Bản án 131/2020/HS-PT — Hình sự

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo các tài liệu có trong hồ sơ vụ án và diễn biến tại phiên tòa sơ thẩm, nội dung vụ án được tóm tắt như sau:

Nguyễn Văn L cùng vợ là Nguyễn Thị Kim E ngụ ấp S, xã K, huyện V, tỉnh Long An nuôi vịt chạy đồng. Vào ngày 30/4/2019, vợ chồng L đưa đàn vịt khoảng 7000 con đến khu vực xã M, huyện T. Khoảng 11 giờ 15 phút ngày 01/5/2019, trong lúc chăn vịt, Nguyễn Văn L sử dụng bật lửa gas (quẹt gas) đốt gốc rạ tại ruộng của anh Lê Văn M ở Ấp 3, xã M, huyện T để cho đàn vịt ăn lúa còn sót lại trong ruộng. Ruộng của anh M tiếp giáp đám cỏ lác và cách Quốc lộ 62 khoảng 15m. Nguyễn Văn L sử dụng bật lửa đốt rơm và gốc rạ ở góc bên trái bờ ruộng, tiếp giáp đám cỏ lác (cỏ lác). Sau đó, L dùng cây kéo rơm đã cháy đi dọc theo các bờ ruộng, Nguyễn Thị Kim E đi theo phía sau. Sau khi đốt bờ ruộng, L vào giữa thửa ruộng của anh M dùng bật lửa đốt gốc rạ ở nhiều vị trí khác nhau. Khoảng 15 phút sau, khi thấy rơm rạ trong ruộng của anh M cháy gần hết thì Nguyễn Văn L đi công chuyện, bà E đi coi đàn vịt ở gần đó. Do lúc này trời nắng gắt, gió thổi từ thửa ruộng đang cháy ra hướng Quốc lộ 62 nên lửa cháy lan sang đám cỏ lác. Khói và tàn lửa bay qua cơ sở thu mua phế liệu của ông Nguyễn Văn D nằm tiếp giáp Quốc lộ 62 đối diện đám ruộng đang cháy. Do bên trong cơ sở thu mua phế liệu có chứa nhiều vật dễ cháy như giấy và nhiều đồ vật khác nên phát cháy. Lúc này, cửa cơ sở thu mua phế liệu bị khóa nên đến khoảng 13 giờ 40 phút cùng ngày, khi lửa cháy lớn và lan sang các xe ô tô tải đậu trong cơ sở thu mua phế liệu thì người dân mới phát hiện trình báo Cơ quan Công an. Lúc này, L lượng Cảnh sát PCCC Công an tỉnh Long An đến dập lửa. Hậu quả, của đám cháy làm cháy 03 xe ô tô tải 61C – 346.60, 62C – 100.21, 62C – 070.86, 01 xe mô tô 62B1 – 475.09, dây cáp quang dẫn vào Trạm viễn thông của VNPT Long An và nhiều vật dụng khác bên trong cơ sở thu mua phế liệu của ông Nguyễn Văn D.

Tại Bản kết luận định giá về tài sản số 565/KL – HĐĐG ngày 25/7/2019 của Hội đồng định giá tài sản trong tố tụng hình sự huyện Thủ Thừa kết luận giá trị tài sản bị thiệt hại gồm:

Xe mô tô 62B1 – 475.09 là 32.657.925đ; Xe ô tải 62C – 100.21 là 304.730.846đ; Xe ô tô tải 62C – 070.86 là 383.272.661đ; Xe ô tô tải 61C – 346.60 là 1.509.024959đ; 07 Sợi cáp đồng loại 200 đôi (mỗi sợi dây dài 82m) là 62.853.000đ; 03 sợi cáp đồng loại 100 đôi (mỗi sợi dây dài 82m) là 14.637.000đ; 02 sợi dây cáp quang loại 24FO (mỗi sợi dây dài 82m) là 1.025.000đ; 07 sợi dây cáp quang loại 12FO (mỗi sợi dây dài 82m) là 3.013.500đ. Tổng giá trị tài sản bị thiệt hại là: 2.311.215.000đ.

