Bản án 15/2021/KDTM-ST — Tranh chấp về mua bán hàng hóa

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo đơn khởi kiện đề ngày 06/05/2020, nguyên đơn là Công ty KSBvà người đại diện hợp pháp, trong quá trình giải quyết vụ án và tại phiên tòa trình bày:

Công ty KSB và Công ty Cổ phần L đã thỏa thuận mua bán hàng hóa là dây hàn lõi thuốc. Thực hiện theo thỏa thuận, Công ty K đã thực hiện đầy đủ nghĩa vụ của bên bán là giao hàng đầy đủ và cung cấp các chứng từ tương ứng theo yêu cầu của bên mua, cụ thể:

- Ngày 23/6/2016, Công ty K đã giao đợt hàng hóa đầu tiên giá trị 28.014 USD, bao gồm các chứng từ sau: Đơn đặt hàng số KISVM-088/16 ghi ngày 21/6/2016, Hóa đơn thương mại số E2016060027 ghi ngày 23/6/2016, Tờ hai hàng hóa số KISVM-088/16 ghi ngày 21/6/2016, Vận đơn số JORS00007046 ghi ngày 26/6/2016, Chứng từ bảo hiểm hàng hóa số JB-09599577-MAR ghi ngày 26/06/2016, Giấy chứng nhận hử trùng số 18106 ghi ngày 28/6/2016, Giấy chứng nhận của nhà máy số 201606-0331-01 ghi ngày 26/6/2016.

- Ngày 25/7/2016, Công ty K đã giao đợt hàng thứ 02 giá trị 28.014 USD, bao gồm các chứng từ sau: Đơn đặt hàng số KISVM-107/16 ghi ngày 19/7/2016, Hóa đơn thương mại số E2016070022 ghi ngày 25/7/2016, Tờ hai hàng hóa số KISVM-107/16 ghi ngày 19/7/2016, Vận đơn số JORS00007356 ghi ngày 27/7/2016, Chứng từ bảo hiểm hàng hóa số JB-09616461-MAR ghi ngày 27/7/2016, Giấy chứng nhận hử trùng số 14107 ghi ngày 25/7/2016, Giấy chứng nhận của nhà máy số 201607-0296-01 ghi ngày 27/7/2016.

- Ngày 20/12/2016, Công ty K đã giao đợt hàng thứ 03 giá trị 26.013 USD, bao gồm các chứng từ sau: Đơn đặt hàng số KISVM-173/16 ghi ngày 05/12/2016, Hóa đơn thương mại số E2016070023 ghi ngày 20/12/2016, Tờ hai hàng hóa số KISVM-173/16 ghi ngày 05/12/2016, Vận đơn số JORS00009336 ghi ngày 22/12/2016, Chứng từ bảo hiểm hàng hóa số JB-09710402-MAR ghi ngày 22/12/2016, Giấy chứng nhận hử trùng số 3094/16 ghi ngày 22/12/2016, Giấy chứng nhận của nhà máy số 201612-0403-01 ghi ngày 22/12/2016.

- Ngày 19/5/2017, Công ty K đã giao đợt hàng thứ 04 giá trị 19.200 USD, bao gồm các chứng từ sau: Đơn đặt hàng số KISVM-077/17 (A) ghi ngày 04/05/2017, Hóa đơn thương mại số E2017050020 ghi ngày 19/5/2017, Tờ hai hàng hóa số KISVM-077/17(A) ghi ngày 04/5/2017, Vận đơn số JORS00011435 ghi ngày 22/05/2017, Chứng từ bảo hiểm hàng hóa số JB-09792003-MAR ghi ngày 22/05/2017, Giấy chứng nhận hử trùng số 1725/14 ghi ngày 19/5/2017, Giấy chứng nhận của nhà máy số 201705-0349-01 ghi ngày 22/05/2017.

