Bản án 140/2024/DS-PT — Đòi bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng về tài sản

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Nguyên đơn ông Nguyễn Hoàng D do chị Quỳnh đại diện theo uỷ quyền trình bày: Vào tháng 8 năm 2003, ông Nguyễn Hoàng D cùng bà Trần Thị Tuyết Ng, ông Nguyễn Văn Ph, bà Lê Xuân Đ, ông Lê Trung B, ông Lê Thanh V, ông Nguyễn Hoàng D và ông Trần Quốc N có nhờ ông Lê Văn H hỏi mua đất sản xuất nông nghiệp của bà Ngô Ánh H và ông Trương Văn Đ diện tích 2.575m2 với giá chuyển nhượng 147.000.000 đồng. Trong đó, ông Nguyễn Hoàng D nhận chuyển nhượng diện tích 257,5m2 với giá 15.000.000 đồng, các bên có ký kết hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất, được Ủy ban nhân dân phường 8, thị xã Bạc Liêu (nay là thành phố Bạc Liêu), tỉnh Bạc Liêu chứng thực ngày 13/8/2003. Hai bên tiến hành làm thủ tục sang tên, tách thửa thì Ủy ban nhân dân tỉnh Bạc Liêu có văn bản quy định đất trong khu quy hoạch không được sang tên, tách thửa, nên hợp đồng chưa thể hoàn tất theo quy định của pháp luật. Năm 2006, Nhà nước thu hồi giải phóng mặt bằng một phần diện tích đi ngang qua phần đất đã được sang nhượng mở công trình đường tránh Quốc lộ 1A.

Đến khi Nhà nước có chủ trương cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, ông Do liên hệ để được làm thủ tục cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, lúc này bà Hồng đã chết còn ông Đ và các con Trương Văn Đ, Trương Hoàng A, Trương Hoàng O, Trương Thị Kiều T, Trương Thị Kiều L, Trương Thị Kiều Tr không đồng ý. Tại Bản án dân sự sơ thẩm số 190/2022/DS-ST ngày 30/9/2022 của Tòa án nhân dân thành phố Bạc Liêu đã xét xử và bản án dân sự phúc thẩm số 81/2023/DS-PT ngày 14/4/2023 của Toà án nhân dân tỉnh Bạc Liêu đã tuyên bố giao dịch chuyển nhượng quyền sử dụng đất trên vô hiệu buộc các bên khôi phục lại tình trạng ban đầu, hoàn trả cho nhau những gì đã nhận.

Do trước đây không yêu cầu giải quyết hậu quả của hợp đồng vô hiệu nên Tòa án đã không đặt ra xem xét tại phiên tòa sơ và phúc thẩm. Nay yêu cầu Tòa án nhân dân thành phố Bạc Liêu, tỉnh Bạc Liêu giải quyết vấn đề như sau: Ông Nguyễn Hoàng D yêu cầu giải quyết hậu quả hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất với bà Ngô Ánh H, ông Trương Văn Đ ngày 13/8/2003, diện tích 257,5m2 tại khóm Trà Khứa, Phường 8, thành phố Bạc Liêu, tỉnh Bạc Liêu. Yêu cầu ông Trương Văn Đ và những người thừa kế quyền và nghĩa vụ của bà Trương Ánh Hồng là Trương Văn Đ, Trương Hoàng A, Trương Hoàng O, Trương Thị Kiều T, Trương Thị Kiều L, Trương Thị Kiều Tr bồi thường thiệt hại theo Chứng thư định giá và hồ sơ năng lực của Công ty Cổ phần Tư vấn Đầu tư và Thẩm định giá Sao Việt là 5.626.000 đồng/m2. Ngày 26/9/2023, ông Nguyễn Hoàng D xin rút lại một phần diện tích đất Nhà nước đã thu hồi giải phóng mặt bằng đường tránh Quốc lộ IA vào năm 2006.

