Bản án 17/2023/HSST — Hình sự

NỘI DUNG VỤ ÁN:

1. Theo các tài liệu có trong hồ sơ vụ án và diễn biến tại phiên tòa, nội dung vụ án được tóm tắt như sau:

Vào khoảng tháng 9/2020, trong khi chơi Game Gunny Mobile Online thì anh Lý Văn Đ thấy có 01 tài khoản Game có giới tính là nữ (thực chất chủ tài khoản này là Vũ Mạnh H) nên đã chủ động vào nhắn tin rồi xin số điện thoại để kết bạn Zalo. Sau khi kết bạn Zalo với H thì Đ vào nhắn tin hỏi thăm tên, thì H giới thiệu tên là “Lãnh Thị Thu Hiền”, là nữ giới, năm nay 20 tuổi, đang là sinh viên Đại học tại thành phố Hồ Chí Minh, Đ tin là thật và tiếp tục nhắn tin nói chuyện với “Hiền”. Sau khi nhắn tin qua lại một thời gian, Đ xin hình của “Hiền” để xem thì H lên mạng tìm hình con gái trẻ, đẹp tải về rồi gửi qua Zalo cho Đạt, Đ thấy hình “Hiền” xinh xắn và tin đó là thật nên tiếp tục nhắn tin với “Hiền” (thực chất là H), được một thời gian thì Đ chủ động tán tỉnh, yêu đương và muốn “Hiền” làm người yêu của mình thì H đồng ý.

Trong thời gian giả là nữ giới với tên Lãnh Thị Thu Hiền và nhận lời yêu Đ, để có tiền tiêu xài cá nhân, từ ngày 05/10/2020 đến ngày 07/3/2022, H đưa ra thông tin không có thật như đang nợ tiền người khác và nhờ Đ trả hộ, nói Đ góp tiền mua điện thoại để tặng mẹ của “Hiền” để lấy lòng tin, nói Đ chuyển tiền để thuê “Hiền” thuê phòng cho Đ ở dịp tết về chơi thăm gia đình “Hiền”, giả vờ muốn lấy Đ và đưa ra thông tin giả là mình đang có một khoản tiền tiết kiệm, Hiền muốn mua xe ô tô cũ cho Đ để về ra mắt bố mẹ nhưng còn thiếu một ít và nói Đ góp tiền mua xe ô tô; đưa ra thông tin về việc “Hiền” cùng mẹ chuẩn bị xuất cảnh sang Mỹ định cư để thuận tiện cho việc kinh doanh của gia đình. Để tạo thêm niềm tin cho anh Đ, H lên Facebook tạo tài khoản tên Hương Dung rồi vừa đóng vai “Hiền” vừa đóng vai mẹ của “Hiền” là Hương Dung nhắn tin Facebook, Zalo cho Đ và rủ anh Đ đi cùng thì anh Đ đồng ý. Sau khi anh Đ đồng ý, H đề nghị Đ gửi thông tin cá nhân như Sổ hộ khẩu, Chứng minh nhân dân kèm theo số tiền 40.000.000 đồng để “Hiền” làm Hộ chiếu, xin Visa đi Mỹ; đưa ra thông tin tết nguyên đán 2022 sẽ vào Gia Lai thăm gia đình Đ và nói Đ gửi tiền vé máy bay, sau khi nhận tiền thì lại nói là bị mắc Covid 19 nên không vào được; H còn lên mạng tải mẫu giấy đăng ký kết hôn về rồi chỉnh sửa thành thông tin đăng ký kết hôn giữa anh Lý Văn Đ và Lãnh Thị Thu Hiền rồi ra tiệm Photocoppy in màu gửi cho anh Đ kèm theo sổ tiết kiệm của Nguyễn Thị D (mẹ H) để Đ đưa cho người nhà xem tin là Hiền và Đ đã đăng ký kết hôn nên có thể đi Mỹ được với nhau; nhắn tin cho Đ nói đã làm xong thủ tục đi Mỹ cho Đ và muốn Đ chuyển số tiền 30.000.000 đồng để mua vé máy bay... Đ tin tưởng “Hiền” là thật nên đã nhiều lần chuyển vào các tài khoản yêu cầu của H số tiền từ 30.000 đồng đến 40.000.000 đồng gồm:

Chuyển 49.007.500 đồng vào tài khoản ngân hàng VCB số 0011004443061 của Nguyễn Thị Anh T là bạn gái của Hùng.

Chuyển 21.000.000 đồng vào tài khoản ngân hàng VCB số 0341006962057 của Vũ Thị Kiều L là chị gái của Hùng.

Chuyển 21.500.000 đồng vào tài khoản ngân hàng VCB số 0341006946127 của Nguyễn Thị D là mẹ của H.

Chuyển 101.446.332 đồng vào tài khoản ngân hàng Agribank số 2307281000983 và tài khoản ngân hàng MB số 0346038007 của H.

Tổng cộng số tiền Đ đã chuyển cho H 191.953.832 đồng. Sau khi nhận được tiền, H đã rút tiền mặt ra chi tiêu cá nhân. Sau đó H trong vai “Hiền” nhắn tin báo với Đ là mình đi Mỹ trước, “Hiền” sẽ xóa tài khoản zalo này, sang đến Mỹ, “Hiền” sẽ liên lạc lại với Đạt. Sau đó Hiền xóa zalo và cắt liên lạc với Đ.

Đến tháng 4/2022, H khai có ý định mua xe ô tô trả để cho thuê xe tự lái, tuy nhiên do nợ xấu nên không đứng tên mua được. Cũng thời gian này, Đ gọi vào số điện thoại 0346038007 để liên lạc với “Hiền”, thời điểm này H vẫn đang sử dụng số điện thoại này nhưng đã xóa tài khoản zalo và không nghe máy. Do nảy sinh ý định dụ dỗ anh Đ đứng tên mua xe trả góp cho mình nên H nhắn tin cho anh Đ và nói mình tên “Diễm” là em họ “Hiền”, “Hiền” đã đi Mỹ rồi và cho “Diễm” số điện thoại này để sử dụng. Sau đó H mượn số điện thoại của Vũ Thị Kiều L là chị gái H tạo ra Zalo tên Diễm và chủ động kết bạn với Zalo Đ. H nhắn tin hỏi Đ có đi Mỹ không, nếu đi thì ra Hà Nội gặp Diễm để làm thủ tục. Đ tin là thật nên đã đón xe ô tô khách ra Hà Nội, khi đến Hà Nội thì H chủ động ra gặp Đ và giới thiệu mình tên là “Hưng” là anh trai của “Diễm”, Diễm bận nên không đến được. H muốn mua xe ô tô mới bằng hình thức trả góp nhưng không muốn đứng tên nên đã đưa ra thông tin: Nếu Đ muốn đi Mỹ theo Hiền thì phải có tài sản bảo đảm là xe ô tô riêng, nếu Đ đồng ý H sẽ đứng ra mua cho Đ một chiếc xe ô tô Nissan mới, Đ chỉ cần đưa thông tin cá nhân cho “Hưng” là được, việc làm thủ tục mua xe và thanh toán “Hưng” sẽ lo hết. Khi nào có đăng ký xe đứng tên của Đ là Đ đi Mỹ được. Tin là thật, Đ đã đồng ý và đưa thông tin cá nhân cho H để H đăng ký mua xe ô tô. Sau đó, H còn dùng thủ đoạn gian dối để anh Đ điền thông tin cá nhân của mình và ký khống vào mẫu giấy hợp đồng vay tiền do H chuẩn bị, sau đó H đã điền thông tin bên cho vay là Vũ Mạnh H và số tiền số tiền cho vay mượn là 500.000.000 đồng vào mục số tiền vay và giữ hợp đồng vay này cho đến khi bị bắt. Thỏa thuận xong, anh Đ về Gia Lai chờ gọi ra bấm biển số và nhận xe. Đến ngày 08/5/2022, H đón xe ô tô khách vào Gia Lai rồi gọi Đ ra đón về nhà ở. Khi ở nhà Đ thì H liên hệ với anh Lê Ngọc H1 là nhân viên bán hàng của ô tô Nissan Gia Lai qua điện thoại, zalo để làm thủ tục đặt mua xe ô tô hiệu Nissan Almera CVT VL với giá tiền 626.600.000 đồng bằng hình thức trả góp. H đã chuyển khoản cho anh H1 tổng số tiền là: 135.200.000 đồng để đặt cọc mua xe, số tiền còn thiếu là 492.000.000 đồng, H nhờ anh H1 liên hệ Ngân hàng VP Bank Gia Lai cho vay để trả góp, thông tin mua xe và trả góp đều đứng tên anh Lý Văn Đ. Đến ngày 18/5/2022, anh H1 gọi Đ và H lên Pleiku để ký hợp đồng mua xe và ký hợp đồng vay vốn Ngân hàng VP Bank để trả góp. Khi ký hợp đồng trả góp anh Đ thấy bất thường vì trước đó H chỉ nói mua xe chứ không nói gì đến trả góp nên hỏi lại anh H1 thì được biết là xe trên mua trả góp nhưng anh Đ vẫn ký rồi đi về. Sau đó cả hai về lại huyện P chờ ngày lên nhận xe. Sau khi về nhà, anh Đ nghi ngờ “Hưng” nên kiểm tra giấy tờ tùy thân của “Hưng” thì biết người này tên là Vũ Mạnh H, nghi ngờ H đang dụ dỗ mình để chiếm đoạt tài sản nhưng chưa có căn cứ. Đến ngày 20/5/2022, H rủ Đ lên thành phố Pleiku chơi chờ nhận xe nhưng anh Đ không muốn đi nên nói người nhà không cho đi, H một mình đón xe khách lên thành phố P thuê nhà nghỉ chờ nhận xe. Đến ngày 23/5/2022, anh Đ liên hệ với anh H1 để hỏi rõ về việc H liên hệ với anh H1 để mua xe trả góp, anh Đ nghi ngờ H đang dùng thủ đoạn gian dối để lừa mình đứng tên mua xe trả góp rồi chiếm đoạt nên cùng anh Hiệu đến Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Gia Lai trình báo vụ việc. Cơ quan điều tra đã mời H về trụ sở làm việc, H biết hành vi của mình đã bị anh Đ tố cáo nên đã xin đầu thú.

