi ký hợp đồng, bà D và anh V đã trả tiền lãi cho ông T rất nhiều lần, có khi trả 10.000.000đồng, có khi trả 20.000.000 đồng, có khi trả 30.000.000 đồng, có khi trả 40.000.000đồng, có khi trả 50.000.000 đồng nhưng không nhớ số tiền cụ thể vì không có làm giấy tờ gì. Bà D thừa nhận chữ ký và chữ viết “Lê Thị Ngọc D” tại phần Bên B của hợp đồng ngày 24/01/2022 là do bà D ký và viết tên, còn chữ ký và viết tên "Trương Trung V" tại phần Bên B của hợp đồng là do anh V ký và viết tên và xác định khi ký hợp đồng bà D và anh V không bị ai đe dọa, ép buộc, lừa dối. * Đối với Hợp đồng vay tài sản ngày 08/6/2022 với số tiền 300.000.000 đồng: Bà D thừa nhận chữ ký và chữ viết “Lê Thị Ngọc D”, “Đã đọc và đồng ý” tại phần Bên B của hợp đồng là do bà D ký và viết, còn chữ ký và viết tên “Trương Trung V” tại phần Bên B của hợp đồng là do anh V ký và viết tên và xác định khi ký hợp đồng bà D và anh V không bị ai đe dọa, ép buộc, lừa dối. Bà D và anh V có ký tên vào hợp đồng này, nhưng không có vay cũng không có nhận từ ông T số tiền 300.000.000 đồng, mà do ông T tính lãi từ số tiền 1.470.000.000 đồng theo hợp đồng ngày 24/01/2022. Tổng tất cả các lần vay, bà D chỉ vay ông T với số tiền 326.000.000 đồng, có trả lãi cho ông T nhiều lần nhưng không nhớ chính xác số tiền vì không có làm giấy tờ gì. Chỉ có 02 lần bà D nhờ con gái là Trương Diệp T2 V chuyển khoản trả tiền lãi cho ông T: lần thứ nhất: số tiền 3.000.000 đồng, chuyển vào tài khoản của bà Đào Thị Thùy T1 (là vợ của ông T), nhưng bà không xác định được là trả tiền lãi cho số tiền nào bà đã vay của ông T trước đó; lần tiếp theo vào ngày 20/6/2022: số tiền 20.000.000 đồng, chuyển vào tài khoản của bà Đào Thị Thùy T1 (là vợ của ông T), là trả tiền lãi cho số tiền 1.470.000.000đồng. Bà D có hứa với ông T là khi nào bà bán được đất thì sẽ trả tiền chọ ông T chứ không có hứa là sẽ chuyển nhượng 1.000m² đất cho ông T để trừ tiền nợ vay. Do đó, bà D không đồng ý trả tiền theo yêu cầu khởi kiện của ông T, bà chỉ vay ông T số tiền 326.000.000 đồng và đồng ý trả cho ông T 326.000.000 đồng. Nhưng hiện nay do hoàn cảnh kinh tế khó khăn xin trả dần mỗi tháng 2.000.000 đồng cho đến khi hết số tiền 326.000.000 đồng, xin không trả lãi, cũng không yêu cầu cấn trừ phần tiền lãi đã trả cho ông T. * Bị đơn anh Trương Trung V trình bày: Anh là con của bà D, anh có biết việc bà D vay tiền của ông T, nhưng không biết vay cụ thể ngày tháng năm nào, với số tiền bao nhiêu. Khi bà D và ông T yêu cầu anh đến văn phòng C ký tên hợp đồng vay thì anh có đến. Anh V thừa nhận chữ ký và viết tên “Trương Trung V” tại phần Bên B của hợp đồng vay tiền ngày 24/01/2022 và hợp đồng vay tài sản ngày 08/6/2022 là do anh V ký và viết tên và xác định khi ký hợp đồng anh V không bị ai đe dọa, ép buộc, lừa dối. Tuy nhiên, cà 02 lần ký hợp đồng, anh đều không thấy ông T giao tiền cho bà D, anh cũng không nhận bất cứ số tiền nào từ ông T. Do đó, anh V không đồng ý theo yêu cầu khởi kiện của ông T. Anh V thống nhất theo lời trình bày và yêu cầu của bà D là bà D chỉ vay ông T nhiều lần với tổng số tiền 326.000.000 đồng và đồng ý cùng bà D trả cho ông T 326.000.000 đồng. Nhưng hiện nay do hoàn cảnh kinh tế khó khăn xin trả dần mỗi tháng 2.000.000 đồng cho đến khi hết số tiền 326.000.000 đồng, xin không trả lãi, cũng không yêu cầu cấn trừ phần tiền lãi đã trả cho ông T.

- Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan bà Đào Thị Thùy T1 trình bày: Bà T1 là vợ của ông Lê Quốc T. Vào ngày ngày 10/02/2022 chị Trương Diệp Thúy V1 (là con của bà Lê Thị Ngọc D) có chuyển khoản cho bà T1, số tiền 3.000.000 đồng, để trả tiền cho bà T1 giùm bà D, do trước đó, bà D có vay tiền của bà T1 để đóng hụi, số tiền này không liên quan đến số tiền mà ông T đang khởi kiện bà D; ngày 20/6/2022 chị V1 chuyển tiền vào tài khoản của bà T1 số tiền 20.000.000 đồng là bà D nhờ chị V1 trả tiền lãi cho ông T đối với số tiền bà D, anh V vay của ông T 1.470.000.000 đồng. Bà T1 thống nhất theo yêu cầu khởi kiện của ông T, không bổ sung gì thêm. -Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan chị Trương Diệp Thúy V1 trình bày: Theo chị được biết trong quá trình mẹ chị (Bà D) vay tiền ông T nhiều lần với số tiền vốn là 326.000.000 đồng. Mẹ chị đóng lãi lãi suất 30%/tháng, mức lãi suất này do ông T đề ra, trong thời gian vay tiền, cho ông T với mẹ chị đã đóng lãi cho ông T rất nhiều lần. Khi đóng lãi trễ thì ông T nhập lãi vào vốn thành một số tiền mới, cứ thế cho đến ngày 24/01/2022 ông T tự tính và yêu cầu mẹ chị và em chị (Trương Trung V) đến văn phòng C ký hợp đồng, ông T hăm dọa nếu không ra công chứng “sẽ không im đẹp” và sẽ đến cơ quan nơi cha của chị làm việc, do đó mẹ chị ép buộc V phải cùng ra công chứng nếu không mẹ chị sẽ tự tử. Nhưng thực tế, lần công chứng này mẹ chị không có nhận tiền từ ông T. Mẹ chị vẫn tiếp tục đóng lãi cho ông T với lãi suất 30%/tháng. Mẹ chị vẫn đóng lãi không đủ cho ông T nên ông T nhập lãi vào vốn, vào ngày 08/6/2022, ông T yêu cầu mẹ và V ra công chứng như lần công chứng ngày 24/01/2022, mẹ và em chị cũng không có nhận tiền. Vào ngày 10/02/2022, mẹ chị có nhờ chị chuyển khoản với số tiền 3.000.000đồng vào tài khoản của vợ ông T là bà Đào Thị Thùy T1 để trả tiền vay; Vào ngày 20/6/2022, mẹ chị có nhờ chị chuyển khoản với số tiền 20.000.000 đồng vào tài khoản của vợ ông T là bà Đào Thị Thùy T1. Do đó, chị yêu cầu Tòa án xem xét cho mẹ và em chị trả cho ông T số tiền 326.000.000 đồng, nhưng do hoàn cảnh kinh tế khó khăn xin trả dần mỗi tháng 2.000.000 đồng. Tại bản án dân sự sơ thẩm số 448/2023/HNGĐ-ST ngày 27 tháng 09 năm 2023 của Tòa án nhân dân huyện C quyết định: Căn cứ khoản 3 Điều 26, Điều 35, Điều 36, 92, 147, 220, 227, 228, 233, 235, khoản 1 Điều 244 Bộ luật tố tụng dân sự; Các điều 463, 465, 466, 468 Bộ luật dân sự; khoản 2 Điều 26 Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí của Tòa án; Luật thi hành án dân sự. Xử: 1.Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn ông Lê Quốc T. Buộc bà Lê Thị Ngọc D và anh Trương Trung V có nghĩa vụ trả cho ông Lê Quốc T số tiền vốn vay là 1.770.000.000 đồng (Trong đó, theo Hợp đồng vay tiền ngày 24/01/2022 là 1.470.000.000 đồng và theo Hợp đồng vay tài sản ngày 08/6/2022 là 300.000.000 đồng) và tiền lãi là 117.528.000 đồng. Tổng cộng là 1.887.528.000 đồng (Một tỷ tám trăm tám mươi bảy triệu năm trăm hai mươi tám ngàn đồng). Thời gian thực hiện trả tiền khi án có hiệu lực pháp luật. Kể từ ngày ông Lê Quốc T có đơn yêu cầu thi hành án đến khi thi hành án xong, nếu bà Lê Thị Ngọc D và anh Trương Trung V chậm thực hiện nghĩa vụ trả tiền thì hàng tháng còn phải trả lãi theo mức lãi suất được quy định tại khoản 2 Điều 268 Bộ luật dân sự tương ứng với số tiền và thời gian chậm thi hành án. Ngoài ra, bản án còn tuyên về án phí và quyền kháng cáo của đương sự. *Ngày 09/10/2023 bị đơn Lê Thị Ngọc D có đơn kháng cáo không đồng ý bản án sơ thẩm của Tòa án nhân dân huyện C. Tại phiên tòa phúc thẩm; Bị đơn bà Lê Thị Ngọc D vẫn giữ nguyên yêu cầu kháng cáo và trình bày: Bà không đồng ý trả số tiền nợ 1.770.000.000 đồng cho ông T vì bà không có nhận số tiền 1.770.000.000 đồng. Bà có vay của ôngThái số tiền 326.000.000 đồng vào năm 2019, lãi suất 30%/tháng. Do bà không trả lãi đủ, nợ lãi nên ông T cộng dồn nợ lãi vào vốn thành số nợ 1.770.000.000 đồng và bắt bà ký hợp đồng vay ngày 24/01/2022 và hợp đồng vay ngày 08/6/2022. Luật sư bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho nguyên đơn ông Lê Quốc T trình bày: Bà D kháng cáo cho rằng không có vay của ông T số tiền 1.470.000.000 đồng. Hợp đồng vay ngày 24/01/2022 và hợp đồng vay ngày 08/6/2022 là do ông T cộng dồn lãi nhập vốn thành số tiền nợ 1.770.000.000 đồng nhưng bà D không chứng minh được số tiền lãi bà nợ ông T là bao nhiêu để cộng vào số vốn gốc ra số tiền 1.770.000.000 đồng. Đề nghị Hội đồng xét xử không chấp nhận kháng cáo của bà D, giữ nguyên bản án sơ thẩm.

Đại diện Viện kiểm sát phát biểu quan điểm về việc tuân theo pháp luật;

Về tố tụng: Việc tuân theo pháp luật tố tụng trong quá trình giải quyết vụ án của Thẩm phán, Hội đồng xét xử, Thư ký; việc chấp hành pháp luật của người tham gia tố tụng dân sự, kể từ khi thụ lý vụ án cho đến trước thời điểm Hội đồng xét xử nghị án là đúng theo pháp luật tố tụng dân sự.

Về nội dung: Xét yêu cầu kháng cáo của bị đơn là không có cơ sở vì bà D không chứng minh được số tiền vay 326.000.000 đồng và nợ tiền lãi của số tiền vốn 326.000.0000 đồng là bao nhiêu để cộng vào vốn thành số tiền 1.470.000.000 đồng. Đồng thời, bị đơn bà Lê Thị Ngọc D và anh Trương Trung V cũng thừa nhận có ký và viết tên vào hai hợp đồng vay, khi ký hợp đồng vay bà D, anh T3 không bị ai đe dọa, ép buộc. Tại phiên tòa phúc thẩm, bà D cũng không cung cấp được chứng cứ gì mới nên không có cơ sở chấp nhận kháng cáo của bà D. Đề nghị Hội đồng xét xử không chấp nhận yêu cầu kháng cáo của bị đơn, giữ y bản án sơ thẩm của Tòa án nhân dân huyện Chợ Gạo.