Bản án 156/2023/HNGĐ-ST — Vụ án ly hôn về mâu thuẫn gia đình

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo đơn khởi kiện và các biên bản làm việc, nguyên đơn là anh Nguyễn Hữu C trình bày như sau:

Anh và chị Lê Thị M kết hôn trên cơ sở tự nguyện, có đăng ký kết hôn ngày 22 tháng 6 năm 2018 tại Ủy ban nhân dân xã ĐQ, huyện Q, Thành phố Hà Nội.

Quá trình chung sống anh và chị M thường xảy ra bất đồng về quan điểm và suy nghĩ dẫn đến việc to tiếng, cãi vã lẫn nhau thậm chí có lúc mâu thuẫn căng thẳng thì vợ chồng còn đánh nhau. Mỗi khi vợ chồng có mâu thuẫn thì chị M lại bỏ về ở nhà bố mẹ đẻ tại xã ĐY, huyện Q. Đến khoảng tháng 7/2021 chị M đã đưa cả con về ở hẳn nhà bố mẹ đẻ cho đến nay. Từ đó anh chị sống ly thân và anh xác định không còn tình cảm với chị M nên đề nghị Tòa án xem xét chấp nhận yêu cầu xin ly hôn của anh.

Về con chung: Vợ chồng anh có một con chung là Nguyễn Hữu Phú sinh ngày 27/6/2019. Thời gian vợ chồng ly thân từ tháng 7/2021 đến nay, cháu Phú ở cùng với chị M và anh vẫn thỉnh thoảng đến thăm nom, chăm sóc con, đưa tiền nuôi con. Nay ly hôn, anh có nguyện vọng được nuôi con chung vì anh có điều kiện tốt hơn chị M. Anh không yêu cầu chị M cấp dưỡng nuôi con. Hiện anh vẫn ở cùng nhà với bố mẹ đẻ và làm công nhân tại Công ty TNHH Sunhouse Việt Nam. Công việc làm theo giờ hành chính với mức thu nhập bình quân khoảng 7.000.000đ/tháng.

Về tài sản chung và công nợ chung: anh xác định không nên không yêu cầu Tòa án giải quyết.

Quá trình giải quyết vụ án, bị đơn là chị Lê Thị M trình bày như sau:

Chị và anh Nguyễn Hữu C kết hôn trên cơ sở tự nguyện và có đăng kí kết hôn đúng như anh C trình bày. Từ khi chị sinh con thì vợ chồng phát sinh mâu thuẫn, bắt nguồn từ vấn đề kinh tế. Do con còn nhỏ nên chị ở nhà chăm con và bán hàng gia dụng tại nhà. Vì mặt hàng này tiêu thụ chậm, gây đọng vốn làm ảnh hưởng đến nguồn thu nên mọi chi tiêu của gia đình đều trông vào lương của anh C. Khi chị hỏi tiền để chi tiêu cho con thì anh C thường hay cáu gắt, chửi và nhiều lần đuổi chị đi nên chị mới phải về nhà bố mẹ đẻ ở. Do nghĩ con còn nhỏ, cần có cả bố và mẹ nên khi mẹ anh C đến nói chuyện thì chị đã quay về chung sống tiếp. Tuy nhiên, cuộc sống vợ chồng vẫn không có sự thay đổi tích cực, anh C vẫn chửi và đánh chị. Vì vậy, đến tháng 5/2021 thì chị đưa con về ở nhà bố mẹ đẻ cho đến nay. Chị cũng xác định vợ chồng không thể đoàn tụ được nữa nên đồng ý ly hôn.

Chị và anh C có một con chung là Nguyễn Hữu Phú sinh ngày 27/6/2019. Chị không đồng ý để anh C nuôi con vì trong suốt thời gian vợ chồng ly thân, anh C cũng như gia đình anh C không hề quan tâm, chăm sóc đến cháu Phú. Hiện chị và cháu Phú đang ở cùng nhà của bố mẹ chị. Công việc của chị ở Công ty TNHH CO TECH Vina làm theo giờ hành chính với mức thu nhập bình quân là 6.400.000đ/tháng, được nghỉ ngày chủ nhật. Nếu anh C nuôi con sẽ không đảm bảo tốt được như con ở với chị. Chị không yêu cầu anh C cấp dưỡng nuôi con.

