Bản án 24/2021/HCST — Hành chính

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo đơn khởi kiện, bản tự khai, qua đối thoại ông Hồ Văn Ch, người đại diện theo ủy quyền anh Hồ Văn H2 (khi ông Ch còn sống). Những Người thừa kế quyền và nghĩa vụ của ông Hồ Văn Ch và người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho người khởi kiện trình bày:

Gia đình ông Hồ Văn Ch có thửa đất ở số 676, tờ bản đồ số 4, chiều rộng bám mặt đường Quốc lộ 1A dài 22.4m, tại xóm 6, xã QV, huyện QL, tỉnh Nghệ An, có nguồn gốc đất do ông cha để lại từ trước năm 1976, được UBND huyện QL cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất ngày 30/4/1996, mang tên ông Hồ Văn Ch.

Năm 2014, Nhà nước thực hiện dự án nâng cấp, mở rộng Quốc lộ 1A, gia đình ông Hồ Văn Ch bị thu hồi diện tích 153,3m2 đất ở, nhưng UBND huyện QL không ban hành quyết định thu hồi đất, không lên phương án bồi thường, hỗ trợ không ban hành quyết định phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ thu hồi đất cho nên ông Ch đã làm đơn khiếu nại tới Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện QL.

Ngày 24/10/2018, Chủ tịch UBND huyện QL đã ban hành Quyết định số: 2106/QĐ-UBND, về việc giải quyết khiếu nại của ông Hồ Văn Ch, xóm 6, xã QV (lần đầu) tại Điều 1 đã xác định thực hiện việc bồi thường, hỗ trợ cho gia đình ông Hồ Văn Ch đối với diện tích 74,4 m2 đất bị ảnh hưởng trong phạm vi 13,5 m khi thực hiện dự án nâng cấp, mở rộng Quốc lộ 1A. Sau đó, do thấy có sai sót về diện tích cho nên ông Hồ Văn Ch đã có ý kiến phản ánh, đến ngày 09/01/2019, Chủ tịch ủy ban nhân dân huyện QL đã ban hành Quyết định số: 79/QĐ-UBND, về việc điều Ch nội dung Quyết định số: 2106/QĐ-UBND, ngày 24/10/2018 điều Ch thông tin diện tích đất bị ảnh hưởng trong phạm vi 13,5m từ 74,4 m2 thành 153,3m2 khi thực hiện dự án nâng cấp, mở rộng Quốc lộ 1A. Ông Hồ Văn Ch đồng ý với các quyết định này.

Tuy nhiên, sau khi có các quyết định giải quyết khiếu nại có hiệu lực, UBND huyện QL vẫn không lập phương án bồi thường và ra quyết định phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ; không thực hiện việc chi trả tiền bồi thường cho gia đình ông. Ngày 10/3/2021, Hội đồng bồi thường, hỗ trợ và tái định cư thuộc Ủy ban nhân dân huyện QL niêm yết công khai bản Danh sách dự kiến bồi thường, chi trả chậm dự án nâng cấp, mở rộng Quốc lộ 1A, đoạn qua xã QV (có tính đến tiền chi trả chậm từ ngày 25/4/2014 đến ngày 31/3/2021), trong đó có ông Hồ Văn Ch đã được UBND huyện QL ghi nhận diện tích đất được bồi thường là 153,3 m2, số tiền bồi thường, hỗ trợ là 689.850.000 đồng; tiền chi trả chậm kể từ ngày thu hồi đất ngày 25/4/2014 đến ngày 31/3/2021 là: 655.840.395 đồng; tổng cộng: 1.345.690.395 đồng (Một tỷ, ba trăm, bốn mươi lăm triệu, sáu trăm chín mươi ngàn, ba trăm chín mươi lăm đồng).

Trong phiên đối thoại ngày 20 tháng 4 năm 2021, tại Tòa án nhân dân tỉnh Nghệ An, Ủy ban nhân dân huyện QL đã cam kết ban hành quyết định phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ khi thu hồi 153,3 m2 đất cho gia đình ông Ch trong thời hạn 7 ngày kể từ ngày 20/4/2021, tuy nhiên đến hôm nay UBND huyện vẫn không thực hiện cam kết của mình.