- Ngày 30/6/2017, Công ty K đã giao đợt hàng thứ 05 giá trị 18.900 USD, bao gồm các chứng từ sau: Đơn đặt hàng số K-106/17(A) ghi ngày 26/6/2017 Hóa đơn thương mại số E2017060052 ghi ngày 30/06/2017, Tờ hai hàng hóa số KISVM-106/17(A) ghi ngày 26/6/2017, Vận đơn số JORS00012144 ghi ngày 05/7/2017, Chứng từ bảo hiểm hàng hóa số JB-09815502-MAR ghi ngày 05/7/2017, Giấy chứng nhận hử trùng số 2433/17 ghi ngày 04/7/2017, Giấy chứng nhận của nhà máy số 201707-0058-01 ghi ngày 05/7/2017.

Do đó, thông tin của việc giao nhận hàng hóa được tổng hợp như sau:

Đợt

Hóa đơn số

Ngày phát

Ngày đến hạn

Số tiền (USD) giao

hành

hàng

1

E2016060027

23.06.2016

10.08.2016

28.014,-

2

E2016070022

25.07.2016

10.09.2016

28.014,-

3

E2016120023

20.12.2016

05.02.2017

26.013,-

4

E2017050020

19.05.2017

06.07.2017

19.200,-

5

E2017060052

30.06.2017

19.08.2017

18.900,-

Tổng cộng

120.141,-

(Một trăm hai mươi ngàn một trăm bốn mươi mốt

Đô-la Mỹ)

Tuy nhiên, Công ty L đã vi phạm nghĩa vụ thanh toán của người mua, cụ thể là Công ty L mới chỉ thanh toán cho Công ty K 5.000 USD (năm ngàn Đô la Mỹ) vào ngày 27/02/2018, số tiền thanh toán được phẩn bổ vào hóa đơn đầu tiên. Ngày 11/02/2019, Công ty L xác nhận nợ Công ty K số tiền nợ gốc là 115.141 USD (tương đương 2.684.512.415 đồng).

Công ty K đã nhiều lần thông báo yêu cầu Công ty L thanh toán tiền nhưng Công ty L vẫn cố tình trì hoãn không thanh toán. Ngày 17/04/2019, đại diện Công ty K đã gửi thư yêu cầu Công ty L thanh toán toàn bộ số nợ gốc và tiền lãi phát sinh do chậm thực hiện nghĩa vụ thanh toán trước ngày 31/05/2019 nhưng Công ty L vẫn hông thanh toán.

Về căn cứ tính tiền lãi phát sinh: Căn cứ Điều 306 Luật Thương mại, căn cứ vào lãi suất nợ quá hạn tiền Việt Nam đồng trên thị trường được cung cấp bởi Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam (Vietcomban ) và Ngân hàng TMCP Công thương Việt Nam (Vietinban ) thì lãi suất nợ quá hạn trung bình trên thị trường là 16,13%/năm. Do đó, tổng tiền lãi chậm thanh toán của 5 hóa đơn trên tạm tính đến ngày 15/04/2021 là 1.859.591.400 đồng.

Do đó, để đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp, nguyên đơn là Công ty K.S.D đã nộp đơn hởi iện yêu cầu Tòa án giải quyết tranh chấp hợp đồng mua bán hàng hóa này. Cụ thể, buộc Công ty L có nghĩa vụ thanh toán cho Công ty K toàn bộ tiền nợ gốc là 115.141USD (tương đương 2.684.512.415 đồng, làm tròn là 2.684.512.000 đồng) và tiền lãi phát sinh do Công ty L vi phạm nghĩa vụ thanh toán tạm tính đến ngày 15/04/2021 là 1.859.591.400 đồng. Như vậy, tổng số tiền Công ty L có nghĩa vụ thanh toán cho Công ty K tạm tính đến ngày 15/04/2021 là: 2.684.512.000 đồng + 1.859.591.400 đồng = 4.544.103.400 đồng (bốn tỷ năm trăm bốn mươi bốn triệu một trăm linh ba ngàn bốn trăm đồng).

