- Tranh chấp gì? Các yêu cầu trong trường hợp chưa có điều kiện áp dụng — án hôn nhân và gia đình — "Cung - Hòa"
- Tòa quyết gì? Về quan hệ hôn nhân: Không công nhận quan hệ giữa chị Sùng Thị C và anh Vàng Seo H là quan hệ vợ chồng.
- Căn cứ chính? Điều 238 Bộ luật Tố tụng dân sự; Điều 14 Luật Hôn nhân và gia đình; Điều 147 Bộ luật Tố tụng dân sự
| TOÀ ÁN NHÂN DÂN KHU VỰC 9 - LÀO CAI | CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc |
| ----------------- Bản án số: 12/2025/HNGĐ - ST Ngày 11 - 9 - 2025 V/v “Không công nhận quan hệ vợ chồng” |
NHÂN DANH
NƯỚC CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
TOÀ ÁN NHÂN DÂN KHU VỰC 9 - LÀO CAI
Thành phần Hội đồng xét xử sơ thẩm gồm có:
Thẩm phán - Chủ toạ phiên toà: Bà Nguyễn Thị Hiền Lương
Các Hội thẩm nhân dân: 1. Ông Phạm Thanh
2. Bà Dương Thị Lan Anh
Thư ký phiên toà: Bà Phan Thị Bích Ngọc - Thư ký Tòa án nhân dân khu vực 9 - Lào Cai.
Ngày 11 tháng 9 năm 2025, tại trụ sở Toà án nhân dân khu vực 9 – Lào Cai xét xử sơ thẩm công khai vụ án thụ lý số 07/2025/TLST- HNGĐ ngày 14/7/2025 về việc “Không công nhận quan hệ vợ chồng” theo Quyết định đưa vụ án ra xét xử số 14/2025/QĐXXST-HNGĐ ngày 25/8/2025 giữa các đương sự:
1. Nguyên đơn: Chị Sùng Thị C, sinh năm 1999
Địa chỉ nơi cư trú: Thôn H, xã T, tỉnh Lào Cai. Có đơn đề nghị xét xử vắng mặt.
2. Bị đơn: Anh Vàng Seo H, sinh năm 1996
Địa chỉ nơi cư trú: Thôn L, xã L, tỉnh Lào Cai. Có đơn đề nghị xét xử vắng mặt.
NỘI DUNG VỤ ÁN
Theo nội dung đơn khởi kiện và trong quá trình giải quyết vụ án, nguyên đơn chị Sùng Thị C trình bày:
Về quan hệ hôn nhân: Chị Sùng Thị C và anh Vàng Seo H tự nguyện về chung sống với nhau như vợ chồng từ năm 2020 nhưng không thực hiện đăng ký kết hôn theo quy định của pháp luật mà chỉ được hai bên gia đình tổ chức cưới hỏi theo phong tục tập quán địa phương. Sau khi về chung sống thì vợ chồng chung sống hạnh phúc đến đầu năm 2024 thì phát sinh mâu thuẫn. Nguyên nhân là do anh Hoà thường xuyên uống rượu, không chăm lo cho cuộc sống gia đình và có người phụ nữ khác, khi chị nhắc nhở thì bị anh Hoà đánh đuổi không cho vào nhà. Mặc dù mâu thuẫn đã được hai bên gia đình khuyên giải nhưng không có kết quả, lo sợ bị anh H chửi bới đánh đập nên chị C đã về ở nhà bố mẹ đẻ tại thôn thôn H, xã M, thị xã S, tỉnh Lào Cai, nay là thôn H, xã T, tỉnh Lào Cai từ ngày 06/5/2024 và ly thân anh Vàng Seo H từ đó cho đến nay. Xác định tình cảm không còn, mâu thuẫn trở nên trầm trọng kéo dài, không thể đoàn tụ xây dựng hạnh phúc gia đình, trên danh nghĩa anh chị là vợ chồng nhưng vì chưa đăng ký kết hôn, vì vậy chị C đề nghị Toà án giải quyết cho chị được ly hôn anh Vàng Seo H.
Về con chung: Trước khi về chung sống với nhau chị C và anh Hoà đều không ai có con riêng, sau khi về chung sống với nhau anh chị không có con chung, vì vậy không yêu cầu Tòa án giải quyết.
Về quan hệ tài sản; quyền nghĩa vụ tài sản: chị Sùng Thị C không yêu cầu Tòa án giải quyết.
Quá trình giải quyết vụ án bị đơn anh Vàng Seo H trình bày: Anh và chị Sùng Thị C về chung sống như vợ chồng từ năm 2020 đến nay không làm thủ tục đăng ký kết hôn theo quy định của pháp luật. Sau khi về sống chung anh chị chung sống H thuận hạnh phúc đến đầu năm 2024 thì phát sinh mâu thuẫn. Nguyên nhân mâu thuẫn là do trong thời gian chung sống với anh chị C không chung thuỷ, khi anh biết sự việc vẫn tha lỗi, không mắng chửi mà vẫn muốn vợ chồng chung sống. Cuối năm 2024 khi anh chị chuẩn bị làm các thủ tục để đăng ký kết hôn theo quy định của pháp luật, vì một số lý do nên chưa thực hiện việc đăng ký được dẫn đến vợ chồng xảy ra mâu thuẫn, chị C đã về nhà bố mẹ đẻ tại thôn H, xã M, thị xã S, tỉnh Lào Cai, nay là thôn H, xã T, tỉnh Lào Cai để ở từ đó cho đến nay. Nguyện vọng của anh là mong muốn vợ chồng đoàn tụ.
Về con chung: Anh Vàng Seo H thừa nhận quá trình chung sống giữa anh và chị C không có con chung nên không yêu cầu Toà án giải quyết.
