Bản án 123/2023/DS-PT — Tranh chấp về quyền sở hữu và các quyền khác đối với tài sản

NHÂN DANHNƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

TÒA ÁN NHÂN DÂN TỈNH SÓC TRĂNG

- Thành phần Hội đồng xét xử phúc thẩm gồm có:

Thẩm phán - Chủ tọa phiên tòa: Ông Hồ Văn Phụng.

Các Thẩm phán:

Ông Nguyễn Văn Toàn.

Ông Trần Nam Trung.

- Thư ký phiên tòa: Ông Huỳnh Tấn Thành - Thư ký Tòa án nhân dân tỉnh Sóc Trăng.

- Đại diện Viện Kiểm sát nhân dân tỉnh Sóc Trăng tham gia phiên tòa: Bà Dương Thị Ngọc Bích - Kiểm sát viên.

Ngày 21 tháng 7 năm 2023, tại trụ sở Tòa án nhân dân tỉnh Sóc Trăng xét xử phúc thẩm công khai vụ án thụ lý số: 66/2023/TLPT-DS ngày 17 tháng 5 năm 2023 về việc tranh chấp yêu cầu mở lối đi.

Do Bản án dân sự sơ thẩm số: 11/2023/DS-ST ngày 17 tháng 02 năm 2023 của Tòa án nhân dân huyện M, tỉnh Sóc Trăng bị kháng cáo.

Theo Quyết định đưa vụ án ra xét xử phúc thẩm số 100/2023/QĐ-PT ngày 25 tháng 5 năm 2023, giữa các đương sự:

1. Nguyên đơn: Ông Trần Bửu L. (có mặt)

Địa chỉ: Ấp K, xã T, huyện M, tỉnh Sóc Trăng.

Người đại diện theo ủy quyền cho nguyên đơn: Ông Phạm Văn H, theo văn bản ủy quyền đề ngày 05/6/2023 (có mặt).

Địa chỉ: Số B, đường V, Khóm A, Phường G, thành phố S, tỉnh Sóc Trăng.

2. Bị đơn: Ông Lâm M (Lâm Văn M1) (có mặt).

Địa chỉ: Ấp K, xã T, huyện M, tỉnh Sóc Trăng.

Người đại diện theo uỷ quyền của bị đơn: Bà Huỳnh Ánh T, theo văn bản ủy quyền đề ngày 01/6/2023 (có mặt).

Địa chỉ: Số G, đường N, Khóm A, Phường B, thành phố S, tỉnh Sóc Trăng.

3. Người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan:

3.1. Bà Phan Thị M2 (vắng mặt);

Người đại diện theo uỷ quyền của người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan bà M2: Bà Huỳnh Ánh T, theo văn bản ủy quyền đề ngày 01/6/2023 (có mặt).

Địa chỉ: Số G, đường N, Khóm A, Phường B, thành phố S, tỉnh Sóc Trăng.

3.2. Ông Lâm Hoàng B (vắng mặt);

3.3. Bà Lâm Thị Hồng C (vắng mặt);

3.4. Ông Lâm Hoàng N (vắng mặt);

3.5. Ông Lâm Hoàng N1 (vắng mặt);

3.6. Bà Lâm Thị Hồng H1 (có mặt).

Cùng địa chỉ: Ấp K, xã T, huyện M, tỉnh Sóc Trăng.

4. Người kháng cáo: Ông Lâm M1 là nguyên đơn; bà Phan Thị M2 và ông Lâm Hoàng N là người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan.

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo bản án sơ thẩm và các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án, nội dung vụ án được tóm tắt như sau:

* Theo đơn khởi kiện ngày 13 tháng 7 năm 2021, trong quá trình giải quyết vụ án và tại phiên tòa sơ thẩm người đại diện theo uỷ quyền của nguyên đơn ông Phạm Văn H trình bày:

Ông L có thửa đất số 1473, tờ bản đồ số 01, diện tích 3.565m2, đất toạ lạc ấp K, xã T, huyện M, tỉnh Sóc Trăng. Vào năm 2017, ông L có làm cây cầu bắt qua sông ngang 1,2m dài 26m bằng bê tông cốt thép để làm đường đi từ nhà ra ông L ra đường nhựa tại ấp K, xã T, huyện M, tỉnh Sóc Trăng. Thời điểm làm cầu, ông L có hỏi ý kiến ông M1 và được ông M1 đồng ý cho ông bắt cầu nhưng đến tháng 5 năm 2021 thì ông M1 rào lại, không cho ông L đi nữa.

