Bản án 21/2023/HNGĐ-ST — Vụ án ly hôn về mâu thuẫn gia đình

[1] Về thủ tục tố tụng:

[1.1] Chị Nguyễn Đặng Hải Y khởi kiện yêu cầu Tòa án giải quyết việc ly hôn và tranh chấp nuôi con chung với anh Trần Hữu Ch. Kèm theo đơn khởi kiện, Chị Y giao nộp cho Tòa án Sổ hộ khẩu thể hiện Anh Ch có đăng ký hộ khẩu thường trú tại Thôn P, xã C, huyện C1, tỉnh Gia Lai. Do đó, Tòa án nhân dân huyện Chư Pưh, tỉnh Gia Lai có thẩm quyền thụ lý, giải quyết yêu cầu khởi kiện của Chị Y theo quy định tại khoản 1 Điều 28, điểm a khoản 1 Điều 35 và điểm a khoản 1 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự.

[1.2] Sau khi thụ lý vụ án, Tòa án đã tiến hành xác minh việc cư trú của anh Trần Hữu Ch tại nơi cư trú mà chị Nguyễn Đặng Hải Y cung cấp trong đơn khởi kiện. Theo nội dung “Biên bản xác minh ngày 04/6/2023” do đại diện Ban Nhân dân thôn P, xã C cung cấp thì Anh Ch có cư trú tại Thôn P, xã C, huyện C1, tỉnh Gia Lai nhưng khoảng cuối năm 2019 thì Anh Ch đi khỏi địa phương đến nay không thấy xuất hiện, Ban Nhân dân thôn không biết nơi cư trú hiện nay của Anh Ch và không biết thời điểm Anh Ch quay về. Theo nội dung “Đơn xác nhận đề ngày 20/5/2022” do chị Nguyễn Đặng Hải Y cung cấp có xác nhận của Công an xã C thì trên hệ thống dữ liệu quốc gia về dân cư không thấy Anh Ch đăng ký tạm trú, lưu trú tại địa phương nào, hiện không rõ Anh Ch đang ở đâu. Theo lời trình bày của Chị Y thì sau khi bỏ nhà đi vào cuối năm 2019, Anh Ch vẫn nhiều lần gọi điện về nhà thăm con, lần gần nhất Anh Ch liên hệ với Chị Y là ngày 20/4/2022, khi đó Anh Ch yêu cầu Chị Y đơn phương làm thủ tục ly hôn và đừng liên hệ hay làm phiền Anh Ch. Do Anh Ch cố tình che giấu, không cung cấp địa chỉ nơi cư trú mới nên chị không thể cung cấp cho Tòa án. Trên cơ sở lời trình bày của Chị Y phù hợp với các tài liệu, chứng cứ đã thu thập được, có căn cứ xác định Anh Ch cố tình che giấu địa chỉ nơi cư trú mới của mình không cho Chị Y biết. Vì vậy, Tòa án thực hiện việc niêm yết công khai các văn bản tố tụng đồng thời thông báo trên phương tiện thông tin đại chúng để tiến hành giải quyết vụ án theo thủ tục chung theo quy định tại Điều 179, Điều 180 và điểm e khoản 1 Điều 192 Bộ luật Tố tụng dân sự.

[1.3] Anh Trần Hữu Ch đã được Tòa án triệu tập hợp lệ lần thứ hai nhưng vắng mặt không có lý do tại phiên tòa không vì sự kiện bất khả kháng hoặc trở ngại khách quan nên Hội đồng xét xử giải quyết vắng mặt Anh Ch theo quy định tại điểm b khoản 2 Điều 227 và khoản 3 Điều 228 Bộ luật Tố tụng dân sự.

