Bản án 180/2023/HNGĐ-ST — Tranh chấp về thay đổi người trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Tại đơn khởi kiện đề ngày 11/8/2022 và trong quá trình giải quyết vụ án, nguyên đơn ông Nguyễn Văn L trình bày:

Sau một thời gian tìm hiểu, ông Nguyễn Văn L và bà Nguyễn Thị Thúy H đã tự nguyện tiến đến hôn nhân, đăng ký kết hôn tại Ủy ban nhân dân thị trấn Cát Tiên, huyện Cát Tiên, tỉnh Lâm Đồng năm 2019. Trong thời gian chung sống, ông Nguyễn Văn L và bà Nguyễn Thị Thúy H có 01 con chung tên Nguyễn Thị Ngọc Tr, sinh ngày 19/12/2016.

Sau thời gian chung sống, hai vợ chồng phát sinh nhiều mâu thuẫn không thể giải quyết được nên vợ chồng đã ly hôn theo Quyết định công nhận thuận tình ly hôn và sự thỏa thuận của các đương sự số 828/2021/QĐST-HNGĐ ngày 23/11/2021 của Tòa án nhân dân quận Bình Tân, Thành phố Hồ Chí Minh. Theo quyết định này, Tòa án giao cháu Nguyễn Thị Ngọc Tr cho bà Nguyễn Thị Thúy H trực tiếp chăm sóc, nuôi dưỡng.

Tuy nhiên, một thời gian sau ông Nguyễn Văn L nhận thấy bà Nguyễn Thị Thúy H không còn đủ điều kiện trực tiếp nuôi dưỡng, chăm sóc cháu Trâm vì bà Hồng không có thu nhập và không có nơi ở ổn định, bà Hồng còn cản trở ông Lập trông nom chăm sóc con chung, liên tục thay đổi chỗ ở, số điện thoại. Do đó, ông Nguyễn Văn L khởi kiện yêu cầu Tòa án giải quyết cho ông Nguyễn Văn L được trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục cháu Nguyễn Thị Ngọc Tr.

Sau khi thụ lý vụ án, Tòa án đã tổ chức phiên họp kiểm tra việc giao nộp, tiếp cận, công khai chứng cứ và hòa giải nhưng chỉ có nguyên đơn ông Nguyễn Văn L có mặt theo triệu tập của Tòa án, bà Nguyễn Thị Thúy H vắng mặt không lý do và ông Nguyễn Văn L có đơn yêu cầu không tiếp tục tổ chức hòa giải nên vụ kiện không tiến hành hòa giải được. Vì vậy, vụ án được đưa ra xét xử theo quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự để Hội đồng xét xử xem xét quyết định.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Hóc Môn phát biểu quan điểm:

Về thủ tục tố tụng dân sự: Trong quá trình giải quyết vụ án, Tòa án đã tiến hành đầy đủ các thủ tục tố tụng dân sự theo quy định pháp luật. Tại phiên tòa, Thẩm phán, Hội đồng xét xử áp dụng, tuân thủ đúng trình tự thủ tục tố tụng theo quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự.

Về nội dung: Đề nghị Hội đồng xét xử chấp nhận toàn bộ yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÕA ÁN:

Sau khi nghiên cứu tài liệu chứng cứ có trong hồ sơ vụ án được thẩm tra tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định:

[1] Về quan hệ tranh chấp: Quan hệ tranh chấp giữa ông Nguyễn Văn L và bà Nguyễn Thị Thúy H là tranh chấp hôn nhân và gia đình về việc “Tranh chấp thay đổi người trực tiếp người nuôi con sau khi ly hôn” được quy định tại khoản 3 Điều 28 Bộ luật Tố tụng dân sự nên thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án; bị đơn cư trú tại xã Đông Thạnh, huyện Hóc Môn, Thành phố Hồ Chí Minh nên Tòa án có thẩm quyền giải quyết là Tòa án nhân dân huyện Hóc Môn, Thành phố Hồ Chí Minh theo quy định tại điểm a khoản 1 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự.

[2] Về thủ tục tố tụng: Tòa án đã tống đạt hợp lệ Thông báo thụ lý vụ án; niêm yết Quyết định đưa vụ án ra xét xử, Quyết định hoãn phiên tòa nhưng bà Nguyễn Thị Thúy H vắng mặt không lý do. Vì vậy, Tòa án tiến hành xét xử vắng mặt bị đơn theo quy định tại điểm b khoản 2 Điều 227 Bộ luật Tố tụng dân sự.

[3] Việc xem xét đánh giá chứng cứ: Trong quá trình tố tụng, bị đơn không đến Tòa án để trình bày ý kiến đối với yêu cầu của nguyên đơn. Như vậy, bị đơn đã từ bỏ quyền chứng minh của mình theo quy định tại Điều 91 Bộ luật Tố tụng dân sự nên Hội đồng xét xử chỉ xem xét yêu cầu của nguyên đơn dựa trên cơ sở các tài liệu, chứng cứ do nguyên đơn cung cấp theo quy định của pháp luật. Kèm theo đơn khởi kiện, ông Nguyễn Văn L cung cấp tài liệu chứng minh có việc làm, mức thu nhập 15.000.000 đồng/tháng và có nơi ở ổn định;