Bị đơn ông Trương Văn Đ trình bày: Ông Trương Văn Đ và những người thừa kế của bà Hồng đồng ý bồi thường thiệt hại ông Do, nhưng đề nghị tạm đình chỉ vụ án chờ cơ quan chức năng ban hành phương án bồi thường, do đất tranh chấp đã có Thông báo thu hồi đất số 57/TB-UBND, 79/TB-UBND cùng ngày 01/3/2023 của UBND thành phố Bạc Liêu và khiếu nại không đồng ý Chứng thư định giá của Công ty Cổ phần tư vấn, Đầu tư và Thẩm định giá Sao Việt, do đất này đang bị thu hồi, giải toả không được chuyển nhượng nên không có giá thị trường mà Công ty Cổ phần Tư vấn Đầu tư và Thẩm định giá Sao Việt định giá là 5.626.000 đồng/m2 là không phù hợp nên không đồng ý bồi thường theo giá do nguyên đơn đưa ra, nhưng không cung cấp cho Toà án giá đất tại thời điểm Toà án giải quyết vụ án.

Người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan: đã được Toà án thông báo đưa người tham gia tố tụng, triệu tập đến Toà án và phiên toà nhưng đều vắng mặt, không cung cấp tài liệu, chứng cứ và trình bày ý kiến.

Từ nội dung nêu trên, tại Bản án dân sự sơ thẩm số 162/2023/DS-ST ngày 28 tháng 9 năm 2023 của Tòa án nhân dân thành phố Bạc Liêu, tỉnh Bạc Liêu đã quyết định:

1. Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của ông Nguyễn Hoàng D yêu cầu ông Trương Văn Đ, ông Trương Văn Đ, ông Trương Hoàng A, ông Trương Hoàng O, bà Trương Thị Kiều T, bà Trương Thị Kiều L, bà Trương Thị Kiều Tr bồi thường thiệt hại do vô hiệu hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất.

2. Đình chỉ một phần yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn ông Nguyễn Hoàng D đối với diện tích đất 169,4m2 tại khóm Trà Khứa, Phường 8, thành phố Bạc Liêu, tỉnh Bạc Liêu.

3. Buộc ông Trương Văn Đ có trách nhiệm bồi thường cho ông Nguyễn Hoàng D số tiền 164.794.491 đồng.

Buộc ông Trương Văn Đ, ông Trương Hoàng A, ông Trương Hoàng O, bà Trương Thị Kiều T, bà Trương Thị Kiều L, bà Trương Thị Kiều Tr mỗi người có trách nhiệm bồi thường cho ông Nguyễn Hoàng D số tiền 20.599.311 đồng.

Ngoài ra, Bản án sơ thẩm còn tuyên về lãi phát sinh giai đoạn thi hành án, về án phí và quyền kháng cáo theo quy định của pháp luật.

Sau khi xét xử sơ thẩm, ngày 12 tháng 10 năm 2023, bị đơn ông Trương Văn Đ; người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan anh Trương Văn Đ, anh Trương Hoàng A, anh Trương Hoàng O, chị Trương Thị Kiều T, chị Trương Thị Kiều L và chị Trương Thị Kiều Tr kháng cáo toàn bộ bản án sơ thẩm, yêu cầu cấp phúc thẩm giải quyết sửa bản án sơ thẩm theo hướng xác định giá làm căn cứ tính thiệt hại là giá bồi thường khi thu hồi phần đất tranh chấp; không chấp nhận giá nguyên đơn đưa ra; yêu cầu định giá phần đất tranh chấp; xem xét lại mức độ lỗi do chưa phù hợp.

Tại phiên tòa phúc thẩm, người đại diện theo ủy quyền của bị đơn, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan rút một phần kháng cáo đối với nội dung yêu cầu xem xét lại mức độ lỗi các bên phải chịu khi hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất vô hiệu; các nội dung kháng cáo khác thì giữ nguyên kháng cáo.