*Về dân sự trong vụ án:

Trong quá trình điều tra, bị can H tác động gia đình bồi thường cho anh Lý Văn Đ 80.000.000 đồng, anh Đ yêu cầu bị can H tiếp tục phải bồi thường cho mình số tiền còn lại đồng thời có đơn xin giảm nhẹ hình phạt cho bị can H.

Ngoài các nội dung trên, trong tháng 02/2022, Vũ Mạnh H có gửi tặng cho Lý Văn Đ xe mô tô biển số 93A1-001 hiệu KENGO không có giấy tờ, ngày 31/5/2022, anh Lý Văn Đ đã giao nộp lại chiếc xe trên cho Cơ quan điều tra. H khai: Vào khoảng giữa năm 2020, H mua lại chiếc xe mô tô nói trên tại một tiệm mua bán xe mô tô cũ (không rõ địa chỉ) ở thành phố Hà Nội với giá khoảng 70 đến 80 triệu đồng, khi mua bán chỉ làm giấy tờ mua bán viết tay, trong qúa trình sử dụng H đã làm mất giấy tờ mua bán và đăng ký xe, đến đầu năm 2022, H không sử dụng đến xe nữa nên gửi cho anh Đ để tặng, cho anh Đ.

Qua điều tra xác định: Chiếc xe mô tô nêu trên là của anh Võ Từ Trường H2 ở ấp T, thị trấn T, huyện B, tỉnh Bình Phước. Ngày 24/12/2018, anh H2 thì bán lại cho Vũ Quốc T1 ở ấp S, xã T, huyện B, Bình Phước. Khi mua bán hai bên có làm giấy mua bán viết tay, T1 sử dụng xe đến khoảng cuối năm 2019 thì đem cầm đồ cho anh Điền Văn B làm nghề sửa chữa xe mô tô và cầm đồ tại ấp ấp T, thị trấn T, huyện B, tỉnh Bình Phước để vay số tiền 35.000.000 đồng. Do không thấy người cầm đồ quay lại chuộc xe và đã quá hạn cầm đồ nên anh B đã bán chiếc xe đó cho người khác không rõ tên địa chỉ. Hiện không có căn cứ để xác định xe mô tô trên thuộc quyền sở hữu của Vũ Mạnh H, Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Gia Lai đã ra Thông báo truy tìm chủ sở hữu số 1712/TB-CSHS ngày 05/12/2022 nhưng chưa có kết quả, khi nào có kết quả sẽ đề nghị xử lý sau.