Tại Bản kết luận giám định số 2487/C09B ngày 31/5/2019 của Phân viện Khoa học Hình sự tại TP. Hồ Chí Minh – Bộ Công an kết luận:

Nguyên nhân xảy ra cháy tại bãi thu mua phế liệu thuộc Ấp 3, xã M, huyện T, tỉnh Long An là do bị cháy lan. Điểm gây cháy lan xuất phát từ vị trí đối diện cơ sở thu mua phế liệu, bên kia Quốc lộ 62 về hướng Tây Nam; vị trí này cách điểm gần nhất của cơ sở thu mua phế liệu là 26m.

Nguyên nhân gây ra đám cháy là do con người đốt cây cỏ tại khu vực ruộng lúa và cỏ lác phía đối diện cơ sở thu mua phế liệu, bên kia Quốc lộ 62 về hướng Tây Nam.

Trong quá trình điều tra, Cơ quan CSĐT Công an huyện Thủ Thừa có thu giữ vật chứng gồm: 01 bật lửa gas (hộp quẹt gas) vỏ nhựa màu xanh, đầu bằng kim loại màu trắng có chữ VIWAX, dài 8cm, rộng 2cm, bên trong có chứa khí gas hóa lỏng do Nguyễn Văn L giao nộp. Hiện Chi cục THADS huyện Thủ Thừa đang quản lý chờ xét xử.

Trong quá trình điều tra, ông Nguyễn Văn D yêu cầu bồi thường số tiền 2.229.686.391đ, Đại diện Viễn thông Long An yêu cầu bồi thường 139.505.025đ.

Tại bản án hình sự sơ thẩm số 39/2019/HS-ST ngày 13 tháng 11 năm 2019 của Tòa án nhân dân huyện Thủ Thừa, tỉnh Long An đã xử:

Tuyên bố bị cáo Nguyễn Văn L phạm tội “Vô ý gây thiệt hại nghiêm trọng đến tài sản”.

Căn cứ vào khoản 2 Điều 180; Các điểm i, s khoản 1 khoản 2 Điều 51; Điều 38; Điều 50; Điều 65 của Bộ luật hình sự.

Xử phạt bị cáo Nguyễn Văn L 01 (Một) năm tù nhưng cho hưởng án treo, thời gian thử thách là 02 (Hai) năm kể từ ngày tuyên án (13/11/2019).

Giao bị cáo Nguyễn Văn L về Ủy ban nhân dân xã K, huyện V, tỉnh Long An giám sát, giáo dục trong thời gian thử thách. Trong trường hợp người được hưởng án treo thay đổi nơi cư trú thì thực hiện theo quy định tại khoản 1 Điều 69 của Luật thi hành án hình sự.

Trong thời gian thử thách, người được hưởng án treo cố ý vi phạm nghĩa vụ 02 lần trở lên thì Tòa án có thể quyết định buộc người được hưởng án treo phải chấp hành hình phạt tù của bản án đã cho hưởng án treo.

Ngoài ra, bản án sơ thẩm còn tuyên về xử lý vật chứng, án phí, quyền và thời hạn kháng cáo đối với những người tham gia tố tụng.

Ngày 26/11/2019, bị cáo Nguyễn Văn L kháng cáo kêu oan.

Tại phiên tòa phúc thẩm, bị cáo Nguyễn Văn L cho rằng bị cáo không phạm tội “Vô ý gây thiệt hại nghiêm trọng đến tài sản”. Ngày 01/5/2019 ông TD yêu cầu bị cáo đốt ruộng của ông M, bị cáo đốt xong dập tắt lửa rồi mới đi công việc. Khi vợ của bị cáo điện thoại kêu bị cáo đến Công an huyện làm việc thì ngoài ra không có điện thoại lần nào khác với nội dung thông báo lửa cháy lớn.