Từ những lý do trên, ông Hồ Văn Ch (khi còn sống) và những người thừa kế quyền lợi và nghĩa vụ của ông Hồ Văn Ch (sau khi ông Ch chết) đề nghị Tòa án nhân dân tỉnh Nghệ An giải quyết:

Buộc Ủy ban nhân dân huyện QL ban hành Quyết định phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ thu hồi 153,3 m2 đất của ông Hồ Văn Ch theo nội dung Quyết định giải quyết khiếu nại số: 2106/ QĐ-UBND, ngày 24 tháng 10 năm 2018 và Quyết định số: 79/QĐ-UBND, ngày 09/01/2019 về việc điều Ch nội dung Quyết định số: 2106/QĐ-UBND, của Chủ tịch Uỷ ban nhân dân huyện QL.

Trong bản tự khai, qua đối thoại ông Nguyễn Văn Q – Phó Chủ tịch UBND huyện QL trình bày:

Sau khi ông Hồ Văn Ch có đơn khiếu nại, Chủ tịch UBND huyện QL đã ban hành Quyết định giải quyết khiếu nại và Quyết định điều Ch nội dung quyết định giải quyết khiếu nại với ông Ch, ông Ch đồng ý với các quyết định và cho đến nay các quyết định đó đã có hiệu lực pháp luật. Về yêu cầu khởi kiện của ông Ch, trong quá trình thực hiện dự án nâng cấp, mở rộng Quốc lộ 1A, Ủy ban nhân dân huyện QL còn một số vướng mắc như: Nguồn chi trả cho việc bồi thường; xác định thời điểm thu hồi đất. Ủy ban nhân dân huyện QL đã căn cứ vào Công văn số: 4353/BTNMT – TCQLĐĐ, ngày 14/8/2020, của Bộ Tài nguyên & Môi Trường hướng dẫn bồi thường, hỗ trợ khi nhà nước thu hồi đất thực hiện dự án mở rộng, nâng cấp Quốc lộ 1A; Công văn số: 5892/UBND – BTD, ngày 01/9/2020 của Ủy ban nhân dân tỉnh Nghệ An về việc chỉ đạo xử lý vướng mắc trong công tác bồi thường giải phóng mặt bằng thực hiện dự án mở rộng, nâng cấp Quốc lộ 1A; Công văn số: 3693/STC–QLG&CS, ngày 14/10/2020 của Sở Tài chính về việc hướng dẫn một số nội dung xử lý vướng mắc bồi thường giải phóng mặt bằng dự án mở rộng, nâng cấp Quốc lộ 1A để giả quyết. Đối với hộ ông Hồ Văn Ch giai đoạn đầu, tiền bồi thường thu hồi đất được lấy từ ngân sách nhà nước, nhưng sau đó lại chuyển sang nguồn vốn của dự án BOT cho nên có vướng mắc về nguồn vốn. Mặc dù, việc thu hồi đất của ông Hồ Văn Ch thuộc trường hợp đủ điều kiện bồi thường, hỗ trợ. Tuy nhiên, do hiện nay Ủy ban nhân dân tỉnh Nghệ An chưa bố trí được nguồn vốn cho nên Ủy ban nhân dân huyện QL chưa ban hành quyết định phê duyệt phương án bồi thường cho các hộ gia đình bị ảnh hưởng trong đó có gia đình ông Ch.

