Bản án 117/2019/DSPT — Tranh chấp đất đai về đòi đất cho mượn, cho sử dụng nhờ, lấn chiếm...

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN

Sau khi nghiên cứu tài liệu có trong hồ sơ vụ án đã được thẩm tra tại phiên tòa và căn cứ vào kết quả tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định:

[ 1 ] Về tố tụng: Đơn kháng cáo của anh Sáu trong thời hạn luật định và đã nộp dự phí kháng cáo nên chấp nhận. Tại phiên tòa luật sư bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho anh Sáu có đơn xin xét xử vắng mặt và gửi văn bản nêu quan điểm ý kiến bảo vệ quyền lợi cho anh Sáu, anh Sáu cũng đề nghị Toà án xét xử vắng mặt luật sư nên HĐXX tiến hành xét xử vụ án theo thủ tục chung.

[ 2 ] Về nội dung: Xét yêu cầu kháng cáo của anh Sáu:

[ 2.1 ] Về nguồn gốc thửa đất: Tháng 01/1991, anh Nguyễn Văn Bằng được Hợp tác xã Lương Phúc cấp 01 thửa đất có diện tích khoảng 200 m2 làm nhà ở giãn dân thuộc diện đông con, khó khăn. Khi đó trên bản đồ 1987 thể hiện vị trí đó là 01 bãi đất trống. Quá trình sử dụng do thửa đất tiếp giáp với khu đất trống giáp đê, xung quanh là nhiều thùng hố, gia đình anh Bằng đã tự lấy đất đóng gạch, san lấp, lấn chiếm thùng hố, làm vườn và đào ao thả cá. Trên đất anh Bằng còn xây dựng 01 nhà cấp bốn, sân, giếng bếp công trình phụ khác để ở và sinh hoạt.Tại tờ bản đồ năm 1993 thể hiện thửa đất cấp cho anh Nguyễn Văn Bằng thuộc thửa đất số 77, tờ bản đồ số 04, diện tích 766 m2 tại thôn Lương Phúc, xã Việt Long. Điều này phù hợp với lời khai của các đương sự, xác minh cung cấp của Ủy ban nhân dân xã Việt Long.

[ 2.2 ] Quá trình sử dụng thửa đất: Năm 1999, anh Bằng đi Lâm Đồng làm ăn nên có chuyển nhượng cho em trai là anh Nguyễn Văn Sáu phần diện tích 240m2 đất đã được cấp với giá 12.000.000đ và nhờ anh Sáu trông nom hộ 526m2 đất còn lại, nhưng hai bên không lập văn bản giấy tờ.

Anh Sáu thừa nhận giữa anh và anh Bằng không viết văn bản giấy tờ gì nhưng cho rằng anh Bằng đã chuyển nhượng toàn bộ thửa đất nêu trên cho vợ chồng anh Sáu với giá 12.500.000đ và 1.000.000đ tiền cá dưới ao.

Xác minh tại Ủy ban nhân dân xã về thời điểm năm 1999-2000, giá chuyển nhượng quyền sử dụng đất tại địa phương khoảng 12.000.000đ/200m2.

Các bên đương sự là anh Bằng và anh Sáu cùng xác nhận có chuyển nhượng thửa đất với nhau, có trả tiền chuyển nhượng nhưng không có văn bản, giấy tờ để xuất trình tại Tòa án. Trên thửa đất hiện anh Sáu đang sử dụng vẫn còn các công trình nhà cấp 4, sân giếng, bếp từ lúc anh Bằng ở và xây dựng.

Tại khoản 4 Điều 131 Bộ luật dân sự năm 1995 thì hình thức của giao dịch phải phù hợp quy định của pháp luật. Điều 133 Bộ luật dân sự năm 1995 quy định: Trong trường hợp pháp luật quy định giao dịch phải được lập thành văn bản có công chứng, chứng thực thì phải tuân thủ quy định. Điều 691 và 707 Bộ luật dân sự năm 1995 quy định: Việc chuyển nhượng quyền sử dụng đất phải được lập thành văn bản và phải được UBND có thẩm quyền cho phép và chứng thực. Theo quy định tại điểm 2.3, Điều 2, mục II Nghị quyết số 02/2004/NQ-HĐTP ngày 10/8/2004 của Hội đồng thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao hướng dẫn áp dụng pháp luật trong giải quyết các vụ án dân sự, hôn nhân và gia đình thì đối với những giao dịch về quyền sử dụng đất được xác lập trước ngày 01/7/2004 mà vi phạm điều kiện có Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và phải lập thành văn bản có công chứng hoặc chứng thực thì phần nào đã xây nhà kiên cố thì công nhận phần đất đã xây nhà và hủy hợp đồng chuyển nhượng đối với phần còn lại.