Bà Kim E trình bày: Ngày 01/5/2019, khi phát hiện đám cháy lớn lên nên bà điện thoại báo bị cáo L là đốt rơm giờ cháy lớn.

Các giám định viên cho trình chiếu hình ảnh, xác định nguyên nhân dẫn đến cháy kho phế liệu, nguyên nhân đám cháy lớn từ đám cỏ lác phát triển theo chiều hướng lên cao nóng lên tạo áp lực lớn bị cuốn theo gió, vùng nhiệt này hướng từ đám cháy lớn sang bên kho phế liệu có 1 số vật liệu như hộp sơn và các vật dễ cháy khác như các tấm gỗ, cỏ khô, cỏ lác, cành cây khô, giấy cứng (đây là chất dễ cháy ở thời điểm nhiệt độ cao trên 5000C).

Kết luận cháy kho phế liệu do đám cháy lớn nhưng không đủ căn cứ kết luận việc đốt rơm của bị cáo có phải là nguyên nhân gây cháy đám cháy lớn hay không (giải thích của giám định viên đều là các điểm cháy độc lập thể hiện qua hình ảnh chụp lại tàn tro) từ đó không đủ căn cứ để kết luận vì Cơ quan điều tra không yêu cầu và không cung cấp đầy đủ hình ảnh, chứng cứ để giám định.

Kiểm sát viên Đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Long An phát biểu:

Về tố tụng: Bị cáo Nguyễn Văn L thực hiện kháng cáo đúng quy định của Bộ luật Tố tụng hình sự nên được chấp nhận để giải quyết theo thủ tục phúc thẩm.

Về nội dung: Hành vi của bị cáo Nguyễn Văn L bị Tòa án cấp sơ thẩm xét xử về tội “Vô ý gây thiệt hại nghiêm trọng đến tài sản” theo khoản 2 Điều 180 của Bộ luật Hình sự là đúng, không oan. Khi quyết định hình phạt, Tòa án cấp sơ thẩm đã xem xét các tình tiết giảm nhẹ quy định tại điểm điểm i, s khoản 1 khoản 2 Điều 51 Bộ luật Hình sự năm 2015, tuyên phạt bị cáo 01 (Một) năm tù nhưng cho hưởng án treo, thời gian thử thách là 02 (Hai) năm là phù hợp.

Đề nghị Hội đồng xét xử áp dụng điểm a khoản 1 Điều 355, Điều 356 Bộ luật tố tụng hình sự, không chấp chận kháng cáo của bị cáo, giữ nguyên bản án hình sự sơ thẩm.

Luật sư Trần Thị Kim P bào chữa cho bị cáo: Biên bản khám nghiệm hiện trường thì cỏ cháy từ trong ra khi giải thích thì từ ngoài vào là mâu thuẫn. Giám định viên không thể kết luận được trên đám ruộng, có cháy lan giữa các vị trí độc lập khác như vị trí số 7 là vị trí độc lập đám tàn tro của gốc rạ bị đốt. Biên bản khám nghiện hiện trường có than hóa từ dưới lên trên, bản án sơ thẩm kết luận cho rằng khói và tàn tro của đám cháy lớn bay vào nên cháy kho phế liệu. Đề nghị tuyên bố bị cáo L không phạm tội hoặc hủy bản án sơ thẩm để điều tra bổ sung những tình tiết phát sinh tại phiên tòa phúc thẩm.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên tòa phúc thẩm, Hội đồng xét xử nhận định như sau:

[1] Về tố tụng: Bị cáo Nguyễn Văn L thực hiện việc kháng cáo đúng quy định tại các Điều 331, 332 và 333 Bộ luật Tố tụng hình sự nên được chấp nhận để giải quyết theo thủ tục phúc thẩm.