[4] Xét yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn: Ông Nguyễn Văn L và bà Nguyễn Thị Thúy H đã ly hôn và giao con chung là cháu Nguyễn Thị Ngọc Tr, sinh ngày 19/12/2016 cho bà Nguyễn Thị Thúy H trực tiếp chăm sóc, nuôi dưỡng theo Quyết định công nhận thuận tình ly hôn và sự thỏa thuận của các đương sự số 828/2021/QĐST-HNGĐ ngày 23/11/2021 của Tòa án nhân dân quận Bình Tân, Thành phố Hồ Chí Minh. Tuy nhiên, ông Nguyễn Văn L nhận thấy bà Nguyễn Thị Thúy H không đủ điều kiện nuôi dưỡng, chăm sóc con chung vì bà Hồng không có nơi ở ổn định, liên tục thay đổi chỗ ở, số điện thoại và cản trở ông Lập trông nom, chăm sóc con chung. Tại phiên tòa, ông Nguyễn Văn L xác định sau khi tòa án thông báo thụ lý vụ án, bà Nguyễn Thị Thúy H đã rời khỏi nơi cư trú đi Kiên Giang sinh sống, nên việc học tập của Ngọc Tr phải bỏ ngang và tình trạng sức khỏe của trẻ Nguyễn Thị Ngọc Tr không được đảm bảo, do không được mẹ chăm sóc chu đáo. Từ đó, đầu năm 2023 ông Nguyễn Văn L đến Kiên Giang đưa trẻ Nguyễn Thị Ngọc Tr về Thành phố Hồ Chí Minh chăm sóc, nuôi dưỡng đến nay. Do đó, ông Nguyễn Văn L yêu cầu Hội đồng xét xử xem xét cho ông L được trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục cháu Nguyễn Thị Ngọc Tr.

[5] Ngoài ra, tại phiên tòa cháu Nguyễn Thị Ngọc Tr có nguyện vọng được tiếp tục sinh sống với ông Nguyễn Văn L, không đồng ý sinh sống với bà Nguyễn Thị Thúy H.

[6] Điều 84 Luật Hôn nhân và gia đình quy định: Thay đổi người trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn

“1. Trong trường hợp có yêu cầu của cha, mẹ hoặc cá nhân, tổ chức được quy định tại khoản 5 Điều này, Tòa án có thể quyết định việc thay đổi người trực tiếp nuôi con.

2. Việc thay đổi người trực tiếp nuôi con được giải quyết khi có một trong các căn cứ sau đây:

a) Cha, mẹ có thỏa thuận về việc thay đổi người trực tiếp nuôi con phù hợp với lợi ích của con;

b) Người trực tiếp nuôi con không còn đủ điều kiện trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con.

3. Việc thay đổi người trực tiếp nuôi con phải xem xét nguyện vọng của con từ đủ 07 tuổi trở lên”.

[7] Áp dụng điều luật được viện dẫn nêu trên và lời trình bày của nguyên đơn cho thấy, hiện nay bà Nguyễn Thị Thúy H không đủ điều kiện trực tiếp chăm sóc, nuôi dưỡng và giáo dục con chung. Trong khi, ông Nguyễn Văn L có đủ điều kiện tốt nhất để trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con chung và việc này phù hợp với tâm tư, nguyện vọng của trẻ Nguyễn Thị Ngọc Tr được trình bày tại phiên tòa. Do đó, yêu cầu khởi kiện của ông Nguyễn Văn L là có căn cứ nên được Hội đồng xét xử chấp nhận. Ghi nhận ý kiến ông L không yêu cầu bà H cấp dưỡng nuôi con.

[8] Ý kiến đề nghị Hội đồng xét xử chấp nhận toàn bộ yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn của Kiểm sát viên là phù hợp với các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án, nên được Hội đồng xét xử chấp nhận.

[9] Về án phí: Án phí hôn nhân và gia đình sơ thẩm nguyên đơn phải chịu theo quy định của pháp luật.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ vào các khoản 3 Điều 28, Điều 35, Điều 39, Điều 48, Điều 147, Điều 203, Điều 227, Điều 235, Điều 264, Điều 266 và Điều 267 Bộ luật Tố tụng dân sự;

Căn cứ vào các Điều 81, Điều 82, Điều 83, Điều 84 Luật Hôn nhân và gia đình;

Căn cứ Nghị quyết số: 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án;

1. Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của ông Nguyễn Văn L về việc thay đổi người trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn.

2. Giao cháu Nguyễn Thị Ngọc Tr, sinh ngày 19/12/2016 cho ông Nguyễn Văn L trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục cho đến khi cháu Trâm trưởng thành đủ 18 tuổi. Tạm hoãn việc cấp dưỡng nuôi con đối với bà Nguyễn Thị Thúy H cho đến khi có yêu cầu của ông Nguyễn Văn L.

Vì lợi ích của con chung, bên không trực tiếp nuôi con có quyền thăm nom, chăm sóc, giáo dục con chung, không ai được cản trở hoặc gây ảnh hưởng đến quyền này. Khi cần thiết có quyền yêu cầu Tòa án giải quyết thay đổi người nuôi con hoặc mức cấp dưỡng nuôi con.

3. Về án phí:

Án phí hôn nhân và gia đình sơ thẩm ông Nguyễn Văn L phải chịu 300.000 đồng (ba trăm nghìn đồng). Ngày 04/10/2022, ông Nguyễn Văn L đã nộp tiền tạm ứng án phí 300.000 đồng (ba trăm nghìn đồng) theo biên lai thu tiền số AA/2022/0014935 của Chi cục Thi hành án dân sự huyện Hóc Môn được đối trừ.

Nguyên đơn có mặt tại phiên tòa có quyền kháng cáo trong thời hạn 15 ngày kể, từ ngày tuyên án. Bị đơn vắng mặt tại phiên tòa có quyền kháng cáo trong hạn 15 ngày, kể từ ngày nhận được bản án hoặc kể từ ngày bản án được niêm yết theo quy định của pháp luật.

Trường hợp bản án được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật Thi hành án dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các Điều 6, 7, 7a, 7b và 9 Luật Thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được quy định tại Điều 30 Luật Thi hành án dân sự.

TM. HỘI ĐỒNG XÉT XỬ SƠ THẨM