Quá trình giải quyết vụ án, Tòa án cấp sơ thẩm đã cho các bên thời hạn để thực hiện quy định về hình thức của giao dịch, nhưng các bên đã không thực hiện.

Như vậy, xác định giữa anh Bằng và anh Sáu có thực hiện giao dịch chuyển nhượng quyền sử dụng 240m2 đất nằm trong 766m2 đất, thửa 77, tờ số 04 tại thôn Lương Phúc, xã Việt Long, huyện Sóc Sơn, Hà Nội.

[ 2.3] Đối với yêu cầu khởi kiện của Nguyên đơn anh Nguyễn Văn Bằng đòi anh Nguyễn Văn Sáu trả lại phần diện tích 526m2 đất mà vợ chồng anh lấn thêm, anh chỉ nhờ anh Sáu trông nom hộ. Anh Bằng không yêu cầu anh Sáu trả lại 240m2 đất được Hợp tác xã Lương Phúc giao.

Xét, phần diện tích 526m2 đất mà anh Bằng yêu cầu anh Sáu trả lại được đo vẽ thể hiện tại tờ bản đồ đo đạc năm 1993 là thửa đất số 77 tờ bản đồ số 4, diện tích 766 m2, bao gồm: 240m2 đất anh Bằng được Hợp tác xã Lương Phúc giao và 526m2 đất mà vợ chồng anh Bằng lấn thêm trong quá trình ở. Đến năm 1999, anh Bằng mới thực hiện giao dịch với anh Sáu và hiện anh Sáu đang quản lý sử dụng. Phù hợp với xác minh cung cấp của Ủy ban nhân dân xã Việt Long, kết quả xem xét thẩm định và định giá của Tòa án.

Vì vậy đủ cơ sở xác định thửa đất số 77 tờ bản đồ số 4, diện tích 766 m2, bao gồm: 240m2 đất anh Bằng được Hợp tác xã Lương Phúc giao và 526m2 đất mà vợ chồng anh Bằng lấn thêm đã được đạc trong bản đồ năm 1993 và được Ủy ban nhân dân xã Việt Long xác định đủ điều kiện cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.

Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn anh Nguyễn Văn Bằng và buộc vợ chồng anh Sáu phải trả lại phần diện tích 526m2 đất cho anh Bằng.

Tuy nhiên từ năm 2000 đến nay vợ chồng anh Sáu đã đổ đất lấp ao, duy trì, tôn tạo diện tích đất này nên cần trích thanh toán công sức cho vợ chồng anh Sáu bằng quyền sử dụng 226m2 đất. Đối với anh Bằng từ khi về địa phương đến nay chưa có chỗ ở ổn định, gặp khó khăn trong cuộc sống nên buộc anh Sáu trả lại quyền sử dụng 300 m2 đất là phù hợp với thực tế hoàn cảnh mỗi bên và qui định của pháp luật. Đối với những công trình, cây cối nằm trên phần đất phải trả lại cho anh Bằng, buộc vợ chồng anh Sáu phải tháo rỡ, di rời để trả lại mặt bằng cho anh Bằng.

[ 2.4 ] Từ những nhận định nêu trên, xét kháng cáo của anh Sáu cho rằng đã nhận chuyển nhượng toàn bộ diện tích đất của vợ chồng anh Bằng, không đồng ý với quyết định của bản án sơ thẩm nhưng anh Sáu không xuất trình được tài liệu chứng cứ chứng minh nên không có cơ sở chấp nhận kháng cáo của anh Sáu.

[2.5 ] Đối với phần đất hiện trạng nằm ngoài 766m2 là 369,7m2 về phía Đông và phía Nam thửa đất mà anh Sáu đang sử dụng là phần đất lấn chiếm. Quan điểm của UBND huyện Sóc Sơn là sẽ xem xét, xử lý theo quy định của Luật đất đai. Vì vậy tạm giao cho anh Sáu quản lý chờ quyết định giải quyết của cơ quan Nhà nước có thẩm quyền.

[ 3 ] Về án phí: Do giữ nguyên bản án sơ thẩm nên người kháng cáo phải chịu án phí dân sự phúc thẩm.

Đề nghị của đại diện Viện kiểm sát nhân dân thành phố Hà Nội tham gia phiên toà phù hợp một phần với nhận định của Hội đồng xét xử.

Vì các lẽ trên;

QUYẾT ĐỊNH

Căn cứ vào khoản 3 Điều 26; điểm b khoản 1 Điều 38; điểm a khoản 1 Điều 39; Điều 271; 273; Điều 296; khoản 1 Điều 308; Điều 313 Bộ luật tố tụng dân sự; Điều 139, 515, 516, 517, 690, 691, 692, 693, 705, 707 Bộ luật dân sự năm 1995; Điều 127 Luật đất đai năm 2003; Nghị quyết số 326/20146/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí tòa án.

Xử: Không chấp nhận kháng cáo bị đơn của anh Nguyễn Văn Sáu. Giữ nguyên Bản án sơ thẩm số 06/2018/DSST ngày 21/9/2018 của Tòa án nhân dân huyện Sóc Sơn,thành phố Hà Nội và Quyết định như sau:

1/ Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của anh Nguyễn Văn Bằng đối với anh Nguyễn Văn Sáu

2/ X¸c nhËn 526m2 ®Êt n»m trong 766m2 ®Êt t¹i th«n L ¬ng Phóc, x· ViÖt Long cã sè thöa 77, tê b¶n ®å sè 04 thuộc quyÒn sö dông cña anh NguyÔn V¨n B»ng vµ chÞ NguyÔn ThÞ Lý.

TrÝch thanh to¸n c«ng søc cho anh NguyÔn V¨n S¸u, chÞ §ång ThÞ Söu b»ng quyÒn sö dông ®Êt lµ 226m2.

Buéc anh NguyÔn V¨n S¸u, chÞ §ång ThÞ Söu ph¶i tr¶ l¹i anh B»ng, chÞ Lý 300m2 ®Êt t¹i th«n L ¬ng Phóc, x· ViÖt Long cã sè thöa 77, tê b¶n ®å sè 04, cã c¸c c¹nh cô thÓ:

PhÝa B¾c gi¸p ® êng d©n sinh lµ 12,7m

PhÝa Nam gi¸p phÇn ®Êt lÊn chiÕm t¹m giao cho anh S¸u 13,21m

PhÝa §«ng gi¸p phÇn ®Êt lÊn chiÕm t¹m giao cho anh S¸u 22,59m

PhÝa T©y gi¸p phÇn ®Êt anh S¸u 23,83m

(có sơ đồ kèm theo)

Buộc anh Nguyễn Văn Sáu phải phá rỡ bỏ, di rời toàn bộ công trình, cây cối trên diện tích đất thuộc quyền sử dụng của anh Bằng để trả lại mặt bằng đất cho anh Bằng.

Đối với phần đất nằm ngoài 766m2 là 369,7m2 về phía Đông và phía Nam thửa đất mà anh Sáu đang sử dụng là phần đất lấn chiếm tạm giao cho anh Sáu quản lý chờ quyết định giải quyết của cơ quan Nhà nước có thẩm quyền.

Các đương sự có quyền, nghĩa vụ liên hệ với cơ quan nhà nước có thẩm quyền để được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất theo quy định của pháp luật.

3- Về án phí:

- Án phí dân sự sơ thẩm: Anh Nguyễn Văn Sáu phải chịu 300.000đ án phí dân sự sơ thẩm; anh Nguyễn Văn Bằng phải chịu 16.355.620® ¸n phÝ d©n sù s¬ thÈm ®èi víi phÇn ®Êt thanh to¸n c«ng søc cho anh S¸u, anh được trừ vào số tiền 300.000đ tạm ứng án phí đã nộp tại Chi cục Thi hành án dân sự huyện Sóc Sơn theo biên lai số 0854 ngày 26/01/2018, anh Bằng còn phải nộp 16.055.620®.

- Án phí dân sự phúc thẩm: Anh Nguyễn Văn Sáu phải chịu 300.000 đồng án phí DSPT, được trừ vào số tiền 300.000 đồng tạm ứng án phí phúc thẩm đã nộp theo Biên lai số 0001372 ngày 26/9/2018 tại Chi cục thi hành án dân sự huyện Sóc Sơn.

Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án.

TM. HỘI ĐỒNG XÉT XỬ PHÚC THẨM