Bản án 16/2025/DS-ST — Tranh chấp thừa kế quyền sử dụng đất

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Nguyên đơn ông Lê Đình L trình bày:

Cha ông là cụ Lê Trọng H (chết năm 1972), mẹ ông là cụ Nguyễn Thị V (chết năm 1991). Cha mẹ ông có 06 người chung, gồm: Bà Lê Thị C, Lê Đình L là ông, ông Lê Đình L1, ông Lê Đình L2, ông Lê Đình P và ông Lê Đình Đ (chết năm 2016, không có vợ con). Ngoài ra, cha mẹ ông không có con nuôi, con riêng nào khác. Cha mẹ ông chết không để lại di chúc.

Tài sản của cha mẹ ông để lại là các thửa đất số: 110, 111, 112, 123 và 124, tờ bản đồ số 41, tọa lạc tại thôn A, xã P, huyện T, tỉnh Bình Định (nay xã T, tỉnh Gia Lai). Tại thời điểm cha mẹ ông còn sống thì các thửa chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, các thửa đất có số thửa bao nhiêu, tờ bản đồ số mấy và có tục danh tên gì ông không biết. Đến năm 2021 UBND huyện T cấp Giấy chứng nhận QSD đất số CH19471 cho bà Đoàn Thị G đối với thửa đất số 111. Nguyên thửa đất số 111 trước đây là một thửa lớn, có diện tích khoảng 4 sào (hơn 2.000m2). Hiện nay, thửa đất còn lại 1.014,9m2 là do vợ chồng ông L1, bà C tặng cho các con của ông bà và chuyển nhượng cho ông H1, bà M.

Sau khi cha mẹ ông mất, ngày 08/12/1998 (ngày 20/11/1998 AL), các anh em ông, gồm có Lê Đình L, Lê Đình L1, Lê Đình L2 và Lê Đình P thống nhất bán một phần thửa đất số 111 cho vợ chồng ông Trần Xuân H1, bà Nguyễn Thị Xuân M (cùng cư trú: Thôn A, xã T, tỉnh Gia lai). Mục đích bán đất là đưa tiền cho vợ chồng bà G vào thành phố Hồ Chí Minh lập nghiệp, ý bán đất là do ông P yêu cầu.

Khi sinh ra các anh, chị em ông đều sinh sống tại thửa đất số 111. Năm 1983 ông vào Thành Phố Hồ Chí Minh sinh sống, ông cắt hộ khẩu năm 1995. Năm 1973, ông L1 vào Thành Phố Hồ Chí Minh học và cư trú tại đây, ông L1 đi sang Mỹ trước năm 1993. Khoảng năm 1985 - 1986 ông L2 vào Thành Phố Hồ Chí Minh học và cư trú tại đây, ông L2 đi sang Mỹ khoảng năm 2015. Ông P ở trên thửa đất này từ khi sinh ra, đến khi lấy vợ là bà G thì tiếp tục ở trên thửa đất này, năm 1998 gia đình bà G chuyển vào Thành Phố Hồ Chí Minh sinh sống cho đến nay.

Nay ông yêu cầu chia thừa kế đối với thửa đất số 111, tờ bản đồ số 41, tọa lạc tại thôn A, xã T, tỉnh Gia Lai. Ông, ông L, ông L1, ông L2 và bà C yêu cầu được nhận nhà, đất và thanh toán lại giá trị cho các đồng thừa kế. Mục đích sử mục vào việc thờ cúng ông bà, tổ tiên (nguyện vọng làm từ đường). Yêu cầu hủy Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số CH19471 ngày 06/12/2021 do Ủy ban nhân dân huyện T cấp cho bà Đoàn Thị G. Không chia thừa kế cho ông Lê Đình P, vì các anh em đã chia cho ông P thửa đất số 110, tờ bản đồ số 41, tọa lạc tại thôn A, xã P, huyện T, tỉnh Bình Định và ông P đã bán thửa đất này cho ông H1, bà M để lấy tiền vào Thành phố Hồ Chí Minh sinh sống. Nên kỷ phần thừa kế của ông P đã chia xong. Ngày 30/7/2025, ông L có tờ khai bổ sung đưa ra một số yêu cầu mới không thuộc nội dung các yêu cầu ban đầu.

Bị đơn bà Đoàn Thị G trình bày:

Bà là vợ ông Lê Đình P, bà thống nhất về hàng thừa kế và thời gian mất của cụ Lê Trọng H và cụ Nguyễn Thị V. Tài sản của hai cụ để lại là các thửa đất số: 110, 111, tờ bản đồ số 41, tọa lạc tại thôn A, xã P, huyện T, tỉnh Bình Định. Tại thời điểm hai cụ còn sống thì các thửa chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Thửa đất 110 trước đây thửa số bao nhiêu, tờ bản đồ số bao nhiêu thì bà không biết, thửa đất số 111, tờ 41 trước đây (1993) là thửa số 308, tờ bản đồ số 31 đã được Ủy ban nhân dân huyện T cấp giấy chứng nhận QSD đất cho bà vào 06/12/2021.Tại thời điểm cân đối giao quyền sử dụng đất theo Nghị định 64/CP ngày 27/9/1993 thì hộ gia đình bà được cân đối giao 02 thửa đất 308, tờ bản đồ số 31 trong đó 300m2 đất ở và 584m2 đất vườn thừa (nay là thửa 111, tờ bản đồ số 41), và thửa đất số 665, tờ bản đồ số 18 (lúa), diện tích 1.096m2. Tại thời điểm cân đối giao quyền hộ bà có 03 nhân khẩu là: Đoàn Thị G (chủ hộ), Lê Thị Phương L3 (con) và Lê Đình Bá T (con), chồng bà (Lê Đình P) là giáo viên nên không được cân đối giao quyền sử dụng đất nông nghiệp.

Đối với thửa đất thửa 111, tờ bản đồ số 41, diện tích 1.014,9m2, diện tích tăng là do đo đạc chứ bà không có nhập thửa hay mua thêm. Năm 1989 chồng bà và các anh em chồng thỏa thuận bán một phần đất cho vợ chồng ông H1, bà M, bao nhiêu m2 bà không biết, với giá 02 cây vàng, số vàng này chồng bà và các anh em phía chồng sử dụng chứ bà không sử dụng. Sau khi mua đất vợ chồng ông H1, bà M đã được cấp Giấy chứng nhận QSD đất chưa thì bà không biết.

Đối với biên bản họp giao nhà từ đường thì bản chính hiện nay bà cất giữ. Ngày 16/10/1989 các anh em họp giao nhà cho vợ chồng ông bà, là vì cụ Nguyễn Thị V bị bệnh tai biến, ở với các anh tại Thành phố Hồ Chí Minh, nhưng không ai chịu nhận trách nhiệm chăm sóc, nuôi dưỡng cụ nên các anh em đưa cụ về quê yêu cầu vợ chồng bà chăm sóc. Do đó, cả gia đình mới lập biên bản giao nhà đất cho vợ chồng bà.

Bà không đồng ý toàn bộ yêu cầu khởi kiện của ông L, vì thửa đất số 111, tờ bản đồ số 41, tọa lạc tại thôn A, xã P, huyện T, tỉnh Bình Định đã được Nhà nước cân đối giao quyền cho hộ gia đình bà (Đoàn Thị G) nên đất này là đất của bà, không phải di sản của cụ H, Cụ V1.

Đại diện hợp pháp của người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan ông Lê Đình L1, Lê Đình L2 và Lê Thị C là ông Lê Đình L trình bày: Thống nhất như trình bày và yêu cầu của nguyên đơn ông Lê Đình L.

Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan ông Lê Đình P, chị Lê Thị Phương L3, anh Lê Đình Bá T trình bày: Thống nhất như lời trình bày và ý kiến của bà Đoàn Thị G.

Tại Văn bản số: 77 ngày 05/5/2025, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan UBND xã T, tỉnh Gia Lai trình bày: Bà Đoàn Thị G là xã viên Hợp tác xã nông nghiệp được cân đối giao quyền sử dụng đất nông nghiệp theo Nghị định 64/CP ngày 27/9/1993 của Chính P1, tại thời điểm cân đối giao quyền sử dụng đất hộ bà G có 03 nhân khẩu gồm: bà G, chị L3 và anh T, còn P không được cân đối giao quyền vì thời điểm này ông P là giáo viên. Hộ cụ V1 là hộ nông nghiệp, nhung cụ V1 chất năm 1991 nên không được cân đối giao quyền sử dụng đất nông nghiệp.

Ý kiến của đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Bình Định tham gia phiên tòa:

- Về việc tuân theo pháp luật tố tụng của những người tiến hành, tham gia tham gia tố tụng trong quá trình giải quyết vụ án là đúng quy định của pháp luật tố dân sự.

- Về việc giải quyết vụ án: Đề nghị Hội đồng xét xử (HĐXX) khong6cahp61 nhận toàn bộ yêu cầu khởi kiện của ông Lê Đình L.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu có trong hồ sơ vụ án được thẩm tra tại phiên toà và căn cứ kết quả tranh tụng tại phiên toà, HĐXX nhận định:

[1.3] Đối với các yêu cầu mới của ông Lê Đình L là vượt quá yêu cầu khởi kiện ban đầu, theo quy định tại các Điều 5, 70, 71, 243, 244 của Bộ luật tố tụng dân sự thì HĐXX không có căn cứ để xem xét giải quyết các yêu cầu mới của ông L.

Vì các lẽ trên;

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ vào Điều 34, khoản 1 Điều 147, các Điều 157, 165, khoản 2 Điều 227 của Bộ luật tố tụng dân sự 2015;

Căn cứ vào các Điều 457, 458, 459 của Bộ luật dân sự năm 2015;

Căn cứ vào Điều 100 của Luật đất đai năm 2013;

Căn cứ Điều 2 Luật người cao tuổi;

Căn cứ điểm đ khoản 1 Điều 12 của Nghị quyết số: 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội khóa XIV.

Tuyên xử:

1. Không chấp nhận toàn bộ yêu cầu khởi kiện của ông Lê Đình L.

2. Về án phí, chi phí tố tụng khác: 2.1 Về án phí dân sự sơ thẩm: Ông Lê Đình L được miễn nộp.

2.2 Chi phí tố tụng khác: Ông Lê Đình L phải chịu 12.000.000 đồng chi phí xem xét, thẩm định tại chỗ và định giá tài sản. Ông L đã nộp chi xong. 3. Quyền kháng cáo: Các đương sự có quyền kháng cáo bản án sơ thẩm trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án, đối với đương sự vắng mặt tại phiên tòa có quyền kháng cáo bản án trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày nhận hoặc bản án được niêm yết theo quy định của pháp luật.

4. Quyền, nghĩa vụ thi hành án: Trường hợp bản án, quyết định được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật Thi hành án dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các Điều 6, 7, 9 Luật Thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 Luật Thi hành án dân sự.