[2] Xét yêu cầu khởi kiện của chị Nguyễn Đặng Hải Y:

[2.1] Về hôn nhân: Chị Y và Anh Ch xác lập quan hệ vợ chồng trên cơ sở tự nguyện và có đăng ký kết hôn theo Giấy chứng nhận kết hôn số 148 ngày 27/12/2012 của Ủy ban nhân dân thị trấn N, huyện C1, tỉnh Gia Lai. Việc kết hôn của Chị Y và Anh Ch đảm bảo các điều kiện kết hôn, được cơ quan có thẩm quyền đăng ký theo quy định tại Điều 9, Điều 10 và Điều 11 Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2000 nên quan hệ hôn nhân của Chị Y và Anh Ch là hợp pháp. Quá trình chung sống với nhau, đến cuối năm 2019 thì Chị Y và Anh Ch phát sinh mâu thuẫn. Anh Ch đi làm ăn xa, từ đó không về nhà, không sống chung với mẹ con Chị Y mà không cho Chị Y biết lý do, đồng thời cố tình giấu địa chỉ nơi cư trú mới không cung cấp cho Chị Y biết. Tòa án đã thông báo cho Anh Ch biết về việc thụ lý vụ án, triệu tập hợp lệ Anh Ch đến tham gia các phiên họp kiểm tra việc giao nộp, tiếp cận, công khai chứng cứ và hòa giải, phiên tòa sơ thẩm nhưng Anh Ch đều vắng mặt nên không thể hòa giải để Chị Y và Anh Ch đoàn tụ. Hội đồng xét xử nhận thấy Anh Ch đã không sống chung với Chị Y một được khoảng 04 năm, không quan tâm đến vợ con, vi phạm nghiêm trọng quyền, nghĩa vụ của người chồng làm cho hôn nhân lầm vào tình trạng trầm trọng, đời sống chung không thể kéo dài, mục đích hôn nhân không đạt được, Anh Ch cũng không có ý thức hàn gắn hôn nhân nên cần chấp nhận yêu cầu khởi kiện của Chị Y, xử cho Chị Y được ly hôn Anh Ch theo quy định tại khoản 1 Điều 56 Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014.

[2.2] Về con chung: Chị Y và Anh Ch có hai con chung là Trần Nguyễn Gia M, sinh ngày 05/12/2013 và Trần Nguyễn Gia Kh, sinh ngày 13/5/2017. Tại “Biên bản lấy ý kiến của con chung chưa thành niên ngày 28/4/2023”, cháu Trần Nguyễn Gia M có nguyện vọng được ở với Chị Y còn cháu Trần Nguyễn Gia Kh hiện nay chưa đủ 07 tuổi. Hiện tại các cháu đều ở với Chị Y và Chị Y yêu cầu được tiếp tục trực tiếp trông nom, nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục cả hai con vì Anh Ch đã bỏ nhà đi, không quan tâm đến vợ con. Xét yêu cầu của Chị Y phù hợp với nguyện vọng của con và Chị Y có việc làm, thu nhập ổn định, có thể đảm bảo quyền lợi về mọi mặt của các con nên Hội đồng xét xử chấp nhận yêu cầu của Chị Y, giao các con chung của Chị Y và Anh Ch cho Chị Y tiếp tục trực tiếp trông nom, nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục theo quy định tại Điều 58, Điều 81 Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014.

[2.3] Về cấp dưỡng: Quá trình làm việc tại Tòa án và tại phiên tòa, Chị Y đã được giải thích về quyền yêu cầu và nghĩa vụ cấp dưỡng nhưng Chị Y không yêu cầu Anh Ch phải cấp dưỡng nuôi con, đây là quyền tự định đoạt của Chị Y nên Hội đồng xét xử ghi nhận. Trường hợp sau này Chị Y yêu cầu Anh Ch phải cấp dưỡng nuôi con thì có quyền khởi kiện bằng vụ án dân sự khác theo quy định của pháp luật.

[2.4] Về tài sản chung và nợ chung: Chị Y không yêu cầu Tòa án xem xét, giải quyết nên Hội đồng xét xử không xem xét.

[3] Về lệ phí đăng thông báo trên phương tiện thông tin đại chúng: Chị Nguyễn Đặng Hải Y yêu cầu Tòa án thực hiện việc đăng thông báo trên phương tiện thông tin đại chúng đối với anh Trần Hữu Ch nên phải chịu lệ phí đăng thông báo trên phương tiện thông tin đại chúng theo quy định tại Điều 180 Bộ luật Tố tụng dân sự. Chị Y đã nộp đủ lệ phí đăng thông báo trên phương tiện thông tin đại chúng là 5.118.000 đồng.

[4] Về án phí sơ thẩm: Chị Y phải chịu án phí sơ thẩm theo quy định tại khoản 4 Điều 147 Bộ luật Tố tụng dân sự và điểm a khoản 5 Điều 27 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội.