Bản án 110/2020/DS-PT — Đòi bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng về tài sản

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo Hồ sơ vụ án sơ thẩm:

1. Đại diện theo ủy quyền của nguyên đơn trình bày:

Ngày 01/10/2018, Báo Điện tử Giáo dục Việt Nam - ttp://giaoduc.net.vn ( Nay là Tạp chí điện tử giáo dục Việt Nam theo Quyết định số 272/QĐ-HH ngày 01/4/2020) đăng tải bài viết “Doanh nghiệp tố FLC chây ì, nợ hàng trăm tỷ đồng” của tác giả Nguyễn Hoàng theo link bài viết http://giaoduc.net.vn/Kinh-te/Doanh-nghiep-to-FLC-chay-i-no-hang-tram-ty-dong-post191337.gd.

Nội dung bài viết “Doanh nghiệp tố FLC chây ì, nợ hàng trăm tỷ đồng” quy chụp Công ty cổ phần tập đoàn FLC (Sau đây viết tắt là: Công ty FLC) chây ì không trả nợ Công ty Cổ phần Tập đoàn Xây dựng Hòa Bình (Sau đây viết tắt là: Công ty Hòa Bình) hàng trăm tỷ đồng không trả. Thực tế Công ty FLC và Công ty Hòa Bình đang hợp tác làm ăn, kinh doanh, thực hiện Hợp đồng kinh tế bình thường. Liên quan đến vấn đề công nợ đang tồn tại, Công ty Hòa Bình và Công ty FLC đang thảo luận, thương lượng để đi đến thống nhất, tiếp tục triển khai thực hiện Hợp đồng. Giữa các bên chưa phát sinh tranh chấp. Tại thời điểm đăng bài viết trên Công ty Hòa Bình và Công ty FLC cũng chưa khởi kiện đối tác ra bất kỳ Tòa án hoặc Trung tâm trọng tài nào để yêu cầu giải quyết.

Việc Tạp chí điện tử giáo dục Việt Nam đăng tải, đưa tin theo nội dung bài viết nêu trên là vô căn cứ, trái với tôn chỉ, mục đích hoạt động được ghi nhận trong Giấy phép hoạt động báo chí điện tử số 112/GP-BTTTT do Bộ trưởng Bộ Thông tin và Truyền thông cấp ngày 09/3/2016.

Ngày 02/11/2018, Công ty FLC đã nhận được Công văn số 1378/CBC-TTPC của Cục Báo chí – Bộ Thông tin và Truyền thông, thông báo về việc Cục Báo chí đã ban hành Quyết định số 290/QĐ-XPVPHC ngày 01/11/2018 về xử phạt vi phạm hành chính đối với Báo Điện tử Giáo dục Việt Nam, nay là Tạp chí điện tử giáo dục Việt Nam do đã có hành vi đăng tải những bài viết, thông tin không đúng với tôn chỉ, mục đích hoạt động được cấp phép.

Như vậy Báo Điện tử Giáo dục Việt Nam, nay là Tạp chí điện tử giáo dục Việt Nam đã đăng bài viết “Doanh nghiệp tố FLC chây ì, nợ hàng trăm tỷ đồng” và còn đăng tải hàng loạt các bài viết khác không đúng tôn chỉ, mục đích hoạt động của Báo. Đã hạ thấp uy tín, thương hiệu và trực tiếp xâm phạm đến uy tín của Công ty FLC; Công ty FLC là tập đoàn kinh tế lớn, đầu tư đa ngành, đa lĩnh vực trong phạm vi cả nước. Uy tín, thương hiệu của Công ty FLC sẽ ảnh hưởng đến toàn bộ hệ thống chi nhánh, các hệ thống công ty của Công ty FLC trên cả nước; khiến đối tác và thị trường đánh giá, nhìn nhận không đúng làm ảnh hưởng đến hoạt động kinh doanh của Công ty FLC.

