Bản án 24/2025/HNGĐ-ST — Tranh chấp về nuôi con, chia tài sản của nam, nữ chung sống với nhau như vợ chồng mà không đăng ký kết hôn hoặc hủy kết hôn trái pháp luật

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Tại phiên tòa nguyên đơn anh Vừ Bá G vắng mặt, tuy nhiên theo đơn khởi kiện và các lời khai trong quá trình giải quyết vụ án, anh Vừ Bá G trình bày:

Về quan hệ hôn nhân: Anh và chị Lầu Y B tự nguyện tìm hiểu và chung sống với nhau từ năm 2007, không đăng ký kết hôn tại UBND xã phường, thị trấn mà chỉ tổ chức lễ cưới, mời hai họ, anh em tới dự lễ cưới theo phong tục tại địa phương. Thời gian đầu chung sống tình cảm vợ chồng hạnh phúc, yêu thương nhau, cùng nhau vun vén xây dựng gia đình. Khoảng thời gian sau, vợ chồng thường xuyên xảy ra mâu thuẫn, nguyên nhân là do tính cách, quan điểm, lối sống không hợp, đến năm 2011 thì mâu thuẫn thực sự trầm trọng. Hiện vợ chồng đang sống ly thân nhau. Xét thấy không còn tình cảm nên anh Vừ Bá G yêu cầu Tòa án giải quyết không công nhận anh và chị Lầu Y B là vợ chồng.

Về con chung: Anh Vừ Bá G và chị Lầu Y B có 01 con chung là cháu Vừ Hoa S, sinh ngày 07/01/2009 và anh Vừ Bá G có 02 con riêng là Cháu Vừ Hoa Y, sinh ngày 27/10/2015 và cháu Vừ Anh S, sinh ngày 26/01/2018, nay không công nhận là vợ chồng anh Vừ Bá G có nguyện vọng được chăm sóc, nuôi dưỡng các con chung và con riêng cho đến khi con đủ tuổi trưởng thành, vì từ khi sống ly thân thì anh Vừ Bá G là người chăm sóc, nuôi dưỡng con. Không yêu cầu chị Lầu Y B phải cấp dưỡng nuôi con.

Về tài sản chung và các khoản nợ chung: Anh Vừ Bá G không yêu cầu Tòa án giải quyết.

Đối với bị đơn vắng mặt tại phiên tòa: Sau khi thụ lý đơn khởi kiện, thông báo thụ lý vụ án, qua xác minh chị Lầu Y B thường xuyên vắng mặt tại địa phương, đi đâu và làm gì không ai biết, thỉnh thoảng có trở về địa phương thăm gia đình và con, Tòa án đã tiến hành niêm yết công khai tại Ủy ban nhân dân xã T và tại Bản S, xã T, huyện K, tỉnh Nghệ An là làm việc của bị đơn. Quá trình giải quyết vụ án và tại phiên tòa sơ thẩm, bị đơn chị Lầu Y B vẫn vắng mặt, mặc dù đã được triệu tập hợp lệ nhiều lần nên Tòa án không thể tiến hành các thủ tục tố tụng theo đúng quy định tại Điều 204, 207, 208 và Điều 227 của Bộ luật tố tụng dân sự.

Tại phiên tòa, đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Kỳ Sơn, tỉnh Nghệ An phát biểu ý kiến:

Về tố tụng: Tòa án thụ lý đúng thẩm quyền, xác định quan hệ tranh chấp; Trong quá trình điều tra thu thập chứng cứ Thẩm phán đã chấp hành đúng quy định tại Điều 48 của Bộ luật Tố tụng dân sự. Việc thu thập chứng cứ, tống đạt đảm bảo quyền của đương sự. Việc tuân theo pháp luật của Hội đồng xét xử thực hiện đúng theo trình tự từ Điều 239 đến Điều 260 của Bộ luật Tố tụng dân sự. Việc chấp hành pháp luật của Thư ký phiên tòa được thực hiện đúng quy định tại Điều 51 của Bộ luật Tố tụng dân sự. Việc chấp hành pháp luật của đương sự: Bị đơn vắng mặt trong quá trình giải quyết vụ án và tại phiên tòa, nguyên đơn chấp hành đúng quy định của pháp luật, bị đơn chưa chấp hành đúng các quy định tại Điều 70, 71, 72 của Bộ luật tố tụng dân sự.

