Bản án 205/2018/DS-ST — Tranh chấp về hụi, họ, biêu, phường

[1] Về tố tụng: Bị đơn Hồ Thị B mặc dù được tống đạt, niêm yết hợp lệ Thông báo về việc thụ lý vụ án, Thông báo về phiên họp kiểm tra việc giao nộp, tiếp cận, công khai chứng cứ và hòa giải, Quyết định đưa vụ án ra xét xử, Quyết định hoãn phiên tòa nhưng bà vẫn vắng mặt không lý do nên Hội đồng xét xử căn cứ điểm b khoản 2 Điều 227, khoản 3 Điều 228 Bộ luật tố tụng dân sự 2015 xét xử vắng mặt đối với bị đơn Hồ Thị B.

[2] Về quan hệ tranh chấp và thẩm quyền giải quyết: Đây là quan hệ “Tranh chấp về hợp đồng góp hụi” theo quy định tại khoản 3 Điều 26 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015, thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án. Mặt khác, bị đơn Hồ Thị B có hộ khẩu thường trú tại ấp O, xã P, huyện X, tỉnh Tiền Giang nên theo quy định tại khoản 1 Điều 35 và điểm a khoản 1 Điều 39 của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015, Tòa án nhân dân huyện X, tỉnh Tiền Giang thụ lý giải quyết theo thủ tục sơ thẩm là đúng quy định.

[3] Về nội A vụ án: Tại phiên tòa, bà A khởi kiện yêu cầu bà B trả cho bà A số tiền hụi chết còn nợ là 5.800.000 đồng và trả lãi với mức lãi suất là 0.83%/tháng, tính từ ngày mãn hụi 07/3/2016 âm lịch đến ngày xét xử sơ thẩm là 10/7/2018 (nhằm ngày 27/5/2018 âm lịch) tính tròn 27 tháng, thành tiền 1.300.000 đồng. Xét thấy: Trong quá trình giải quyết vụ án, nguyên đơn đã cung cấp bản chính giấy "Biên nhận ngày 22/4/2013" do bà B viết và ký tên khi bà A giao tiền hụi cho bà B để chứng minh việc bà B có tham gia góp hụi, hốt hụi và để chứng minh cho yêu cầu khởi kiện của bà A nên được xem là tài liệu, chứng cứ theo quy định Điều 91 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015; đối với bị đơn Hồ Thị B đã được Tòa án tống đạt, niêm yết hợp lệ các văn bản tố tụng để trình bày ý kiến về việc bà A khởi kiện cũng như tham dự phiên họp kiểm tra việc giao nộp, tiếp cận công khai chứng cứ và hòa giải, Quyết định đưa vụ án ra xét xử, Quyết định hoãn phiên tòa nhưng bà vẫn vắng mặt không có lý do, xem như bị đơn Hồ Thị B đã từ bỏ nghĩa vụ chứng minh và phải gánh chịu hậu quả pháp lý theo quy định pháp luật. Vì vậy, Hội đồng xét xử căn cứ vào các tài liệu, chứng cứ do nguyên đơn cung cấp trong hồ sơ vụ án đến tại thời điểm mở phiên tòa sơ thẩm để xét xử vụ án.

[4] Xét yêu cầu khởi kiện của bà A: Hội đồng xét xử xét thấy, bà B và bà A tự nguyện thỏa thuận miệng với nhau về việc góp hụi, trong đó, bà A là chủ hụi, bà B là hụi viên nên thỏa thuận của các bên được xem là đã xác lập hợp đồng góp hụi, hợp đồng được xác lập trên cơ sở tự nguyện, bình đẳng không bên nào bị lừa dối hoặc bị ép buộc, không vi phạm điều cấm của pháp luật nên được xem là hợp đồng dân sự hợp pháp. Do đó làm phát sinh quyền và nghĩa vụ giữa các bên nên các bên phải có trách nhiệm thực hiện các thỏa thuận đã cam kết. Quá trình thực hiện hợp đồng bà B đã hốt hụi nhưng không đóng lại hụi chết là vi phạm nghĩa vụ của hụi viên theo quy định tại Điều 30 Nghị định số 144/2006/NĐ-CP ngày 27/11/2006 của Chính phủ quy định về hụi, họ, biêu, phường. Vì vậy, yêu cầu khởi kiện của bà A là có căn cứ pháp luật nên được Hội đồng xét xử chấp nhận, buộc bà B có trách nhiệm trả cho bà A số tiền hụi chết còn nợ là 29 kỳ, mỗi kỳ 200.000 đồng, thành tiền 5.800.000 đồng là phù hợp.

[5] Về yêu cầu tính lãi, xét thấy: bà A yêu cầu bà B phải trả lãi với mức lãi suất là 0.83%/tháng, tính từ ngày mãn hụi 07/3/2016 âm lịch cho đến ngày xét xử sơ thẩm là 10/7/2018 (nhằm ngày 27/5/2018 âm lịch) tính tròn 27 tháng, thành tiền 1.300.000 đồng. Yêu cầu này là phù hợp với quy định của pháp luật vì bà B đã vi phạm nghĩa vụ trả tiền nên phải trả lãi để đảm bảo quyền, lợi ích hợp pháp cho bà A. Mức lãi suất bà A yêu cầu 0.83%/tháng là phù hợp với quy định tại khoản 2 Điều 468 Bộ luật dân sự năm 2015. Do đó, Hội đồng xét xử chấp nhận yêu cầu tính lãi của bà A, buộc bà B có trách nhiệm trả cho bà A số tiền lãi 1.300.000 đồng.

[6] Về thời gian trả nợ: bà A yêu cầu bà B trả số tiền vốn 5.800.000 đồng và tiền lãi 1.300.000 đồng, trả một lần khi án có hiệu lực pháp luật. Xét thấy, bà B đã vi phạm nghĩa vụ của hụi viên và vi phạm thỏa thuận trả nợ trong giấy cam kết trả nợ do bà viết, hơn nữa số nợ này đã lâu, nếu để kéo dài sẽ thiệt thòi quyền, lợi ích hợp pháp của bà A. Do đó, Hội đồng xét xử chấp nhận yêu cầu của bà A, buộc bà B có nghĩa vụ trả số nợ trên làm một lần khi án có hiệu lực pháp luật.

[7] Về án phí dân sự sơ thẩm: do yêu cầu của nguyên đơn được chấp nhận toàn bộ nên bị đơn phải chịu toàn bộ án phí dân sự sơ thẩm theo quy định tại khoản 2 Điều 26 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về án phí, lệ phí Tòa án.