Bản án 25/2021/DS-PT — Tranh chấp hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất

NỘI DUNG VỤ ÁN:

* Nguyên đơn ông T, bà D trình bày nội dung và yêu cầu khởi kiện như sau:

Vào năm 2008, ông T có nhận tặng cho của cha ruột là ông Nguyễn Hiền L phần đất có diện tích 7.500m2, thuộc thửa 247, tờ bản đồ số 7, tọa lạc tại ấp T, xã T, huyện T, thành phố Cần Thơ. Mặc dù, được nhận tặng cho vào năm 2008 nhưng ông T đã sử dụng trước đó nên vào khoảng năm 2002 ông T có chuyển chượng cho ông Trần Ngọc T1 diện tích đất 650m2, giá chuyển nhượng không còn nhớ là bao nhiêu, nhưng ông đã nhận vàng xong và có lập hợp đồng chuyển nhượng bằng giấy tay nhưng ông T không còn giữ. Việc chuyển nhượng này chỉ làm giấy tờ mua bán, không có cắm ranh hay chỉ vị trí cụ thể nằm ở đâu nhưng được hiểu là bán phần giáp với đất của ông T1 đã nhận trước đó (đã tách giấy sang tên). Ngoài ra, vào khoảng năm 1994 mẹ ông T là bà Cao Thị H tự ý chuyển nhượng cho ông T1 phần đất khoảng 02 công tầm 03m, nhưng thời điểm này cha ông T là người đang đứng tên giấy chứng nhận quyền sử dụng đất nhưng bà H đứng ra bán là không hợp pháp. Vì vậy, ông L đã nhiều lần đến phần đất ông T1 nhận chuyển nhượng để đòi lại và ông T đi theo để đòi lại đất nhưng ông T1 không trả và hai bên xảy ra tranh chấp. Vụ việc được hòa giải ở ấp vào khoảng năm 1996 - 1997 nhưng không thành và ông T cũng không còn nhớ ai là người hoà giải. Kể từ đó ông L cũng bỏ mặc không khởi kiện để đòi lại và ông T đi làm nên cũng không kiện để đòi lại đất.

Đến năm 2023 trong thời gian đang chấp hành án, thì Ban quản lý dự án có đến trại giam để làm việc với ông T, nhưng người của Bản quản lý dự án chỉ nói làm việc về việc bàn giao mặt bằng làm cao tốc thì ông T mới biết đất của ông bị ảnh hưởng bởi dự án được cao tốc. Nội dung làm việc ông T không trình bày về việc ranh đất đã chuyển nhượng cho ông T1, ông T không đọc biên bản mà chỉ ký và ghi họ tên. Ngoài ra, Biên bản làm việc tại Ban quản lý dự án ngày 19/9/2023 và Biên bản làm việc tại đất ruộng ngày 21/9/2023 ông T có ký tên vào biên bản, nhưng ông T không thống nhất với nội dung biên bản, ông không trình bày ý kiến về việc thống nhất tổng diện tích chuyển nhượng cho ông T1 là 5.740m2. Vì vậy, ông T và bà D (vợ ông T) yêu cầu Tòa án buộc ông T1 phải trả lại phần đất đang sử dụng theo Bản trích đo địa chính được ký hiệu (B) có diện tích 2.558,2m2. Ông T, bà D đồng ý tách nửa công đất đã chuyển nhượng cho ông T1 có diện tích 650m2 được ký hiệu (A) và (D) trong Bản trích đo địa chính.

* Trước yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn, bị đơn ông T1 có ý kiến và phản tố như sau:

Vào ngày 21/3/1994, ông có nhận chuyển nhượng của bà Cao Thị H (mẹ ông T) 02 công tầm 03m với giá 04 chỉ vàng 24k. Tại thời điểm bà H chuyển nhượng, giấy chứng nhận quyền sử dụng đất do ông Nguyễn Hiền L là chồng bà H đứng tên sử dụng nhưng ông L không phản đối hay tranh chấp. Việc chuyển nhượng có làm hợp đồng chuyển nhượng bằng giấy tay và T2 ấp xác nhận. Sau khi nhận chuyển nhượng thì ông và bà P (vợ của ông T1) đã quản lý sử dụng ổn định phần đất này từ năm 1994 cho đến nay.