Chị và anh C không có tài sản chung và công nợ chung nên không yêu cầu Tòa án giải quyết.

Tại phiên tòa:

- Anh C và chị M vẫn giữ ý kiến như đã trình bày trong quá trình giải quyết vụ án.

- Đại diện Viện kiểm sát tham gia phiên tòa phát biểu ý kiến:

+ Về việc tuân theo pháp luật tố tụng của Thẩm phán, Hội đồng xét xử, Thư ký phiên tòa, đương sự trong quá trình giải quyết vụ án kể từ khi thụ lý vụ án cho đến trước thời điểm Hội đồng xét xử nghị án đã theo đúng quy định của pháp luật.

+ Về việc giải quyết vụ án: Căn cứ vào khoản 1 Điều 28; khoản 1 Điều 35; khoản 1 Điều 39; Điều 147; Điều 271 và 273 Bộ luật Tố tụng dân sự; Các Điều 51, 56, 81, 82, 83, và 84 Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014. Đề nghị: Chấp nhận đơn khởi kiện về việc xin ly hôn của anh Nguyễn Hữu C. Anh C được ly hôn với chị Lê Thị M. Giao chị M trực tiếp chăm sóc, nuôi dưỡng con chung Nguyễn Hữu Phú sinh ngày 27/6/2019 cho đến khi con chung thành niên (đủ 18 tuổi) hoặc khi có quyết định thay đổi khác. Anh C có quyền, nghĩa vụ thăm nom, chăm sóc con chung, không ai được cản trở. Tạm hoãn nghĩa vụ cấp dưỡng cho anh C đến khi con chung thành niên (đủ 18 tuổi) hoặc khi có quyết định thay đổi khác. Về tài sản chung và công nợ chung các đương sự tự thỏa thuận, không yêu cầu giải quyết nên không xem xét. Anh C phải chịu án phí ly hôn sơ thẩm theo quy định. Các đương sự có quyền kháng cáo bản án theo quy định của pháp luật.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu có trong hồ sơ vụ án được thẩm tra tại phiên toà, kết quả tranh tụng tại phiên tòa, ý kiến của đại diện Viện kiểm sát, Hội đồng xét xử nhận định:

- Về quan hệ tranh chấp: Anh Nguyễn Hữu C có đơn xin ly hôn với chị Lê Thị M. Đây là tranh chấp về hôn nhân và gia đình được quy định tại khoản 1 Điều 28 Bộ luật tố tụng dân sự.

- Về thẩm quyền giải quyết vụ án: Chị Lê Thị M có đăng kí hộ khẩu thường trú tại xóm 5, thôn ĐL, xã ĐQ, huyện Q, Thành phố Hà Nội và hiện sinh sống tại thôn ĐH, xã ĐY, huyện Q, Thành phố Hà Nội. Căn cứ điểm a khoản 1 Điều 35 và điểm a khoản 1 Điều 39 Bộ luật tố tụng dân sự, Tòa án nhân dân huyện Q thụ lý giải quyết yêu cầu khởi kiện của anh C là đúng quy định của pháp luật.

- Về quan hệ hôn nhân: Anh Nguyễn Hữu C và chị Lê Thị M kết hôn trên cơ sở tự nguyện, có đăng ký kết hôn ngày 22 tháng 6 năm 2018 tại Ủy ban nhân dân xã ĐQ, huyện Q, Thành phố Hà Nội. Xác định đây là hôn nhân hợp pháp.

Cả anh C và chị M đều thừa nhận quá trình chung sống vợ chồng có phát sinh mâu thuẫn và đã sống ly thân khoảng hai năm nay. Hiện anh chị xác định do mục đích hôn nhân không đạt được, không có khả năng đoàn tụ nên cùng thống nhất ly hôn. Căn cứ Điều 55 Luật hôn nhân và gia đình, ghi nhận sự thuận tình ly hôn của anh C và chị M.