Nay ông Trần Bửu L yêu cầu Tòa án giải quyết buộc ông Lâm M1 mở lối đi cho ông L theo diện tích đo đạc thực tế là 12,3m2, đất tọa lạc tại ấp K, xã T, huyện M, tỉnh Sóc Trăng để làm đường đi lại từ nhà ông L tại thửa đất số 1473, tờ bản đồ số 01, diện tích 3.565m2, đất toạ lạc ấp K, xã T, huyện M, tỉnh Sóc Trăng ra đường nhựa. Ông L thống nhất phần đất ông L yêu cầu mở lối đi thuộc một phần thửa số 468, tờ bản đồ số 1, đất tọa lạc ấp K, xã T, huyện M, tỉnh Sóc Trăng, diện tích 12,3m2 do hộ ông Lâm M1 đứng tên giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Ông L đồng ý đền bù cho ông M1 phần đất yêu cầu mở lối đi theo giá thị trường là 5.202.900 đồng theo Chứng thư thẩm định giá số 1216/2022/CT-VALYCO ngày 21 tháng 12 năm 2022 của Công ty cổ phần T6 và đồng ý đền bù giá trị 13 cây Gòn theo Biên bản về việc định giá tài sản tranh chấp ngày 23/5/2022 của Hội đồng định giá tài sản là 260.000 đồng.

* Trong quá trình giải quyết vụ án và tại phiên toà sơ, bị đơn ông Lâm M1 trình bày: Phần đất ông L đang cất nhà ở hiện nay là do ông chuyển nhượng cho cha ông L là ông Trần Lập D vào năm 1997. Còn đối với phần đất ông L đang yêu cầu mở lối đi là của ông thuộc thửa 468 nằm trong giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của ông là đúng. Vào năm 2017, ông L bắt cầu qua sông không hỏi ý kiến của ông nhưng ông không ngăn cản vì nghĩ tình làng nghĩa xóm. Đến năm 2021, ông L cất nhà kiên cố và nói ông sang lại cho ông L phần đất ngang 02 m với giá 10.000.000 đồng để ông L làm lối đi nhưng ông không đồng ý. Sau đó ông L kêu ông rào đường đi của ông L lại nên ông mới rào. Nay ông không đồng ý mở lối đi cho ông L vì ông L bắt cầu qua sông làm phần đất bên cặp mé sông của ông chia thành hai phần, gây khó khăn cho việc trồng chuối, trồng cây G và cho các con phần đất. Nếu ông L không có cầu đi thì ông L di dời cây cầu ra vị trí khác để đi vì ông L được cho 02m đất ngang cặp mé lộ gần cây cầu.

Ông thống phần đất tranh chấp 12,3m2 thuộc thửa số 468, đất toạ lạc ấp Khu B, xã T, huyện M, tỉnh Sóc Trăng là thửa do ông đứng tên giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Đối với giá đất theo giá thị trường là 5.202.900 đồng tại Chứng thư thẩm định giá số 1216/2022/CT-VALYCO ngày 21 tháng 12 năm 2022 của Công ty cổ phần T6 giá và tư vấn Quốc T1 và giá cây Gòn thì ông không có ý kiến vì ông không đồng ý bán phần đất cho ông L.

* Trong quá trình giải quyết vụ án và tại phiên tòa, người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan ông Lâm Hoàng N trình bày: Ông thống nhất với ý kiến và lời trình bày của ông Lâm M1, không đồng ý mở lối đi cho ông L.

* Người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan bà Phan Thị M2, ông Lâm Hoàng B, bà Lâm Thị Hồng C, ông Lâm Hoàng N1, bà Lâm Thị Hồng H1: Trong suốt quá trình giải quyết vụ án và tại phiên toà vắng mặt và không nộp văn bản thể hiện ý kiến cho Toà án.

Tại bản án dân sự sơ thẩm số 11/2023/DS-ST ngày 17 tháng 02 năm 2023 của Tòa án nhân dân huyện M, tỉnh Sóc Trăng đã quyết định: Căn cứ khoản 9 Điều 26, điểm a khoản 1 Điều 35, điểm c khoản 1 Điều 39, khoản 1 Điều 147, 157, 165, Điều 271, khoản 1 Điều 273, Điều 278 và khoản 1 Điều 280 của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015; điểm đ khoản 1 Điều 12, Điều 26 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án; Điều 254 của Bộ luật Dân sự năm 2015.Tuyên xử:

1. Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn ông Trần Bửu L.

