Bản án 122/2022/HS-PT — Hình sự

NỘI DUNG VỤ ÁN

Theo các tài liệu có trong hồ sơ vụ án và diễn biến tại phiên tòa, nội dung vụ án được tóm tắt như sau:

Vào khoảng 13 giờ ngày 21/01/2020, Bùi Văn M sinh năm 1994, trú tại thôn 4, xã T, huyện Thạch Th, tỉnh Thanh Hóa đi bộ một mình từ nhà ra cánh đồng lúa của thôn để đi chơi. Sau đó, M nhìn thấy 01 chiếc xe mô tô nhãn hiệu HONDA, màu sơn đỏ - đen, Biển kiểm soát 30X8 - 5846 của anh Bùi Đình V sinh năm 1974, người cùng thôn 4, xã T đang dựng trên đường bờ ruộng, trên xe cắm sẵn chìa khóa xe. M quan sát xung quanh gần đấy không có ai, nên M đã nảy sinh ý định trộm cắp chiếc xe mô tô trên. Sau đó, M đi lại phía chiếc xe và lấy chiếc bình phun thuốc trừ sâu màu xanh đang để trên xe xuống đất, rồi dùng chìa khóa xe đã cắm sẵn trong ổ khóa điện, mở khóa điện, nổ máy và điều khiển xe bỏ chạy. Anh V nghe tiếng xe nổ, nhìn lên thì phát hiện M đang điều khiển xe mô tô của mình đi ra hướng đường lớn, nên đã hô hoán mọi người đuổi theo. Anh V đã cùng với chị Bùi Thị V1, sinh năm 1987 ở thôn 4, xã T, huyện Thạch Th dùng xe mô tô của chị V1 để đuổi theo M, nhưng không đuổi kịp.

Bùi Văn M đã điều khiển chiếc xe mô tô BKS 30X8 - 5846 đi ra hướng Thành phố Hà Nội, trên dọc đường M gặp một người đàn ông lạ mặt, không quen biết và đã bán chiếc xe mô tô trên cho người đàn ông này lấy số tiền 7.000.000đ (Bảy triệu đồng). Số tiền này, M đã sử dụng để mua ma túy và chi tiêu cá nhân hết.

Sau khi thực hiện hành vi phạm tội vào chiều ngày 21/01/2020 Bùi Văn M đã bỏ trốn khỏi địa phương. Ngày 20 tháng 02 năm 2020 Cơ quan CSĐT Công an huyện Th ra Quyết định truy nã bị can số: 02/QĐ-CSĐT. Đến ngày 12/3/2020 Bùi Văn M đã đến Công an Phường Láng Hạ, Quận Đống Đa, Thành phố Hà Nội để đầu thú và Tại Cơ quan điều tra, Bùi Văn M đã thành khẩn khai nhận toàn bộ hành vi trộm cắp tài sản của mình.

Ngày 22/01/2020 Cơ quan CSĐT Công an huyện Thạch Thành ban hành Yêu cầu định giá tài sản số 02-ĐGTS/CSĐT. Tại Kết luận định giá tài sản số 02/HĐĐGTS-TT ngày 23 tháng 01 năm 2020 của Hội đồng định giá tài sản trong tố tụng hình sự huyện Thạch Thành, kết luận: Giá trị của 01 chiếc xe mô tô nhãn hiệu HONDA, màu sơn đỏ - đen, BKS 30X8 - 5846, số máy: 5601314, số khung: 139783, mua năm 2010, tại thời điểm bị chiếm đoạt là 8.000.000đ (Tám triệu đồng chẵn).

Trong quá trình điều tra, giải quyết và thu thập tài liệu về nhân thân bị cáo Bùi Văn M, nhận thấy bị cáo M có nhiều biểu hiện không bình thường và có biểu hiện bệnh tâm thần. Đồng thời gia đình Bùi Văn M, cùng chính quyền địa phương xã T, huyện Thạch Th đã có báo cáo về biểu hiện, hành vi không bình thường đối với sức khỏe tâm thần của M. Cơ quan CSĐT Công an huyện Thạch Thành đã ra Quyết định trưng cầu giám định số: 47/QĐ-CSĐT ngày 23/3/2020 về việc Trưng cầu Viện pháp y tâm thần Trung ương, tiến hành giám định sức khỏe tâm thần đối với Bùi Văn M.

