Bản án 17/2025/HSST — Hình sự

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo các tài liệu trong hồ sơ vụ án và diễn biến tại phiên tòa, nội dung vụ án được tóm tắt như sau:

Ngày 20/04/2006, Ban quản lý rừng Bảo L đã lập hợp đồng khoán trồng rừng và quản lý bảo vệ rừng hưởng lợi theo Q định 178/QĐ-TTg ngày 12/11/2001 của Thủ tướng Chính Phủ và bàn giao hiện trường đất giao khoán tại tiểu khu 491, xã Lộc Nam cho 07 hộ dân nhận khoán gồm K' C, Đỗ Viết Tĩnh, Nguyễn Thị H, Lê Đ, Nguyễn Thị T, Ka P, Đỗ Quang T. Tại điểm c khoản 01 điều 2 của các hợp đồng giao khoán nêu trách nhiệm của Bên giao khoán (Ban quản lý rừng phòng hộ ĐamB) phải “xây dựng các phương án ăn Ca sản phẩm theo quy định hiện hành của Nhà nước”. Cụ thể, theo quy định của Q định số 178/2001/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ về quyền lợi, nghĩa vụ của hộ gia đình, cá nhân được giao, được thuê, nhận khoán rừng và đất lâm nghiệp và Văn bản số 2354/UB ngày 30/5/2005 của UBND tỉnh Lâm Đồng về Phương án khoán rừng và đất lâm nghiệp cho hộ gia đình cá nhân có sự tham gia của cộng đồng để hưởng lợi từ rừng theo Q định số 178/2001/QĐ-TTg thì Ban quản lý rừng phòng hộ ĐamB phải thu phần hưởng lợi 5% đối với sản lượng gỗ trồng khi khai thác. Tuy nhiên, thực tế diện tích đất giao khoán không được giao cho 07 hộ dân trên mà được giao lại cho ông Nguyễn Duy M, sinh N 1964, NKTT: 29 Tô Hiệu, phường Lộc S, T phố Bảo Lộc là giám đốc Công ty TNHH Phương M. Sau khi nhận được hiện trường đất giao khoán, ông M lại hợp tác với ông Trần Vĩ Đường, sinh N 1956 (đã chết vào N 2018) để ông Đường trồng keo trên diện tích đất giao khoán này. Đến N 2014, ông Trần Vĩ Đường giao lại cho bà San Kim C, sinh N 1982, NKTT: Số 22 Bùi Thị Xuân, thị trấn Liên Nghĩa, huyện Đức Trọng, tỉnh Lâm Đồng (con dâu của ông Đường) diện tích đất giao khoán trên để đầu tư, quản lý. Hằng N, Ban quản lý rừng phòng hộ ĐamB có kiểm tra ghi nhận việc trồng keo trên diện tích đất này.

Vào tháng 11/2016, bà San Kim C bán lại toàn bộ số cây keo đang trồng trên diện tích giao khoán hưởng lợi theo Q định số 178/2001/QĐ-TTg trên cho ông Đoàn Hải S, sinh N 1976, NKTT: Số 04 Mê Linh, phường Phước Tiến, T phố Nha Trang, tỉnh Khánh Hòa, diện tích hai bên thống nhất là khoảng 45 héc ta với giá 4.500.000.000 đồng, việc khai thác bắt đầu từ N 2017 và kết thúc vào N 2018.

