Bản án 258/HNGĐ-ST — Vụ án ly hôn về mâu thuẫn gia đình

[1] Về tố tụng:

[1.1] Nguyên đơn chị Vũ Thị Mỹ P khởi kiện tranh chấp ly hôn, bị đơn anh Trần Quang M có nơi cư trú tại huyện T, tỉnh Đồng Nai nên vụ án thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân huyện T, tỉnh Đồng Nai theo quy định tại khoản 1 Điều 28, điểm a khoản 1 Điều 35 và điểm a khoản 1 Điều 39 của Bộ luật Tố tụng dân sự.

[2] Về hôn nhân:

[2.1] Chị P và anh M tự nguyện xây dựng gia đình vào năm 2010, có đăng ký kết hôn, đáp ứng điều kiện kết hôn theo quy định tại Điều 9 của Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2000 nên được cấp có thẩm quyền cấp Giấy chứng nhận kết hôn theo quy định, là hôn nhân hợp pháp. Trong quá trình chung sống xảy ra mâu thuẫn, chị P có đơn yêu cầu xin ly hôn anh M, xét thời điểm hiện tại Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014 có hiệu lực, việc kết hôn của chị P và anh M cũng thỏa mãn các điều kiện kết hôn theo quy định tại Điều 8 của Luật này, chị P và anh M cũng không có tranh chấp về tài sản nên Tòa án áp dụng quy định của Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014 để giải quyết. Chị P được quyền xin ly hôn theo quy định tại khoản 1 Điều 51.

[2.2] Xét mâu thuẫn vợ chồng giữa chị P và anh M xảy ra đã lâu (từ năm 2013), nguyên nhân chính là do vợ chồng bất đồng quan điểm sống, tính tình không hợp và về vấn đề kinh tế nên thường xảy ra bất đồng tranh cãi, ngoài ra còn có tác động của người thân hai bên gia đình. Chị P và anh M đã tìm cách hòa giải nhưng mâu thuẫn vợ chồng vẫn không khắc phục được nên từ tháng 10/2015, cả hai không còn chung sống và thực hiện nghĩa vụ của vợ chồng. Trong quá trình giải quyết, anh M cũng xác định mâu thuẫn vợ chồng đã trầm trọng, không còn giải pháp khắc phục, anh không còn tình cảm vợ chồng với chị P, mục đích hôn nhân không đạt được, anh không đồng ý ly hôn là do anh là người theo đạo công giáo, không cho phép ly hôn; Tòa án cũng đã tiến hành hòa giải đoàn tụ nhiều lần nhưng chị P vẫn kiên quyết ly hôn, anh M cũng xác định không thể duy trì quan hệ hôn nhân với chị P. Do vậy, đủ cơ sở xác định hôn nhân giữa chị P và anh M đã lâm vào tình trạng trầm trọng, đời sống chung không thể kéo dài, mục đích của hôn nhân không đạt được nên căn cứ quy định tại khoản 1 Điều 56 của Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014, Hội đồng xét xử chấp nhận yêu cầu khởi kiện xin ly hôn của chị P, cho ly hôn giữa chị P và anh M. Quan hệ hôn nhân giữa chị P và anh M chấm dứt kể từ ngày Bản án ly hôn của Tòa án có hiệu lực pháp luật theo quy định tại Điều 57 của Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014.

[3] Về nuôi con chung: Trong thời gian chung sống, chị P và anh M có 02 con chung là cháu Trần Ngọc Kim N, sinh ngày 26/5/2012 và Trần Ngọc Kiều N1, sinh ngày 28/10/2013. Ly hôn, chị P và anh M đều xin được trực tiếp nuôi dưỡng cả 02 con chung. Xét nguyện vọng được nuôi dưỡng con chung của chị P và anh M là chính đáng, cả hai đều cung cấp được chứng cứ chứng minh có công việc và thu nhập bảo đảm cho việc nuôi dưỡng con. Tuy nhiên, hiện tại cháu N1 do chị P trực tiếp nuôi dưỡng, cháu N do anh M trực tiếp nuôi dưỡng, quá trình nuôi dưỡng con, chị P và anh M đều thực hiện tốt nghĩa vụ của cha mẹ đối với con. Do vậy, nhằm bảo đảm cho các cháu ổn định cuộc sống, có điều kiện phát triển tốt nhất về mọi mặt, cần giao cháu N1 cho chị P, cháu N cho anh M trực tiếp chăm sóc, nuôi dưỡng là phù hợp với quy định tại Điều 58, khoản 1 và khoản 2 Điều 81 của Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014.

[4] Về cấp dưỡng nuôi con: Tòa án đã giải thích về nghĩa vụ cấp dưỡng cho con chưa thành niên theo quy định tại khoản 2 Điều 82 và Điều 110 của Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014 nhưng chị P và anh M đều không yêu cầu cấp dưỡng, cũng không tự nguyện cấp dưỡng nuôi con nên tạm thời chị P và anh M không phải thực hiện nghĩa vụ cấp dưỡng nuôi con.

[5] Anh M và chị P có quyền, nghĩa vụ thăm nom con mà không ai được cản trở theo quy định tại khoản 3 Điều 82 và Điều 83 của Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014. Vì quyền lợi của con chung, khi cần thiết anh M và chị P được quyền xin thay đổi người trực tiếp nuôi con và yêu cầu cấp dưỡng nuôi con theo quy định tại khoản 2 Điều 82 và Điều 84 của Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014.

[6] Về chia tài sản: chị P và anh M không yêu cầu Tòa án giải quyết nên không đặt ra xem xét.

[7] Về nợ chung: chị P và anh M xác định không có, không yêu cầu Tòa án giải quyết nghĩa vụ thanh toán nợ nên không đặt ra xem xét.

[8] Về nghĩa vụ chịu án phí: chị P phải chịu 200.000đ (Hai trăm nghìn đồng) theo quy định tại khoản 4 Điều 147 của Bộ luật tố tụng dân sự, khoản 8 Điều 27 Pháp lệnh về án phí, lệ phí Tòa án năm 2009, khoản 1 Điều 48 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội khóa 14. Được khấu trừ vào tiền tạm ứng án phí đã nộp.

[9] Về quyền kháng cáo: Các bên đương sự được quyền kháng cáo theo quy định của pháp luật.

[10] Người bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của bị đơn cho rằng mâu thuẫn vợ chồng giữa chị P và anh M có nguyên nhân sâu xa là do chịu sự tác động từ những người thân gia đình hai bên. Và qua thái độ của anh M và chị P tại phiên tòa thể hiện cả hai vẫn còn tình cảm vợ chồng với nhau, đề nghị không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của chị P. Quan điểm của người bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp cho bị đơn chỉ là nhận xét chủ quan, không phù hợp với nhận định của Hội đồng xét xử nên không được chấp nhận. Bởi lẽ, sự tác động của người thân gia đình hai bên chỉ là một trong những nguyên nhân mâu thuẫn vợ chồng giữa chị P và anh M được phân tích nêu trên; trong quá trình giải quyết và tại phiên tòa, chính anh M cũng xác định không còn tình cảm vợ chồng với chị P, việc anh M không đồng ý ly hôn là do anh theo đạo công giáo, không cho phép ly hôn.

[11] Xét đề nghị của Viện kiểm sát về đường lối giải quyết vụ án là phù hợp nhận định trên của Hội đồng xét xử nên chấp nhận.