Do đó, Công ty FLC khởi kiện, yêu cầu Tòa án: Buộc bị đơn phải gỡ bỏ ngay tất cả các bài viết đưa thông tin không chính xác, không đúng với tôn chỉ, mục đích hoạt động của báo, làm ảnh hưởng đến uy tín của Công ty FLC; phải công khai xin lỗi Công ty FLC trên các phương tiện thông tin đại chúng, trong đó, đăng tải ít nhất 03 bài báo xin lỗi công khai trên 03 tờ báo Trung ương, trong 03 số báo liên tiếp theo quy định tại Khoản 1 Điều 42 Luật Báo chí năm 2016 và bồi thường thiệt hại do uy tín bị xâm hại cho Công ty FLC là 14.900.000 đồng.

2. Bị đơn - Báo Điện tử Giáo dục Việt Nam, nay là Tạp chí điện tử giáo dục Việt Nam trình bày:

Việc Báo Điện tử Giáo dục Việt Nam, nay là Tạp chí điện tử giáo dục Việt Nam thực hiện bài viết “Doanh nghiệp FLC chây ì, nợ hàng trăm tỷ đồng” là hoàn toàn đúng sự thật, thông tin khách quan, đa chiều. Báo bác bỏ toàn bộ cáo buộc của Công ty FLC về các hoạt động nghiệp vụ của Báo và các cáo buộc khác. Việc đăng bài trên trang báo điện tử là đúng theo quy định của pháp luật, và Luật Báo chí. Trước khi đăng bài, chúng tôi đã nghiên cứu tài liệu liên hệ với Công ty Hòa Bình và Công ty FLC thì chúng tôi mới đăng tin. Báo đăng tải bài viết trên cũng như các bài báo khác theo quy định của Luật phòng, chống tham nhũng. Luật Báo chí; Giấy phép hoạt động báo chí và các quy định khác của pháp luật. Đồng thời là thực hiện theo chỉ đạo của lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Quốc hội, Chính phủ... tại các cuộc giao ban báo chí hàng tuần, các cuộc làm việc với báo chí hàng năm. Đối với yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn, bị đơn không nhất trí vì bị đơn đăng bài là đúng sự thật và theo quy định của Luật báo chí. Đề nghị Tòa án bác toàn bộ yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn.

3. Người làm chứng:

Đại diện theo ủy quyền của Công ty Hòa Bình trình bày:

Ngày 15/10/2014, Công ty Hòa Bình và Công ty FLC đã ký Hợp đồng thi công xây dựng số 57. Nội dung của Hợp đồng 57, Công ty Hòa Bình thi công xây dựng cho Công ty FLC hai khối nhà: một là nhà đa năng, hai là nhà hội nghị ở tại dự án Sân golf và khu nghỉ dưỡng quốc tế FLC Sầm Sơn.

Ngày 01/12/2014, Công ty Hòa Bình và Công ty FLC ký tiếp Hợp đồng thi công xây dựng số 18. Nội dung của Hợp đồng 18, Công ty Hòa Bình thi công xây dựng cho Công ty FLC khu Fusion và khu Alacarte tại dự án khu đô thị du lịch sinh thái FLC Sầm Sơn.

Thực hiện 02 Hợp đồng trên, Công ty Hòa Bình đã thi công xong, ký biên bản nghiệm thu và bàn giao các công trình trên vào khoảng thời gian từ tháng 5 đến tháng 7 năm 2015, theo đúng tiến độ. Công ty Hòa Bình đã làm quyết toán và gửi cho Công ty FLC vào ngày 08/8/2016 đối với Hợp đồng số 18 và ngày 13/12/2016 đối với Hợp đồng số 57. Trong thuyết minh báo cáo tài chính của Công ty FLC năm 2016, năm 2017 có ghi nhận khoản nợ đối với Công ty Hòa Bình. Ngày 08/02/2018, Công ty FLC đã có công văn xác nhận công nợ đối với Công ty Hòa Bình. Công ty Hòa Bình đã gửi nhiều công văn yêu cầu Công ty FLC thanh toán, nhưng Công ty FLC vẫn chưa thanh toán cho Công ty Hòa Bình. Khoảng cuối tháng 8 đầu tháng 9 năm 2018, bộ phận truyền thông của Công ty Hòa Bình có gửi đơn kêu cứu đến các cơ quan thông tấn, báo chí; trong đó có Báo điện tử Giáo dục Việt Nam, Báo Xây dựng. Ngày 12/9/2018, Báo Xây dựng đã có bài báo về Công ty FLC theo Đơn kêu cứu của Công ty Hòa Bình. Ngày 21/9/2018, Công ty FLC có công văn gửi Công ty Hòa Bình tham dự cuộc họp ngày 27/9/2018. Ngày 25/9/2018, Công ty Hòa Bình có công văn phản hồi về nội dung cuộc họp ngày 27/9/2018. Ngày 27/9/2018, tại cuộc họp hai bên không thống nhất được về khoản nợ phải thanh toán. Sau đó, đại diện Báo điện tử Giáo dục Việt Nam làm việc và xác minh lại với đại diện của Công ty Hòa Bình. Ngày 01/10/2018, Báo điện tử Giáo dục Việt Nam mới đăng bài liên quan đến Công ty FLC. Nội dung bài báo mà Báo điện tử đăng liên quan đến Công ty FLC thể hiện đúng nội dung đơn kêu cứu mà Công ty Hòa Bình gửi Báo Điện tử Giáo dục Việt Nam .

Mặc dù, trong các Hợp đồng nêu trên, hai bên có thỏa thuận nếu phát sinh tranh chấp thì một trong hai bên có quyền yêu cầu trọng tài kinh tế hoặc Tòa án có thẩm quyền giải quyết tranh chấp, nhưng Công ty Hòa Bình chưa làm đơn khởi kiện Công ty FLC ra Trọng tài kinh tế hoặc Tòa án để giải quyết tranh chấp hợp đồng, vì đó là biện pháp cuối cùng Công ty Hòa Bình sẽ áp dụng nếu Công ty FLC không thanh toán cho Công ty Hòa Bình. Sau khi Báo điện tử Giáo dục Việt Nam đăng bài liên quan đến Công ty FLC, thì Công ty FLC mới có công văn mời Công ty Hòa Bình họp để xử lý khoản nợ giữa hai Công ty. Cho đến nay, sau nhiều lần đại diện hai công ty gặp nhau nhưng vẫn không thống nhất khoản nợ của Công ty FLC đối với Công ty Hòa Bình.

Bản án sơ thẩm số 11/2019/DSST ngày 30/9/2019 của Tòa án nhân dân quận Cầu Giấy quyết định:

1. Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của Công ty cổ phần Tập đoàn FLC đối với Báo điện tử giáo dục Việt Nam.

2. Buộc Báo điện tử giáo dục Việt Nam phải đăng, phát lời cải chính, xin lỗi trên báo chí và thông báo cho Công ty cổ phần Tập đoàn FLC.

Buộc Báo điện tử giáo dục Việt Nam phải gỡ bỏ ngay thông tin sai sự thật đã đăng, phát nhưng phải lưu giữ nội dung thông tin trên máy chủ để phục vụ công tác thanh tra, kiểm tra.

Buộc Báo điện tử giáo dục Việt Nam bồi thường cho Công ty cổ phần Tập đoàn FLC số tiền 14.900.000 đồng.

Ngoài ra, Tòa án cấp sơ thẩm còn tuyên về án phí, quyền kháng cáo của các đương sự và nghĩa vụ thi hành án.

Tại phiên tòa phúc thẩm:

Đại diện Nguyên đơn giữ nguyên yêu cầu khởi kiện. Người kháng cáo giữ nguyên yêu cầu kháng cáo.

Luật sư bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của bị đơn – Người kháng cáo trình bày luận cứ bảo vệ và quan điểm tranh luận với nội dung:

- Về tố tụng, cấp sơ thẩm đã có nhiều vi phạm:

+ Không đưa Công ty Hòa Bình và ông Nguyễn Ngọc Quang (tức nhà báo Nguyễn Hoàng) tham gia tố tụng với tư cách là người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan mà chỉ xác định họ là người làm chứng là không đúng.

+ Ngoài bị đơn đăng bài viết “Doanh nghiệp FLC chây ì, nợ hàng trăm tỷ đồng” thì báo Xây dựng cũng đăng nội dung tương tự. Tuy nhiên cấp sơ thẩm không đưa Báo Xây dựng tham gia tố tụng để chia sẻ thiệt hại với bị đơn nếu có.

+ Cấp sơ thẩm không trưng cầu giám định của cơ quan có thẩm quyền về thiệt hại của nguyên đơn.

- Về Nội dung, căn cứ các tài liệu có trong hồ sơ vụ án; nghĩa vụ thanh toán hai Hợp đồng số 57 và 18 của nguyên đơn; Biên bản họp xác định công nợ giữa nguyên đơn và Công ty Hòa Bình; Các báo cáo tài chính xác định công nợ (đã được kiểm toán) của nguyên đơn; việc xác minh của bị đơn và việc Công ty Hòa Bình đã khởi kiện Công ty FLC tại Trung tâm trọng tài Quốc tế Việt Nam về tranh chấp Hợp đồng Thi công xây dựng công trình số 18, về tranh chấp Hợp đồng số 57 tại TAND Quận Cầu Giấy. Đủ căn cứ xác định Công ty FLC nợ và “chây ì” không trả tiền Công ty Hòa Bình đúng như bài báo phản ánh. Cấp sơ thẩm chấp nhận yêu cầu của nguyên đơn là không có căn cứ.

Đề nghị Hội đồng xét xử phúc thẩm hủy bản án sơ thẩm, giao hồ sơ về cấp sơ thẩm thụ lý giải quyết vụ án theo quy định pháp luật.

Đại diện theo ủy quyền của bị đơn nhất trí toàn bộ luận cứ của Luật sư. Bổ sung thêm: Mặc dù Quyết định số 290/QĐ-XPVPHC ngày 01/11/2018 Cục Báo chí – Bộ Thông tin và Truyền thông xử phạt vi phạm hành chính đối với Báo Điện tử Giáo dục Việt Nam, nay là Tạp chí điện tử giáo dục Việt Nam do đã có hành vi đăng tải những bài viết, thông tin không đúng với tôn chỉ, mục đích hoạt động được cấp phép. Tuy nhiên theo bị đơn: Theo tôn chỉ, mục đích của Báo Điện tử Giáo dục Việt Nam, nay là Tạp chí điện tử giáo dục Việt Nam có mục “Tuyên truyền và phổ biến, giáo dục pháp luật trong các trường đại học, cao đẳng”. Do vậy bài viết “Doanh nghiệp FLC chây ì, nợ hàng trăm tỷ đồng” là căn cứ theo mục này. Ngoài ra cho đến nay bị đơn khẳng định: Trước khi đăng bài viết bị đơn đã xác minh tại Công ty Hòa Bình, đã liên hệ xác minh tại Công ty FLC thông qua tin nhắn điện thoại (xuất trình bản chụp tin nhắn) nhưng không được hợp tác. Thừa nhận Công ty Hòa Bình không có bất kỳ tác động nào để đăng bài viết. Nhà báo Nguyễn Hoàng (tức Nguyễn Ngọc Quang) viết bài theo sự phân công đúng quy định. Việc đăng bài “Doanh nghiệp FLC chây ì, nợ hàng trăm tỷ đồng” do nhà báo nộp thuộc thẩm quyền quyết định của Báo điện tử Giáo dục Việt Nam.

Đề nghị Hội đồng xét xử chấp nhận toàn bộ quan điểm của Luật sư bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp cho bị đơn.

Người làm chứng:

- Công ty Hòa Bình xác nhận: Sau khi Công ty gửi đơn kêu cứu đến Báo điện tử Giáo dục Việt Nam, đại diện Báo đã làm việc và xác minh tại Công ty Hòa Bình. Báo điện tử Giáo dục Việt Nam đăng bài viết “Doanh nghiệp FLC chây ì, nợ hàng trăm tỷ đồng” ngày 01/10/2018 là quyền của báo. Công ty không tác động; không ép buộc hoặc chi phí thù lao để Báo điện tử Giáo dục Việt Nam đăng bài viết trên.