Tại biên bản về kiểm tra việc giao nộp, tiếp cận, công khai chứng cứ ngày 18/8/2025, nguyên đơn chị Sùng Thị C và bị đơn anh Vàng Seo H đều thống nhất về các tài liệu, chứng cứ đã giao nộp có trong hồ sơ vụ án, không ai có ý kiến khác.
Tại phiên tòa nguyên đơn chị Sùng Thị C và bị đơn anh Vàng Seo H đều có đơn đề nghị xét xử vắng mặt.
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN
Sau khi nghiên cứu các tài liệu có trong hồ sơ vụ án được thẩm tra tại phiên tòa và căn cứ vào kết quả tranh luận tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định:
[1]. Về thẩm quyền giải quyết: Bị đơn anh Vàng Seo H cư trú tại thôn L, xã L, tỉnh Lào Cai. Theo quy định tại khoản 1 Điều 28; khoản 1 Điều 35; điểm a khoản 1 Điều 39 của Bộ luật tố tụng dân sự thì vụ án thuộc thẩm quyền giải quyết, xét xử của Tòa án nhân dân khu vực 9 - Lào Cai.
Tại phiên tòa nguyên đơn chị Sùng Thị C và bị đơn anh Vàng Seo H đều có đơn đề nghị xét xử vắng mặt, do vậy Hội đồng xét xử căn cứ vào khoản 1 điều 228; điểm a, b khoản 1 Điều 238 của Bộ luật tố tụng dân sự để giải quyết.
.Về quan hệ hôn nhân: Qua các tài liệu có trong hồ sơ vụ án và tại phiên tòa, có đủ căn cứ xác định: Sau khi về chung sống như vợ chồng, chị Sùng Thị C và anh Vàng Seo H chung sống hạnh phúc đến đầu năm 2024 thì phát sinh mâu thuẫn, hiện anh, chị đã sống ly thân. Anh, chị cưới hỏi theo phong tục tập quán của địa phương nhưng không làm thủ tục đăng ký kết hôn theo quy định của pháp luật. Vì vậy đã vi phạm vào khoản 1 Điều 9; khoản 1 Điều 14 của luật hôn nhân và gia đình: “Việc kết hôn phải được đăng ký và do cơ quan nhà nước có thẩm quyền thực hiện”; “Nam, nữ có đủ điều kiện kết hôn theo quy định của luật này chung sống với nhau như vợ chồng mà không đăng ký kết hôn thì không làm phát sinh quyền, nghĩa vụ giữa vợ và chồng”, nên không được pháp luật công nhận là vợ chồng. Nay do mâu thuẫn gia đình chị Sùng Thị C làm đơn khởi kiện về việc yêu cầu Toà án giải quyết cho chị ly hôn anh Vàng Seo H, vì vậy Toà án tuyên bố không công nhận quan hệ giữa chị Sùng Thị C và anh Vàng Seo H là quan hệ vợ chồng, theo quy định tại khoản 2 Điều 53 Luật hôn nhân và gia đình là phù hợp các
quy định của pháp luật.
. Về con chung: chị Sùng Thị C và anh Vàng Seo H đều thừa nhận quá trình chung sống không có con chung vì vậy Hội đồng xét xử không xem xét giải quyết.
. Về quan hệ tài sản; quyền nghĩa vụ tài sản: Các đương sự không yêu cầu Tòa án giải quyết, vì vậy Hội đồng xét xử không xem xét giải quyết trong vụ án này.
. Về án phí: Căn cứ khoản 4 Điều 147 Bộ luật tố tụng dân sự; điểm a khoản 5 Nghị quyết 326/2016/UBTVQH quy định về án phí, lệ phí Toà án. Chị Sùng Thị C phải chịu án phí dân sự sơ thẩm trong vụ án hôn nhân và gia đình là 300.000 đồng (Ba trăm nghìn đồng).
Từ các nhận định trên;
QUYẾT ĐỊNH
Áp dụng khoản 1 Điều 9, khoản 1 Điều 14, khoản 2 Điều 53 Luật hôn nhân và gia đình; khoản 1 Điều 228; Điều 238; khoản 4 Điều 147 Bộ luật tố tụng dân sự; điểm a khoản 5 Điều 27 của Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc Hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí, lệ phí Tòa án:
1. Về quan hệ hôn nhân: Không công nhận quan hệ giữa chị Sùng Thị C và anh Vàng Seo H là quan hệ vợ chồng.
2. Về án phí: Chị Sùng Thị C phải chịu án phí dân sự sơ thẩm trong vụ án hôn nhân và gia đình là 300.000đ (Ba trăm nghìn đồng), được trừ vào số tiền tạm ứng án phí đã nộp là 300.000đ (Ba trăm nghìn đồng) theo Giấy xác nhận đã nộp tiền tạm ứng án phí ngày 14/7/2025 của Phòng thi hành án dân sự khu vực 9 - Lào Cai và biên lai số 0000185 ngày 18/7/2025 của Thi hành án dân sự tỉnh Lào Cai. Chị Sùng Thị C đã nộp đủ án phí hôn nhân gia đình sơ thẩm.
3. Về quyền kháng cáo: Nguyên đơn, bị đơn có quyền kháng cáo bản án trong hạn 15 ngày kể từ ngày nhận được bản án hoặc bản án được niêm yết theo quy định của pháp luật.
| Nơi nhận: - TAND tỉnh Lào Cai; - VKSND tỉnh Lào Cai; - VKSND KV9-Lào Cai; - Các đương sự; - THADS tỉnh Lào Cai; - Lưu HS, VP. | TM. HỘI ĐỒNG XÉT XỬ SƠ THẨM THẨM PHÁN - CHỦ TỌA PHIÊN TÒA Nguyễn Thị Hiền Lương |