Đến ngày 21/3/2002, ông tiếp tục nhận chuyển nhượng của ông Nguyễn Phước T 0,5 công tầm 03m với diện tích khoảng 650m2, giá chuyển nhượng 4,5 chỉ vàng 24k, có lập hợp đồng bằng giấy tay và ông T đã nhận đủ vàng. Lần chuyển nhượng này ông T chỉ ký tên trên Tờ sang đất và nhận đủ số vàng, nhưng ông T không chỉ vị trí đất chuyển nhượng và cũng không cắm ranh chuyển nhượng. Tuy nhiên, việc ông có ranh để sử dụng cho đến nay là do anh của ông T là ông Trần Văn C (anh một mẹ khác cha với ông T, hiện nay không rõ ở đâu) đã cắm ranh cho ông T. Phần đất được cắm ranh là toàn bộ phần đất ông nhận chuyển nhượng từ bà H vào năm 1994 chưa sang tên và phần nhận chuyển nhượng của ông T vào năm 2002. Vì vậy, ông và bà P không đồng ý với yêu cầu khởi kiện của ông T, đồng thời ông yêu cầu Tòa án công nhận phần đất ông nhận chuyển nhượng của bà H và ông T với tổng diện tích là 3.238,2m2 được ký hiệu (A), (B), (D) trong Bản trích đo địa chính.

* Vụ việc hòa giải không thành nên được đưa ra xét xử công khai. Tại Bản án dân sự sơ thẩm số 128/2024/DS-ST ngày 28 tháng 9 năm 2024 của Tòa án nhân dân huyện Thới Lai xét xử và quyết định như sau:

1. Không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn về việc yêu cầu Toà án buộc bị đơn phải trả lại phần đất có diện tích 2.558,2m2 được ký hiệu (B) trong Bản trích đo địa chính số 131/VPĐKĐĐ ngày 29/5/2024 của Văn phòng Đăng ký đất đai.

2. Chấp nhận yêu cầu phản tố của bị đơn.

2.1.Công nhận hiệu lực của Giấy sang đất ngày 21/3/1994 giữa ông Trần Ngọc T1 với bà Cao Thị H và Tờ nhượng đất ngày 03/3/2002 giữa ông Trần Ngọc T1 với ông Nguyễn Phước T. Ông Trần Ngọc T1 có quyền đăng ký quyền sử dụng đất có diện tích 3.238,2m2 được ký hiệu (A), (B), (D) trong Bản trích đo địa chính số 131/VPĐKĐĐ ngày 29/5/2024 của Văn phòng Đăng ký đất đai.

2.2.Kiến nghị UBND huyện T thu hồi Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất có số vào sổ H01265, thửa đất số 247, tờ bản đồ số 07, thửa đất toạ lạc tại ấp T, xã T, huyện T, thành phố Cần Thơ do UBND huyện C (cũ) cấp cho ông Nguyễn Phước T ngày 30/5/2008. Để cấp lại quyền sử dụng đất được công nhận cho ông Trần Ngọc T1, đồng thời chỉnh lý lại quyền sử dụng đất còn lại của thửa 247 cho ông Nguyễn Phước T.

3. Ngoài ra bản án còn tuyên về án phí dân sự, chi phí thẩm định và quyền kháng cáo của các đương sự.

* Ngày 30 tháng 8 năm 2024, nguyên đơn kháng cáo yêu cầu Tòa án cấp phúc thẩm xét xử chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn và không chấp nhận phản tố của bị đơn.