Nguyễn Văn N lúc này là Trưởng ban của Ban quản lý rừng phòng hộ ĐamB, sau khi nhận được đơn về việc khai thác keo trên diện tích giao khoán hưởng lợi theo Q định số 178/2001/QĐ-TTg đã bút phê vào đơn khai thác của các hộ dân với nội dung “- TB. A B; - PKT (lưu gốc); - Trạm Nam T (theo dõi)”. Đường Hòa B lúc này là Phó trưởng ban của Ban quản lý rừng phòng hộ ĐamB, được phân công lãnh đạo quản lý trực tiếp đối với việc giao khoán đất lâm nghiệp để trồng rừng và quản lý bảo vệ rừng hưởng lợi theo Q định 178/QĐ –TTg tại tiểu khu 491 thuộc thôn 05, xã Lộc Nam, có trách nhiệm thường xuyên theo dõi, giám sát, kiểm tra, chỉ đạo cấp dưới, tham mưu cho cấp trên trong việc quản lý khu vực đất giao khoán biết việc khai thác keo trên diện tích giao khoán hưởng lợi theo Q định số 178/2001/QĐ-TTg nhưng không chỉ đạo cấp dưới và không tham mưu cho Nguyễn Văn N để tiến hành thu tiền hưởng lợi theo quy định. Nguyễn M T lúc này là người giữ chức vụ Trưởng Phòng kỹ thuật của Ban quản lý rừng phòng hộ ĐamB. Tại Q định số 05/QĐ-BQLR ngày 24/02/2016 của Ban quản lý rừng phòng hộ ĐamB quy định chức năng của phòng là “tham mưu cho lãnh đạo Ban và thực hiện nhiệm vụ kỹ thuật và quản lý bảo vệ rừng, phòng cháy, chữa cháy rừng và nhiệm vụ liên quan khác. Tại Biên bản họp phân công nhiệm vụ tháng 02/2017 và T báo về việc phân công nhiệm vụ ngày 03/4/2017 xác định nhiệm vụ của Nguyễn M T là phụ trách chung và trực tiếp theo dõi địa bàn các trạm Nam T (Lộc Nam và Lộc T) trong công tác giao khoán hưởng lợi của Chính phủ tuy nhiên không tham mưu cho lãnh đạo về việc tiến hành thu hưởng lợi từ việc khai thác keo của bà San Kim C. Nguyễn Văn N, Đường Hòa B và Nguyễn M T đều có trách nhiệm trong việc thu hưởng lợi theo Nghị định số 178. Tuy nhiên, Nguyễn Văn N, Đường Hòa B đã không chỉ đạo, Nguyễn M T đã không tham mưu thu phần hưởng lợi 5% đối với sản lượng keo khai thác, tương ứng với số tiền 225.000.000 đồng để nộp về Ban quản lý rừng phòng hộ ĐamB gây thiệt hại 225.000.000 đồng.

Tại văn bản số 2825/SNN – KL ngày 29/11/2022 của Sở Nông Nghiệp và phát triển nông thôn tỉnh Lâm Đồng xác định:

“Căn cứ điểm d khoản 6 Mục III Phần II Phương án đính kèm Văn bản số 2354/UB ngày 30/5/2005 của UBND tỉnh Lâm Đồng về việc phương án khoản rừng và đất lâm nghiệp cho hộ gia đình, cá nhân có sự tham gia của cộng đồng để hưởng lợi theo Q định số 178/2001/QĐ-TTg, quy định đối với nhận khoán trồng, chăm sóc và bảo vệ rừng sản xuất: “Khi rừng đạt tiêu chuẩn khai thác, bên nhận khoán thống nhất với bên giao khoán về thời điểm và phương thức khai thác:

+ Nếu nhận khoản rừng đã trồng bằng vốn Nhà nước: giá trị lâm sản khai thác sau khi C trả các C phí thiết kế, khai thác và nộp thuế, được phân Ca như sau: cứ mỗi N nhận khoán, bên nhận khoán được hưởng 2%, cộng đồng được hưởng 1%, số còn lại nộp bên giao khoán.

+ Nếu nhận khoán đất trống để tự bỏ vốn đầu tư toàn bộ từ khâu trồng, chăm sóc, bảo vệ rừng trồng: Bên nhận khoán được hưởng 95% giá trị sản phẩm sau khi nộp thuế, C trả các C phí, cộng đồng hưởng 2%, bên giao khoán hưởng 3%."

Khoản 4 Điều 20 Q định số 178/2001/QĐ-TTg ngày 12/11/2001 của Thủ tướng Chính phủ về quyền hưởng lợi, nghĩa vụ của hộ gia đình, cá nhân được giao, được thuê, nhận khoán rừng và đất lâm nghiệp; quy định “khi rừng đạt tiêu chuẩn khai thác, Hộ gia đình, cá nhân nhận khoán thống nhất với Bên giao khoán thời điểm và phương thức khai thác:

+ Giá trị lâm sản khai thác sau khi nộp thuế được phân Ca như sau: Hộ gia đình, cá nhân nhận khoán được hưởng từ 2 - 2,5% cho mỗi N nhận khoán bảo vệ rừng; phần còn lại nộp Bên giao khoán.

