Bản án 14/2018/HSST — Hình sự

[1] Ngày 28/6/2017 tại trước nhà số 1A212/1 ấp 1, xã H, huyện B, thành phố Hồ Chí Minh bị cáo Nguyễn Văn A. đã thực hiện hành vi nhanh chóng giật 01 điện thoại di động hiệu Samsung của bà Trần Thị Mạnh T. nhằm để chiếm đoạt. Theo kết quả định giá tài sản của Hội đồng định giá tài sản trong tố tụng hình sự huyện B thì giá trị tài sản bị chiếm đoạt là 2.152.000 đồng.

[2] Quá trình điều tra và căn cứ vào các tài liệu chứng cứ thu thập được thì có căn cứ xác định bị cáo Nguyễn Văn A. thực hiện hành vi phạm tội có đồng phạm khác nhưng chưa được khởi tố truy tố. Bởi lẽ: theo lời khai của bị cáo và các đương sự trong vụ án thì tại thời điểm bị cáo Nguyễn Văn A. thực hiện hành vi giật chiếc điện thoại trong túi bị hại thì bị cáo đang ngồi phía sau xe mô tô do ông Đào Ngọc T. điều khiển cùng chiều với xe của bị hại. Căn cứ sơ đồ hiện trường, bản ảnh khám nghiệm hiện trường (từ bút lục số 41 đến bút lục số 45) thì vị trí bị cáo giật chiếc điện thoại của bị hại nằm bên trái đường và thời điểm này xe bị hại đang chuyển hướng rẽ trái (sang trái khoảng ¾ phần đường). Như vậy, trong trường hợp này để giúp bị cáo Nguyễn Văn A. (đang ngồi phía sau xe mô tô) thực hiện được hành vi giật chiếc điện thoại trong túi bị hại thì ông T. phải chủ động điều khiển xe áp sát, chạy song song với hướng xe của bị hại. Nhận định này phù hợp với diễn biến sự việc là ngay sau khi Nguyễn Văn A. giật được chiếc điện thoại thì ông Đào Ngọc T. điều khiển xe tăng ga bỏ chạy nhưng bị té ngã trên lề trái đường (lề đường mà bị hại đang chuyển hướng qua); phù hợp với lời khai của người làm chứng ông Tăng Tiến M (bút lục số 70) và lời khai của bị hại.

[3] Tại cơ quan điều tra cũng như tại phiên tòa bị cáo Nguyễn Văn A., ông Đào Ngọc T. đều khai nhận: ông Đào Ngọc T. là người phát hiện bị hại để điện thoại nhô ra khỏi túi quần và T. là người chỉ cho bị cáo A. biết tài sản của bị hại. Tại cơ quan điều tra ông Đào Ngọc T. có lời khai là sau khi phát hiện tài sản của bị hại nên ông T. quay xe lại (lúc này xe của bị cáo và bị hại đi ngược chiều nhau) chạy cùng chiều với xe của bị hại được khoảng 20 mét thì Nguyễn Văn A. giật điện thoại trong túi của bị hại như nêu trên.

[4] Từ những phân tích trên, có cơ sở khẳng định bị cáo Nguyễn Văn A. thực hiện hành vi phạm tội có sự giúp sức tích cực của ông Đào Ngọc T.. Cụ thể: ông T. là người thông báo cho bị cáo Anh biết tài sản của bị hại, chủ động điều khiển xe áp sát xe của bị hại để bị cáo A. thực hiện hành vi giật tài sản và điều khiển xe nhằm tẩu thoát… Xét về về ý thức thì ông T. biết rất rõ việc phạm tội của bị cáo Anh nên chủ động giúp bị cáo A. thực hiện hành vi phạm tội và tại cơ quan điều tra ông Đào Ngọc T. cũng khai nhận: “Tôi và T. giật điện thoại là ngẫu nhiên không có bàn bạc trước” (bút lục số 92). Như vậy, có căn cứ xác định việc phạm tội của Nguyễn Văn A. là có đồng phạm nhưng chưa được khởi tố. Tòa án nhân dân huyện B, thành phố Hồ Chí Minh nhiều lần trả hồ sơ để điều tra bổ sung để xử lý vai trò đồng phạm của ông Đào Ngọc T. nhưng Viện kiểm sát nhân dân huyện B, thành phố Hồ Chí Minh vẫn giữ nguyên cáo trạng ban đầu.

