Bản án 1424/2026/DS-PT — Tranh chấp quyền sử dụng đất

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Trong quá trình giải quyết vụ án, nguyên đơn bà Huỳnh Thị C và người đại diện trình bày:

Nguyên cha mẹ chồng bà C có phần đất gốc tại khu vực 2, thành phố V, tỉnh Hậu Giang. Năm 1989, con bà chết nên bà có chôn cất 02 (hai) con ruột tại phần đất diện tích ngang 4m, dài 4m thuộc thửa 3197, tờ bản đồ số 16, địa chỉ tại khu V, phường V, thành phố V, tỉnh Hậu Giang (nay là phường V, thành phố Cần Thơ). Năm 1999, mẹ chồng tên Lê Thị T3 lập di chúc ủy quyền sử dụng đất cho ông Huỳnh Thanh L là con ruột được toàn quyền sử dụng đất. Ngày 18/12/2000, ông L được Ủy ban nhân dân thị xã V cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số 00597 diện tích 2.495m2 thửa 183, 184, 3197, tờ bản đồ số 16, trên đất có phần mộ của các con bà diện tích 16m2. Năm 2012, ông L chuyển nhượng quyền sử dụng đất cho Ngân hàng Thương mại cổ phần Đ nay là Ngân hàng Trách nhiệm hữu hạn một thành viên S (gọi tắt là Ngân hàng). Khi chuyển nhượng ông L đã chuyển nhượng luôn phần đất có nền mộ của con bà, mà gia đình không hay biết. Bà và gia đình vẫn thường xuyên đến thăm mộ vào mỗi dịp Lễ, Tết, Thanh M không phát sinh tranh chấp gì từ năm 1989, cho đến thời điểm ngân hàng khởi công xây dựng. Hiện nay, Ngân hàng đã rào chắn toàn bộ lối đi vào nền mộ chúng tôi không thể vào, ngoài lối đi từ đường C vào thì không còn đường nào khác để đi.

Bà C khởi kiện yêu cầu công nhận quyền sử dụng đất vị trí nền mộ có diện tích chiều ngang khoảng ngang 4m, chiều dài khoảng 4m, thuộc thửa 3197, tờ bản đồ số 16, địa chỉ Phường V, Cần Thơ cho bà C được tiếp tục quản lý, sử dụng. Yêu cầu Ngân hàng Trách nhiệm hữu hạn một thành viên S mở lối đi từ nền mộ đến đường C, diện tích ngang 1m, dài khoảng 106m.

Đồng thời, bà C không đồng ý với yêu cầu phản tố của ngân hàng về việc buộc bà tháo dỡ, di dời nền mộ để giao đất, bởi vì các con bà đã được chôn cất và ổn định trên 30 năm.

Trong quá trình giải quyết vụ án, người đại diện Ngân hàng Trách nhiệm hữu hạn một thành viên S trình bày:

Ngân hàng không đồng ý yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn về công nhận quyền sử dụng đất vị trí nền mộ và yêu cầu mở lối đi. Ngân hàng phản tố yêu cầu: Bà Huỳnh Thị C (là gia đình thân nhân) phải di dời toàn bộ công trình xây dựng trên đất, di dời 02 ngôi mộ, hài cốt ra khỏi đất để giao trả phần đất cho Ngân hàng quản lý, sử dụng theo quy định pháp luật. Phần đất này ngân hàng nhận chuyển nhượng hợp pháp của chủ đất ông Huỳnh Thanh L. Khi nhận chuyển nhượng, ông L cùng cam kết là gia đình bà C sẽ tháo dỡ di dời nền mộ để bàn giao mặt bằng, nhưng đến nay không thực hiện, mặc dù Ngân hàng cũng đã có thông báo nhiều lần.