+ Nếu hộ gia đình, cá nhân tự bỏ vốn để trồng, chăm sóc, bảo vệ thì được hưởng 95% giá trị sản phẩm khai thác sau khi nộp thuế, phần còn lại nộp Bên giao khoán.

+ Nếu Hộ gia đình, cá nhân nhận khoán cùng đầu tư với Bên giao khoán thì phân phối theo tỷ lệ góp vốn và ngày công lao động của mỗi bên quy T tiền."

Ngoài ra, tại thời điểm N 2017-2018 việc khai thác rừng này thực hiện theo quy định tại Điều 6 T tư số 21/2016/TT-BNNPTNT ngày 28/6/2016 của Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, quy định về khai thác chính và tận dụng, tận thu lâm sản (sửa đổi, bổ sung tại T tư số 17/2017/TT-BNNPTNT ngày 11/9/2017).

Tại Bản kết luận giám định số 265/KL – KTHS ngày 14/4/2023 của Phòng kỹ thuật hình sự Công an tỉnh Lâm Đồng kết luận các chữ ký và chữ viết trong 06 bản kê lâm sản với nội dung “phòng kỹ thuật theo dõi việc khai thác” là của ông Nguyễn Văn N.

Tại phiên tòa: Các bị cáo khai nhận toàn bộ hành vi phạm tội như nội dung bản cáo trạng, không thắc mắc, không khiếu nại hay tranh luận gì.

Cáo trạng 114/CT-VKSBL ngày 20/11/2024 của Viện kiểm sát nhân dân huyện Bảo L, tỉnh Lâm Đồng truy tố bị cáo Nguyễn Văn N, Đường Hòa B, Nguyễn M T về tội “Thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng” quy định tại điểm d khoản 1 Điều 360 Bộ luật Hình sự.

- Đề nghị Hội đồng xét xử: Áp dụng điểm d khoản 1 Điều 360 Bộ luật Hình sự; điểm b, s khoản 1, khoản 2 Điều 51; Điều 36 Bộ luật hình sự.

Xử phạt bị cáo Nguyễn Văn N từ 12 đến 15 tháng cải tạo không giam giữ

Xử phạt bị cáo Đường Hòa B từ 09 đến 12 tháng cải tạo không giam giữ

Xử phạt bị cáo Nguyễn M T từ 06 đến 09 tháng cải tạo không giam giữ

Về hình phạt bổ sung: không

- Về trách nhiệm dân sự: đề nghị trả cho Ban quản lý rừng phòng hộ ĐamB

số tiền 225.000.000 đồng mà các bị cáo đã nộp bồi thường theo quy định của pháp luật.

- Về xử lý vật chứng: Đối với 07 tập phương án giao khoán trồng rừng hưởng lợi theo Q định số 178/2001/QĐ-TTg tại thôn 5, xã Lộc Nam, huyện Bảo L, tỉnh Lâm Đồng; Các biên bản kiểm tra hiện trường, biên bản làm việc, biên bản kết thúc đối với việc giao khoán đất lâm nghiệp để trồng rừng và quản lý bảo vệ rừng hưởng lợi theo Q định 178/QĐ –TTg tại tiểu khu 491 thuộc thôn 05, xã Lộc Nam và hồ sơ giao khoán trồng rừng, quản lý bảo vệ rừng theo Nghị định 168/2016/NĐ- CP cho bà Nguyễn Thị H là tài liệu, chứng cứ đề nghị lưu theo hồ sơ vụ án.

- Về án phí: đề nghị buộc các bị cáo phải chịu án phí HSST theo quy định của pháp luật.