Người đại diện theo uỷ quyền của nguyên đơn đồng ý với nội dung người kháng cáo rút một phần kháng cáo; đối với các nội dung kháng cáo còn lại thì không đồng ý.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Bạc Liêu phát biểu ý kiến:

Về thủ tục tố tụng: Thông qua kiểm sát việc giải quyết vụ án từ khi thụ lý vụ án đến trước khi Hội đồng xét xử vào phòng nghị án, Thẩm phán, Hội đồng xét xử, Thư ký và các đương sự đã chấp hành đúng quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự.

Về nội dung: Đề nghị Hội đồng xét xử đình chỉ một phần kháng cáo của bị đơn và những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đối với nội dung đã rút kháng cáo. Đối với các nội dung kháng cáo còn lại thì đề nghị căn cứ khoản 2 Điều 308 của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015, sửa một phần Bản dân sự sơ thẩm số 162/2023/DS-ST ngày 28/9/2023 của Tòa án nhân dân thành phố Bạc Liêu, tỉnh Bạc Liêu.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu toàn bộ các tài liệu chứng cứ có lưu trong hồ sơ vụ án đã được thẩm tra tại phiên tòa, nghe ý kiến tranh luận của các đương sự và ý kiến phát biểu của đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Bạc Liêu, sau khi thảo luận, nghị án, Hội đồng xét xử nhận định:

- Hướng Đông giáp phần đất thuộc sổ đỏ của ông Trương Hoàng O, có số đo 17,42m;

- Hướng Tây giáp phần đất tranh chấp giữa ông Trần Quốc Ngàn với ông Trương Văn Đ, có số đo 17,82m;

- Hướng Nam giáp ông Lâm Trường Vũ, có số đo 05m;

- Hướng Bắc giáp với phần đất thu hồi thực hiện đường tránh Quốc lộ 1A, có số đo 5,01m.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH

Căn cứ vào khoản 3 Điều 296; khoản 2 Điều 308 Bộ luật Tố tụng dân sự; khoản 2 Điều 312 của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015.

Đình chỉ xét xử phúc thẩm đối với một phần kháng cáo của ông Trương Văn Đ, anh Trương Văn Đ, anh Trương Hoàng A, anh Trương Hoàng O, chị Trương Thị Kiều T, chị Trương Thị Kiều Tr và chị Trương Thị Kiều L về yêu cầu xác định lại phần lỗi khi tuyên bố hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất vô hiệu.

Chấp nhận một phần kháng cáo của ông Trương Văn Đ, anh Trương Văn Đ, anh Trương Hoàng A, anh Trương Hoàng O, chị Trương Thị Kiều T, chị Trương Thị Kiều Tr và chị Trương Thị Kiều L; sửa một phần Bản án dân sự sơ thẩm số 162/2023/DS-ST ngày 28/9/2023 của Tòa án nhân dân thành phố Bạc Liêu, tỉnh Bạc Liêu.

Áp dụng khoản 3 Điều 26, điểm a khoản 1 Điều 35 và điểm a khoản 1 Điều 39; các Điều 217; 147; 148; khoản 2 Điều 156 và Điều 296 Bộ luật tố tụng dân sự; điểm c khoản 1, khoản 2 Điều 117; các Điều 122; 131; 612, 615, 688 Bộ luật dân sự năm 2015; các Điều 2; 6; 7, 7a; 9 và Điều 30 Luật thi hành án dân sự; điểm b khoản 3 Điều 27, khoản 2 Điều 29 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH 14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội khóa 14 về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.

Tuyên xử:

1. Chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của ông Nguyễn Hoàng D đối với ông Trương Văn Đ, anh Trương Văn Đ, anh Trương Hoàng A, anh Trương Hoàng O, chị Trương Thị Kiều T, chị Trương Thị Kiều Tr và chị Trương Thị Kiều L.