Trong phiên đối thoại ngày 20 tháng 4 năm 20121, Ủy ban nhân dân huyện QL cam kết ban hành Quyết định phê duyệt phương án bồ thường, hỗ trợ cho ông gia đình Hồ Văn Ch theo quy định của pháp luật hiện hành. Anh Hồ Văn H2 đại diện cho ông Hồ Văn Ch cam kết rút toàn bộ nội dung đơn khởi kiện và đề nghị Tòa án ra quyết định công nhận kết quả đối thoại thành và đình chỉ giải quyết vụ án theo quy định của pháp luật. Tuy nhiên từ ngày cam kết 20 tháng 4 năm 2021, Ủy ban nhân dân huyện QL vẫn không thực hiện việc ban hành quyết định phê duyệt phương án bồi thường cho gia đình ông Ch. Vì vậy, những Người thừa kế quyền và nghĩa vụ của Người khởi kiện, người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của đương sự vẫn giữ nguyên yêu cầu khởi kiện, đề nghị Tòa án đưa vụ án ra xét xử buộc Ủy ban nhân dân huyện QL ban hành Quyết định phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ việc thu hồi đất cho ông Hồ Văn Ch.

Tại phiên tòa, Người đại diện của những người thừa kế quyền và nghĩa vụ của người khởi kiện vẫn giữ nguyên yêu cầu khởi kiện.

Người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của đương sự bà Bạch Tuyết H, ông Lã Xuân T đề nghị Hội đồng xét xử xem xét buộc Ủy ban nhân dân huyện QL ban hành Quyết định định phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ đối với diện tích đất 153,3m2 bị thu hồi cho những người thừa kế của ông Hồ Văn Ch theo quy định của pháp luật.

Ý kiến của đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Nghệ An tại phiên tòa: Tòa án nhân dân tỉnh Nghệ An đã tuân thủ quy định của pháp luật về thụ lý vụ án, thu thập chứng cứ, tài liệu, xác định tư cách của những người tham gia tố tụng. Trong quá trình giải quyết vụ án, Thẩm phán đã mở phiên họp tiếp cận, công khai chứng cứ và đối thoại theo quy định của pháp luật. Việc tranh tụng tại phiên tòa theo đúng quy định của Luật tố tụng hành chính.

Về nội dung: Căn cứ khoản 1 Điều 30; khoản 4 Điều 32; điểm a khoản 2 Điều 116; khoản 2 Điều 173; điểm c khoản 2 Điều 193 Luật tố tụng Hành chính.

Căn cứ Điều 69, 74, 93 Luật đất đai năm 2013; Điều 44, Điều 46 Luật khiếu nại năm 2011; Nghị định 47/2014/NĐ-CP ngày 15/5/2014 của Chính phủ; Quyết định 58/2015/QĐ-UBND, ngày 13/10/2015 của Ủy ban nhân dân tỉnh Nghệ An.

Căn cứ Điều 348 Luật Tố tụng Hành chính, khoản 2 Điều 32 Nghị quyết số: 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội.

Đề nghị hội đồng chấp nhận yêu cầu khởi kiện của ông Hồ Văn Ch tuyên bố hành vi không thực hiện các thủ tục để ban hành quyết định phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ và chi trả tiền bồi thường hỗ trợ cho gia đình ông Hồ Văn Ch của Ủy ban nhân dân huyện QL là trái pháp luật.

Buộc Ủy ban nhân dân huyện QL phải thực hiện nhiệm vụ, công vụ theo quy định.

Về án phí: Buộc Ủy ban nhân dân huyện QL phải chịu án phí hành chính sơ thẩm.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Căn cứ các tài liệu, chứng cứ đã được xem xét tại phiên tòa, kết quả tranh tụng tại phiên tòa, trên cơ sở xem xét toàn diện các chứng cứ, ý kiến của đại diện Viện kiểm sát và các bên đương sự, Người bảo về quyền và lợi ích hợp pháp của đương sự; các quy định của pháp luật hiện hành, Hội đồng xét xử sơ thẩm vụ án Hành chính nhận thấy:

[1] Về thủ tục tố tụng: Quá trình giải quyết vụ án, Tòa án đã tiến hành các thủ tục tố tụng theo quy định của Luật tố tụng Hành chính, thu thập tài liệu chứng cứ, mở phiên họp tiếp cận công khai chứng cứ, đối thoại và tống đạt hợp lệ các văn bản tố tụng. Ngày 25/4/2021, người khởi kiện ông Hồ Văn Ch chết, trước khi chết ông Hồ Văn Ch ủy quyền con con trai là anh Hồ Văn H2 làm đại diện, tuy nhiên sau khi ông Ch chết thì đại diện theo ủy quyền của anh Hồ Văn H2 chấm dứt theo quy định tại điểm đ khoản 3 Điều 140 của Bộ luật Dân sự; Tòa án đưa những người thừa kế quyền và nghĩa vụ của ông Ch, bà Hồ Thị Kh tham gia tố tụng. Những người thừa kế quyền và nghĩa vụ của ông Hồ Văn Ch, bà Nguyễn Thị Kh thống nhất ủy quyền cho anh Hồ Văn H2 làm đại diện tham gia tố tụng tại phiên tòa.

Tại phiên tòa đại diện người bị kiện; Người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của đương sự vắng mặt nhưng có đơn đề nghị xét xử vắng mặt, Người thừa kế quyền và nghĩa vụ của người khởi kiện vắng mặt nhưng có người đại diện tham gia phiên tòa cho nên hội đồng vẫn tiến hành xét xử vụ án theo quy định tại Điều 158 của Luật Tố tụng Hành chính.

Ngày 24/10/2018, Chủ tịch UBND huyện QL đã ban hành Quyết định số: 2106/QĐ-UBND, về việc giải quyết khiếu nại của ông Hồ Văn Ch, sau đó, do có sai sót về diện tích cho nên đến ngày 09/01/2019, Chủ tịch UBND huyện QL đã ban hành Quyết định số: 79/QĐ-UBND, về việc điều Ch nội dung Quyết định số: 2106/QĐ-UBND, ngày 24/10/2018 của Chủ tịch UBND huyện QL về việc giải quyết khiếu nại của ông Hồ Văn Ch. Ngày 23/12/2019, ông Hồ Văn Ch có đơn khởi kiện yêu cầu Tòa án nhân dân tỉnh Nghệ An tuyên buộc Ủy ban nhân dân huyện QL ban hành Quyết định phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ thu hồi đất cho ông Hồ Văn Ch là đúng thời hiệu khởi kiện theo quy định tại điểm a khoản 2 Điều 116 của Luật Tố tụng Hành chính.

Đối với Quyết định số: 2106/QĐ-UBND ngày 24/10/2018, của Chủ tịch UBND huyện QL, tỉnh Nghệ An, về việc giải quyết khiếu nại của ông Hồ Văn Ch và Quyết định số: 79/QĐ-UBND, về việc điều Ch nội dung Quyết định số: 2106/QĐ-UBND, ngày 24/10/2018 là các Quyết định hành chính có liên quan vì vậy, thuộc thẩm quyền xem xét của Hội đồng xét xử theo quy định tại khoản 1 Điều 193 của Luật Tố tụng Hành chính.

Quyết định số: 2106/QĐ-UBND ngày 24/10/2018, của Chủ tịch ủy ban nhân dân huyện QL, tỉnh Nghệ An về việc giải quyết khiếu nại của ông Hồ Văn Ch và Quyết định số: 79/QĐ-UBND, về việc điều Ch nội dung Quyết định số: 2106/QĐ-UBND, ngày 24/10/2018 là quyết định có liên quan đến việc bồi thường GPMB dự án dự án nâng cấp, mở rộng Quốc lộ 1A đoạn đi qua xã QV, huyện QL của Ủy ban nhân dân huyện QL ban hành là đúng trình tự thủ tục thẩm quyền và đã có hiệu lực pháp luật.

Gia đình ông Hồ Văn Ch là người sử dụng đất thửa đất số 676, tờ bản đồ số 4 diện tích là 200m2 đất ở và 628m2 đất vườn, tiếp giáp đường Quốc lộ 1A, thuộc địa phận xã QV, huyện QL, tỉnh Nghệ An; nguồn gốc đất thổ cư do cha ông để lại từ trước năm 1976, đã được UBND huyện QL cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất từ ngày 30/4/1996 mang tên ông Hồ Văn Ch.

