Bản án 16/2019/LĐ-ST — Tranh chấp về bồi thường thiệt hại, trợ cấp khi chấm dứt hợp đồng lao động

NỘI DUNG VỤ ÁN:

1. Nguyên đơn trình bày: Ông Lê Ngọc N và Công Ty TC (gọi tắt là công ty) có ký hợp đồng lao động từ tháng 6/1995, sau đó hai bên ký tiếp Hợp đồng lao động số 685 ngày 21/7/2008, loại hợp đồng lao động không xác định thời hạn, chức danh công nhân kỹ thuật, công việc vận hành máy đào, năm 2016 công ty thay đổi người người đại diện theo pháp luật, đời sống của công nhân không được quan tâm, công việc ít nên công ty

chuyển sang giao khoán việc cho công nhân. Do công việc không ổn định, thu nhập thấp dẫn đến công nhân chán nản mà nghỉ việc nên vào đầu năm 2018 ông N đã có đơn xin nghỉ việc và được công ty đồng ý bằng Quyết định số 42/QĐ-CPTC ngày 03/5/2018, theo quyết định trên thì công ty chấm dứt hợp đồng lao động với ông N kể từ ngày 01/4/2018, ông N có thời gian làm việc tại công ty từ tháng 6/1995 đến tháng 3/2018 (22 năm 10 tháng), thời gian trả trợ cấp thôi việc là 13 năm 7 tháng (từ tháng 6/1995 đến tháng 12/2008), tính tròn là 14 năm, tiền lương bình quân để trả trợ cấp thôi việc là 5.325.000 đồng, số tiền trợ cấp thôi việc là 5.325.000 đồng x 14 năm x ½ = 37.275.000 đồng. Sau khi hai bên chấm dứt hợp đồng lao động thì công ty có hứa đến cuối năm 2018 sẽ chi trả trợ cấp thôi việc cho ông N nhưng công ty không thực hiện. Ngày 04/6/2019 công ty tổ chức cuộc họp với những người lao động và lập biên bản cuộc họp, trong đó có nội dung “Tiền trợ cấp thôi việc công ty cam kết sẽ trả dần đến năm 2021”, ông N có ký vào biên bản và ghi nội dung “Không đồng ý”. Việc công ty không thực hiện chi trả tiền trợ cấp thôi việc đã vi phạm đến quyền lợi của ông N. Do đó, nay ông khởi kiện yêu cầu Tòa án buộc Công ty phải trả một lần ngay khi bản án có hiệu lực pháp luật số tiền nợ trợ cấp thôi việc là 37.275.000 đồng. Ngoài ra, ông N giải trình về tờ Đơn tự nguyện đề ngày 27/6/2018 với nội dung ông tự nguyện không nhận số tiền trợ cấp thôi việc 37.275.000 đồng mà công ty cung cấp cho Tòa án như sau: Quá trình giải quyết vụ án ông đã có mặt đầy đủ nhưng công ty không cử người đến để hòa giải với người lao động. Sau khi Tòa án nhân dân Quận 7 ra quyết định đưa vụ án ra xét xử thì công ty mới ủy quyền cho nhân viên công ty đến làm việc với Tòa án, đồng thời cung cấp cho Tòa án nhân dân Quận 7 bản phô tô tờ Đơn tự nguyện đề ngày 27/6/2018 ghi tên ông. Ông giải trình sự việc có bản Đơn tự nguyện nêu trên như sau: Sau khi Công ty ban hành Quyết định số 42/QĐ-CPTC ngày 03/5/2018 chấm dứt hợp đồng lao động với ông N và xác nhận ông được hưởng số tiền trợ cấp thôi việc là 37.275.000 đồng, nhưng công ty cố tình không thực hiện chi trả số tiền trên cho ông và nhiều người lao động khác, đến ngày 27/6/2018 công ty yêu cầu người lao động trong đó có ông phải viết đơn tự nguyện không nhận số tiền trên theo sự hướng dẫn của công ty, lúc đầu công ty đưa bản đánh máy sẵn để ông điền tên và ký tên, sau đó công ty thấy sai nên yêu cầu ông và những người lao động khác tự viết tay tờ Đơn tự nguyện. Đến ngày 28/6/2018 ông N từ Cần Thơ đến công ty thì người của công ty nói là phải viết tay tờ đơn tự nguyện không nhận số tiền trợ cấp thôi việc nêu trên thì công ty mới đồng ý chốt sổ và trả sổ bảo hiểm xã hội cho ông (lúc này công ty đang nợ số tiền BHXH của ông hơn 12 triệu đồng). Lúc này thời hạn để ông làm thủ tục hưởng trợ cấp thất nghiệp gần hết tức là từ ngày 01/4/2018 đến hết tháng 6/2018 (theo quy định là 03 tháng), trong khi đó ngày 28/6/2018 là cuối tuần, nên lúc này thời gian để làm thủ tục hưởng trợ cấp thất nghiệp chỉ còn 8 giờ để ông từ Thành phố Hồ Chí Minh về thành phố Cần Thơ làm thủ tục với Sở Lao động Thương binh và Xã hội thành phố Cần Thơ. Ông không muốn viết, không đồng ý nhưng vì công ty ép, không chốt sổ bảo hiểm xã hội cho ông nên ông buộc phải viết tờ đơn tự nguyện và ghi lùi ngày 27/6/2018 với nội dung theo hướng

dẫn của nhân viên công ty, nhưng ông thể hiện sự phản đối bằng cách ghi sai số chứng minh nhân dân của ông, ông cũng không ký xác nhận vào tờ đơn này (có người đã giả chữ ký của ông) vì đây không phải là ý chí của ông, bản thân ông làm việc tại công ty chỉ được trả tổng số tiền lương mỗi tháng khoảng 3.000.000 đồng đến 3.500.000 đồng, hoàn cảnh gia đình khó khăn, phải nuôi 02 con ăn học thì không có lý do gì mà ông lại tự nguyện không nhận số tiền lớn như vậy được, số tiền này là công sức mồ hôi của ông. Việc ông không ký xác nhận trong tờ đơn tự nguyện vì đó không phải là ý chí tự nguyện của ông nên việc giám định chữ ký trong tờ đơn tự nguyện là không cần thiết, do đó để đảm bảo đúng bản chất sự việc và đảm bảo quyền lợi chính đáng của người lao động nên ông không yêu cầu và đề nghị Tòa án không cần thực hiện việc giám định đối với chữ ký trong tờ đơn tự nguyện nêu trên. 2. Bị đơn trình bày: Ông N có ký hợp đồng lao động với công ty N, đến ngày 01/4/2018 ông N nghỉ việc theo Quyết định số 42/QĐ-CPTC ngày 03/5/2018 với nội dung chấm dứt hợp đồng lao động với ông N kể từ ngày 01/4/2018, ông N được hưởng số tiền trợ cấp thôi việc là 37.275.000 đồng. Vì công ty đang trong thời gian khó khăn, thời điểm ban hành quyết định trên thì công ty không có tiền để chi trả cho ông N. Ông N biết được công ty đang khó khăn nên ngày 27/6/2018 công ty có nhận được đơn tự nguyện của ông N với nội dung ông tự nguyện không nhận số tiền trợ cấp thôi việc nữa, do đó công ty căn cứ vào tờ đơn này của ông N thì công ty không phải trả số tiền trợ cấp thôi việc là 37.275.000 đồng nữa. Sau một thời gian vì lý do nào đó ông N lại tập trung với một số người lao động khác đến công ty gây rối, mất trật tự để đòi lại số tiền trợ cấp thôi việc trên. Ủy ban nhân dân Quận G cũng đã mời lên lập biên bản hòa giải và vẫn ghi số tiền trợ cấp thôi việc trên vào biên bản. Do đó, căn cứ vào tờ đơn tự nguyện ngày 27/6/2018 của ông N nên Công ty N không đồng ý với yêu cầu của ông N. 3. Đại diện Viện kiểm sát nhân dân Quận 7, Thành phố Hồ Chí Minh phát biểu ý kiến: Về việc tuân theo pháp luật tố tụng trong quá trình giải quyết vụ án của Thẩm phán, Hội đồng xét xử, Thư ký phiên tòa đã thực hiện đúng, đầy đủ trình tự thủ tục tố tụng, thời hạn giải quyết vụ án đúng theo quy định của Bộ luật tố tụng dân sự. Việc chấp hành pháp luật của người tham gia tố tụng dân sự kể từ khi thụ lý vụ án cho đến thời điểm Hội đồng xét xử nghị án, nguyên đơn thực hiện đúng, đầy đủ quyền và nghĩa vụ tố tụng theo quy định của pháp luật, bị đơn chưa thực hiện đúng quyền và nghĩa vụ tố tụng theo quy định của pháp luật. Về nội dung, xét yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn là có căn cứ nên đề nghị Hội đồng xét xử chấp nhận toàn bộ yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn, còn bị đơn phải chịu án phí theo quy định của pháp luật.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

ông N (lúc này công ty đang nợ số tiền BHXH của ông là hơn 12 triệu đồng) nên ông phải ghi tờ đơn tự nguyện để công ty chốt sổ và trả sổ bảo hiểm xã hội cho ông, ngày 28/6/2018 ông N đã đến công ty viết tờ đơn tự nguyện đề ngày 27/6/2018 thì công ty đã chốt sổ và trả sổ bảo hiểm xã hội cho ông cùng ngày 28/6/2018. Ngay sau khi nhận sổ bảo hiểm xã hội thì ông N đã về thành phố Cần Thơ để kịp thời hạn làm thủ tục hưởng trợ cấp thất nghiệp và ông N đã được hưởng trợ cấp thất nghiệp theo quy định pháp luật. Ông N trình bày ông phải nuôi 02 con ăn học, hoàn cảnh gia đình khó khăn, mức lương ông thực nhận chỉ khoảng từ 3.000.000 đồng/tháng đến 3.500.000 đồng/tháng thì ông không thể hiến tặng số tiền trợ cấp thôi việc 37.275.000 đồng cho công ty được, đây là số tiền lớn do công sức mồ hôi của ông lao động nhiều năm mới có được. Ngoài ra, như ông N đã trình bày thì trong biên bản cuộc họp ngày 04/6/2019 ông đã thể hiện ý chí không đồng ý cho công ty trả dần số tiền trợ cấp thôi việc đến năm 2021 mà đến ngày 27/6/2019 ông viết đơn tự nguyện không nhận số tiền trên là không đúng với ý chí của ông, hơn nữa gần đây nhất là ngày 05/9/2019 tại trụ sở công ty có nhiều công nhân tham gia cuộc họp thì ông N vẫn có ý kiến yêu cầu công ty tiến hành chi trả các khoản tiền ngay. [13] Đối với tờ Đơn tự nguyện đề ngày 27/6/2018, ông N cho rằng ông không hề ký xác nhận vào tờ đơn tự nguyện, còn ai là người ký thì ông không biết. Xét thấy trong quá trình giải quyết vụ án đến nay thì nguyên đơn và bị đơn không có yêu cầu giám định chữ ký trong tờ đơn tự nguyện, tại phiên tòa ông N vẫn khẳng định nội dung trong tờ đơn tự nguyện không phải ý chí tự nguyện của ông nên việc giám định chữ ký là không cần thiết. [14] Căn cứ vào Điều 3 của Bộ luật dân sự 2015 quy định các bên xác lập thực hiện, chấm dứt quyền, nghĩa vụ dân sự của mình trên cơ sở tự do, tự nguyện cam kết, thỏa thuận; việc xác lập thực hiện, chấm dứt quyền, nghĩa vụ dân sự không xâm phạm đến quyền và lợi ích hợp pháp của người khác; tại Điểm b Khoản 1 Điều 117 của Bộ luật dân sự 2015 quy định điều kiện có hiệu lực của giao dịch dân sự là chủ thể tham gia giao dịch dân sự hoàn toàn tự nguyện. [15] Từ những nhận định nêu trên, có cơ sở xác định nguyên đơn không tự nguyện từ bỏ số tiền trợ cấp thôi việc mà nguyên đơn được hưởng nêu trên nên Hội đồng xét xử xét thấy cần chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn, buộc bị đơn phải trả cho nguyên đơn một lần ngay khi bản án có hiệu lực pháp luật số tiền nợ trợ cấp thôi việc là 37.275.000 đồng. [16] Ông N đã nhận lại Sổ bảo hiểm xã hội được chốt ngày 28/6/2019 và ông đã nhận được trợ cấp thất nghiệp theo Quyết định số 7522/QĐ-SLĐTBXH 23/7/2019 của Sở Lao động Thương binh và Xã hội thành phố Cần Thơ nên ông không có yêu cầu về chế độ này, do đó Hội đồng xét xử không xét. [17] Về án phí dân sự sơ thẩm: Bị đơn phải chịu toàn bộ án phí đối với tranh chấp về lao động có giá ngạch theo quy định của pháp luật. Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ vào Điểm b Khoản 1, Điều 32, Điểm c, Khoản 1, Điều 35, Điểm a, Khoản 1, Điều 39, Điều 147, Khoản 2, Điều 227, Điều 228, Điều 271, Điều 273 của Bộ luật tố tụng dân sự; Căn cứ Khoản 2 và Khoản 3, Điều 47, Điều 48 Bộ luật Lao động năm 2012; Căn cứ Luật phí và lệ phí Tòa án năm 2015 của Quốc hội và Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội; Căn cứ Luật Thi hành án dân sự năm 2008 sửa đổi, bổ sung năm 2014, 1. Chấp nhận toàn bộ yêu cầu khởi kiện của ông N: Buộc Công ty TC phải trả cho ông N một lần ngay khi bản án có hiệu lực pháp luật số tiền nợ trợ cấp thôi việc là 37.275.000 (ba mươi bảy triệu, hai trăm bảy mươi lăm nghìn) đồng. Kể từ ngày có đơn yêu cầu thi hành án của người được thi hành án cho đến khi thi hành xong tất cả các khoản tiền, hàng tháng bên phải thi hành án còn phải chịu khoản tiền lãi của số tiền còn phải thi hành án theo mức lãi suất quy định tại khoản 2 Điều 468 Bộ Luật dân sự năm 2015. 2. Về án phí dân sự sơ thẩm: Công ty phải chịu án phí đối với tranh chấp về lao động là 1.118.250 (một triệu, một trăm mười tám nghìn, hai trăm năm mươi) đồng. 3. Về quyền kháng cáo: ông N có quyền kháng cáo trong hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án, Công ty TC có quyền kháng cáo trong hạn 15 ngày kể từ ngày bản án được tống đạt hợp lệ. 4. Trường hợp bản án, quyết định được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật Thi hành án dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các Điều 6, 7, 7a, 7b và Điều 9; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 Luật thi hành án dân sự năm 2008 sửa đổi, bổ sung năm 2014.