- Ông Nguyễn Ngọc Quang (tức nhà báo Nguyễn Hoàng – tác giả bài báo) xác nhận: Ông được phân công và đã viết bài “Doanh nghiệp FLC chây ì, nợ hàng trăm tỷ đồng” và nộp bài cho Báo điện tử Giáo dục Việt Nam. Việc đăng bài viết là quyền của báo. Cá nhân ông chỉ thực hiện theo phân công và làm đúng nhiệm vụ, chức trách của mình; không tác động; ép buộc Báo điện tử Giáo dục Việt Nam đăng bài viết trên.

Các đương sự không thỏa thuận được với nhau về cách giải quyết vụ án.

Kiểm sát viên tham gia phiên tòa phát biểu quan điểm:

Về tố tụng: Toà án cấp phúc thẩm đã thụ lý vụ án đúng thẩm quyền, xác định đúng quan hệ pháp luật có tranh chấp, tư cách pháp lý của những người tham gia tố tụng, thu thập đầy đủ chứng cứ. Tại phiên toà, Hội đồng xét xử đảm bảo nguyên tắc xét xử theo quy định của Bộ luật tố tụng dân sự.

Các đương sự và người tham gia tố tụng đã thực hiện đúng quy định của Bộ luật tố tụng dân sự.

Về nội dung: Không có căn cứ để xác định, trước khi đăng bài, bị đơn đã liên hệ xác minh đối với nguyên đơn. Tại phiên tòa đại diện Công ty Hòa Bình trình bày 2 hợp đồng số 57 và 18 ký kết giữa Công ty FLC và Công ty Hòa Bình chưa được thanh lý hiện Công ty đang khởi kiện để giải quyết tranh chấp tại Trung tâm trọng tài Quốc tế Việt Nam và TAND quận Cầu Giấy. Như vậy giữa 2 bên chưa thể có số liệu chính xác bên nào nợ bên nào, bên nào có lỗi?. Bị đơn chưa có căn cứ để làm rõ nguyên nhân việc chưa thanh quyết toán hợp đồng mà hai bên đã ký kết nhưng đã có bài viết làm xấu hình ảnh của nguyên đơn đối với người đọc. Bị đơn không thực hiện đúng quy định theo Giấy phép hoạt động và bị cấp có thẩm quyền xử phạt hành chính. Cấp sơ thẩm chấp nhận toàn bộ yêu cầu của nguyên đơn là có căn cứ. Đề nghị Hội đồng xét xử không chấp nhận kháng cáo của bị đơn; áp dụng khoản 1 Điều 308 Bộ luật tố tụng dân sự giữ nguyên bản án sơ thẩm.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Căn cứ các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án được kiểm tra, tranh tụng công khai tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định:

Cấp sơ thẩm đã tuân thủ các quy định của Bộ luật tố tụng dân sự trong quá trình giải quyết vụ án tại giai đoạn xét xử sơ thẩm. Quan điểm luật sư đề nghị xác định: Công ty Hòa Bình; Ông Nguyễn Ngọc Quang (tức nhà báo Nguyễn Hoàng – tác giả bài báo); Báo xây dựng là người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan là không có căn cứ quy định tại khoản 4, khoản 6 Điều 68 Bộ luật tố tụng dân sự.

Người kháng cáo nộp đơn kháng cáo và nộp Biên lai nộp tiền tạm ứng án phí phúc thẩm trong hạn luật định, được xác định là kháng cáo hợp lệ.

2.1. Xét kháng cáo của bị đơn:

Ngày 01/10/2018, Báo điện tử Giáo dục Việt Nam đã đăng bài viết “Doanh nghiệp tố FLC chây ì, nợ hàng trăm tỷ đồng” của tác giả Nguyễn Hoàng có nội dung: “.. FLC nợ tiền thi công dự án trên 200 tỷ đồng. Công ty Hòa Bình đã rất nhiều lần gửi công văn yêu cầu FLC trả tiền, nhưng cho đến nay sự việc chưa được giải quyết dứt điểm. ... nợ khoản tiền lớn hàng trăm tỷ đồng nhiều năm không trả, ngoài những vấn đề liên quan tới pháp luật thì còn có vấn đề của đạo đức kinh doanh?”.

