Bản án 140/2025/DS-PT — Tranh chấp hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất

NỘI DUNG VỤ ÁN:

- Theo nội dung đơn khởi kiện ngày 27/9/2021, đơn khởi kiện bổ sung ngày 17/9/2023 của bà Lê Thị H; lời trình bày tại các bản tự khai và trong quá trình tham gia tố tụng tại giai đoạn sơ thẩm của ông Lê Thanh D người đại diện theo ủy quyền của nguyên đơn, thì: Vào năm 2001 bà H có nhận chuyển nhượng của bà Lưu Thị C một diện tích đất; trong đó phần giáp mặt tiền đường N là 02m, chiều dài giáp thửa 15 mà bà H đang sử dụng, thuộc một phần thửa 08, tờ bản đồ số F.136.IV.A tại xã L, thành phố B, tỉnh Lâm Đồng; đất chuyển nhượng đã được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất vào năm 1997; hai bên có lập giấy tờ viết tay với nhau. Sau khi nhận chuyển nhượng bà H có xây dựng nhà tạm, khoan giếng nước và sử dụng diện tích còn lại làm lối đi từ khi đó đến nay. Đến khoảng năm 2003 đến năm 2004 bà C chuyển nhượng phần đất còn lại của thửa 08 cho vợ chồng ông V, bà N1; khi hai bên làm thủ tục chuyển nhượng thì vợ chồng ông V, bà N1 đã đăng ký cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cả phần diện tích 02m x 37m của bà H đã nhận chuyển nhượng trước đó.

Nay bà H có đơn khởi kiện đề nghị Tòa án công nhận hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất giữa bà và bà C lập ngày 15/5/2001 đối với lô đất có diện tích 02m x 37m thuộc một phần thửa 08 tờ bản đồ số F.136.IV.A (nay là thửa 74, tờ bản đồ số 12), tại xã L, thành phố B, Lâm Đồng.

- Theo lời trình bày của bà Lưu Thị C thì: Bà là chủ sử dụng đất đối với thửa 14b, tờ bản đồ số F.136.IV.A tại xã L, thành phố B, tỉnh Lâm Đồng, đã được cấp Giấy chứng nhận quyền sử đụng đất vào năm 1997. Năm 2001 bà có chuyển nhượng cho bà H là chủ sử dụng thửa đất liền kề lô đất có diện tích 02m x 37m với giá là 10.000.000đ bằng giấy tay. Bà H đã giao đủ tiền và nhận đất sử dụng. Bà H có yêu cầu bà tách thửa sang tên theo quy định nhưng do diện tích đất nhỏ không đủ điều kiện tách thửa. Sau khi nhận đất bà H có xây nhà, làm lối đi từ nhà ra đường N và khoan giếng nước, sử dụng ổn định từ năm 2001 đến nay. Khoảng cuối năm 2003 bà chuyển nhượng cho vợ chồng ông V, bà N1 và vợ chồng ông T, bà G mỗi hộ ½ diện tích đất còn lại (vợ chồng ông V, bà N1 10m ngang, vợ chồng ông T, bà G 10m ngang). Khi chuyển nhượng thì bà không thông báo cho vợ chồng ông V, bà N1 biết bà đã chuyển nhượng 02m đất mặt tiền đường Nguyễn Văn C1 cho bà H mà chỉ báo với địa chính xã L để khi nào làm thủ tục chuyển nhượng cho vợ chồng ông V, bà N1 thì trừ 02m đất này ra. Khi giao đất cho vợ chồng ông V, bà N1 và vợ chồng ông T, bà G thì bà H có tới thực địa chỉ đất (không lập văn bản). Nay bà đồng ý với yêu cầu khởi kiện của bà H.