- Về con chung: Anh C và chị M có một con chung là Nguyễn Hữu Phú sinh ngày 27/6/2019. Hai anh chị đều có nguyện vọng nuôi con sau khi vợ chồng ly hôn. Hiện nay, cả anh C và chị M đang ở nhờ nhà của bố mẹ và có hợp đồng làm việc ở công ty với mức thu nhập ổn định. Đại diện hai bên gia đình cũng có ý kiến sẽ tạo điều kiện về nơi ở và hỗ trợ anh chị trong việc chăm sóc, nuôi dưỡng cháu Phú. Như vậy, về điều kiện để trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng và giáo dục con chung của hai anh chị là như nhau. Tuy nhiên, cháu Phú vẫn còn nhỏ tuổi và sống cùng với chị M từ khi anh chị ly thân đến nay. Anh C cũng xác nhận thời gian cháu Phú ở với chị M thì cháu vẫn phát triển bình thường và khỏe mạnh. Vì vậy, căn cứ vào quyền lợi về mọi mặt của cháu Phú, tránh gây sự xáo trộn về tâm lý cũng như sinh hoạt của cháu, Hội đồng xét xử không chấp nhận yêu cầu được nuôi con chung của anh C. Giao cháu Phú cho chị M được tiếp tục trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục là phù hợp với quy định tại Điều 81 của Luật Hôn nhân và gia đình. Anh C có quyền, nghĩa vụ thăm nom con mà không ai được cản trở theo quy định tại Điều 82 và 83 Luật Hôn nhân và gia đình.

Do chị M không yêu cầu anh C cấp dưỡng nuôi con nên tạm hoãn nghĩa vụ cấp dưỡng nuôi con cho anh C đến khi con chung thành niên (đủ 18 tuổi) hoặc khi có quyết định thay đổi khác.

- Về tài sản chung và công nợ chung: Anh C và chị M xác nhận vợ chồng không có, không yêu cầu Tòa án giải quyết nên Hội đồng xét xử không xem xét.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ vào khoản 1 Điều 28; điểm a khoản 1 Điều 35; điểm a khoản 1 Điều 39; khoản 4 Điều 147; Điều 271 và 273 Bộ luật tố tụng dân sự.

Căn cứ vào các Điều 51, 55, 58, 81, 82 và 83 Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014.

Căn cứ vào khoản 5 Điều 27 của Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.

Xử:

1. Về quan hệ hôn nhân: Ghi nhận sự thuận tình ly hôn giữa anh Nguyễn Hữu C và chị Lê Thị M.

2. Về con chung: Giao con chung Nguyễn Hữu Phú sinh ngày 27/6/2019 cho chị Lê Thị M trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng và giáo dục cho đến khi con chung thành niên (đủ 18 tuổi) hoặc khi có quyết định thay đổi khác.

Anh Nguyễn Hữu C có quyền, nghĩa vụ thăm nom, chăm sóc, giáo dục con chung mà không ai được cản trở.

Tạm hoãn nghĩa vụ cấp dưỡng nuôi con cho anh C đến khi con chung thành niên (đủ 18 tuổi) hoặc khi có quyết định thay đổi khác.

3. Về tài sản chung và công nợ chung: không có và không yêu cầu Tòa án giải quyết nên Hội đồng xét xử không xem xét.

4. Về án phí: Anh Nguyễn Hữu C phải chịu 300.000đ (Ba trăm nghìn đồng) án phí ly hôn sơ thẩm, được trừ vào số tiền 300.000đ (Ba trăm nghìn đồng) tạm ứng án phí đã nộp theo Biên lai thu tạm ứng án phí, lệ phí Tòa án số 0000692 ngày 11/7/2023 của Chi cục Thi hành án dân sự huyện Q, thành phố Hà Nội.

