Bản án 15/2023/HNGĐ-ST — Tranh chấp về thay đổi người trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn

NỘI DUNG VỤ ÁN:

* Theo Đơn khởi kiện đề ngày 06/10/2022, quá trình giải quyết vụ án và tại phiên tòa ông Nguyễn Thành N trình bày:

Ông Nguyễn Thành N và bà Nguyễn Thị Thanh T thỏa thuận thuận tình ly hôn theo quyết định số 29/2022/QĐST-HNGĐ ngày 14/3/2022 của Tòa án nhân dân thành phố Quảng Ngãi, tỉnh Quảng Ngãi. Nội dung quyết định thể hiện: “Giao con chung là cháu Nguyễn Duy Nh sinh ngày 02/6/2009 cho anh Nguyễn Thành N trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục và giao cháu Nguyễn Duy Nh1 sinh ngày 24/5/2012 cho chị Nguyễn Thị Thanh T trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục; không ai cấp dưỡng nuôi con”. Trong thời gian cháu Nh1 ở với bà T, cháu Nh1 không được chăm sóc chu đáo, thường xuyên bị mẹ bỏ ở nhà một mình. Ngày 08/7/2022, mẹ đẻ của ông N đến gặp và đề nghị bà T cho bà đưa cháu Nh1 về thăm cha và cháu Nh, bà T đồng ý. Khoảng 01 tuần sau, bà T lên đón cháu Nh1 về thì cháu không chịu về mà muốn ở lại với cha và anh, bà T đã tức giận dùng cây đánh gây tổn thương ở chân, tay và tinh thần của cháu Nh1. Ngày 30/8/2022, ông N đưa cháu Nh1 về ở với bà T để chuẩn bị năm học mới thì bà T không quan tâm con mà bỏ đi để cháu Nh1 ở lại một mình, cháu Nh1 buồn nên liên lạc xin cha cho về ở luôn với ba và anh, không ở với mẹ nữa. Vì thương con nên ông N đưa cháu về ở luôn tại nhà ông ở T cùng con trai lớn. Hiện nay cháu Nh1 đang học tại Trường Tiểu học và Trung học cơ sở T, huyện T, tỉnh Quảng Ngãi với học lực xuất sắc, hạnh kiểm tốt. Vì vậy ông yêu cầu Tòa án thay đổi người trực tiếp nuôi con sau ly hôn là giao cháu Nguyễn Duy Nh1 sinh ngày 24/5/2012 cho ông trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục, không yêu cầu bà T cấp dưỡng nuôi con.

* Tại Bản tự khai ngày 03/3/2023, trong quá trình giải quyết vụ án và tại phiên tòa, bà Nguyễn Thị Thanh T trình bày:

Từ khi bà và ông N ly hôn, bà là người trực tiếp nuôi cháu Nh1. Tuy Nh, thực tế từ tháng 08/2022 cho đến nay cháu Nh1 không ở với bà mà trực tiếp ở với ông N. Khi cháu Nh1 ở với bà, bà thương và lo cho con nên có ép con học bài, ép con ăn ngủ giờ giấc nên cháu Nh1 không thoải mái như ở với cha và anh; khi bà lên đón con về thì cháu Nh1 bỏ chạy trốn, không chịu về với bà nên bà có tức giận dùng cây dọa cháu chứ bà không đánh con; công việc của bà là nhân viên siêu thị nên 05 giờ sáng phải dậy đi làm đến 02 giờ chiều về nên bà phải nhờ mẹ đẻ của bà đưa đón cháu Nh1 đi học, bà không bỏ rơi con ở một mình, bà xác nhận trong thời gian cháu Nh1 ở với ông Nhân cháu vẫn phát triển tốt nhưng không tốt bằng khi ở với bà. Bà T có đầy đủ điều kiện về thu nhập, thời gian, sức khỏe, nhà ở để chăm sóc cháu Nh1, bà đã giao con cho ông N nuôi (theo nguyện vọng của con) chứ bà không đồng ý thay đổi quyền trực tiếp nuôi con. Trường hợp ông N muốn trực tiếp nuôi cháu Nh1 thì phải giao lại cháu Nh cho bà trực tiếp nuôi dưỡng.

*Ý kiến đại diện Viện kiểm sát nhân dân thành phố Quảng Ngãi tại phiên tòa: Thẩm phán, Hội đồng xét xử, Thư ký tuân theo đúng pháp luật tố tụng dân sự về xác định quan hệ pháp luật, tư cách đương sự, thẩm quyền, thời hạn chuẩn bị xét xử, xác minh thu thập chứng cứ, thời hạn tống đạt các văn bản tố tụng, gởi hồ sơ cho Viện kiểm sát nghiên cứu, trình tự, thủ tục phiên tòa; nguyên đơn, bị đơn chấp hành theo đúng quy định của pháp luật tố tụng dân sự; Về nội dung: Đề nghị Hội đồng xét xử chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn về thay đổi người trực tiếp nuôi con sau ly hôn là giao cháu Nguyễn Duy Nh1 sinh ngày 24/5/2012 cho ông Nguyễn Thành N trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục, bà Nguyễn Thị Thanh T không cấp dưỡng nuôi con. Về án phí: ông N phải chịu án phí hôn nhân sơ thẩm theo quy định, khấu trừ tiền tạm ứng án phí ông N đã nộp.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Việc cha mẹ trông nom, chăm sóc, giáo dục con sau khi ly hôn vừa là quyền và nghĩa vụ của cha mẹ được quy định tại Điều 81 Luật hôn nhân và gia đình. Khi giải quyết yêu cầu thay đổi người trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn phải căn cứ vào điều kiện cụ thể của từng người và phải quan tâm đến quyền lợi và lợi ích mọi mặt của con.

