Bản án 221/2019/DS-PT — Tranh chấp quyền sử dụng đất

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo án sơ thẩm, các nguyên đơn ông bà Đặng Thị L, Đặng Văn T, Đặng Văn D, Đặng Văn P, Đặng Thị N, Đặng Thị T1, Đặng Thị L1 cùng trình bày:

Đất tranh chấp (phần 1, 4) có diện tích 248,6 m2 thuộc một phần thửa 248, tờ bản đồ số 13, diện tích chung 5.906 m2, mục đích sử dụng Lnk, tọa lạc tại xã A, huyện B, tỉnh Bến Tre, hiện do cha của các nguyên đơn là ông Đặng Văn S đứng tên quyền sử dụng đất, được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng vào ngày 24/6/1994.

Nguồn gốc thửa 248 là của ông cố Đặng Văn T để lại cho ông nội Đặng Văn L1. Sau đó, ông L1 để lại cho ông S. Năm 1997, ông S chết, không để lại di chúc. Khi sử dụng đất, ông S có dành một phần làm đường cộ lúa giáp với đất của gia đình ông T3. Năm 2008, ông T3 lấn chiếm đường cộ lúa để xây chuồng bò nên hai bên phát sinh tranh chấp. Hiện trạng đất tranh chấp hiện nay có 01 phần chuồng bò, 01 chuồng gà, 01 phần nhà, 01 giếng nước và cây ăn trái của gia đình ông T3. Nay ông bà yêu cầu ông T3 và những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan di dời tài sản trả lại diện tích đất tranh chấp trên.

Trong quá trình tố tụng, bị đơn ông Đặng Văn T3 trình bày:

- Phần tranh chấp (1) diện tích 221,6 m2 là một phần trong diện tích đất khoảng 728 m2 có nguồn gốc của ông cố tên Đặng Văn Q nhận chuyển nhượng từ ông bà của các nguyên đơn. Sau đó, ông Q để lại cho ông nội tên Đặng Văn T6 sử dụng từ năm 1950. Năm 1984, ông T6 chết, để lại cho ông sử dụng cho đến nay.

- Phần tranh chấp (4) diện tích 27 m2 trước đây có nguồn gốc của ông Đặng Văn Q1 và bà Huỳnh Thị C. Năm 2003, ông và bà C trao đổi để sử dụng làm lối đi ra đường công cộng cho đến nay.

Từ xưa đến nay, đất của ông và của gia đình nguyên đơn liền kề nhau, nhưng có ranh giới, được phân biệt bởi những cây duối cổ thụ thẳng hàng và trụ xi măng. Thời điểm cặm ranh là trụ xi măng có ông Mai Văn T7 chứng kiến. Năm 2006, khi ông đăng ký kê khai quyền sử dụng đất thì mới được cơ quan chuyên môn cho biết đất của ông đã bị đo nhập vào thửa 248 của ông S. Thời gian này, ông P cũng như chính quyền xã A đều xác nhận bản đồ địa chính thành lập thời điểm 1994 đối với thửa 248 có sai sót, về diện tích đường cộ lúa trước đây hiện thuộc phần còn lại (không tranh chấp) của thửa 248 và do ông D sử dụng. Do đó, việc các nguyên đơn cho rằng đất tranh chấp là đường cộ lúa và căn cứ vào giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của ông S yêu cầu ông di dời tài sản trả lại đất là không đúng, ông không đồng ý. Đồng thời, ông phản tố yêu cầu hủy giấy chứng nhận quyền sử dựng đất do UBND huyện B cấp cho ông S vào ngày 24/6/1994 tại diện tích đất 248,6 m2 thuộc một phần thửa 248, tờ bản đồ số 13.

Tại văn bản số 2364/UBND-NC ngày 17/8/2016, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan Ủy ban nhân dân huyện B trình bày:

Vụ việc tranh chấp quyền sử dụng đất giữa các nguyên đơn với ông T3 được UBND xã A thụ lý, sau đó hồ sơ được chuyển đến Tòa án. UBND huyện không thụ lý hồ sơ, không nắm rõ sự vụ tranh chấp nên không có căn cứ để nêu ý kiến hủy hay không hủy giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đã cấp cho ông S.

Trong quá trình tố tụng, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan:

- Hai bà Đặng Thị Đ, Đặng Thị M trình bày: Hai bà và ông T3 là cô cháu ruột. Nguồn gốc các thửa 248, 503, 431 cùng tờ bản đồ số 13 trước đây đều của ông bà chung. Sau đó, chia cho gia đình các ông S, T3, Q1 sử dụng. Trong đó, phần (1) là một phần trong số đất của ông T6 và bà T8, sử dụng từ trước 1975. Khoảng năm 1985, ông T6 chết. Do từ nhỏ ông T3 sống chung với ông T6, bà T8 nên hàng thừa kế thứ nhất của ông T6, bà T8 đồng ý giao cho ông T3 tiếp tục sử dụng cho đến nay. Phần (4) trước đây là của ông Q1, bà C. Sau này, ông T3 trao đổi với bà C để làm lối đi và sử dụng cho đến nay. Về đường cộ lúa trước đây do ông S dành ra, sau này, ông D xây lại nhà đã sử dụng hết phần đường cộ trâu trên. Hiện trạng phần (1) từ trước đến nay là đất giồng, không thay đổi. Hiện trạng phần (4) trước đây là đất giồng, sau này ông T3 có đổ đất thêm và tráng đan. Hai bà xác định không có tranh chấp đất với ông T3.