* Tại phiên tòa phúc thẩm:

- Nguyên đơn vẫn giữ nguyên yêu cầu khởi kiện và kháng cáo

- Đại diện bị đơn không đồng ý yêu cầu kháng cáo của nguyên đơn và đề nghị giữ nguyên án sơ thẩm.

- Luật sư bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho nguyên đơn phát biểu quan điểm:

Giấy sang đất giữa bà H và ông T1 nhìn kỹ có hai màu mực khác nhau, thực tế không có ký giấy tờ chuyển nhượng quyền sử dụng đất, vì bà H không biết chữ. Hơn nữa năm xác nhận trong Giấy sang đất có dấu hiệu bị tẩy xoá và màu mực mới trong năm, năm xác nhận nhìn mới hơn nội dung sang bán. Trường hợp nếu bà H có ký giấy sang đất cho ông T1 thì cũng không hợp pháp vì phần đất này không thuộc quyền sử dụng của bà H, đó là tài sản riêng của ông L, giữa bà H và ông L không có mối quan hệ vợ chồng nên trong Sổ hộ khẩu của ông L không có tên bà H mà chỉ có tên của những người con. Việc bị đơn đang sử dụng phần đất tranh chấp là lấn chiếm của nguyên đơn, do nguyên đơn đi làm xa nên không quản lý được phần đất này. Đối với giấy xác nhận năm 2023 mà bị đơn cung cấp chỉ xác nhận bị đơn có sử dụng phần đất tranh chấp, không có giá trị chứng minh có việc chuyển nhượng, bà H và ông T không phải là người có quyền sử dụng đất. Trường hợp này cấp sơ thẩm áp dụng án lệ là không đúng tình tiết sự kiện như án lệ. Vì vây, đề nghị Hội đồng xét xử chấp nhận yêu cầu kháng cáo của nguyên đơn và bác yêu cầu phản tố của bị đơn.

* Đại diện Viện kiểm sát phát biểu tại phiên tòa phúc thẩm:

- Về tố tụng: Người tham gia tố tụng và người tiến hành tố tụng đã thực hiện đúng quy định của Bộ luật tố tụng dân sự tại Tòa án cấp phúc thẩm.

- Về nội dung: Qua tranh tụng tại phiên tòa cùng với các chứng cứ có trong hồ sơ, có cơ sở xác định bị đơn nhận chuyển nhượng từ nguyên đơn và bà H phần đất hơn 3000m2 và canh tác từ khi nhận chuyển nhượng đến nay nên công nhận cho bị đơn là có cơ sở. Án sơ thẩm xét xử là đúng và đề nghị giữ nguyên án sơ thẩm.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

[1] Về tố tụng: Đại diện hợp pháp cho nguyên đơn bà D có yêu cầu xét xử vắng mặt, bị đơn và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan vắng mặt nhưng có người đại diện nên tiến hành xét xử vắng mặt các đương sự theo quy định Điều 228 Bộ luật Tố tụng dân sự.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ: - Khoản 1 Điều 308 Bộ luật Tố tụng dân sự;

- Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc Hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án;

Tuyên xử: - Không chấp nhận kháng cáo của nguyên đơn ông Nguyễn Phước T và bà Trần Thị Tuyết D.

- Giữ nguyên Bản án dân sự sơ thẩm số 128/2024/DS-ST ngày 29/8/2024 của Tòa án nhân dân huyện Thới Lai.

- Về án phí phúc thẩm: Nguyên đơn phải chịu 300.000 đồng, nhưng được trừ vào tiền tạm ứng án phí đã nộp theo biên lai thu số 0004434 ngày 08/10/2024 của Chi cục Thi hành án dân sự huyện Thới Lai.

Trường hợp bản án, quyết định được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật Thi hành án dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các Điều 6, 7, 7a, 7b và 9 Luật Thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 Luật Thi hành án dân sự.

Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án.

TM. HỘI ĐỒNG XÉT XỬ PHÚC THẨM