Bản án 128/2025/HC-PT — Hành chính

NỘI DUNG VỤ ÁN:

1. Theo đơn khởi kiện đề ngày 08/8/2022 và quá trình tố tụng tại Tòa án, người khởi kiện là chị Đỗ Thị H trình bày:

Ngày 17/9/2020, chị Đỗ Thị H nộp thủ tục xin cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng (GCNQSD) đất đối với phần diện tích đất do chị đang quản lý và sử dụng tại Dốc Miếu V, thôn Q, xã Y. Ngày 02/11/2020, UBND huyện Q ban hành Văn bản số 2618/UBND-TNMT về việc trả lời đơn của chị Đỗ Thị H (sau đây viết tắt là: Văn bản số 2618/UBND-TNMT).

Không đồng ý với nội dung Văn bản số 2618/UBND-TNMT, chị Đỗ Thị H có đơn khiếu nại. Ngày 28/12/2020, Chủ tịch Ủy ban nhân dân (UBND) huyện Q ban hành Quyết định số 6627/QĐ-UBND về việc thành lập Tổ xác minh nội dung đơn khiếu nại của chị Đỗ Thị H. Ngày 25/01/2021, Tổ xác minh có Báo cáo số 03/BC-TXM báo cáo kết quả xác minh nội dung đơn khiếu nại của chị Đỗ Thị H. Ngày 05/02/2021, Chủ tịch UBND huyện Q ban hành Quyết định số 1846/QĐ-UBND về việc giải quyết khiếu nại lần một với nội dung “Giữ nguyên nội dung Văn bản số 2618/UBND-TNMT ngày 02/11/2020 của UBND huyện Q v/v trả lời đơn của chị Đỗ Thị H…”.

Không đồng ý với Quyết định số 1846/QĐ-UBND, chị H tiếp tục làm đơn khiếu nại lần hai. Ngày 12/3/2021, Chủ tịch UBND thành phố H ban hành Quyết định số 1257/QĐ-UBND về việc giao Giám đốc Sở T4 (TN&MT) xác minh nội dung khiếu nại của chị Đỗ Thị H. Ngày 30/12/2021, Sở TN&MT ban hành Báo cáo số 9892/BC-STNMT-TTr về kết quả xác minh, kết luận nội dung khiếu nại của chị Đỗ Thị H. Ngày 14/02/2022, Chủ tịch UBND thành phố H ban hành Quyết định số 603/QĐ-UBND về việc giải quyết khiếu nại lần hai.

Không đồng ý với các Quyết định trên, ngày 09/8/2022 chị Đỗ Thị H khởi kiện yêu cầu Tòa án tuyên hủy: Văn bản số 2618/UBND-TNMT ngày 02/11/2020 của UBND huyện Q về việc trả lời đơn của chị Đỗ Thị H; Quyết định số 1846/QĐ-UBND ngày 05/02/2021 của Chủ tịch UBND huyện Q về việc giải quyết khiếu nại lần đầu; Quyết định số 603/QĐ-UBND ngày 14/02/2022 của Chủ tịch UBND thành phố H về việc giải quyết khiếu nại lần hai với lý do các quyết định này không khách quan, không có căn cứ, không phù hợp với thực tế và không đúng pháp luật, đã gây thiệt hại nghiêm trọng đến quyền và lợi ích của gia đình chị.

Căn cứ yêu cầu hủy các quyết định trên, chị Đỗ Thị H và người đại diện theo ủy quyền của chị H trình bày:

Về nguồn gốc: Diện tích đất gia đình chị H đang quản lý và sử dụng tại Đội 3, xóm D, thôn Q, xã Y, huyện Q, thành phố Hà Nội có nguồn gốc là của UBND xã Y giao cho ông Nguyễn Hiền T1 và bà Nguyễn Thị N1 năm 1992 để làm dịch vụ. Do ông T1, bà N1 là gia đình Liệt sỹ nên UBND và địa chính xã cho phép sử dụng đất nhưng không thu phí. Ngày 02/6/2012, ông T1 và bà N1 đã lập giấy viết tay chuyển nhượng lại cho chị H diện tích thửa đất này, trên đất có 03 gian nhà cấp 4 diện tích xây dựng khoảng 60m2. Sau khi nhận chuyển nhượng, chị H đã cải tạo, sửa chữa, xây dựng toàn bộ khuôn viên khu đất khoảng 110m2 là nhà cấp 4, tường xây gạch, mái lợp tôn để ở và kinh doanh xây dựng từ năm 2012 đến nay, không có tranh chấp với ai. Ngoài chỗ ở này, chị H và các con không còn chỗ ở nào khác, chị H cho rằng trường hợp của chị đủ điều kiện để được cấp GCNQSD đất.