Các bị cáo nói lời sau cùng: bị cáo N, B đề nghị Hội đồng xét xử xem xét giảm nhẹ hình phạt cho các bị cáo, bị cáo T đề nghị HĐXX miễn trách nhiệm hình sự cho bị cáo.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định như sau:

Nguyễn Văn N nguyên Trưởng ban quản lý rừng phòng hộ Đam B là người chịu trách nhiệm, lãnh đạo, điều hành ban quản lý rừng phòng hộ Đam B có trách nhiệm thực hiện các chức năng nhiệm vụ do Nhà nước quy định về quản lý và bảo vệ rừng, trong đó có việc quản lý chung đối với các diện tích giao khoán đất lâm nghiệp để trồng rừng và quản lý bảo vệ rừng theo Q định 178/QĐ-TTg ngày 12/11/2001 của Thủ tướng Chính Phủ, khi nhận được bảng kê lâm sản khai thác của 06 hộ dân nhận khoán vào tháng 11/2016. Bị cáo đã phân công phòng kỹ thuật và Trạm Nam T theo dõi việc khai thác và văn thư T báo cho bị cáo B biết và chỉ đạo, tuy nhiên bị cáo đã không phân công, chỉ đạo lập hồ sơ khai thác và thu hưởng lợi đối với giá trị lâm sản khai thác theo quy định. Bị cáo Đường Hòa B nguyên Phó Trưởng ban quản lý rừng phòng hộ Đam B quản lý trực tiếp đối với việc giao khoán đất lâm nghiệp để trồng rừng và quản lý bảo vệ rừng theo Q định 178/QĐ-TTg ngày 12/11/2001 của Thủ tướng Chính Phủ không phân công, chỉ đạo lập hồ sơ khai thác và thu hưởng lợi đối với giá trị lâm sản khai thác theo quy định. Bị cáo Nguyễn M T nguyên Trưởng phòng kỹ thuật ban quản lý rừng phòng hộ Đam B nhận được bảng kê lâm sản có bút phê của bị cáo N nội dung “Phòng kỹ thuật theo dõi việc khai thác”, là người trực tiếp kiểm tra hiện trường khai thác tại tiểu khu 491 N 2017 nhưng không tham mưu cho lãnh đạo Ban thu hưởng lợi 5% giá trị lâm sản bà San Kim C bán cho ông Đoàn Hải S trên diện tích giao khoán trồng rừng hưởng lợi theo Nghị định số 178 của Chính phủ gây thiệt hại số tiền 225.000.000 đồng.

Do vậy hành vi của bị cáo Nguyễn Văn N, Đường Hòa B, Nguyễn M T có đủ yếu tố cấu T tội “Thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng” quy định tại điểm d khoản 1 Điều 360 Bộ luật Hình sự.

Các bị cáo là người có đầy đủ năng lực chịu trách nhiệm hình sự, nhận thức được hành vi của mình là vi phạm pháp luật, song do thiếu trách nhiệm các bị cáo đã vi phạm pháp luật. Hành vi của các bị cáo xâm phạm trực tiếp đến hoạt động đúng đắn, B thường của Nhà nước về lĩnh vực quản lý và bảo vệ rừng, vụ án không có đồng phạm, do thiếu trách nhiệm của từng bị cáo đã gây thiệt hại cho Nhà nước, song cần xem xét đến vai trò của từng bị cáo, bị cáo N, B có vai trò ngang nhau là lãnh đạo cần nắm rõ các quy định của pháp luật để lãnh chỉ đạo công việc chuyên môn của mình, bị cáo T có vai trò thấp hơn bị cáo N và B. Do vậy cần phải xử lý các bị cáo tương ứng với hành vi phạm tội của các bị cáo để giáo dục các bị cáo và phòng ngừa chung cho xã hội ñoA vôùi loaïi toäi phaïm naøy.

Vì các lẽ trên,

Q ĐỊNH:

1. Tuyên bố bị cáo Nguyễn Văn N, Đường Hòa B, Nguyễn M T phạm tội “Thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng”.

Căn cứ điểm d khoản 1 khoản 4 Điều 360 Bộ luật hình sự; điểm b,s khoản 1 khoản 2 Điều 51; Điều 65 Bộ luật hình sự.

Xử phạt bị cáo Nguyễn Văn N 18(mười tám) tháng tù, cho hưởng án treo, thời gian thử thách 36 tháng tính từ ngày tuyên án 20/02/2025.

Xử phạt bị cáo Đường Hòa B 18(mười tám) tháng tù, cho hưởng án treo, thời gian thử thách 36 tháng tính từ ngày tuyên án 20/02/2025

Xử phạt bị cáo Nguyễn M T 15(mười lăm) tháng tù, cho hưởng án treo, thời gian thử thách 30 tháng tính từ ngày tuyên án 20/02/2025.