Trong quá trình giải quyết vụ án, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan ông Huỳnh Thanh L và bà Hứa Tú T2 trình bày:

Ông, bà có phần đất và đã chuyển nhượng cho Ngân hàng Thương mại cổ phần Đ, giữa các bên đã hoàn thành các thủ tục pháp lý và tài sản đã giao cho ngân hàng quản lý, sử dụng. Tuy nhiên, trên phần đất này có 02 ngôi mộ (là con của anh ruột ông L là Huỳnh Văn T4 và vợ bà Huỳnh Thị C chết lúc nhỏ khoảng 4 đến 6 tuổi). Lúc chuyển nhượng đất, ông có trao đổi, bàn bạc với anh ruột là ông Huỳnh Văn T4 đồng ý di dời 02 ngôi mộ, tuy nhiên rất tiếc ông T4 đã mất năm 2022 nên chưa thực hiện. Việc tranh chấp của bà C, ông bà đề nghị Tòa án giải quyết theo quy định pháp luật và xin vắng mặt trong suốt quá trình giải quyết vụ án.

Tại Bản án dân sự sơ thẩm số 75/2026/DS-ST ngày 03 tháng 3 năm 2026, Tòa án nhân dân KV, thành phố Cần Thơ đã quyết định:

“Tuyên xử:

1. Không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn bà Huỳnh Thị C đối với bị đơn Ngân hàng Trách nhiệm hữu hạn một thành viên S (Thừa kế quyền và nghĩa vụ tố tụng của Ngân hàng Thương mại cổ phần Đ) về tranh chấp yêu cầu mở lối đi và tranh chấp yêu cầu công nhận quyền sử dụng đất.

2. Chấp nhận yêu cầu phản tố của bị đơn Ngân hàng Trách nhiệm hữu hạn một thành viên S (Thừa kế quyền và nghĩa vụ tố tụng của Ngân hàng Thương mại cổ phần Đ) đối với nguyên đơn bà Huỳnh Thị C về tranh chấp yêu cầu tháo dỡ, di dời giao trả đất:

- Buộc bị đơn bà Huỳnh Thị C có nghĩa vụ di dời hài cốt 02 (hai) con của bà Huỳnh Thị C, tháo dỡ di dời 02 mộ gạch, tháo dỡ di dời các công trình trên phần nền mộ (có kết cấu khung cột thép tiền chế, mái tole, nền láng xi măng, vách lưới B40) giao trả cho Ngân hàng Trách nhiệm hữu hạn một thành viên S (Thừa kế quyền và nghĩa vụ tố tụng của Ngân hàng Thương mại cổ phần Đ) phần đất vị trí (2) diện tích 21,2m2 loại đất CLN, chiều ngang trước và chiều ngang sau là 4m, chiều dài cạnh 5,30m, chiều dài cạnh 4,30m (theo Mãnh trích đo địa chính số 38-2025 của Công ty trách nhiệm hữu hạn Một thành viên Đ1, Chi nhánh H).

3. Ghi nhận Ngân hàng Trách nhiệm hữu hạn một thành viên S (Thừa kế quyền và nghĩa vụ tố tụng của Ngân hàng Thương mại cổ phần Đ) hỗ trợ cho bà Huỳnh Thị C số tiền 68.628.400 đồng (Sáu mươi tám triệu sáu trăm hai mươi tám nghìn bốn trăm đồng) để bà Huỳnh Thị C di dời và chôn cất.

Kể từ ngày có đơn yêu cầu thi hành án của người được thi hành án đối với khoản tiền được trả cho người được thi hành án cho đến khi thi hành án xong, tất cả các khoản tiền, hàng tháng bên phải thi hành án còn phải chịu khoản tiền lãi của số tiền còn phải thi hành án theo mức lãi suất quy định khoản 2 Điều 468 của Bộ Luật dân sự”.

Ngoài ra, trong bản án còn quyết định về án phí, chi phí tố tụng và quyền kháng cáo của các đương sự.

Sau khi xét xử sơ thẩm, nguyên đơn bà Huỳnh Thị C có đơn kháng cáo yêu cầu cấp phúc thẩm xét xử sửa bản án sơ thẩm theo hướng chấp nhận yêu cầu khởi kiện công nhận cho bà được quyền sử dụng diện tích đất ngang 04m x dài 04m và mở lối đi vào đất ngang 01m x dài 106m.