Tại Bản kết luận giám định pháp y tâm thần theo trưng cầu số 274/KLGĐ ngày 30 tháng 7 năm 2020 của Viện Pháp y tâm thần Trung ương, kết luận:

“Trước, trong khi thực hiện hành vi phạm tội và tại thời điểm giám định Bùi Văn M có biểu hiện rối loại thần do sử dụng nhiều loại ma túy. Theo phân loại bệnh Quốc tế lần thứ 10 năm 1992, bệnh có mã số F19.5.

Trước, trong khi thực hiện hành vi phạm tội bệnh ở mức độ vừa. Bị can hạn chế khả năng nhận thức và điều khiển hành vi.

Tại thời điểm giám định bệnh ở mức độ nặng, bị cáo mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi”.

Căn cứ kết quả giám định 274/KLGĐ; ngày 04 tháng 9 năm 2020, Cơ quan CSĐT Công an huyện Thạch Thành đã có Văn bản đề nghị số 1075/ĐN-CSĐT đề nghị Viện kiểm sát nhân dân huyện Thạch Thành áp dụng biện pháp bắt buộc chữa bệnh đối với Bùi Văn M. Ngày 07/9/2020 Viện kiểm sát nhân dân huyện Thạch Thành đã ban hành Quyết định áp dụng biện pháp bắt buộc chữa bệnh số: 01/QĐ-CSĐT đối với Bùi Văn Mạnh. Ngày 31 tháng 12 năm 2021, Viện Pháp y tâm thần Trung ương có Văn bản số 2071/VPYTTTƯ-KHTH, về việc thông báo bệnh tâm thần của Bùi Văn M ở giai đoạn ổn định. Không cần áp dụng biện pháp bắt buộc chữa bệnh. Căn cứ Văn bản trên, ngày 05/01/2022, Cơ quan CSĐT Công an huyện Thạch Thành đã ban hành Quyết định trưng cầu giám định số: 01/QĐ-CSĐT, về việc Trưng cầu Viện Pháp y tâm thần Trung ương tiến hành giám định tâm thần hiện tại đối với Bùi Văn M. Ngày 19 tháng 01 năm 2022, Viện Pháp y tâm thần Trung ương, đã có Kết luận giám định sức khỏe tâm thần sau điều trị bắt buộc chữa bệnh số: 10/KLGĐSKTT-SBBCB, kết luận: Hiện tại bệnh tâm thần của bệnh nhân Bùi Văn M đã khỏi bệnh. Đủ khả năng nhận thức và điều khiển hành vi, không cần áp dụng biện pháp bắt buộc chữa bệnh.

Ngày 27/01/2021 Viện kiểm sát nhân dân huyện Thạch Thành đã có Quyết định đình chỉ thi hành biện pháp bắt buộc chữa bệnh số: 01/QĐ-VKS đối với Bùi Văn M. Hiện tại M đủ điều kiện chịu trách nhiệm hình sự đối với hành vi phạm tội của mình.

Trong vụ án này, còn có đối tượng là người đàn ông lạ mặt đã mua chiếc xe mô tô BKS 30X8 - 5846 là tài sản mà Bùi Văn M đã trộm cắp. Tuy nhiên, trong quá trình làm việc, M khai báo gặp người này ở dọc đường hướng đi Thành phố Hà Nội, không biết tên, địa chỉ cụ thể ở đâu, nên Cơ quan CSĐT Công an huyện Thạch Thành không đủ cơ sở, tài liệu để xác định và triệu tập làm việc được với người này.

Kết quả điều tra, xác minh bị cáo Bùi Văn M hiện tại không có tài sản riêng và không xác định được thu nhập.