- Ông Đặng Văn T4 và bà Đặng Thị D1 đồng ý với trình bày của bà Đ, bà M. Chỉ bổ sung là phần đất mà trước đây ông T6 quản lý sử dụng hiện nay theo bản vẽ ngày 23/10/2018 là phần (1) và phần (2).

Tại Bản án số 05/2019/DS-ST ngày 26/02/2019 của Tòa án nhân dân huyện B đã tuyên:

1. Bác yêu cầu khởi kiện của ông bà Đặng Thị L, Đặng Văn T, Đặng Văn D, Đặng Văn P, Đặng Thị N, Đặng Thị T1, Đặng Thị L1 về việc yêu cầu ông Đặng Văn T3 và bà Huỳnh Thị P, Đặng Trung N1, Đặng Thị Bé H, Đặng Thị Ngọc H1 di dời tài sản trả lại diện tích 248,6 m2 (phần 1, 4) thuộc một phần thửa 248, tờ bản đồ số 13, tọa lạc tại xã A, huyện B, tỉnh Bến Tre. (có bản vẽ ngày 23/10/2018 kèm theo)

2. Chấp nhận yêu cầu phản tố của ông Đặng Văn T3. Kiến nghị Ủy ban nhân dân huyện B điều chỉnh diện tích 248,6 m2 (phần 1, 4) thuộc một phần thửa 248, tờ bản đồ số 13, tọa lạc tại xã A, huyện B, tỉnh Bến Tre (có bản vẽ ngày 23/10/2018 kèm theo) từ ông Đặng Văn S chuyển sang ông Đặng Văn T3.

Ngoài ra bản án còn tuyên về án phí, chi phí tố tụng và quyền kháng cáo.

Sau khi xét xử sơ thẩm, ngày 13/3/2019 nguyên đơn Đặng Văn D và Đặng Văn P kháng cáo, đơn kháng cáo có nội dung yêu cầu Tòa cấp phúc thẩm xét xử sửa án sơ thẩm, chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn, buộc ông Đặng Văn T3 và những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan di dời tài sản trả lại diện tích 248,6 m2 (phần 1, 4) thuộc một phần thửa 248, tờ bản đồ số 13, tọa lạc tại xã A, huyện B, tỉnh Bến Tre cho nguyên đơn.

Tại phiên tòa phúc thẩm, người đại diện theo ủy quyền của các nguyên đơn Đặng Văn D, Đặng Thị N, Đặng Thị L, Đặng Thị T1, Đặng Thị L1 là anh Đặng Long T2 và nguyên đơn Đặng Văn P vẫn giữ nguyên yêu cầu kháng cáo. Tuy nhiên, đề nghị hội đồng xét xử xem xét về tố tụng do thẩm phán chủ tọa phiên tòa sơ thẩm là bà Đặng Thị Ngọc D2 có quan hệ họ hàng với cả hai bên nên không đảm bảo tính khách quan, ở cấp sơ thẩm nguyên đơn đã đề nghị thay đổi thẩm phán nhưng không được giải quyết.

Người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của nguyên đơn trình bày: đề nghị hội đồng xét xử xem xét hủy bản án sơ thẩm do vi phạm tố tụng. Thẩm phán chủ tọa phiên tòa sơ thẩm có quan hệ họ hàng với cả hai bên đương sự, mặc dù không có chứng cứ chứng minh nhưng để đảm bảo việc xét xử khách quan vô tư nguyên đơn đã đề nghị thay đổi thẩm phán nhưng không được giải quyết.

Đại diện Viện kiểm sát tham gia phiên tòa phát biểu ý kiến: những người tiến hành tố tụng đã tuân theo đúng các quy định của pháp luật tố tụng, những người tham gia tố tụng chấp hành đúng các quy định của pháp luật tố tụng; về nội dung: do cấp sơ thẩm vi phạm tố tụng nên đề nghị hủy bản án sơ thẩm, giao hồ sơ cho Tòa án nhân dân huyện B giải quyết lại theo thủ tục chung.

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án được thẩm tra tại phiên tòa và căn cứ vào kết quả tranh tụng tại phiên tòa,

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ khoản 3 Điều 308, Điều 310 Bộ luật Tố tụng Dân sự 2015.

Hủy Bản án dân sự sơ thẩm số 05/2019/DS-ST ngày 26/02/2019 của Tòa án nhân dân huyện B.

Giao hồ sơ vụ án cho Tòa án nhân dân huyện B giải quyết lại theo thủ tục chung.

Án phí dân sự phúc thẩm: Ông Đặng Văn D và ông Đặng Văn P không phải chịu. Hoàn tạm ứng án phí đã nộp cho ông D và ông P số tiền 600.000 đồng theo biên lai thu số 0001838 ngày 20/3/2019 của Chi cục Thi hành án dân sự huyện B.

Bản án phúc thẩm có hiệu lực kể từ ngày tuyên án.