5. Về quyền kháng cáo: Anh C và chị M có quyền kháng cáo bản án trong hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án. Nơi nhận:

TM. HỘI ĐỒNG XÉT XỬ SƠ THẨM

- VKSND huyện Q;

THẨM PHÁN - CHỦ TỌA PHIÊN TOÀ

- Chi cục THADS huyện Q;

- Các đương sự;

- UBND xã ĐQ, huyện Q, Hà Nội (nơi đăng kí kết hôn);

- Lưu:hồ sơ vụ án; VPTA;

Đào Thị Thúy

HỘI ĐỒNG XÉT XỬ

Các Hội thẩm nhân dân

Thẩm phán - Chủ toạ phiên toà

Hướng dẫn sử dụng mẫu số 52-DS:

Mẫu bản án sơ thẩm kèm theo bản hướng dẫn này được soạn thảo theo tinh thần quy định tại Điều 266 của Bộ luật tố tụng dân sự. Mẫu bản án sơ thẩm kèm theo hướng dẫn này được sử dụng cho tất cả các Toà án khi xét xử sơ thẩm các tranh chấp về dân sự, hôn nhân và gia đình, kinh doanh, thương mại, lao động.

Sau đây là những hướng dẫn cụ thể về việc sử dụng mẫu bản án sơ thẩm kèm theo:

(1) Nếu là Toà án nhân dân huyện, quận, thị xã, thành phố thuộc tỉnh thì ghi rõ tên Toà án nhân dân huyện, quận, thị xã, thành phố thuộc tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương nào (ví dụ: Toà án nhân dân huyện Từ Liêm, thành phố Hà Nội); nếu là Toà án nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương thì ghi Toà án nhân dân tỉnh (thành phố) đó (ví dụ: Toà án nhân dân tỉnh Hà Nam).

(2) Ô thứ nhất ghi số bản án, ô thứ hai ghi năm ra bản án, ô thứ ba ghi ký hiệu loại bản án (ví dụ: Nếu là bản án giải quyết tranh chấp về dân sự năm 2017 có số 100 thì ghi: “Số:100/2017/DS-ST”; nếu là bản án giải quyết tranh chấp về hôn nhân và gia đình năm 2017 có số 108 thì ghi: “Số:108/2017/HNGĐ-ST”; nếu là bản án giải quyết tranh chấp về kinh doanh, thương mại năm 2017 có số 110 thì ghi: “Số:110/2017/KDTM-ST”; nếu là bản án giải quyết tranh chấp về lao động năm 2017 có số 115 thì ghi: “Số:115/2017/LĐ-ST”).

(3) Ghi ngày, tháng, năm tuyên án không phân biệt vụ án được xét xử sơ thẩm và kết thúc trong một ngày hay được xét xử sơ thẩm trong nhiều ngày.

(4) Ghi quan hệ tranh chấp mà Tòa án giải quyết: Cần xác định tranh chấp mà Tòa án thụ lý giải quyết được quy định tại Điều, khoản nào của Bộ luật tố tụng dân sự, để ghi vào phần trích yếu của bản án (ví dụ: Tranh chấp mà Tòa án thụ lý giải quyết là tranh chấp về quốc tịch Việt Nam giữa cá nhân với cá nhân được quy định tại khoản 1 Điều 26 của Bộ luật tố tụng dân sự thì ghi: “tranh chấp về quốc tịch Việt Nam giữa cá nhân với cá nhân”).

(5) Ghi như hướng dẫn tại điểm (1).

(6) Nếu Hội đồng xét xử sơ thẩm gồm ba người, thì chỉ ghi họ tên của Thẩm phán - Chủ toạ phiên toà, bỏ dòng “Thẩm phán...”, đối với Hội thẩm nhân dân chỉ ghi họ tên của hai Hội thẩm nhân dân; nếu Hội đồng xét xử sơ thẩm gồm có năm người, thì ghi họ tên của Thẩm phán

- Chủ tọa phiên toà, họ tên của Thẩm phán, họ tên của cả ba Hội thẩm nhân dân. Cần chú ý là không ghi chức vụ của Thẩm phán; chức vụ, nghề nghiệp của Hội thẩm nhân dân.

