Bản án 27/2023/HNGĐ-ST — Tranh chấp về thay đổi người trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn

NỘI DUNG VỤ ÁN:

* Theo Đơn khởi kiện đề ngày 16/8/2022, Đơn khởi kiện sửa đổi, bổ sung đề ngày 14/10/2022, đơn trình bày ngày 16/11/2022, ngày 28/11/2022, quá trình giải quyết vụ án và tại phiên tòa nguyên đơn bà Hồ Thị Trà M, người đại diện theo ủy quyền của nguyên đơn bà Nguyễn Thị Minh K trình bày:

Ông Nguyễn Trường A và bà Hồ Thị Trà M thỏa thuận thuận tình ly hôn theo quyết định số: 110/2020/QĐST-HNGĐ ngày 15/9/2020 của Tòa án nhân dân thành phố Quảng Ngãi, tỉnh Quảng Ngãi. Nội dung quyết định thể hiện: “Giao con chung là cháu Nguyễn Thị Thảo My N, sinh ngày 13/6/2015 cho ông Nguyễn Trường A trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, bà M không cấp dưỡng nuôi con”. Trong thời gian cháu N ở với ông A, ông A ham chơi, không có công ăn việc làm ổn định, cũng không có nhà cửa mà sống chung nhà với ông bà nội. Kể từ ngày có quyền trực tiếp chăm sóc nuôi dưỡng con, ông A hoàn toàn giao việc trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng con cho ông bà nội. Trong khi ông bà nội đến nay tuổi đã cao, sức yếu. Ông A hoàn toàn không ở bên con để định hướng giáo dục cho sự phát triển của con một cách bình thường nhất mà người cha có thể làm, không quan tâm, theo dõi đến việc học của con.

Hiện tại, căn nhà ông bà nội ở bên mé sông, cháu N thường xuyên la cà ven bờ sông không có rào chắn, bà lo ngại cho những rủi ro có thể xảy ra vì cháu N còn quá nhỏ, cháu N không được kiểm tra sức khỏe định kỳ từ khi ông A nhận nuôi con đến nay. Ngày 06/8/2022 vì thấy cháu N quá ốm, bà đưa cháu đi khám bệnh. Theo kết quả siêu âm của bệnh viện Đa khoa tư nhân Phúc Hưng, thành phố Quảng Ngãi, con bà đã bị viêm hạch mạc treo vùng hố chậu phải. Hơn nữa theo bản chiều cao cân nặng chuẩn cho bé từ 0 đến 18 tuổi của WHO, cân nặng chuẩn của bé gái 07 tuổi là 22,4kg, nhưng hiện tại cháu N chỉ nặng 19kg, có nguy cơ bị suy dinh dưỡng theo khuyến cáo của WHO. Ông A không cho con tham gia chương trình giáo dục để phát triển bất kỳ năng khiếu cá nhân nào cho việc hòa nhập vào tương lai mai sau phù hợp với sự phát triển của xã hội. Ông A không cho con được vui chơi giải trí để phát triển thể chất cũng như tư duy. Cháu thường xuyên chỉ ở nhà cùng ông bà nội. Do đó, bà thường xin phép đưa cháu N đi chơi riêng, đi du lịch cùng mẹ hoặc cơ quan của mẹ nhưng ông A không đồng ý. Trong khi ly hôn, ông A đã có những hành động mang tính dọa dẫm đánh giết, thậm chí ông đã tưới xăng khắp nhà để dọa đốt mẹ con bà, lên trường nơi con đang học đi giấu sau đó lấy hết quần áo dẫn con lên Đà Lạt sống trong một khoảng thời gian rất dài, ngăn cản không cho bà được gặp con.

Vào thời điểm đó, dưới sự sức ép của ông A, bà vì sự an toàn của hai mẹ con cũng như không muốn con bị dằn vặt thêm về sức khỏe lẫn tinh thần nên đành thỏa thuận giao con cho ông A nuôi dưỡng. Tuy nhiên ông A vi phạm nghĩa vụ chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con. Do đó, ông A không đảm bảo trong việc giáo dục con.

Bà có công việc ổn định tại Ngân hàng HD Bank chi nhánh Quảng Ngãi với mức thu nhập ổn định đảm bảo điều kiện về tài chính nuôi con. Bà có nhà riêng để có thể đảm bảo cho con điều kiện về chỗ ở an toàn. Bà chủ động để ông A có thể kiểm tra, giám sát việc bà nuôi dưỡng con.

Vì vậy bà yêu cầu Tòa án thay đổi người trực tiếp nuôi con sau ly hôn là giao cháu Nguyễn Thảo My N, sinh ngày 13/6/2015 cho bà trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục, không yêu cầu ông A cấp dưỡng nuôi con.

* Tại Bản tự khai ngày 20/4/2023, bị đơn ông Nguyễn Trường A trình bày:

Hiện nay ông làm dịch vụ ăn uống tại thành phố Quảng Ngãi, tháng thu nhập từ 15 triệu đồng đến 20 triệu đồng đảm bảo điều kiện để nuôi con. Từ khi ly hôn đến nay cháu N ở với ông đi học ổn định, bình thường, hiện nay cháu N không đau ốm gì, ông không đồng ý việc giao con cho bà M nuôi, ngoài ra cháu N có nguyện vọng ở với ông.