- Theo lời trình bày của vợ chồng ông Trần V, bà Phạm Thị Tuyết N1 thì: Năm 2003 vợ chồng ông, bà có nhận chuyển nhượng của bà Lưu Thị C thửa đất số 08 tờ bản đồ số F.136.IV.A tại xã L, thành phố B, Lâm Đồng có diện tích 2.260m2 trong đó có 90m2 đất ở nông thôn và 2.170m2 đất trồng cây lâu năm. Hai bên có làm hợp đồng chuyển nhượng, bà C chuyển nhượng toàn bộ thửa đất trên cho vợ chồng ông, bà. Sau khi nhận chuyển nhượng vợ chồng ông, bà cho bà H trông coi giùm thửa đất trên, bà H để củi và xây nhà (lò sao chè) suốt 09 năm (từ năm 2004 đến 2015) nhưng vợ chồng ông, bà không lấy tiền. Trong thời gian trên vợ chồng ông, bà lo làm ăn nuôi con nên không có thời gian vào xem đất. Đến năm 2015 khi vợ chồng ông, bà vào xem đất để làm nhà cho cha ở thì mới phát hiện bà H đã xây dựng lấn chiếm trên phần đất của vợ chồng ông, bà là 02m x 37m = 74m2. Trong quá trình sử dụng đất, vào năm 2012 vợ chồng ông, bà phát hiện ra thửa đất của bà G (thửa 73) cấp nhầm qua thửa 08 của vợ chồng ông, bà nên hai bên có ra Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai thành phố B cấp lại Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho phù hợp với thực tế các bên sử dụng nên Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của vợ chồng ông, bà hiện nay là thửa 74, tờ bản đồ số F.136.IV.A.

- Tại biên bản lấy lời khai người làm chứng là bà Trần Thị G vào ngày 10/01/2025 thì: Nguồn gốc thửa đất 73, 74 tờ bản đồ số 12, F.136.IV.A tại xã L, thành phố B, tỉnh Lâm Đồng do bà và vợ chồng ông V, bà N1 nhận chuyển nhượng từ bà C, hai bên sử dụng ổn định. Trong quá trình sử dụng thì phát hiện Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của hai bên bị cấp nhầm vị trí, cụ thể đất của bà thì cấp cho vợ chồng ông V, bà N1 và ngược lại. Hai bên đã báo với cơ quan chức năng để điều chỉnh Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho phù hợp nên mới xảy ra tình trạng hai bên chuyển nhượng qua lại cho nhau chứ trên thực tế không có việc chuyển nhượng giữa bà với vợ chồng ông V, bà N1. Sau khi được cơ quan chức năng điều chỉnh lại Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất thì hai bên sử dụng ổn định cho đến nay. Bà chỉ biết nhận chuyển nhượng đất của bà C còn việc chuyển nhượng giữa bà C với vợ chồng ông V, bà N1 thì bà không rõ. Bà cho rằng bà C là người có lỗi vì đã chuyển nhượng 02m mặt đường Nguyễn Văn C1 cho 02 người (chuyển nhượng 02 lần).

Tòa án không tiến hành hòa giải được do bà C vắng mặt.

Tại Bản án số 19/2025/DS - ST ngày 29/4/2025; Tòa án nhân dân thành phố Bảo Lộc, tỉnh Lâm Đồng (nay là Tòa án nhân dân khu vực 4 – Lâm Đồng) đã xử:

1/ Không chấp nhận toàn bộ yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn bà Lê Thị H về việc yêu cầu Tòa án án công nhận hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất (giấy tay) ngày 15/5/2001 đối với diện tích đất 02m x 37m thuộc một phần thửa 08 tờ bản đồ số F.136.IV.A (nay là thửa 74 tờ bản đồ số F.136.IV.A), tại Phường A B, Lâm Đồng giữa bà Lưu Thị C và bà Lê Thị H.

2/ Đình chỉ yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn bà Lê Thị H đối với vợ chồng ông Trần V, bà Phạm Thị Tuyết N1 về việc “Tranh chấp quyền sử dụng đất”.

3/ Đình chỉ yêu cầu độc lập của vợ chồng ông Trần V, bà Phạm Thị Tuyết N1 về việc “Yêu cầu Tòa án công nhận hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất” giữa bà Lưu Thị C với vợ chồng ông Trần V, bà Phạm Thị Tuyết N1.

Ngoài ra, Bản án còn tuyên về án phí, quyền kháng cáo và trách nhiệm thi hành án của các đương sự.

Ngày 29/5/2025 Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Lâm Đồng ban hành Quyết định kháng nghị phúc thẩm số 09/QĐ-VKS-DS đối với Bản án số 19/2025/DS-ST ngày 29/4/2025 của Tòa án nhân dân thành phố Bảo Lộc, tỉnh Lâm Đồng (nay là Tòa án nhân dân khu vực 4 – Lâm Đồng). Đề nghị Tòa án cấp phúc thẩm xét xử theo hướng hủy toàn bộ Bản án sơ thẩm, giao hồ sơ về cho Tòa án cấp sơ thẩm giải quyết lại theo quy định của pháp luật.