Tại phiên tòa phúc thẩm:

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân thành phố Cần Thơ phát biểu ý kiến: Về việc tuân thủ và chấp hành pháp luật tố tụng của người tiến hành tố tụng và người tham gia tố tụng trong quá trình giải quyết vụ án ở giai đoạn phúc thẩm. Về nội dung vụ án, đề nghị Hội đồng xét xử chấp nhận yêu cầu kháng cáo của bà Huỳnh Thị C, sửa bản án sơ thẩm.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Căn cứ vào các tài liệu, chứng cứ đã được xem xét tại phiên tòa, kết quả tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định:

Vì các lẽ trên;

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ khoản 2 Điều 308 Bộ luật Tố tụng dân sự;

Căn cứ điểm đ khoản 1 Điều 12 và khoản 1 Điều 29 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội;

1/ Không chấp nhận yêu cầu kháng cáo bà Huỳnh Thị C.

2/ Sửa bản án sơ thẩm số 75/2026/DS-ST ngày 03 tháng 3 năm 2026, Tòa án nhân dân KV, thành phố Cần Thơ, tuyên xử như sau:

2.1. Không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn bà Huỳnh Thị C đối với bị đơn Ngân hàng Trách nhiệm hữu hạn một thành viên S (Thừa kế quyền và nghĩa vụ tố tụng của Ngân hàng Thương mại cổ phần Đ) về tranh chấp yêu cầu mở lối đi và tranh chấp yêu cầu công nhận quyền sử dụng đất.

2.2. Chấp nhận yêu cầu phản tố của bị đơn Ngân hàng Trách nhiệm hữu hạn một thành viên S (Thừa kế quyền và nghĩa vụ tố tụng của Ngân hàng Thương mại cổ phần Đ) đối với nguyên đơn bà Huỳnh Thị C về tranh chấp yêu cầu tháo dỡ, di dời giao trả đất:

Buộc bị đơn bà Huỳnh Thị C có nghĩa vụ di dời hài cốt 02 (hai) con của bà Huỳnh Thị C, tháo dỡ hoặc phá dỡ 02 mộ gạch và công trình xây dựng trên nền mộ (có kết cấu khung cột thép tiền chế, mái tole, nền láng xi măng, vách lưới B40) giao trả phần đất tranh chấp cho Ngân hàng Trách nhiệm hữu hạn một thành viên S (Thừa kế quyền và nghĩa vụ tố tụng của Ngân hàng Thương mại cổ phần Đ) phần đất vị trí (2) diện tích 21,2m2 loại đất CLN, chiều ngang trước và chiều ngang sau là 4m, chiều dài cạnh 5,30m, chiều dài cạnh 4,30m (theo Mãnh trích đo địa chính số 38-2025 của Công ty trách nhiệm hữu hạn Một thành viên Đ1, Chi nhánh H).

2.3. Ngân hàng Trách nhiệm hữu hạn một thành viên S (Thừa kế quyền và nghĩa vụ tố tụng của Ngân hàng Thương mại cổ phần Đ) có trách nhiệm hỗ trợ bà Huỳnh Thị C số tiền 200.000.000 đồng (Hai trăm triệu đồng) để di dời 02 hài cốt, mộ gạch và công trình xây dựng trên nền mộ.

2.4. Về án phí dân sự sơ thẩm:

Bà Huỳnh Thị C là người cao tuổi được miễn nộp tiền án phí.

Ngân hàng Trách nhiệm hữu hạn một thành viên S (Thừa kế quyền và nghĩa vụ tố tụng của Ngân hàng Thương mại cổ phần Đ) không phải chịu án phí, được nhận lại số tiền 300.000 đồng (Ba trăm nghìn đồng) theo biên lai thu số 0001368 ngày 30/12/2024 của Chi cục Thi hành án dân sự thành phố Vị Thanh, tỉnh Hậu Giang (cũ), nay là Thi hành án dân sự thành phố Cần Thơ.

2.5. Về chi phí tố tụng: Bà Huỳnh Thị C phải chịu số tiền 6.800.000 đồng (Sáu triệu tám trăm nghìn đồng), bà đã thực hiện xong nghĩa vụ nộp tiền.

3/ Án phí dân sự phúc thẩm: Bà Huỳnh Thị C là người cao tuổi nên được miễn nộp tiền án phí.

4/ Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án.

5/ Trường hợp bản án được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật Thi hành án dân sự năm 2025 thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định của Luật Thi hành án dân sự năm 2025; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại khoản 2 Điều 34 Luật Thi hành án dân sự được sửa đổi, bổ sung năm 2025.