Xét thấy, sau khi ông N và bà T ly hôn thì bà T là người trực tiếp nuôi dưỡng cháu Nguyễn Duy Nh1 sinh ngày 24/5/2012. Bà T thừa nhận thời gian làm việc của bà từ 05 giờ sáng đến 02 giờ chiều nên bà không trực tiếp đưa đón cháu Nh1 đi học hàng ngày mà nhờ mẹ đẻ (trên 60 tuổi) đưa đón giúp, đồng thời bà có ép con ăn, ép con học nhiều dẫn đến cháu Nh1 sợ đi học, không muốn ở với mẹ. Khi cho cháu lên thăm cha là ông Nguyễn Thành N và anh là cháu Nguyễn Duy Nh thì cháu Nh1 rất vui, cháu không muốn về ở với mẹ, thấy mẹ đến đón về là cháu bỏ chạy nên bà T có dùng cây để hù dọa cháu. Điều đó cho thấy cách nuôi dưỡng và giáo dục con của bà T không phù hợp, không đảm bảo cho sự phát triển lành mạnh về thể chất, trí lực, đạo đức của cháu Nh1. Bà T cũng thừa nhận từ tháng 08/2022 bà đã giao cháu Nh1 cho ông Nhân trực tiếp nuôi, cháu Nh1 được ông N chăm sóc tốt, ở chung với cha và anh trai cháu rất vui vẻ.

Ông Nguyễn Thành N cung cấp bảng xác nhận của trường cháu Nh1 đang theo học xác nhận trong thời gian đầu năm học đến ngày 15/3/2023 chất lượng học của cháu Nh1 xuất sắc và hạnh kiểm tốt, ông N có việc làm ổn định đảm bảo thu nhập nuôi con.

Tại bản tự khai ngày 02/3/2023 cháu Nh1 trình bày trước đây cháu ở với mẹ nhưng bây giờ cháu thích ở với ba.

Tại Biên bản làm việc ngày 06/12/2022 tại Ủy ban nhân dân xã Tịnh Ấn Tây với đại diện UBND xã cung cấp thông tin cháu Nh1 không sống cùng bà T từ tháng 8/2022.

Vì vậy căn cứ Điều 69, 84 Luật hôn nhân và gia đình, khoản 2 Điều 92 Bộ luật tố tụng dân sự, Hội đồng xét xử xét thấy ông N và bà T không thỏa thuận được về người trực tiếp nuôi con phù hợp với lợi ích của con nên cần giao cháu Nh1 cho ông Nguyễn Thành N trực tiếp nuôi dưỡng theo đúng nguyện vọng của cháu. Về cấp dưỡng nuôi con thì ông N không yêu cầu nên bà T không cấp dưỡng nuôi cháu Nh1, bà T có quyền và nghĩa vụ thăm cháu Nh1 mà không ai được quyền cản trở.

Đối với cháu Nguyễn Duy Nh sinh ngày 02/6/2009, trong vụ án này nguyên đơn không có yêu cầu nên Tòa án không giải quyết. Trường hợp có tranh chấp thì giải quyết bằng một vụ án khác.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ khoản 3 Điều 28; điểm a khoản 1 Điều 35; điểm a khoản 1 Điều 39, Điều 144, Điều 147, Điều 266, Điều 271, Điều 273 của Bộ luật Tố tụng dân sự. Căn cứ vào các Điều 69, 81, 82, 83, 84 của Luật Hôn nhân và gia đình, khoản 5 Điều 27 của Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30-12-2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, quy định về mức thu, miễn, giảm, thu nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.

Tuyên xử:

1. Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn ông Nguyễn Thành N về thay đổi người trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn. Giao cháu Nguyễn Duy Nh1 sinh ngày 24/5/2012 cho ông Nguyễn Thành N trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục, bà Nguyễn Thị Thanh T không cấp dưỡng nuôi con.

Bà Nguyễn Thị Thanh T có quyền và nghĩa vụ thăm nom con không ai được cản trở.

2. Về án phí: Ông Nguyễn Thành N phải nộp 300.000 đồng án phí hôn nhân và gia đình sơ thẩm, được khấu trừ vào số tiền 300.000 đồng tạm ứng án phí đã nộp theo Biên lai thu số 0003671 ngày 21-10-2022 của Chi cục Thi hành án dân sự thành phố Quảng Ngãi, tỉnh Quảng Ngãi.

3. Nguyên đơn, bị đơn có quyền kháng cáo bản án trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án.

4. Trường hợp bản án được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật Thi hành án dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các Điều 6, 7 và 9 Luật thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 Luật thi hành án dân sự.