* Ý kiến đại diện Viện kiểm sát nhân dân thành phố Quảng Ngãi tại phiên tòa: Thẩm phán, Hội đồng xét xử, Thư ký tuân theo đúng pháp luật tố tụng dân sự về xác định quan hệ pháp luật, tư cách đương sự, thẩm quyền, thời hạn chuẩn bị xét xử, xác minh thu thập chứng cứ, thời hạn tống đạt các văn bản tố tụng, gởi hồ sơ cho Viện kiểm sát nghiên cứu, trình tự, thủ tục phiên tòa; nguyên đơn chấp hành theo đúng quy định tại Điều 70, 71 của Bộ luật tố tụng dân sự; bị đơn không chấp hành đúng theo đúng quy định tại Điều 70, 72 của Bộ luật tố tụng dân sự. Người đại diện theo ủy quyền của nguyên đơn chấp hành theo đúng quy định tại Điều 85, 86 của Bộ luật tố tụng dân sự. Về nội dung: Đề nghị Hội đồng xét xử không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn về thay đổi người trực tiếp nuôi con sau ly hôn. Về án phí: Bà M phải chịu án phí hôn nhân sơ thẩm theo quy định, khấu trừ tiền tạm ứng án phí bà M đã nộp.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Việc cha mẹ trông nom, chăm sóc, giáo dục con sau khi ly hôn vừa là quyền và nghĩa vụ của cha mẹ được quy định tại Điều 81 Luật hôn nhân và gia đình. Khi giải quyết yêu cầu thay đổi người trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn phải căn cứ vào điều kiện cụ thể của từng người và phải quan tâm đến quyền lợi và lợi ích mọi mặt của con.

Xét thấy, sau khi bà M và ông A ly hôn thì ông A là người trực tiếp nuôi dưỡng cháu Nguyễn Thảo My N, sinh ngày 13/6/2015. Từ năm 2020 sau khi ly hôn đến nay, cháu N sinh sống và học tập ổn định tại thôn Xuân An, xã Tịnh Hòa, thành phố Quảng Ngãi, tỉnh Quảng Ngãi với ông A và gia đình ông A (trong đó có ông nội và bà nội). Mặt khác, cháu N đã trên 07 tuổi và có nguyện vọng sống cùng với cha nên cần để cháu N tiếp tục ở cùng ông A để đảm bảo sự phát triển bình thường và ổn định không làm xáo trộn cuộc sống của cháu. Bà M trình bày ông A không đủ điều kiện để nuôi dưỡng giáo dục cháu N và có hành vi cản trở việc bà thăm nom, chăm sóc con chung nhưng không có tài liệu, chứng cứ chứng minh. Do đó, yêu cầu khởi kiện của bà M không có cơ sở chấp nhận.

Vì vậy căn cứ Điều 69, 84 Luật hôn nhân và gia đình, Hội đồng xét xử xét thấy bà M và ông A không thỏa thuận được về người trực tiếp nuôi con phù hợp với lợi ích của con nên cần giao cháu N cho ông Nguyễn Trường A tiếp tục trực tiếp nuôi dưỡng theo đúng nguyện vọng của cháu, bà M có quyền và nghĩa vụ thăm cháu N mà không ai được quyền cản trở.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ khoản 3 Điều 28; điểm a khoản 1 Điều 35; điểm a khoản 1 Điều 39, Điều 144, Điều 147, Điều 266, Điều 271, Điều 273 của Bộ luật Tố tụng dân sự. Căn cứ vào các Điều 69, 81, 82, 83, 84 của Luật Hôn nhân và gia đình, khoản 5 Điều 27 của Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30-12-2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, quy định về mức thu, miễn, giảm, thu nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.

Tuyên xử:

1. Không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn bà Hồ Thị Trà M về thay đổi người trực tiếp nuôi con Nguyễn Thảo My N, sinh ngày 13/6/2015 sau khi ly hôn tại quyết định công nhận thuận tình ly hôn và sự thỏa thuận của các đương sự số: 110/2020/QĐST-HNGĐ ngày 15/9/2020 của Tòa án nhân dân thành phố Quảng Ngãi, tỉnh Quảng Ngãi.

2. Về án phí: Bà Hồ Thị Trà M phải nộp 300.000 đồng án phí hôn nhân và gia đình sơ thẩm, được khấu trừ vào số tiền 300.000 đồng tạm ứng án phí đã nộp theo Biên lai thu số: 0003682 ngày 25-10-2022 của Chi cục Thi hành án dân sự thành phố Quảng Ngãi, tỉnh Quảng Ngãi.

3. Đương sự có mặt tại phiên tòa có quyền kháng cáo bản án trong thời hạn 15 ngày, kể từ ngày tuyên án; đương sự vắng mặt tại phiên tòa có quyền kháng cáo bản án trong thời hạn 15 ngày, kể từ ngày nhận được bản án hoặc bản án được niêm yết theo quy định của pháp luật.