Buộc ông Lâm M1 và những người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan bà Phan Thị M2, ông Lâm Hoàng B, bà Lâm Thị Hồng C, ông Lâm Hoàng N, ông Lâm Hoàng N1, bà Lâm Thị Hồng H1 có trách nhiệm tháo dỡ di dời các cây trồng, đóng củi khô và các vật khác cản trở trên phần đất diện tích 12,3m2, thuộc thửa 468, tờ bản đồ số 01, đất toạ lạc ấp Khu B, xã T, huyện M, tỉnh Sóc Trăng để mở lối đi cho gia đình ông Trần Bửu L. Phần đất có số đo như sau:

Hướng Đông giáp kênh, có số đo 1,36m.

Hướng Tây giáp lộ nhựa, có số đo 1,36m.

Hướng Nam giáp đất ông Lâm M1 đang sử dụng có số đo 6,39m, giáp kênh có số đo 2,73m.

Hướng Bắc giáp đất ông Lâm M1 đang sử dụng có số đo 6,39m, giáp kênh có số đo 2,73m.

(Kèm theo sơ đồ vị trí)

2. Về đền bù thiệt hại: Buộc ông Trần Bửu L phải trả cho ông Lâm M1 và những người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan bà Phan Thị M2, ông Lâm Hoàng B, bà Lâm Thị Hồng C, ông Lâm Hoàng N, ông Lâm Hoàng N1, bà Lâm Thị Hồng H1 số tiền đền bù là 5.462.900 đồng (Năm triệu, bốn trăm sáu mươi hai nghìn, chín trăm đồng).

Ngoài ra, bản án dân sự sơ thẩm còn tuyên về lãi suất chậm trả, chi phí thẩm định, định giá, án phí sơ thẩm và thông báo quyền kháng cáo của các đương sự theo quy định pháp luật.

Ngày 01/3/2023, nguyên đơn ông Lâm M1 và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan bà Phan Thị M2 và ông Lâm Hoàng N có đơn kháng cáo toàn bộ bản án dân sự sơ thẩm với các lý do sau đây:

- Thứ nhất, theo bản án dân sự sơ thẩm nêu trên thì chúng tôi phải tháo dỡ, di dời các cây trồng và các vật khác trên phần diện tích 12,3m2 thuộc 468 thì đất chúng tôi bị chia cắt làm hai bên gây ảnh hưởng việc sử dụng đất, ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp của chúng tôi. Vì vậy, tôi đề nghị không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn.

- Thứ hai, trong trường hợp phải tạo điều kiện cho nguyên đơn có đường đi ra lộ. Chúng tôi đồng ý bằng cách di dời cây cầu lên phía trên, phía nhà ông L là 43m (thuộc phía đầu trên đất ông L và thuộc phía đầu trên đất chúng tôi), sẽ không ảnh hưởng đến việc sử dụng đất của hai bên. Đặc biệt sẽ không chia cắt phần đất của chúng tôi ra làm hai bên.

- Thứ ba, đề nghị Tòa án xuống địa điểm có phần đất đang tranh chấp để thẩm định, xác minh hiện trạng đất và chấp nhận di dời cây cầu lên phía trên phần đất của hai bên. Do cây cầu được lót bằng các tấm đal nên rất dễ tháo dỡ, không tốn kém quá nhiều chi phí cho việc di dời.

Tại phiên tòa phúc thẩm, ông Phạm Văn H là người đại diện theo ủy quyền của nguyên đơn ông Trần Bửu L không rút lại đơn khởi kiện; bà Huỳnh Ánh T là người đại diện theo ủy quyền của bị đơn ông Lâm M1 và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan bà Phan Thị M2 không rút đơn kháng cáo và ông Lâm Hoàng N không có ý kiến đối với kháng cáo do vắng mặt; các đương sự không thỏa thuận được với nhau về việc giải quyết toàn bộ vụ án.

Đại diện Viện kiểm sát phát biểu ý kiến của Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Sóc Trăng về việc tuân thủ, chấp hành pháp luật tố tụng của người tiến hành tố tụng, người tham gia tố tụng trong quá trình giải quyết vụ án ở giai đoạn phúc thẩm và tại phiên tòa phúc thẩm. Về nội dung vụ án, Đại diện Viện kiểm sát đề nghị Hội đồng xét xử Đình chỉ xét xử phúc thẩm đối với kháng cáo của ông Lâm Hoàng N và không chấp nhận kháng cáo của bị đơn ông Lâm M1 và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan bà Phan Thị M2 và căn cứ vào khoản 1 Điều 308 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015, giữ nguyên bản án sơ thẩm.