Về nội dung: Đề nghị Hội đồng xét xử áp dụng các Điều 9, 14, 15 và 53, 81, 82, 83, 84 của Luật Hôn nhân và gia đình; Điều 147, Điều 228 của Bộ luật Tố tụng dân sự; khoản 5 Điều 27 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ quốc Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án, xử: Về hôn nhân: Không công nhận anh Vừ Bá G và chị Lầu Y B là vợ chồng; về con chung: Giao có 01 con chung là cháu Vừ Hoa S, sinh ngày 07/01/2009 và 02 con riêng của anh Vừ Bá G là Cháu Vừ Hoa Y, sinh ngày 27/10/2015 và cháu Vừ Anh S, sinh ngày 26/01/2018 cho anh Vừ Bá G nuôi dưỡng, chăm sóc cho đến khi các con đủ 18 tuổi. Tạm hoãn nghĩa vụ cấp dưỡng nuôi con cho chị Lầu Y B do anh Vừ Bá G không yêu cầu; về tài sản chung, nợ chung: Nguyên đơn anh Vừ Bá G không yêu cầu Tòa án giải quyết nên không xem xét; về án phí: Nguyên đơn anh Vừ Bá G phải nộp án phí ly hôn sơ thẩm theo quy định.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu có trong hồ sơ vụ án đã được thẩm tra tại phiên toà và căn cứ vào kết quả tranh luận tại phiên toà, Hội đồng xét xử nhận định:

Đối với yêu cầu cấp dưỡng nuôi con: Do anh Vừ Bá G không yêu cầu nên tạm hoãn nghĩa vụ cấp dưỡng đối với chị Lầu Y B. Trường hợp anh Vừ Bá G nuôi con không đảm bảo quyền, lợi ích của con mà chị Lầu Y B có căn cứ chứng minh thì có quyền làm đơn thay đổi người trực tiếp nuôi con sau ly hôn hoặc yêu cầu cấp dưỡng nuôi con. Trường hợp chị Lầu Y B lạm dụng việc thăm nom để cản trở hoặc gây ảnh hưởng xấu đến việc trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con thì anh Vừ Bá G có quyền yêu cầu Tòa án hạn chế quyền thăm nom con của chị Lầu Y B.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ vào khoản 7 Điều 28, điểm a khoản 1 Điều 35, điểm a khoản 1 Điều 39; điểm b khoản 2 Điều 227, Điều 228, Điều 147, Điều 271 và Điều 273 Bộ luật tố tụng dân sự.

Căn cứ vào Điều 9, khoản 1 Điều 14, Điều 15, khoản 2 Điều 53, Điều 81, Điều 82, Điều 83 và 84 Luật hôn nhân và gia đình;

Căn cứ vào khoản 5 Điều 27 của Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.

Tuyên xử: Chấp nhận toàn bộ yêu cầu khởi kiện của anh Vừ Bá G.

1. Về hôn nhân: Không công nhận anh Vừ Bá G và chị Lầu Y B là vợ chồng.

2. Về con chung: Giao 01 con chung là cháu Vừ Hoa S, sinh ngày 07/01/2009 và 02 con riêng của anh Vừ Bá G là cháu Vừ Hoa Y, sinh ngày 27/10/2015 và cháu Vừ Anh S, sinh ngày 26/01/2018 cho anh Vừ Bá G được trực tiếp nuôi dưỡng, chăm sóc cho đến khi con đủ 18 tuổi, trưởng thành. Tạm hoãn nghĩa vụ cấp dưỡng nuôi con đối với chị Lầu Y B do anh Vừ Bá G không yêu cầu. Chị Lầu Y B có quyền, nghĩa vụ chăm sóc, thăm nom con chung không ai được cản trở. Trường hợp anh Vừ Bá G là người trực tiếp nuôi con chung không đảm bảo quyền, lợi ích của con mà chị Lầu Y B có căn cứ chứng minh thì chị Lầu Y B có quyền yêu cầu Tòa án xem xét, thay đổi người trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn hoặc yêu cầu cấp dưỡng nuôi con. Trường hợp chị Lầu Y B lạm dụng việc thăm nom để cản trở hoặc gây ảnh hưởng xấu đến việc trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con thì anh Vừ Bá G có quyền yêu cầu Tòa án hạn chế quyền thăm nom con của chị Lầu Y B.

3. Về án phí: Anh Vừ Bá G phải nộp 300.000 đồng (Ba trăm nghìn) án phí dân sự sơ thẩm về ly hôn, được khấu trừ vào số tiền 300.000 đồng (Ba trăm nghìn) đã nộp tạm ứng án phí, lệ phí Tòa án theo biên lai thu số 0001152 ngày 12/02/2025 tại Chi Cục Thi hành án dân sự huyện Kỳ Sơn, tỉnh Nghệ An (Anh Vừ Bá G đã nộp đủ tiền án phí dân sự sơ thẩm).

4. Về quyền kháng cáo: Nguyên đơn anh Vừ Bá G và bị đơn chị Lầu Y B vắng mặt, có quyền kháng cáo bản án trong hạn 15 ngày kể từ ngày nhận được bản án hoặc bản án được niêm yết theo quy định./.