Tại phiên tòa, người đại diện hợp pháp của Công ty K thay đổi một phần yêu cầu hởi iện; cụ thể: Vẫn giữ nguyên yêu cầu buộc Công ty L phải trả số tiền nợ gốc là 115.141 USD và yêu cầu tính lãi chậm thanh toán với lãi suất cho vay tiền USD tại 3 Ngân hàng (Vietcomban , Vietinban và Agriban ) là 6,73%/năm, thời hạn tính lãi ể từ ngày nộp đơn hởi iện (ngày 04/11/2020), số tiền chậm thanh toán tạm tính đến ngày 10/12/2021 là 8.513,3USD. Tổng số tiền Công ty L phải thanh toán cho Công ty K tính đến ngày 10/12/2021 là 123.654,3 USD.

Bị đơn là Công ty Cổ phần L trong quá trình giải quyết vụ án và tại phiên tòa:

Đã được Tòa án triệu tập nhưng hông đến Tòa án làm việc, đồng thời cũng hông cung cấp tài liệu, iến về yêu cầu hởi iện của nguyên đơn. Theo xác minh tại Sở Kế hoạch và Đầu tư, hiện nay Phòng Đăng

inh doanh chưa nhận được bất ỳ tài liệu nào thông báo về việc tạm ngừng hoạt động hay giải thể của Công ty L, Công ty L chưa bị thu hồi Giấy chứng nhận đăng

inh doanh.

Phát biểu của đại diện Viện kiểm sát nhân dân thành phố Hải Phòng về việc giải quyết vụ án:

- Về việc tuân theo pháp luật: Trong quá trình giải quyết vụ án, Thẩm phán, Hội đồng xét xử, Thư , nguyên đơn đã chấp hành đúng các quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự. Bị đơn chưa chấp hành đúng các quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự.

- Về quan điểm giải quyết vụ án:

+ Về quan hệ tranh chấp và thẩm quyền giải quyết vụ án: Công ty K có trụ sở tại Malaysia hởi iện Công ty L có trụ sở tại quận Hồng Bàng, thành phố Hải Phòng về việc thanh toán hợp đồng mua bán hàng hóa. Đây là tranh chấp phát sinh trong hoạt động inh doanh giữa hai pháp nhân có đăng

inh doanh và có yếu tố nước ngoài. Do vậy Tòa án nhân dân thành phố Hải Phòng thụ l , giải quyết là đúng thẩm quyền quy định tại hoản 1 Điều 30, hoản 3 Điều 35, điểm c hoản 1 Điều 37, điểm a hoản 1 Điều 39, điểm b hoản 1 Điều 469 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015.

+ Về nội dung tranh chấp: Việc

ết hợp đồng mua bán hàng hóa giữa Công ty K và công ty L là tự nguyện, được thực hiện bởi người đại diện theo pháp luật của hai Công ty, hông vi phạm vào các điều cấm theo quy định của pháp luật Việt Nam nên có hiệu lực và làm phát sinh quyền và nghĩa vụ của các bên tham gia. Các bên hông thỏa thuận về việc áp dụng pháp luật giải quyết tranh chấp tại hợp đồng mua bán hàng hóa. Công ty K hởi iện tại Tòa án nhân dân thành phố Hải Phòng đề nghị giải quyết theo quy định của pháp luật Việt Nam, Công ty L hông có văn bản trình bày quan điểm hông có iến nào. Do đó, căn cứ điểm b hoản 1 Điều 469 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015, việc giải quyết tranh chấp được áp dụng theo các quy định hiện hành của pháp luật Việt Nam.