Thực tế: Hợp đồng thi công xây dựng số 57 ngày 15/10/2014 và Hợp đồng thi công xây dựng số 18 ngày 01/12/2014 giữa công ty Hòa Bình và Công ty FLC là Hợp đồng kinh tế được hai bên ký kết tự nguyện, đã phát sinh quyền và nghĩa vụ theo quy định pháp luật. Công ty Hòa Bình có nghĩa vụ thi công, bàn giao công trình; Công ty FLC nghiệm thu và thanh toán Hợp đồng theo thỏa thuận giữa hai bên. Quá trình thực hiện Hợp đồng, hai bên phát sinh tranh chấp liên quan đến nghĩa vụ thanh toán Hợp đồng; đã tổ chức nhiều cuộc họp, đưa ra các tài liệu đối chiếu công nợ để thảo luận nhưng chưa thống nhất được số tiền nợ và phương thức thanh toán. Hội đồng xét thấy: Đây là việc thực hiện Hợp đồng kinh tế giữa hai Công ty, tại thời điểm xét xử sơ thẩm chưa có bên nào yêu cầu giải quyết tranh chấp tại Trọng tài kinh tế hoặc Tòa án theo phương thức giải quyết tranh chấp do hai bên đã thỏa thuận trong Hợp đồng. Nên việc kết luận bên nào nào vi phạm nghĩa vụ Hợp đồng là chưa cụ thể và chưa được Cơ quan có thẩm quyền kết luận. Thực tế tại cấp phúc thẩm, bị đơn mới xuất trình “Thông báo số 273/VIAC- HCM ngày 24/02/2020” và “Thông báo về việc thụ lý vụ án số 207/TB-TA ngày 24/03/2020” thể hiện: Tháng 02/2020, Trung tâm trọng tài Quốc tế Việt Nam và tháng 3/2020, TAND Quận Cầu Giấy mới thụ lý giải quyết về tranh chấp Hợp đồng thi công xây dựng số 18 ngày 01/12/2014 và Hợp đồng số 57 ngày 15/10/2014 giữa công ty Hòa Bình với Công ty FLC. Chưa có quyết định của Cơ quan có thẩm quyền xác định Công ty FLC có nợ Công ty Hòa Bình không?. Nếu có thì số nợ là bao nhiêu?. Lỗi của bên nào dẫn đến việc tranh chấp. Việc Tạp chí điện tử căn cứ Đơn kêu cứu và các tài liệu liên quan do tự mình thu thập để kết luận và đăng tải thông tin Công ty FLC “nợ khoản tiền lớn hàng trăm tỷ đồng nhiều năm không trả” là không đúng thẩm quyền vì: Tôn chỉ, mục đích của Báo điện tử Giáo dục Việt Nam nay là Tạp chí điện tử giáo dục Việt Nam là: “Tuyên truyền chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước về lĩnh vực giáo dục và phổ biến, giáo dục pháp luật trong các trường đại học, cao đẳng; Cung cấp thông tin về tuyển sinh, du học, dự báo những nghành nghề có thể phát triển trong tương lai để định hướng cho học sinh, sinh viên chọn trường, chọn nghề; Trao đổi thông tin, phổ biến kinh nghiệm dạy tốt, học hay giữa các nhà khoa học, nhà giáo, sinh viên, học sinh và các bậc phụ huynh trong việc học tập; Định hướng, giáo dục lòng yêu quê hương, yêu đất nước”. Không có quyền phán quyết thay Trọng tài kinh tế hoặc Cơ quan Tư pháp. Nội dung của bài báo không phù hợp với tiêu chí “Tuyên truyền và phổ biến, giáo dục pháp luật trong các trường đại học, cao đẳng” như đại diện theo ủy quyền của bị đơn trình bày tại phiên tòa. Cụ thể: Công văn số 659/CBC-TTPC ngày 30/5/2019, Cục Báo chí - Bộ Thông tin và truyền thông khẳng định:“Báo điện tử giáo dục Việt Nam đăng bài viết Doanh nghiệp tố FLC chây ì nợ hàng trăm tỷ đồng ngày 01/10/2018 phản ánh về hoạt động xây dựng và mối quan hệ giữa Công ty Cổ phần tập đoàn xây dựng Hòa Bình và Công ty cổ phần tập đoàn FLC, không liên quan đến lĩnh vực giáo dục như tôn chỉ mục đích của Báo ghi trong giấy phép hoạt động báo chí điện tử số 112/GP- BTTTT ngày 09/3/2016”.