Tại cáo trạng số 22/CT-VKSGL-P1 ngày 13/01/2023 của Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Gia Lai truy tố bị cáo Vũ Mạnh H về tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản” theo điểm c khoản 2 Điều 174 Bộ luật Hình sự.

2. Diễn biến tại phiên tòa:

Bị cáo Vũ Mạnh H khai nhận hành vi phạm tội như nội dung bản cáo trạng. Bị cáo khai do thấy hối hận về hành vi phạm tội của mình nên đã tác động gia đình trả lại tiền cho bị hại. Lời nói sau cùng bị cáo xin Hội đồng xét xử giảm nhẹ hình phạt.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Gia Lai giữ nguyên quan điểm truy tố, đề nghị Hội đồng xét xử:

- Tuyên bố bị cáo Vũ Mạnh H phạm tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản”

Áp dụng điểm c khoản 2 Điều 174, điểm b, s khoản 1, khoản 2 Điều 51, điểm g khoản 1 Điều 52, Điều 38 của Bộ luật Hình sự,

Xử phạt bị cáo Vũ Mạnh H mức án từ 24 tháng đến 30 tháng tù. Thời hạn chấp hành hình phạt tù tính từ ngày 24/5/2022.

- Về vật chứng: Tịch thu sung ngân sách: 01 (một) điện thoại di động nhãn hiệu Oppo A3s, màu đỏ, Imei 1: 866269040340717, Imei 2: 866269040340709 và 01 (một) điện thoại di động nhãn hiệu Oppo A37fw, màu vàng đồng, Imei 1: 866346037905452, Imei 2: 866346037905445.

- Về án phí: Bị cáo phải chịu tiền án phí hình sự sơ thẩm.

Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan bà Nguyễn Thị D trình bày: Bị cáo tác động gia đình bồi thường số tiền 125.000.000 đồng cho bị hại anh Lý Văn Đ, bà tự nguyện bồi thường và không yêu cầu gì. Đề nghị Hội đồng xét xử xem xét giảm nhẹ hình phạt cho bị cáo.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định như sau:

Thông qua mạng xã hội, anh Lý Văn Đ đã chủ động nhắn tin kết bạn và làm quen với Vũ Mạnh H, H giới thiệu mình là “Lãnh Thị Thu Hiền”, là nữ giới và đưa ra các thông tin khác để chứng minh làm cho anh Đ tin là thật nên ngỏ lời yêu Hùng. H đã lợi dụng tình cảm và sự tin tưởng của anh Đ để chiếm đoạt tài sản bằng cách nhiều lần đưa ra các thông tin không có thật để anh Đ chuyển tiền cho Hùng. Trong thời gian từ tháng 10/2020 đến tháng 3/2022, anh Đ đã nhiều lần chuyển tiền đến các số tài khoản khác nhau do H cung cấp với tổng số tiền 191.953.832 đồng, H rút tiền và tiêu xài. Khi anh Đ phát hiện việc bị H lừa thì anh Đ đã làm đơn tố cáo.

Do đó, Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Gia Lai đã truy tố bị cáo Vũ Mạnh H về tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản” theo điểm c khoản 2 Điều 174 của Bộ luật Hình sự là có căn cứ, đúng tội.

* Về tính chất, mức độ hành vi phạm tội: Hành vi phạm tội của bị cáo là nghiêm trọng, xâm phạm đến quyền sở hữu tài sản của người khác được pháp luật bảo vệ, gây ảnh hường xấu đến trật tự trị an.

* Về tình tiết giảm nhẹ: Sau khi bị phát hiện về hành vi phạm tội bị cáo đã ra đầu thú; thành khẩn khai báo; tác động gia đình bồi thường cho bị hại; bị hại có đơn bãi nại và xin giảm nhẹ hình phạt cho bị cáo; gia đình bị cáo có ông ngoại là người có công với cách mạng được trao tặng “Huân chương chiến sỹ giải phóng hạng ba” nên bị cáo được áp dụng tình tiết giảm nhẹ tại điểm b, s khoản 1, khoản 2 Điều 51 của Bộ luật Hình sự.