Nghĩa vụ thanh toán của Công ty L về hoản nợ tiền hàng: Tại Điều 11 của Hóa đơn thuế quy định thời gian thanh toán là 45 ngày sau hi tàu chạy; hình thức thanh toán: điện chuyển tiền. Tổng số tiền hàng theo 5 hóa đơn là 120.141 USD, Công ty L đã thanh toán cho Công ty K số tiền 5.000 USD vào ngày 27/02/2018. Ngày 11/02/2019, Công ty K gửi công văn về việc xác nhận nợ số tiền 115.141 USD cho Công ty L èm theo sao ê tài hoản, danh sách giao dịch và các hoản thanh toán đang chờ xử l và Công ty L đã xác nhận còn nợ Công ty K số tiền trên. Nên có cơ sở để chấp nhận yêu cầu của nguyên đơn về việc buộc bị đơn phải thanh toán số tiền hàng là 115.141 USD. Theo quy định tại hoản 1 Điều 50 Luật Thương mại năm 2005, bên mua có nghĩa vụ thanh toán tiền mua hàng và nhận hàng theo thỏa thuận. Trường hợp chậm thanh toán tiền hàng thì trả tiền lãi trên số tiền chậm trả đó theo lãi suất nợ quá hạn trung bình trên thị trường tại thời điểm thanh toán tương ứng với thời gian chậm trả theo quy định tại Điều 306 Luật này.

Nguyên đơn đề nghị căn cứ vào lãi suất nợ quá hạn tiền VNĐ trên thị trường cung cấp bởi Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam và Ngân hàng TMCP Công thương Việt Nam thì lãi suất nợ quá hạn trung bình trên thị trường là 16,13% là chưa có cơ sở, bởi lẽ: Do các bên hông có thỏa thuận về lãi suất chậm thanh toán nên áp dụng quy định tại Điều 306 Luật thương mại và Án lệ số 09/2016/AL, Nghị quyết 01/2019 của Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao là lãi suất của 3 ngân hàng thương mại (Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Việt Nam, Ngân hàng thương mại cổ phần Ngoại thương Việt Nam, Ngân hàng thương mại cổ phần Công thương Việt Nam). Đồng thời do các bên thanh toán bằng tiền USD nên phải áp dụng lãi suất cho vay bằng USD để tính lãi suất chậm thanh toán chứ hông phải lãi suất cho vay bằng VNĐ như nguyên đơn đã yêu cầu. Tại phiên tòa, nguyên đơn thay đổi yêu cầu hởi iện: Buộc bị đơn thanh toán tiền hàng là 115.141 USD và tiền lãi chậm thanh toán của 5 hóa đơn là 8.513,27 USD; thời điểm tính lãi suất chậm thanh toán tính từ thời điểm hởi iện là ngày 04/11/2020 (ngày Tòa án nhận được đơn hởi iện); lãi suất cho vay tính bằng USD trung dài hạn trung bình của 3 ngân hàng thương mại tại thời điểm xét xử do Tòa án thu thập là 6,73%/năm. Xét thấy việc thay đổi yêu cầu hởi iện của nguyên đơn hông vượt quá yêu cầu hởi iện ban đầu, có lợi cho bị đơn và phù hợp với quy định pháp luật nên có cơ sở chấp nhận.

Từ những phân tích đánh giá nêu trên, đề nghị Hội đồng xét xử: Chấp nhận toàn bộ yêu cầu hởi iện của nguyên đơn về việc buộc Công ty L phải thanh toán số tiền nợ gốc là 115.141 USD và tiền lãi chậm thanh toán là 8.513,27 USD. Tổng cộng: 123.654,3 USD (là tròn là 123.654 USD) quy đổi ra tiền VNĐ tại thời điểm xét xử sơ thẩm 10/12/2021 để tính án phí tương ứng.