Về việc xác định thời điểm sử dụng đất: Căn cứ Đơn xin đăng ký mở dịch vụ ngày 24/7/1992 có xác nhận của UBND xã Y; Đơn đề nghị xác nhận có xác nhận của UBND xã Y ngày 13/4/2021 và Giấy chuyển nhượng hàng quán.

Về loại đất: Chị H căn cứ khoản 1 Điều 3 Nghị định số 01/2017/NĐ-CP ngày 06/01/2017 của Chính phủ về việc quy định trường hợp đang sử dụng đất không có giấy tờ quy định tại khoản 1, 2, 3 Điều 11 Luật Đất đai và căn cứ vào ý kiến xác nhận của ông Hoàng Văn N2 (Chủ tịch UBND xã thời điểm năm 1992) cũng như thực tế đất có nhà của ông T1, bà N1 đã chuyển nhượng cho chị H là loại đất có nhà ở và là loại đất phi nông nghiệp.

Đối với bản đồ, sổ mục kê lập năm 2001, 2014: Bản đồ và sổ mục kê năm 2001 của UBND xã không đúng hiện trạng, không đúng quy định và chưa được công nhận. Vì có biên lai thu thuế đất năm 2001 của gia đình chị H nhưng trong sổ mục kê thửa đất lại đứng tên tập thể. Vị trí diện tích thửa đất của chị H trên bản đồ thể hiện chỗ có số thửa, chỗ không có số thửa. Bản đồ V lập năm 2014 không thể hiện vị trí, diện tích thửa đất có nhà của chị H đang ở. Việc lập bản đồ Vlap không được cơ quan có thẩm quyền nghiệm thu, không có giá trị sử dụng.

Về quy định của pháp luật: Căn cứ khoản 1 Điều 101 Luật Đất đai năm 2013; điểm b khoản 1 Điều 20 Nghị định số 43/2014/NĐ-CP của Chính phủ quy định về việc cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất cho hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng đất mà không có giấy tờ về quyền sử dụng đất và không vi phạm pháp luật đất đai; điểm b1 khoản 2 Điều 12 Quyết định số 26/2022/QĐ-UBND ngày 14/6/2022 của UBND thành phố H; Điều 203 Bộ luật Dân sự năm 2015; Điều 6 Luật Nhà ở năm 2023; khoản 10 Điều 12, khoản 7, 8 Điều 22, Điều 95 Luật Đất đai năm 2013; khoản 1 Điều 17 Nghị định số 91/2019/NĐ-CP ngày 19/11/2019 của Chính phủ.

Từ những căn cứ trên, chị H cho rằng: Gia đình chị đã sử dụng ổn định lâu dài, không lấn chiếm đất công, Quyết định số 1846/QĐ-UBND ngày 05/02/2021 của UBND huyện Q mới chỉ căn cứ vào điểm i khoản 2 Điều 21 Nghị định số 43/2014/NĐ-CP mà chưa căn cứ vào các quy định khác tại điểm a, g khoản 2 Điều 21 của Nghị định nêu trên. Quyết định giải quyết khiếu nại của Chủ tịch UBND thành phố H cũng chưa đánh giá đúng và khách quan về nguồn gốc sử dụng đất, xác định loại đất, thời điểm sử dụng đất ổn định, trước khi có luật đất đai, trước thời điểm quy hoạch sử dụng đất nông thôn mới hoặc không phù hợp với quy hoạch nhưng đã sử dụng đất từ trước thời điểm phê duyệt quy hoạch hoặc sử dụng đất tại nơi chưa có quy hoạch thì được công nhận quyển sử dụng đất. Do đó, UBND huyện Q và Chủ tịch UBND thành phố H đã không chấp nhận nội dung khiếu nại của gia đình chị H là không đúng, gây thiệt hại nghiêm trọng đến quyền sử dụng đất của gia đình chị.

2. Ý kiến của người bị kiện:

2.1. Người đại diện hợp pháp của Chủ tịch UBND thành phố H: Đã cung cấp tài liệu chứng cứ, không có văn bản ủy quyền, không có văn bản trình bày quan điểm.