Ngày 05/5/2025 ông Lê Thanh D, người đại diện theo ủy quyền của bà Lê Thị H, kháng cáo toàn bộ Bản án sơ thẩm.

Ngày 09/5/2025 bà Lưu Thị C kháng cáo toàn bộ Bản án sơ thẩm.

Tại phiên tòa,

Ông Lê Thanh D, người đại diện theo ủy quyền của bà Lê Thị H; bà Lưu Thị C, vẫn giữ nguyên kháng cáo.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Lâm Đồng giữ nguyên Quyết định kháng nghị phúc thẩm của Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Lâm Đồng đồng thời phát biểu về việc tuân theo pháp luật trong quá trình giải quyết vụ án của Thẩm phán, Hội đồng xét xử và các đương sự tại giai đoạn chuẩn bị xét xử cũng như phiên tòa hôm nay: đã chấp hành đúng quy định của Bộ luật Tố tụng Dân sự năm 2015. Về nội dung: Đề nghị hủy toàn bộ Bản án sơ thẩm, giao hồ sơ về cho Tòa án cấp sơ thẩm giải quyết lại theo quy định của pháp luật.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

[2] Quyết định kháng nghị phúc thẩm của Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Lâm Đồng, đơn kháng cáo của bà Lê Thị H, bà Lưu Thị C; thủ tục kháng cáo được thực hiện đúng theo quy định tại các Điều 271, 272, 273, 279 và 208 Bộ luật Tố tụng Dân sự năm 2015 nên đủ điều kiện để Hội đồng xét xử xem xét giải quyết theo thủ tục phúc thẩm.

Án phí Dân sự sơ thẩm sẽ được xem xét giải quyết khi cấp sơ thẩm giải quyết lại vụ án.

Do hủy án nên bà Lê Thị H, bà Lưu Thị C không phải chịu án phí Dân sự phúc thẩm.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

- Căn cứ khoản 3 Điều 308 Bộ luật Tố tụng Dân sự năm 2015;

- Căn cứ khoản 3 Điều 29 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.

Chấp nhận toàn bộ Quyết định kháng nghị phúc thẩm số 09/QĐ-VKS-DS ngày 29/5/2025 của Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Lâm Đồng.

Chấp nhận một phần kháng cáo của bà Lê Thị H và bà Lưu Thị Chuyên .

Tuyên xử:

1. Xác định quan hệ tranh chấp của vụ án là “Tranh chấp quyền sử dụng đất, tranh chấp hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất và yêu cầu hủy Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất”.

2. Hủy toàn bộ Bản án Dân sự sơ thẩm số 19/2025/DS - ST ngày 29/4/2025 của Tòa án nhân dân thành phố Bảo Lộc, tỉnh Lâm Đồng (nay là Tòa án nhân dân khu vực 4 – Lâm Đồng) về việc “Tranh chấp quyền sử dụng đất, tranh chấp hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất và yêu cầu hủy Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất” giữa bà Lê Thị H và bà Lưu Thị C; Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan là vợ chồng ông Trần V, bà Phạm Thị Tuyết N1.

3. Chuyển hồ sơ vụ án cho Tòa án nhân dân khu vực 4 – Lâm Đồng giải quyết lại vụ án theo đúng quy định của pháp luật.

4. Về chi phí tố tụng: sẽ được Tòa án cấp sơ thẩm xem xét khi giải quyết lại vụ án.

5. Về án phí:

- Án phí sơ thẩm: sẽ được Tòa án cấp sơ thẩm xem xét khi giải quyết lại vụ án.

- Án phí phúc thẩm:

Bà Lê Thị H không phải chịu án phí Dân sự sơ thẩm; bà H được nhận lại số tiền 300.000đ tạm ứng án phí Dân sự phúc thẩm đã nộp theo Biên lai thu tạm ứng án phí, lệ phí Tòa án số 0000910 ngày 12/6/2025 của Chi cục Thi hành án Dân sự thành phố Bảo Lộc, tỉnh Lâm Đồng (nay là Phòng Thi hành án Dân sự khu vực 4 - Lâm Đồng, ông Lê Thanh D nộp thay).

Bà Lưu Thị C không phải chịu án phí Dân sự phúc thẩm.

Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án./.