Năm 2014, Nhà nước thực hiện nâng cấp, mở rộng Quốc lộ 1A, gia đình ông bị thu hồi diện tích 153,3m2 đất ở (Như quyết định giải quyết khiếu nại xác định) nhưng UBND huyện QL không ban hành quyết định phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ cho gia đình ông Ch, cho nên ông Ch đã có đơn khiếu nại tới Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện QL. Ngày 24/10/2018, Chủ tịch UBND huyện QL đã xem xét khiếu nại, xác minh nội dung, tổ chức kiểm tra, đối thoại và ban hành Quyết định số: 2106/QĐ-UBND về việc giải quyết khiếu nại của ông Ch và ngày 09/01/2019 ban hành Quyết định số: 79/QĐ-UBND, về việc điều Ch nội dung Quyết định số: 2106/QĐ-UBND, ngày 24/10/2018, đã xác định thực hiện việc bồi thường, hỗ trợ cho gia đình ông Hồ Văn Ch đối với diện tích 153,3m2 đất bị ảnh hưởng trong phạm vi 13.5m khi thực hiện dự án nâng cấp, mở rộng Quốc lộ 1A là đúng với quy định của pháp luật.

Ngày 10/3/2021, Hội đồng bồi thường hỗ trợ và tái định cư thuộc ủy ban nhân dân huyện QL niêm yết Danh sách dự kiến bồi thường, chi trả chậm dự án nâng cấp, mở rộng Quốc lộ 1A, đoạn qua xã QV. Theo đó, gia đình ông Hồ Văn Ch bị thu hồi 153,3m2 đất được bồi thường, hỗ trợ 689.850.000 đồng; tiền chi trả chậm kể từ ngày thu hồi đất ngày 25/4/2014 đến ngày 31/3/2021 là: 655.840.395 đồng; tổng cộng: 1.345.690.395 đồng.

Tuy nhiên, từ sau khi ban hành Quyết định giải quyết khiếu nại (Đã có hiệu lực pháp luật) và niêm yết Danh sách dự kiến bồi thường, chi trả chậm cho đến nay, Ủy ban nhân dân huyện QL không ban hành Quyết định phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ cho gia đình ông Hồ Văn Ch đối với 153,3m2 đất bị thu hồi với lý do Ủy ban nhân dân tỉnh Nghệ An chưa bố trí được nguồn chi trả nên Ủy ban nhân dân huyện QL chưa có cơ sở để phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ là không đúng quy định của pháp luật làm ảnh hưởng đến quyền lợi của người bị thu hồi đất.

Quyết định số: 2106/QĐ-UBND, ngày 24/10/2018 của Chủ tịch ủy ban nhân dân huyện QL về việc giải quyết khiếu nại đối với ông Ch và Quyết định số: 79/QĐ-UBND, ngày 09/01/2019, về việc điều Ch nội dung Quyết định số: 2106/QĐ-UBND đã có hiệu lực pháp luật, Ủy ban nhân dân huyện QL và các cơ quan, tổ chức liên quan không tổ chức thi hành Quyết định giải quyết khiếu nại đã có hiệu lực pháp luật là vi phạm khoản 4 Điều 44, khoản 1 Điều 46 của Luật Khiếu nại.

Theo quy định của Luật Đất đai năm 2013 và các văn bản pháp luật liên quan thì Ủy ban nhân dân huyện QL phải ra quyết định thu hồi đất, quyết định phê duyệt phương án bồi thường, trong cùng một ngày; về nguyên tắc việc bồi thường phải kịp thời, đúng quy định của pháp luật. Trong thời hạn 30 ngày kể từ ngày Quyết định thu hồi đất có hiệu lực thi hành, cơ quan, tổ chức có trách nhiệm bồi thường, hỗ trợ phải chi trả triền bồi thường, hỗ trợ cho người bị thu hồi đất. Mặc dù gia đình ông Hồ Văn Ch bị thu hồi đất từ năm 2014, đến ngày 10/3/2021, Hội đồng bồi thường, hỗ trợ và tái định cư Ủy ban nhân dân huyện QL mới niêm yết danh sách công khai giá trị bồi thường và cho đến nay vẫn chưa ra Quyết định phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ; thực hiện chi trả tiền bồi thường cho ông Hồ Văn Ch là vi phạm quy định tại khoản 2 Điều 69, Điều 74, Điều 93 của Luật đất đai năm 2013; điểm c khoản 6 Điều 31 và Điều 32 Quyết định số: 58/2015/QĐ-UBND, ngày 13/10/2015 của Ủy ban nhân dân tỉnh Nghệ An ban hành quy định về bồi thường, hỗ trợ và tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất trên địa bàn tỉnh Nghệ An.