[2] Về nội dung: Khoảng 11 giờ 15 phút ngày 01/5/2019, Nguyễn Văn L sử dụng bật lửa gas (quẹt gas) đốt gốc rạ tại ruộng của anh Lê Văn M ở Ấp 3, xã M, huyện T để cho đàn vịt ăn lúa còn sót lại trong ruộng. Sau đó, khói và tàn lửa bay qua làm cháy cơ sở thu mua phế liệu của anh Nguyễn Văn D ở đối diện đám ruộng và tiếp giáp Quốc lộ 62. Hậu quả, làm cháy 03 xe ô tô tải, 01 xe mô tô và các dây cáp quang dẫn vào Trạm viễn thông của VNPT Long An. Gây thiệt hại với tổng giá trị là 2.311.215.000đ.

Qua phần giải thích của giám định viên tại phiên tòa, qua việc chiếu lại hình ảnh do Cơ quan điều tra cung cấp có đủ căn cứ kết luận: Việc bị cáo L có đốt ruộng.

Nguyên nhân cháy kho phế liệu là do xuất phát từ đám cháy lớn (cỏ lác) các chất cháy phát triển kèm theo gió hướng qua bên bãi phế liệu là có căn cứ.

Tuy nhiên qua hình ảnh và trả lời của giám định viên: Mới xác định nguyên nhân cháy kho phế liệu là do cháy từ đám cỏ lác nhưng chưa xác định được nguyên nhân đám cỏ lác bị cháy có xuất phát từ việc đốt rơm của bị cáo L gây ra hay không vì Cơ quan điều tra Công an huyện Thủ Thừa không yêu cầu giám định, không cung cấp đầy đủ cơ sở dữ liệu, thông tin để Giám định viên kết luận nguyên nhân đám cháy lớn (cỏ lác) xuất phát từ đâu trong khi đó qua hình ảnh Giám định viên trình chiếu thì những điểm khoanh vùng màu xanh là những vùng cháy rơm (rạ) hoàn toàn độc lập với đám cỏ lác tại đám cháy lớn. Phần này chưa được điều tra làm rõ để xác định mối quan hệ nhân quả giữa hành vi của bị cáo với thiệt hại xảy ra cho bị hại, hành vi đốt rơm của bị cáo có phải là nguyên nhân gây ra thiệt hại cho bị hại hay không, tình tiết này cấp phúc thẩm không thể khắc phục được cần hủy án sơ thẩm để điều tra.

Ngoài ra còn mâu thuẫn trong lời khai giữa bị cáo với bà Kim E về việc gọi điện báo bị cáo L thông báo lửa cháy lớn. Việc bị cáo L tự động đốt rơm hay có ông TD kêu bị cáo đốt rơm. Đây là những mâu thuẫn cần được đối chất để làm rõ nội dung vụ án.

Với thiếu sót trên trong quá trình điều tra mà cấp phúc thẩm không khắc phục được, cần chấp nhận một phần kháng cáo của bị cáo L, hủy toàn bộ bản án sơ thẩm để điều tra lại theo thủ tục tố tụng.

[3] Về án phí: Bị cáo Nguyễn Văn L không phải chịu phải chịu án phí hình sự phúc thẩm do kháng cáo được chấp nhận.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH

1. Căn cứ điểm c Khoản 1 Điều 355, Khoản 1 Điều 358 Bộ luật Tố tụng hình sự;

Chấp nhận một phần kháng cáo của bị cáo Nguyễn Văn L; Hủy toàn bộ bản án Hình sự sơ thẩm số 39/2019/HS-ST ngày 13 tháng 11 năm 2019 của Tòa án nhân dân huyện Thủ Thừa, tỉnh Long An để điều tra lại.

Giao hồ sơ vụ án về Viện Kiểm sát nhân dân huyện Thủ Thừa, tỉnh Long An để điều tra lại theo thủ tục tố tụng hình sự.

2. Về án phí: Bị cáo Nguyễn Văn L không phải chịu phải chịu án phí hình sự phúc thẩm.

3. Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án./.