[5] Do đó, căn cứ Điều 298 Bộ luật tố tụng hình sự, Hội đồng xét xử xử bị cáo Nguyễn Văn A. theo tội danh mà cáo trạng đã truy tố. Để đảm bảo xét xử đúng hành vi phạm tội, không bỏ lọt người phạm tội, Hội đồng xét xử kiến nghị Tòa án nhân dân và Viện kiểm sát nhân dân cấp có thẩm quyền xem xét lại bản án này theo trình tự phúc thẩm hoặc giám đốc thẩm.

[6] Hành vi của bị cáo Nguyễn Văn A. là nguy hiểm cho xã hội, trực tiếp xâm phạm đến quyền sở hữu đối với tài sản của người khác, gây mất an ninh trật tự tại địa phương. Khi thực hiện hành vi phạm tội bị cáo là người trưởng thành, có đủ năng lực trách nhiệm hình sự. Bị cáo có khả năng nhận thức, điều khiển hành vi của mình, biết việc cướp giật tài sản hợp pháp của người khác là trái với quy định của pháp luật nhưng vì vụ lợi mà cố ý thực hiện hành vi phạm tội.

[7] Do đó, Hội đồng xét xử xét thấy có đủ căn cứ để kết luận hành vi của bị cáo Nguyễn Văn A. đã đủ yếu tố cấu thành tội “Cướp giật tài sản”. Bị cáo sử dụng xe mô tô làm phương tiện phạm tội và người bị hại cũng đang điều khiển xe mô tô lưu thông trên đường, là thuộc trường hợp dùng thủ đoạn nguy hiểm nên đây là tình tiết tăng nặng định khung được quy định tại điểm d khoản 2 Điều 136 Bộ luật hình sự năm 1999 (đã sửa đổi bổ sung năm 2009). Xét thấy, cần áp dụng hình phạt nghiêm, buộc bị cáo phải chấp hành hình phạt tù trong một thời gian nhất định để răn đe, giáo dục bị cáo và phòng ngừa chung cho xã hội.

[8] Bị cáo có nhân thân xấu, ngày 10/9/2010 bị Tòa án nhân dân huyện G, tỉnh Tây Ninh xử phạt 04 năm tù về tội “Cướp giật tài sản” (theo bản án số 51/2010/HSST) nhưng đến lần phạm tội trong vụ án này, bị cáo đã được xóa án tích nên không xác định tái phạm, tái phạm nguy hiểm nhưng cần lưu ý khi quyết định hình phạt với bị cáo. Trong quá trình điều tra và tại phiên tòa bị cáo chưa thành khẩn khai báo, khai báo không thống nhất gây khó khăn trong công tác điều tra truy tố xét xử nên không áp dụng tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự theo quy định tại điểm p khoản 1 Điều 46 Bộ luật hình sự đối với bị cáo.

[9] Về vật chứng bị thu giữ gồm: 01 điện thoại hiệu Samsung là tài sản bị chiếm đoạt. Cơ quan điều tra đã trả cho chủ sở hữu tài sản là có căn cứ phù hợp với quy định của pháp luật nên Hội đồng xét xử ghi nhận;

[10] Đối với xe mô tô biển số 52U3-0737, bị cáo và đồng bọn sử dụng làm phương tiện phạm tội. Cơ quan điều tra xác minh xe này do ông Ngô Trọng Q (cư trú đường 3 phường M, quận M, thành phố Hồ Chí Minh) đứng tên đăng ký nhưng hiện tại ông Q không còn cư trú tại địa phương. Cơ quan điều tra đã đăng thông báo tìm chủ sở hữu đối với xe mô tô biển số 52U3-0737 nhưng đến nay vẫn không xác định được chủ sở hữu tài sản nên tịch thu sung quỹ Nhà nước.

[11] Về trách nhiệm dân sự: tại phiên tòa người bị hại vắng mặt nhưng hồ sơ thể hiện người bị hại không yêu cầu bồi thường nên Hội đồng xét xử không xem xét.

[12] Về án phí: bị cáo phải chịu án phí hình sự sơ thẩm theo quy định tại Điều 135 Bộ luật tố tụng hình sự năm 2015; Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.