* Về tình tiết tăng nặng: Bị cáo nhiều lần thực hiện hành vi phạm tội nên bị áp dụng tình tiết tăng nặng “Phạm tội 02 lần trở lên” theo điểm g khoản 1 Điều 52 Bộ luật Hình sự.

* Về hình phạt: Xét bị cáo có nhân thân tốt, sau khi bị phát hiện đã ra đầu thú, tác động gia đình bồi thường xong cho bị hại cho thấy bị cáo biết ăn năn hối cải và tự nguyện sửa chữa bản thân, bị hại cũng xin giảm nhẹ hình phạt cho bị cáo. Do đó, Hội đồng xét xử thấy chỉ cần xử bị cáo mức án khởi điểm của khung hình phạt cũng đủ tác dụng giáo dục bị cáo và răn đe chung.

- Đối với việc H lừa dối để anh Đ ghi thông tin và ký khống vào Hợp đồng vay tiền sau đó H ghi bên cho vay là H và số tiền cho vay là 500.000.000 đồng. Tuy nhiên H chưa thực hiện hành vi chiếm đoạt số tiền này nên không có căn cứ xem xét trách nhiệm của Hùng.

- Đối với việc H lừa dối nói anh Lý Văn Đ đứng tên trên Hợp đồng mua xe ô tô trả góp và dứng tên vay ngân hàng VP Bank để trả góp tiền mua xe ô tô, sau khi vụ án bị phát hiện và biết việc H lừa mình đứng tên mua xe ô tô trả góp, anh Đ đã nhờ anh Lê Ngọc H1 là nhân viên của Đại lý xe Nissan tại Gia Lai tìm khách hàng khác mua lại xe ô tô nêu trên để thanh toán khoản vay với Ngân hàng nên không đề cập đến.

- Đối với Nguyễn Thị Anh T, Vũ Thị Kiều L, Nguyễn Thị D là những người được Vũ Mạnh H mượn tài khoản ngân hàng để nói Đ chuyển tiền sau đó H rút ra sử dụng. Các đương sự không biết H có hành vi gian dối chiếm đoạt tài sản của anh Lý Văn Đ và cũng không sử dụng số tiền này. Do đó không có căn cứ xác định các đương sự đồng phạm với bị can H cũng như không có hành vi không tố giác tội phạm.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

1. Về tội danh: Tuyên bố bị cáo Vũ Mạnh H phạm tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản”.

2. Về hình phạt: Căn cứ điểm c khoản 2 Điều 174; điểm b, s khoản 1, khoản 2 Điều 51; điểm g khoản 1 Điều 52; Điều 38 của Bộ luật Hình sự.

Xử phạt bị cáo Vũ Mạnh H 2 (Hai) năm tù. Thời hạn chấp hành hình phạt tù tính từ ngày 24/5/2022.

3. Về xử lý vật chứng: Căn cứ Điều 106 Bộ luật Tố tụng hình sự, tịch thu sung Ngân sách:

- 01 (một) điện thoại di động nhãn hiệu Oppo A3s, màu đỏ, Imei 1: 866269040340717, Imei 2: 866269040340709;

- 01 (một) điện thoại di động nhãn hiệu Oppo A37fw, màu vàng đồng, Imei 1: 866346037905452, Imei 2: 866346037905445.

Các vật nêu trên có đặc điểm ghi tại biên bản giao nhận vật chứng số 40/2023 lập ngày 02/02/2023 giữa Công an tỉnh Gia Lai và Cục thi hành án dân sự tỉnh Gia Lai.

4. Về án phí: Căn cứ điểm đ khoản 1 Điều 12 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý, sử dụng án phí lệ, phí Tòa án:

Bị cáo Vũ Mạnh H phải chịu 200.000 đồng (Hai trăm nghìn đồng) án phí hình sự sơ thẩm để sung vào ngân sách Nhà nước.

5. Quyền kháng cáo: Trong hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án, bị cáo, bị hại và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan có quyền kháng cáo lên Tòa án nhân dân cấp cao tại Đà Nẵng để yêu cầu xét xử phúc thẩm. Người nêu trên vắng mặt tại phiên tòa có quyền kháng cáo trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày nhận được hoặc ngày niêm yết bản án./.