2.2. Người đại diện hợp pháp của UBND và Chủ tịch UBND huyện Q trình bày:

Theo các hồ sơ cung cấp và báo cáo của UBND xã Y: Phần diện tích chị Đỗ Thị H đề nghị cấp GCNQSD đất tại Đội 3, xóm D, thôn Q, xã Y, huyện Q có nguốn gốc là đất công (Đất chuyên dùng) do UBND xã Y quản lý, gia đình chị Đỗ Thị H tự sử dụng để làm nhà ở từ trước ngày 01/7/2004.

Bản đồ, sổ mục kê xã Y lập năm 2001 (không có xác nhận của cơ quan có thẩm quyền) thể hiện diện tích đất chị Đỗ Thị H đề nghị xem xét cấp GCNQSD đất thuộc một phần thửa đất số 276, tờ bản đồ số 06, diện tích 114,0m², ký hiệu thửa đất là CDK và sổ mục kê kèm theo đăng ký tên UBND xã quản lý; thuộc một phần thửa đất số 275, tờ bản đồ số 06, diện tích 1.042m2, ký hiệu thửa đất Đg và sổ mục kê kèm theo đăng ký tên UBND xã quản lý.

Theo Bản đồ VLAP xã Y đo vẽ năm 2014 (chưa được nghiệm thu, không có xác nhận của cơ quan có thẩm quyền) thể hiện diện tích đất chị Đỗ Thị H đang đề nghị cấp GCNQSD đất thuộc một phần thửa đất số 379, tờ bản đồ số 09, diện tích 14.521,1m², ký hiệu thửa đất là DGT, do UBND xã quản lý.

Về quy hoạch: Theo quy hoạch sử dụng đất đến năm 2020 huyện Q, đã được UBND thành phố H phê duyệt tại Quyết định số 3488/QĐ-UBND ngày 28/6/2019 thì diện tích đất chị Đỗ Thị H đề nghị cấp GCNQSD đất nằm trong ô quy hoạch DGT có chức năng là đất giao thông. Căn cứ quy định tại khoản 1 Điều 22 Nghị định số 43/2014/NĐ-CP ngày 15/5/2014 của Chính phủ quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Đất đai thì phần diện tích đất chị Đỗ Thị H không đủ điều kiện để cấp GCNQSD đất.

Như vậy, UBND và Chủ tịch UBND huyện Q và Chủ tịch UBND thành phố H đã giải quyết việc khiếu nại của chị Đỗ Thị H theo đúng quy định pháp luật.

3. Tại Bản án hành chính sơ thẩm số 255/2024/HC-ST ngày 23 tháng 8 năm 2024, Toà án nhân dân thành phố Hà Nội đã quyết định: Bác toàn bộ yêu cầu khởi kiện của chị Đỗ Thị H.

4. Kháng cáo: Ngày 05/9/2024, người khởi kiện là chị Đỗ Thị H có đơn kháng cáo đối với toàn bộ Bản án hành chính sơ thẩm, yêu cầu Tòa án cấp phúc thẩm hủy Bản án sơ thẩm, cho ý kiến để chị được kê khai đăng ký và được cấp GCNQSD đất, quyền sở hữu tài sản trên đất theo quy định.

5. Tại phiên tòa phúc thẩm:

5.1. Người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của chị Đỗ Thị H là Luật sư Bùi Văn T phát biểu ý kiến: Chị Đỗ Thị H giữ nguyên đơn khởi kiện và đơn kháng cáo; đề nghị Hội đồng xét xử chấp nhận kháng cáo của chị Đỗ Thị H.

5.2. Kiểm sát viên đại diện Viện Công tố và kiểm sát xét xử phúc thẩm Viện kiểm sát nhân dân tối cao tại Hà Nội tham gia phiên tòa phát biểu ý kiến:

Về tố tụng: Trong quá trình giải quyết vụ án, những người tiến hành tố tụng đã thực hiện đầy đủ, đúng các quy định của Luật Tố tụng hành chính. Tại phiên tòa phúc thẩm, người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người khởi kiện có kháng cáo có mặt, các đương sự đều có đơn xin xét xử vắng mặt nên Hội đồng xét xử tiến hành xét xử vắng mặt đương sự là đúng quy định tại Điều 225 Luật Tố tụng Hành chính.