Mặt khác, Cục Báo chí – Bộ Thông tin và Truyền thông đã ban hành Quyết định số 290/QĐ-XPVPHC ngày 1/11/2018 xử phạt vi phạm hành chính đối với Báo điện tử Giáo dục Việt Nam vì hành vi thực hiện không đúng tôn chỉ, mục đích ghi trong trong giấy phép hoạt động báo chí điện tử số 112/GP-BTTTT ngày 09/3/2016.

Như vậy, có cơ sở khẳng định việc Báo điện tử giáo dục Việt Nam nay là Tạp chí điện tử giáo dục Việt Nam đăng bài viết “Doanh nghiệp tố FLC chây ì nợ hàng trăm tỷ đồng” ngày 01/10/2018 không liên quan đến lĩnh vực giáo dục như tôn chỉ mục đích của Báo ghi trong giấy phép hoạt động báo chí điện tử số 112/GP-BTTTT ngày 09/3/2016. Thông tin do Báo điện tử giáo dục Việt Nam nay là Tạp chí điện tử giáo dục Việt Nam đăng tải ngày 1/10/2018 là không có căn cứ pháp lý, thuộc một trong những hành vi bị cấm theo quy định tại Điều 9 Luật Báo chí năm 2016. Cấp sơ thẩm chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn, buộc bị đơn phải gỡ bỏ bài viết đưa thông tin không chính xác, không đúng với tôn chỉ, mục đích hoạt động; phải công khai xin lỗi trên các phương tiện thông tin đại chúng là phù hợp với quy định tại khoản 1 Điều 42 Luật Báo chí năm 2016.

Đối với quan điểm kháng cáo không chấp nhận bồi thường danh dự, uy tín cho Công ty FLC và việc Luật sư cho rằng cấp sơ thẩm không trưng cầu giám định của Cơ quan có thẩm quyền về thiệt hại của nguyên đơn là trái quy định pháp luật. Hội đồng xét xử thấy:

Như phân tích nêu trên, bị đơn đăng bài viết “Doanh nghiệp tố FLC chây ì nợ hàng trăm tỷ đồng” là không đúng với tôn chỉ, mục đích hoạt động theo giấy phép, chưa có căn cứ pháp lý làm ảnh hưởng đến uy tín, danh dự của nguyên đơn; phải công khai xin lỗi trên các phương tiện thông tin đại chúng. Nguyên đơn còn đề nghị buộc bị đơn bồi thường về danh dự, nhân phẩm. Mặc dù nguyên đơn đã xác định, sau ngày bị đơn đăng bài viết “Doanh nghiệp tố FLC chây ì nợ hàng trăm tỷ đồng” đã gây thiệt hại cho nguyên đơn khoảng 85.199.000.000 đồng về giá trị vốn hóa trên thị trường chứng khoán. Nhưng nguyên đơn không yêu cầu bồi thường khoản thiệt hại này mà chỉ yêu cầu bồi thường danh dự, nhân phẩm bị xâm hại là 14.900.000 đồng (tương ứng 10 tháng lương cơ sở). Do không có yêu cầu, cấp sơ thẩm không trưng cầu Cơ quan chuyên môn giám định, định giá thiệt hại về giá trị vốn hóa thị trường của nguyên đơn trên thị trường chứng khoán; mà chỉ buộc bị đơn phải bồi thường cho nguyên đơn 14.900.000 đồng do danh dự, nhân phẩm bị xâm hại là phù hợp quy định tại Điều 592 Bộ luật Dân sự năm 2015 và Nghị định số 38/2019/NĐ-CP ngày 09/5/2019 của Chính phủ.

2.2. Quan điểm của Hội đồng xét xử phúc thẩm:

- Không chấp nhận toàn bộ yêu cầu kháng cáo của bị đơn.

- Quan điểm của Kiểm sát viên là phù hợp với nhận định của Hội đồng xét xử.