Về trách nhiệm dân sự: Quá trình điều tra người bị hại anh Bùi Đình V đã có đơn đề nghị bị cáo Bùi Văn M bồi thường số tiền là 8.000.000đ (tám triệu đồng).

* Bản án số 25/2022-HSSTngày12/4/2022 của Tòa án nhân dân huyện Thạch Thành, tỉnh Thanh Hóa:

- Căn cứ: Khoản 1 Điều 173; Điều 38; điểm h khoản 1 Điều 52; điểm s khoản 1, khoản 2 Điều 51 Bộ luật Hình sự.

- Xử phạt: Bị cáo Bùi Văn M 15 (Mười lăm) tháng tù. Thời gian chấp hành hình phạt tù tính từ ngày bắt tạm giam (28/01/2022). Bị cáo được trừ đi thời gian tạm giữ, tạm giam từ trước (từ ngày 12/3/2020 đến ngày 06/06/2020) vào thời gian chấp hành án.

Ngoài ra, bản án sơ thẩm còn tuyên trách nhiệm bồi thường dân sự, xử lý vật chứng, án phí, quyền kháng cáo theo quy định của pháp luật.

* Ngày 27/4/2022, bị cáo Bùi Văn M kháng cáo xin giảm nhẹ hình phạt với lý do khi bị cáo thực hiện hành vi trộm cắp tài sản thì bị cáo đang bị bệnh tâm thần, không làm chủ được hành vi của mình. Tại phiên tòa phúc thẩm bị cáo giữ nguyên nội dung kháng cáo.

* Quan điểm của đại diện Viện kiểm sát tham gia phiên tòa: Bị cáo Bùi Văn M được hưởng thêm tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự mới quy định tại điểm q khoản 1 và khoản 2 Điều 51 Bộ luật Hình sự. Đề nghị Hội đồng xét xử: Áp dụng điểm b khoản 1 Điều 355; điểm c khoản 1 Điều 357 Bộ luật Tố tụng hình sự: Chấp nhận kháng cáo của bị cáo Bùi Văn M; sửa Bản án sơ thẩm số 25/2022/HSST ngày 12/4/2022 của Tòa án nhân dân huyện Thạch Thành, tỉnh Thanh Hóa theo hướng: Giảm cho bị cáo M từ 01 đến 03 tháng tù.

Bị cáo Bùi Văn M không phải chịu án phí hình sự phúc thẩm.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN

Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định như sau:

Lời khai nhận tội của bị cáo tại phiên tòa phù hợp với lời khai trong giai đoạn điều tra, xét xử sơ thẩm, phù hợp với lời khai của những người tham gia tố tụng và các tài liệu khác thu thập trong quá trình điều tra, đủ cơ sở kết luận:

Vào hồi 13 giờ ngày 21/01/2020, tại thôn 4, xã T, huyện Thạch Th, tỉnh Thanh Hóa bị cáo Bùi Văn M đã lợi dụng sự sơ hở của chủ sở hữu tài sản là anh Bùi Đình V, lén lút chiếm đoạt của anh V 01 xe mô tô nhãn hiện HONDA, màu sơn đỏ - đen, biển kiểm soát 30X8-5846; trị giá 8.000.000 đồng.

Với hành vi trên, Tòa án nhân dân huyện Thạch Thành, tỉnh Thanh Hóa tuyên bố bị cáo Bùi Văn M phạm tội “Trộm cắp tài sản” theo quy định tại khoản 1 Điều 173 Bộ luật Hình sự là đúng người, đúng tội, đúng pháp luật.

Tòa án cấp sơ thẩm đã cân nhắc đầy đủ tính chất và mức độ nguy hiểm cho xã hội của hành vi phạm tội, tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự quy định tại điểm h khoản 1 Điều 52 Bộ luật Hình sự (tái phạm); tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự quy định tại điểm s khoản 1 và khoản 2 Điều 51 Bộ luật Hình sự (thành khẩn khai báo, đầu thú) và nhân thân của bị cáo để quyết định mức hình phạt 15 tháng tù đối với bị cáo là có căn cứ.