Về án phí: Căn cứ hoản 2 Điều 26 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, bị đơn phải chịu án phí đối với yêu cầu của nguyên đơn được chấp nhận.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Căn cứ vào tài liệu, chứng cứ đã được xem xét tại phiên tòa, ết quả tranh tụng tại phiên tòa, xét thấy:

- Về thủ tục tố tụng:

inh doanh, có thỏa thuận với nhau về việc mua bán hàng hóa. Công ty K hởi iện Công ty L về việc thực hiện nghĩa vụ thanh toán, đây là tranh chấp phát sinh trong hoạt động inh doanh thương mại giữa các tổ chức có đăng

inh doanh với nhau và đều có mục đích lợi nhuận. Nguyên đơn là Công ty K được thành lập và có trụ sở chính tại Malaysia, bị đơn là Công ty L có địa chỉ trụ sở chính tại thành phố Hải Phòng nên theo hoản 1 Điều 30, hoản 3 Điều 35, Điều 37, điểm a hoản 1 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân thành phố Hải Phòng.

- Về nội dung:

- Về án phí dân sự sơ thẩm: Căn cứ Điều 147 Bộ luật Tố tụng dân sự; hoản 2 Điều 26 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản l và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án của Ủy ban Thường vụ Quốc Hội.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ vào hoản 1 Điều 30, hoản 3 Điều 35, Điều 37, điểm a hoản 1 Điều 39, Điều 147, Điều 227, Điều 228, hoản 1 Điều 244, điểm b hoản 1 Điều 469 của Bộ luật Tố tụng dân sự;

Căn cứ Điều 275, Điều 278, Điều 280 Bộ luật Dân sự; Điều 27, Điều 28, Điều 306 Luật Thương mại;

Căn cứ Pháp lệnh Ngoại hối 2013;

Căn cứ Án lệ số 09/2016/AL về xác định lãi suất nợ quá hạn trung bình trên thị trường và việc trả lãi trên số tiền phạt vi phạm, bồi thường thiệt hại

Căn cứ hoản 2 Điều 26 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản l và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án của Ủy ban Thường vụ Quốc Hội;

Xử: Chấp nhận yêu cầu hởi iện của nguyên đơn là Công ty K.SDN.BHD, cụ thể:

1. Buộc Công ty Cổ phần L phải trả cho Công ty K.S.B tổng số tiền là 123.654,3 USD (Một trăm hai mươi ba nghìn sáu trăm năm mươi tư phẩy ba đô la mỹ) (trong đó: số tiền nợ gốc là 115.141 USD, số tiền tiền lãi chậm thanh toán là 8.513,3 USD)

Kể từ ngày có đơn yêu cầu thi hành án của người được thi hành án (đối với các hoản tiền phải trả cho người được thi hành án) cho đến hi thi hành án xong, bên phải thi hành án còn phải chịu hoản tiền lãi của số tiền còn phải thi hành án theo mức lãi suất quy định tại Điều 357, Điều 468 của Bộ luật Dân sự năm 2015.

2. Về án phí dân sự sơ thẩm:

Trả lại cho Công ty K.S.B số tiền tạm ứng án phí đã nộp là 56.067.000 đồng theo Biên lai thu tiền tạm ứng án phí số 0019788 ngày 16/12/2020 tại Cục Thi hành án dân sự thành phố Hải Phòng.

Công ty Cổ phần L phải chịu 89.313.768 đồng tiền án phí inh doanh thương mại sơ thẩm.

3. Về quyền háng cáo của các đương sự:

Công ty K.S.B được quyền háng cáo bản án trong thời hạn 01 tháng ể từ ngày tuyên án.

Công ty Cổ phần L vắng mặt tại phiên tòa được quyền háng cáo bản án trong thời hạn 15 ngày ể từ ngày nhận được Bản án hoặc Bản án được niêm yết theo quy định của pháp luật.

Trường hợp Bản án được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật Thi hành án dân sự, người được thi hành án, người phải thi hành án dân sự có quyền thoả thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo qui định tại các Điều 6, 7 và 9 Luật Thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo qui định tại Điều 30 Luật Thi hành án dân sự.