- Cấp sơ thẩm buộc bị đơn phải bồi thường cho nguyên đơn 14.900.000 đồng nhưng không tuyên nghĩa vụ chịu lãi suất do chậm thi hành án là thiếu sót, do vậy cấp phúc thẩm cần phải sửa Quyết định của bản án sơ thẩm.

Áp dụng khoản 2 Điều 308 Bộ luật tố tụng dân sự. Sửa một phần Quyết định của Bản án sơ thẩm số 11/2019/DSST ngày 30/9/2019 của TAND quận Cầu Giấy.

- Giữ nguyên quyết định về án phí sơ thẩm tại bản án sơ thẩm;

- Do sửa án sơ thẩm, nên người kháng cáo không phải chịu án phí phúc thẩm.

Vì các lẽ trên!

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ vào:

- Điều 147, Điều 148, khoản 2 Điều 308 Bộ luật tố tụng dân sự năm 2015;

- Điều 468, Điều 592 Bộ Luật dân sự 2015

- Các Điều: 9, 12,13, 42, 52 Luật Báo chí năm 2016;

- Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ quốc hội quy định về án phí và lệ phí Tòa án;

Xử:

Không chấp nhận toàn bộ yêu cầu kháng cáo của Tạp chí điện tử Giáo dục Việt Nam. Sửa một phần Quyết định của bản án sơ thẩm số 11/2019/DSST ngày 30/9/2019 của Tòa án nhân dân quận Cầu Giấy. Cụ thể:

1. Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của Công ty cổ phần Tập đoàn FLC đối với Tạp chí điện tử giáo dục Việt Nam.

2. Buộc Tạp chí điện tử giáo dục Việt Nam phải đăng, phát lời cải chính, xin lỗi trên báo chí về việc đã đăng bài “Doanh nghiệp tố FLC chây ì, nợ hàng trăm tỷ đồng” của tác giả Nguyễn Hoàng và thông báo cho Công ty cổ phần Tập đoàn FLC.

3. Buộc Tạp chí điện tử giáo dục Việt Nam phải gỡ bỏ ngay bài báo “Doanh nghiệp tố FLC chây ì, nợ hàng trăm tỷ đồng” của tác giả Nguyễn Hoàng đã đăng, phát nhưng phải lưu giữ nội dung thông tin trên máy chủ để phục vụ công tác thanh tra, kiểm tra.

4. Buộc Tạp chí điện tử giáo dục Việt Nam bồi thường cho Công ty cổ phần Tập đoàn FLC số tiền 14.900.000 (Mười bốn triệu, chín trăm nghìn) đồng.

Kể từ ngày người được thi hành án có đơn yêu cầu thi hành án. Nếu người có nghĩa vụ thi hành án chưa thanh toán xong khoản tiền phải thi hành, thì còn phải chịu lãi đối với số tiền còn nợ theo mức lãi suất 10%/năm (theo khoản 2 Điều 468 Bộ luật dân sự năm 2015) tương ứng với thời gian chậm thi hành án.

5. Về án phí:

5.1. Công ty cổ phần Tập đoàn FLC không phải chịu án phí dân sự. Được hoàn trả 300.000 (Ba trăm nghìn) đồng tiền tạm ứng án phí đã nộp theo “Biên lai thu tạm ứng án phí, lệ phí Tòa án” số 6424 ngày 25/10/2018 tại Chi cục Thi hành án dân sự quận Cầu Giấy.

5.2. Buộc Tạp chí điện tử giáo dục Việt Nam phải chịu 745.000 (Bảy trăm bốn mươi lăm nghìn) đồng tiền án phí dân sự sơ thẩm. Không phải chịu án phí dân sự phúc thẩm; được đối trừ với 300.000 (Ba trăm nghìn) đồng tiền án phí dân sự phúc thẩm đã nộp theo “Biên lai thu tạm ứng án phí, lệ phí Tòa án” số 7434 ngày 08/10/2019 tại Chi cục thi hành án dân sự quận Cầu Giấy.

Trường hợp Bản án, Quyết định được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật thi hành án dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại Điều 6, Điều 7 và Điều 9 Luật Thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 Luật thi hành án dân sự.

Án xử công khai phúc thẩm, có hiệu lực thi hành kể từ ngày tuyên án./.