Giao bị cáo Nguyễn Văn N cho UBND thị trấn Lộc Thắng, huyện Bảo L, tỉnh Lâm Đồng, giao bị cáo Đường Hòa B cho UBND phường 01, T phố Bảo Lộc, tỉnh Lâm Đồng, giao bị cáo Nguyễn M T cho UBND xã Lộc Nam, huyện Bảo L, tỉnh Lâm Đồng để giám sát giáo dục trong thời gian thử thách. Gia đình người bị kết án có trách nhiệm phối hợp với chính quyền địa phương trong việc giám sát giáo dục người bị kết án. Trường hợp người bị kết án thay đổi nơi cư trú thì việc thi hành án thực hiện theo qui định của Luật thi hành án hình sự.

Trong thời gian thử thách, người được hưởng án treo cố ý vi phạm nghĩa vụ 02 lần trở lên thì Tòa án có thể Q định buộc người được hưởng án treo phải chấp hành hình phạt tù của bản án đã cho hưởng án treo.

2. Về hình phạt bổ sung: Cấm đảm nhiệm chức vụ liên quan đến công tác quản lý và bảo vệ rừng đối với các bị cáo Nguyễn Văn N, Đường Hòa B, Nguyễn M T trong thời hạn 02 N kể từ ngày bản án có hiệu lực pháp luật.

3. Về trách nhiệm dân sự: Căn cứ Điều 584, Điều 585, Điều 587 và Điều 589 Bộ luật dân sự; Điều 48 Bộ luật hình sự: Sung vào ngân sách nhà nước số tiền 225.000.000 đồng mà các bị cáo Nguyễn Văn N, Đường Hòa B, Nguyễn M T đã nộp tại tài khoản tạm gửi của C cục thi hành án dân sự huyện Bảo L ngày 03/8/2023.

4. Về xử lý vật chứng: Căn cứ Điều 106 Bộ luật tố tụng hình sự, Điều 47 Bộ

luật hình sự: Lưu theo hồ sơ vụ án đối với 07 tập phương án giao khoán trồng rừng hưởng lợi theo Q định số 178/2001/QĐ-TTg tại thôn 5, xã Lộc Nam, huyện Bảo L, tỉnh Lâm Đồng; Các biên bản kiểm tra hiện trường, biên bản làm việc, biên bản kết thúc đối với việc giao khoán đất lâm nghiệp để trồng rừng và quản lý bảo vệ rừng hưởng lợi theo Q định 178/QĐ –TTg tại tiểu khu 491 thuộc thôn 05, xã Lộc Nam và hồ sơ giao khoán trồng rừng, quản lý bảo vệ rừng theo Nghị định 168/2016/NĐ-CP cho bà Nguyễn Thị H.

5. Về án phí, lệ phí Tòa án: căn cứ khoản 2 Điều 136 Bộ luật tố tụng hình sự, Nghị Q 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về án phí lệ phí Tòa án. Buộc bị cáo Nguyễn Văn N, Đường Hòa B, Nguyễn M T mỗi bị cáo phải nộp 200.000đ án phí HSST.

6. Về quyền kháng cáo: bị cáo, bị đơn dân sự, Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đến vụ án có mặt tại phiên tòa được quyền kháng cáo bản án trong hạn 15 ngày, kể từ ngày 20/02/2025 để yêu cầu Tòa án nhân dân tỉnh Lâm Đồng xét xử phúc thẩm.

Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan vắng mặt tại phiên tòa được quyền kháng cáo bản án trong hạn 15 ngày, kể từ ngày nhận được bản án hoặc kể từ ngày bản án được niêm yết theo quy định của pháp luật để yêu cầu Tòa án nhân dân tỉnh Lâm Đồng xét xử phúc thẩm.

(Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan chỉ được kháng cáo phần có liên quan ).

“Trường hợp bản án, Q định được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật Thi hành án dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các Điều 6; Điều 7, 7a, 7b và Điều 9 Luật thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 Luật Thi hành án dân sự.”.

TM. HỘI ĐỒNG XÉT XỬ SƠ THẨM