Về nội dung: Trên cơ sở đánh giá nội dung vụ án và xem xét đầy đủ, khách quan, toàn diện các chứng cứ, tài liệu do các đương sự giao nộp và thu thập được, Tòa án cấp sơ thẩm đã quyết định bác toàn bộ yêu cầu khởi kiện của chị Đỗ Thị H là có căn cứ pháp luật. Chị Đỗ Thị H kháng cáo toàn bộ bản án sơ thẩm nhưng không giao nộp được thêm tài liệu, chứng cứ hoặc đưa ra được lý do nào mới nên không có cơ sở chấp nhận. Đề nghị Hội đồng xét xử căn cứ vào khoản 1 Điều 241 của Luật Tố tụng hành chính, bác đơn kháng cáo của chị Đỗ Thị H và giữ nguyên bản án sơ thẩm.

Trên cơ sở các chứng cứ, tài liệu có trong hồ sơ vụ án được thẩm định tại phiên tòa; kết quả tranh tụng tại phiên tòa; ý kiến của các đương sự và của người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của các đương sự; ý kiến của Kiểm sát viên và nghị án,

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Chị Đỗ Thị H khởi kiện vụ án hành chính yêu cầu Tòa án hủy các quyết định hành chính với các lý do và căn cứ như sau:

Ngày 17/9/2020, chị Đỗ Thị H nộp thủ tục xin cấp GCNQSD đất đối với phần diện tích đất do chị đang quản lý, sử dụng tại Đội 3, xóm D, thôn Q, xã Y, huyện Q, thành phố Hà Nội. Diện tích đất này có nguồn gốc là của UBND xã Y giao cho ông Nguyễn Hiền T1 và bà Nguyễn Thị N1 năm 1992 để làm dịch vụ. Ngày 02/6/2012, ông T1 và bà N1 đã lập giấy viết tay chuyển nhượng lại cho chị H diện tích thửa đất này, trên đất có 03 gian nhà cấp 4 diện tích xây dựng khoảng 60m2; sau đó chị H đã cải tạo, sửa chữa, xây dựng toàn bộ khuôn viên khu đất khoảng 110m2 là nhà cấp 4, tường xây gạch, mái lợp tôn để ở và kinh doanh xây dựng từ năm 2012 đến nay, không có tranh chấp với ai. Chị H cho rằng diện tích đất của chị có đủ điều kiện để được cấp GCNQSD đất nhưng khi chị làm thủ tục đề nghị cấp GCNQSD đất thì UBND huyện Q ban hành Văn bản số 2618/UBND-TNMT ngày 02/11/2020 trả lời phần diện tích đất này không đủ điều kiện để cấp GCNQSD đất. Chị H khiếu nại thì Chủ tịch UBND huyện Q ban hành Quyết định số 1846/QĐ-UBND ngày 05/02/2021 về việc giải quyết khiếu nại lần đầu, Chủ tịch UBND thành phố H ban hành Quyết định số 603/QĐ-UBND ngày 14/02/2022 về việc giải quyết khiếu nại lần hai đều có nội dung không chấp nhận khiếu nại của chị là không đúng, gây thiệt hại nghiêm trọng đến quyền sử dụng đất của gia đình chị.

Hội đồng xét xử xét thấy:

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

1. Căn cứ vào khoản 1 Điều 241 của Luật Tố tụng hành chính: Bác kháng cáo của chị Đỗ Thị H và giữ nguyên Bản án hành chính sơ thẩm số 255/2024/HC-ST ngày 23 tháng 8 năm 2024 của Toà án nhân dân thành phố Hà Nội.

2. Căn cứ vào khoản 1 Điều 349 của Luật Tố tụng hành chính; khoản 1 Điều 34 Nghị quyết số 326/2016/NQ-UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Uỷ ban Thường vụ Quốc hội quy định về án phí, lệ phí Tòa án: Chị Đỗ Thị H phải nộp 300.000 (ba trăm nghìn) đồng án phí hành chính phúc thẩm; được trừ vào số tiền 300.000 (ba trăm nghìn) đồng tạm ứng án phí hành chính phúc thẩm do chị Đỗ Thị H đã nộp tại Cục Thi hành án dân sự thành phố Hà Nội (nay là Thi hành án dân sự thành phố H) theo Biên lai thu tạm ứng án phí, lệ phí Tòa án số 0023766 ngày 17 tháng 9 năm 2024.

Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án (ngày 18 tháng 9 năm 2025).

TM. HỘI ĐỒNG XÉT XỬ PHÚC THẨM