Từ các nhận định trên, có căn cứ chấp nhận yêu cầu khởi kiện của ông Hồ Văn Ch buộc Ủy ban nhân dân huyện QL ban hành quyết định phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ đối với diện tích 153,3m2 đất bị thu hồi cho những người thừa kế quyền và nghĩa vụ của ông Hồ Văn Ch theo nội dung Quyết định giải quyết khiếu nại số: 2106/QĐ-UBND, ngày 24/10/2018 của Chủ tịch UBND huyện QL về việc giải quyết khiếu nại của ông Ch và Quyết định số: 79/QĐ-UBND, ngày 09/01/2019, của Chủ tịch UBND huyện QL về việc điều Ch nội dung Quyết định số: 2106/QĐ-UBND.

Ủy ban nhân dân huyện QL phải chịu án phí hành chính sơ thẩm.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ vào khoản 1 Điều 30, khoản 4 Điều 32; điểm khoản 2 Điều 173; điểm a khoản 2 Điều 116, điểm c khoản 2 Điều 193, Điều 348 của Luật Tố tụng Hành chính;

Căn cứ khoản 3 Điều 69, 74 và 93 của Luật Đất đai năm 2013; khoản 4 Điều 44, khoản 1 Điều 46 của Luật Khiếu nại; Nghị định số: 47/2014/NĐ-CP, ngày 15/5/2014 của Chính phủ quy định về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất; Quyết định số: 58/2015/QĐ-UBND, ngày 13/10/2015 của Ủy ban nhân dân tỉnh Nghệ An ban hành quy định về bồi thường, hỗ trợ và tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất trên địa bàn tỉnh Nghệ An.

Căn cứ khoản 2 Điều 32 của Nghị quyết số: 326/2016/UBTVQH14, ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.

1. Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của ông Hồ Văn Ch về việc buộc Ủy ban nhân dân huyện QL, tỉnh Nghệ An ban hành Quyết định phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ GPMB khi thu hồi đất của gia đình ông Hồ Văn Ch cho những người thừa kế quyền và nghĩa vụ của ông Hồ Văn Ch theo nội dung Quyết định số: 2106/QĐ-UBND, ngày 24/10/2018 của Chủ tịch UBND huyện QL về việc giải quyết khiếu nại của ông Hồ Văn Ch và Quyết định số: 79/QĐ-UBND, ngày 09/01/2019, của Chủ tịch UBND huyện QL về việc điều Ch nội dung Quyết định số: 2106/QĐ-UBND.

Buộc Ủy ban nhân dân huyện QL, tỉnh Nghệ An thực hiện nhiệm vụ, công vụ theo quy định của pháp luật.

2. Về án phí: Những người thừa kế quyền và nghĩa vụ của ông Hồ Văn Ch không phải chị án phí hành chính sơ thẩm;

Ủy ban nhân dân huyện QL phải chịu 300.000 đồng án phí hành chính sơ thẩm.

3. Quyền kháng cáo: Những người thừa kế quyền và nghĩa vụ của ông Hồ Văn Ch và Hồ Thị Kh không có mặt, ủy quyền cho người đại diện có mặt có quyền kháng cáo lên Tòa án nhân dân Cấp cao tại Hà Nội trong hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án; Người bị kiện vắng mặt có quyền kháng cáo trong hạn 15 ngày kể từ ngày nhận được bản án hoặc bản án được niêm yết./.