2. Buộc ông Trương Văn Đ và những người thừa kế của bà Ngô Ánh H cùng có trách nhiệm bồi thường cho ông Nguyễn Hoàng D tổng số tiền 229.557.000 đồng (hai trăm hai mươi chín triệu năm trăm năm mươi bảy ngàn đồng), cụ thể: Buộc ông Trương Văn Đ bồi thường số tiền 131.175.500 đồng (một trăm ba mươi mốt triệu một trăm bảy mươi lăm ngàn năm trăm đồng); Buộc anh Trương Văn Đ, anh Trương Hoàng A, anh Trương Hoàng O, chị Trương Thị Kiều T, chị Trương Thị Kiều Tr và chị Trương Thị Kiều L mỗi người có trách nhiệm bồi thường số tiền 16.397.000 đồng (mười sáu triệu ba trăm chín mươi bảy ngàn đồng).

3. Kể từ ngày Bản án có hiệu lực pháp luật và có đơn yêu cầu thi hành án của người được thi hành án cho đến khi thi hành án xong tất cả các khoản tiền, hàng tháng bên phải thi hành án còn phải chịu thêm khoản tiền lãi của số tiền còn phải thi hành án, tương ứng với thời gian chưa thi hành án theo quy định tại khoản 2 Điều 468 của Bộ luật Dân sự.

4. Đình chỉ một phần yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn ông Nguyễn Hoàng D đối với phần đất diện tích đất 169,4m2, thuộc thửa 217, tờ bản đồ số 03, toạ lạc tại: khóm Trà Khứa, Phường 8, thành phố Bạc Liêu, tỉnh Bạc Liêu.

5. Về án phí:

5.1. Án phí dân sự sơ thẩm có giá ngạch:

- Ông Trương Văn Đ được miễn án phí.

- Buộc anh Trương Văn Đ, anh Trương Hoàng A, anh Trương Hoàng O, chị Trương Thị Kiều T, chị Trương Thị Kiều L và chị Trương Thị Kiều Tr mỗi người phải nộp số tiền 819.850 đồng, nộp tại Chi cục Thi hành án dân sự thành phố Bạc Liêu, tỉnh Bạc Liêu.

- Ông Nguyễn Hoàng D không phải chịu; ông Do đã dự nộp tạm ứng án phí số tiền 25.313.000 đồng theo Biên lai thu số 0008808 ngày 16/6/2023 của Chi cục Thi hành án dân sự thành phố Bạc Liêu được hoàn lại đủ.

5.2. Án phí dân sự phúc thẩm:

- Ông Trương Văn Đ được miễn theo quy định.

- Anh Trương Văn Đ, anh Trương Hoàng A, anh Trương Hoàng O, chị Trương Thị Kiều T, chị Trương Thị Kiều L và chị Trương Thị Kiều Tr không phải chịu án phí phúc thẩm. Anh Trương Văn Đ, anh Trương Hoàng A, anh Trương Hoàng O, chị Trương Thị Kiều T, chị Trương Thị Kiều L và chị Trương Thị Kiều Tr mỗi người đã nộp 300.000 đồng do anh Nguyễn Hồng Quân nộp thay, theo các biên lai thu số 0002026, 0002025, 0002024, 0002023, 0002022, 0002021, cùng ngày 17/10/2023, tại Chi cục Thi hành án dân sự thành phố Bạc Liêu, tỉnh Bạc Liêu được hoàn lại đủ.

6. Chi phí định giá số tiền 2.271.000 đồng, ông Trương Văn Đ, anh Trương Văn Đ, anh Trương Hoàng A, anh Trương Hoàng O, chị Trương Thị Kiều T, chị Trương Thị Kiều L và chị Trương Thị Kiều Tr phải chịu toàn bộ, chị Hồ Huỳnh Tố H là người được uỷ quyền đã nộp xong.

7. Trường hợp bản án được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật Thi hành án dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các Điều 6, 7, 7a và Điều 9 của Luật Thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 của Luật Thi hành án dân sự.

Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án.