(7) Ghi họ tên của Thư ký phiên tòa và ghi rõ là Thư ký Tòa án hoặc Thẩm tra viên của Tòa án nào như hướng dẫn tại điểm (1).

(8) Nếu có Viện kiểm sát nhân dân tham gia phiên toà thì ghi như hướng dẫn tại điểm (1) song đổi các chữ “Toà án nhân dân” thành “Viện kiểm sát nhân dân”.

(9) Trường hợp vụ án được xét xử và kết thúc trong một ngày thì bỏ hai chữ “Trong các” (ví dụ: Ngày 15 tháng 7 năm 2017). Trường hợp vụ án được xét xử trong hai ngày thì ghi “Trong các ngày” (ví dụ: Trong các ngày 02, 03 tháng 3 năm 2017); nếu từ ba ngày trở lên mà liền nhau thì ghi: “Từ ngày đến ngày” (ví dụ: Từ ngày 06 đến ngày 10 tháng 3 năm 2017); nếu từ ba ngày trở lên mà không liền nhau thì ghi trong các ngày (ví dụ: Trong các ngày 07, 08 và ngày 15 tháng 3 năm 2017); nếu khác tháng mà liền nhau thì ghi từ ngày... tháng... đến ngày... tháng... (ví dụ: Từ ngày 31 tháng 05 đến ngày 02 tháng 6 năm 2017); nếu không liền nhau thì ghi các ngày của từng tháng (Ví dụ: Trong các ngày 30, 31 tháng 3 và các ngày 04, 05 tháng 4 năm 2017).

(10) Nếu xét xử kín thì thay cụm từ “công khai” bằng từ “kín”.

(11) Ô thứ nhất ghi số thụ lý, ô thứ hai ghi năm thụ lý và ô thứ ba nếu là tranh chấp về dân sự thì ghi “DS”; nếu là tranh chấp về hôn nhân và gia đình thì ghi “HNGĐ”; nếu là tranh chấp về kinh doanh, thương mại thì ghi “KDTM”; nếu là tranh chấp về lao động thì ghi “LĐ” (ví dụ: số 18/2017/TLST-HNGĐ).

(12) Ghi như hướng dẫn tại điểm (4).

(13) Nguyên đơn là cá nhân thì ghi họ tên, địa chỉ cư trú (nếu là người chưa thành niên thì sau họ tên ghi ngày, tháng, năm sinh và họ tên người đại diện hợp pháp của người chưa thành niên). Nguyên đơn là cơ quan, tổ chức thì ghi tên cơ quan, tổ chức và địa chỉ của cơ quan, tổ chức đó.

(14) Chỉ ghi khi có người đại diện hợp pháp của nguyên đơn và ghi họ tên, địa chỉ cư trú; ghi rõ là người đại diện theo pháp luật hay là người đại diện theo uỷ quyền của nguyên đơn; nếu là người đại diện theo pháp luật thì cần ghi chú trong ngoặc đơn quan hệ giữa người đó với nguyên đơn; nếu là người đại diện theo uỷ quyền thì cần ghi chú trong ngoặc đơn: “văn bản uỷ quyền ngày... tháng... năm...”.

Ví dụ 1: Ông Nguyễn Văn A trú tại... là người đại diện theo pháp luật của nguyên đơn (Giám đốc Công ty TNHH Thắng Lợi).

Ví dụ 2: Bà Lê Thị B trú tại... là người đại diện theo uỷ quyền của nguyên đơn (Văn bản uỷ quyền ngày... tháng... năm...).

(15) Chỉ ghi khi có người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của nguyên đơn. Ghi họ tên, địa chỉ cư trú (nếu là Luật sư thì ghi là Luật sư của Văn phòng luật sư nào và thuộc Đoàn luật sư nào); nếu có nhiều nguyên đơn thì ghi cụ thể bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho nguyên đơn nào.

(16) và (19) Ghi tương tự như hướng dẫn tại điểm (13).

(17) và (20) Ghi tương tự như hướng dẫn tại điểm (14).