Tuy nhiên, trong quá trình điều tra, có tài liệu thể hiện Bùi Văn M có biểu hiện bệnh tâm thần. Ngày 23/3/2020 Cơ quan CSĐT Công an huyện Thạch Thành đã ra Quyết định trưng cầu giám định số: 47/QĐ-CSĐT về việc Trưng cầu Viện pháp y tâm thần Trung ương, tiến hành giám định sức khỏe tâm thần đối với Bùi Văn M.

Tại Bản kết luận giám định pháp y tâm thần theo trưng cầu số 274/KLGĐ ngày 30 tháng 7 năm 2020 của Viện Pháp y tâm thần Trung ương, kết luận: “Trước, trong khi thực hiện hành vi phạm tội và tại thời điểm giám định Bùi Văn M có biểu hiện rối loại thần do sử dụng nhiều loại ma túy. Theo phân loại bệnh Quốc tế lần thứ 10 năm 1992, bệnh có mã số F19.5. Trước, trong khi thực hiện hành vi phạm tội bệnh ở mức độ vừa. Bị can hạn chế khả năng nhận thức và điều khiển hành vi. Tại thời điểm giám định bệnh ở mức độ nặng, bị cáo mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi” (BL 55-56). Đây là tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự quy định tại điểm q khoản 1 Điều 51 Bộ luật Hình sự (người phạm tội là người có bệnh bị hạn chế khả năng nhận thức hoặc khả năng điều khiển hành vi của mình), cấp sơ thẩm chưa áp dụng cho bị cáo là thiếu sót.

- Tại giai đoạn phúc thẩm, Tòa án nhận được Đơn xin xác nhận của bà Bùi Thị T (mẹ bị cáo M) trình bày về điều kiện hoàn cảnh gia đình khó khăn, bị cáo bị bệnh, có xác nhận của chính quyền địa phương. Hội đồng xét xử xem đây là tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự quy định tại khoản 2 Điều 51 Bộ luật Hình sự.

Vì vậy, bị cáo Bùi Văn M được hưởng thêm tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự quy định điểm q khoản 1 và khoản 2 Điều 51 Bộ luật Hình sự, để xem xét giảm cho bị cáo một phần hình phạt, thể hiện sự khoan hồng của pháp luật hình sự để bị cáo yên tâm cải tạo. Kiểm sát viên đề nghị giảm cho bị cáo từ 01 đến 03 tháng tù là có căn cứ.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

* Căn cứ: Điểm b khoản 1 Điều 355; điểm c khoản 1 Điều 357 của Bộ luật Tố tụng hình sự. Điểm h khoản 2 Điều 23 Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.

Chấp nhận kháng cáo của bị cáo Bùi Văn M; sửa Bản án số 25/2022/HS-ST ngày 12 tháng 4 năm 2022 của Tòa án nhân dân huyện Thạch Thành, tỉnh Thanh Hóa; theo hướng giảm cho bị cáo một phần hình phạt.

- Căn cứ: Khoản 1 Điều 173; điểm s, q khoản 1, khoản 2 Điều 51; điểm h khoản 1 Điều 52; Điều 38 Bộ luật Hình sự.

- Tuyên bố: Bị cáo Bùi Văn M phạm tội “Trộm cắp tài sản”

- Xử phạt: Bị cáo Bùi Văn M 12 (Mười hai) tháng tù. Thời hạn chấp hành hình phạt tù tính từ ngày bắt tạm giam (28/01/2022). Bị cáo được trừ đi thời gian tạm giữ, tạm giam trước đó vào thời gian chấp hành án (từ ngày 12/3/2020 đến ngày 06/6/2020).

* Án phí phúc thẩm: Bị cáo Bùi Văn M không phải chịu án phí hình sự phúc thẩm.

* Các quyết định khác của bản án sơ thẩm không có kháng cáo, kháng nghị có hiệu lực pháp luật kể từ ngày hết thời hạn kháng cáo, kháng nghị.

* Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án.

TM. HỘI ĐỒNG XÉT XỬ PHÚC THẨM