(18) và (21) Ghi tương tự như hướng dẫn tại điểm (15).

(22) Ghi họ tên, địa chỉ cư trú (nếu là người chưa thành niên thì sau họ tên ghi ngày, tháng, năm sinh và họ tên người đại diện hợp pháp của người chưa thành niên).

(23) Ghi họ tên, chức danh, địa chỉ nơi làm việc (nếu không có nơi làm việc thì ghi địa chỉ cư trú).

(24) Ghi họ tên, địa chỉ nơi làm việc (nếu không có nơi làm việc thì ghi địa chỉ cư trú).

(25) Trong phần này ghi rõ yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn, của cơ quan, tổ chức, cá nhân; yêu cầu phản tố, đề nghị của bị đơn; yêu cầu độc lập, đề nghị của người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan; ý kiến của Viện kiểm sát; ghi ngắn gọn, đầy đủ các tài liệu, chứng cứ, tình tiết của vụ án; ghi rõ các tình tiết, sự kiện không phải chứng minh, các tình tiết mà các bên đã thống nhất, không thống nhất; đối với các tình tiết của vụ án mà các bên không thống nhất thì phải ghi rõ lý lẽ, lập luận của từng bên đương sự.

(26) Ghi nhận định của Tòa án về những vấn đề cần phải giải quyết trong vụ án (về áp dụng pháp luật tố tụng và pháp luật nội dung). Tòa án phải căn cứ vào tài liệu, chứng cứ đã được xem xét tại phiên tòa, kết quả tranh tụng tại phiên tòa để phân tích, đánh giá, nhận định đầy đủ, khách quan về chứng cứ và những tình tiết của vụ án; phân tích, viện dẫn những căn cứ pháp luật, án lệ (nếu có) để chấp nhận hoặc không chấp nhận yêu cầu, đề nghị của đương sự; yêu cầu, đề nghị của cơ quan, tổ chức, cá nhân khởi kiện để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người khác (nếu có); yêu cầu, đề nghị của người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của đương sự; ý kiến của đại diện Viện kiểm sát (nếu có); giải quyết các vấn đề khác có liên quan. Nếu vụ án thuộc trường hợp quy định tại khoản 2 Điều 4 của Bộ luật tố tụng dân sự thì tùy từng trường hợp mà Tòa án phân tích, lập luận về việc áp dụng tập quán, tương tự pháp luật, nguyên tắc cơ bản của pháp luật dân sự, án lệ hoặc lẽ công bằng.

Trong phần này, các đoạn văn được đánh số thứ tự trong dấu [ ].

(27) Tùy từng trường hợp mà ghi rõ các căn cứ pháp luật để ra quyết định.

(28) Ghi các quyết định của Tòa án về từng vấn đề phải giải quyết trong vụ án, về áp dụng biện pháp khẩn cấp tạm thời, án phí, chi phí tố tụng và quyền kháng cáo đối với bản án; trường hợp có quyết định phải thi hành ngay thì phải ghi rõ quyết định đó. Đối với trường hợp xét xử sơ thẩm lại vụ án mà bản án, quyết định đã bị hủy một phần hoặc toàn bộ theo quyết định giám đốc thẩm, tái thẩm thì ghi vấn đề tài sản, nghĩa vụ đã được thi hành (nếu có) theo bản án, quyết định có hiệu lực pháp luật nhưng bị hủy; trường hợp có quyết định được thi hành theo quy định tại Điều 482 của Bộ luật tố tụng dân sự thì phải ghi rõ nội dung về quyền yêu cầu thi hành án, nghĩa vụ thi hành án, thời hiệu thi hành án.

(29) Phần cuối cùng của bản án, đối với bản án được thông qua tại phòng nghị án thì phải có đầy đủ chữ ký, ghi rõ họ tên của các thành viên Hội đồng xét xử và đóng dấu (bản án này phải lưu vào hồ sơ vụ án); đối với bản án để gửi cho các đương sự, cơ quan, tổ chức, cá nhân khởi kiện và Viện kiểm sát thì ghi như sau: