Bản án 11/LĐPT — Tranh chấp về bồi thường thiệt hại, trợ cấp khi chấm dứt hợp đồng lao động

NHÂN DANH

NƯỚC CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

TOÀ ÁN NHÂN DÂN THÀNH PHỐ HÀ NỘI

- Thành phần Hội đồng xét xử phúc thẩm gồm có: Thẩm phán - Chủ toạ phiên tòa: Bà Nguyễn Thị Hồng Hạnh. Các Thẩm phán:

Bà Nguyễn thị Hà

Bà Nguyễn Thị Thanh Huyền

-Thư ký phiên toà: Bà Đinh Thúy Hương -Thư ký Toà án nhân dân Thành phố Hà Nội -Đại diện Viện kiểm sát nhân dân Thành phố Hà Nội : Bà Nguyễn Thị Kim Thanh - KSV.

Ngày 18 tháng 4 năm 2018, tại trụ sở Toà án nhân dân thành phố Hà Nội, xét xử phúc thẩm, công khai vụ án Lao động thụ lý số: 03/2018/TLPT - LĐ ngày 5 tháng 2 năm 2018 về tranh chấp: Bồi thường thiệt hại và trợ cấp khi chấm dứt Hợp đồng lao động

Do Bản án Lao động sơ thẩm số 02/2017/ LĐ – ST, ngày 7 tháng 9 năm 2017 của Tòa án nhân dân Quận Long Biên bị kháng cáo.

Theo Quyết định đưa vụ án ra xét xử phúc thẩm số: 85 /2018/QĐPT – HNGĐ ngày 3 tháng 4 năm 2018 giữa các đương sự: Nguyên đơn: Bà Phạm thị Anh Phương

sinh năm 1971 Trú tại : Liên gia số 6 – tổ 22 – Phường Bồ Đề – Quận Long Biên - Hà Nội Người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của bà Phương : Bà Trần thị Lệ Hằng – Luật sư Bị đơn: Công ty cổ phần vận tải Hàng Không ( gọi tắt là Công ty ) Trụ sở: số 200 Nguyễn Sơn – Phường Bồ Đề - Quận Long Biên - Hà Nội. Người đại diện theo pháp luật: Ông Mai Công Toàn – Giám đốc Người đại diện theo ủy quyền : Bà Trần Hồng Cường – Cán bộ. Người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan :

- Ông Nguyễn Trọng Mai

sinh năm 1966

- Anh Nguyễn Trọng Hải

sinh năm 1990

- Chị Nguyễn thị Thảo Nguyên

sinh năm 1995

- Chị Nguyễn Phương Thảo

sinh năm 1998 Trú tại : Liên gia số 6 – tổ 22 – P. Bồ Đề – Quận Long Biên - Hà Nội Bà Phương, bà Cường, ông Mai, luật sư Hằng có mặt. Các đương sự khác xin vắng mặt.

NỘI DUNG VỤ ÁN

* T¹i ®¬n khëi kiÖn vµ c¸c lêi khai bµ Phạm Thị Anh Phương tr×nh bµy như sau:

Bà Phạm Thị Anh Phương làm việc tại Công ty cổ phần vận tải ô tô Hàng không từ tháng 5/1996 theo hợp đồng lao động không xác định thời hạn. Căn cứ đơn xin chấm dứt Hợp đồng lao động của bà Phương, ngày 30/3/2016 Công ty ban hành quyết định số 167/QĐ-CPVTHK về việc chấm dứt hợp đồng lao động đối với bà Phương kể từ ngày 1/4/2016.Theo quy định của pháp luật lao động hiện hành Công ty cổ phần vận tải ô tô Hàng không có trách nhiệm trả đầy đủ các quyền lợi cho người lao động như: Trả sổ bảo hiểm , tiền trợ cấp thôi việc, tiền thù lao trách nhiệm hằng năm của thành viên ban kiểm soát. Tuy nhiên, cho đến nay Công ty cổ phần vận tải ô tô Hàng không chưa trả sổ bảo hiểm xã hội cũng như chưa thanh toán cho bà Phương bất cứ một khoản tiền nào theo đúng chế độ, quy định của pháp luật lao động liên quan đến việc chấm dứt hợp đồng lao động.Việc Công ty cổ phần vận tải ô tô Hàng không chưa trả sổ bảo hiểm xã hội cho người lao động dẫn đến bà Phương chưa thể làm các chế độ như: Hưu trí, chế độ bảo hiểm thất nghiệp,đăng ký thông tin tìm kiếm việc làm. Hành vi chưa trả sổ bảo hiểm, tiền trợ cấp thôi việc, tiền thù lao trách nhiệm hằng năm của thành viên ban kiểm soát của Công ty cổ phần vận tải ô tô Hàng không gây bức xúc cho bà Phương và làm ảnh hưởng đến tinh thần, thiệt hại về kinh tế của gia đình bà Phương dẫn tới đời sống kinh tế khó khăn, tâm lý căng thẳng, sức khỏe giảm sút.

Để bảo vệ quyền lợi chính đáng của mình bà Phương đề nghị buộc Công ty cổ phần vận tải ô tô Hàng không phải trả sổ Bảo hiểm xã hội và thanh toán các khoản sau: -Tiền thù lao trách nhiệm hằng năm của thành viên ban kiểm soát là: 8.200.000 đồng. -Tiền trợ cấp thôi việc 25.991.000 đồng. -Tiền bồi thường thiệt hại là 150.000.000 đồng là do không làm thủ tục theo đúng quy định của pháp luật về trợ cấp thất nghiệp nên không được hưởng khoản tiền này, không có thu nhập nên không có cơ hội xin việc làm mới, tổn thất tinh thần sức khỏe. Tổng số tiền là:184.191.000 đồng. Ngoài ra bà Phương không có ý kiến gì khác.

* Công ty cổ phần vận tải ô tô Hàng không trình bày như sau:

Bà Phạm Thị Anh Phương là người lao động làm việc tại Công ty cổ phần vận tải ô tô Hàng Không từ tháng 12/1996 đến 30/3/2016 thì chấm dứt hợp đồng lao động theo quyết định số 167/QĐ-CPVTHK trên cơ sở đơn xin chấm dứt hợp đồng lao động của bà Phương. Do vậy Công ty cổ phần vận tải ô tô Hàng Không chấm dứt hợp đồng lao động với bà Phương là đúng pháp luật. Đối với yêu cầu khởi kiện của bà Phạm Thị Anh Phương Công ty có ý kiến như sau:

Khi chấm dứt hợp đồng lao động, Công ty yêu cầu bà Phương thanh toán cho Công ty những khoản tiền ứng lương, tiền thuê nhà, tiền điện, tiền nước, nhưng bà Phương không thanh toán nên Công ty chưa trả sổ bảo hiểm xã hội cho bà Phương mặc dù Công ty đã chốt sổ bảo hiểm xã hội cụ thể :

Trong quá trình làm việc tại Công ty, bà Phương đã nhiều lần tạm ứng lương như sau:

+ Ngày 27/02/2014, bà Phương đề nghị tạm ứng lương 5.000.000 VNĐ (Năm triệu đồng) và được Công ty cho tạm ứng (Phiếu chi số 02140017PC1 ngày 27/02/2014);

+ Ngày 12/09/2014, bà Phương đề nghị tạm ứng lương 10.000.000 VNĐ (Mười triệu đồng) và được Công ty cho tạm ứng (Phiếu chi số 09140012PC1);

Tổng hai lần bà Phương tạm ứng là 15.000.000 VNĐ (Mười lăm triệu đồng). Sau nhiều lần Công ty yêu cầu bà Phương trả tiền tạm ứng lương thì ngày 22/10/2014, bà Phương mới hoàn ứng được 3.000.000 VNĐ (Ba triệu đồng) theo Phiếu thu tiền mặt số 026 ngày 22/10/2014. Như vậy, tổng số tiền tạm ứng lương bà Phương còn nợ Công ty là 12.000.000 VNĐ (Mười hai triệu đồng).

- Tiền BHXH, BHYT, BHTN từ tháng 11/2014 đến tháng 03/2016: 22.595.625 VNĐ, cụ thể:

+ Tháng 11/2014 và 12/2014: 2.444.325 VNĐ (Hai triệu bốn trăm bốn mươi bốn nghìn ba trăm hai mươi lăm đồng);

+ Từ tháng 01/2015 đến 12/2015: 16.056.300 VNĐ (Mười sáu triệu không trăm năm mươi sáu nghìn ba trăm đồng);

+ Từ Tháng 1.2016 đến tháng 03/2016: 4.095.000 VNĐ (Bốn triệu không trăm chín mươi lăm nghìn đồng)

Theo quy định của Luật BHXH và Điều 54 Quyết định 1111/QĐ-BHXH ngày 25/10/2011 về việc ban hành Quy định quản lý thu bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế; quản lý sổ bảo hiểm xã hội, thẻ bảo hiểm y tế: Trường hợp số ngày không làm việc và không hưởng tiền lương, từ 14 ngày trở lên trong tháng thì không tính đóng BHXH, BHYT, BHTN của tháng đó.

Theo quy định tại khoản 1.7 Điều 38 Quyết định 959/QĐ-BHXH ngày 09/09/2015 về việc ban hành Quy định quản lý thu BHXH, BHYT, BHTN, quản lý sổ BHXH, thẻ BHYT: Người lao động không làm việc và không hưởng tiền lương từ 14 ngày làm việc trở lên trong tháng thì không đóng BHXH tháng đó. Thời gian này không được tính để hưởng BHXH, trừ trường hợp nghỉ việc hưởng chế độ thai sản.

Theo nội dung các đơn ngày 31/12/2014, ngày 28/02/2015, ngày 23/12/2015 và ngày 04/02/2016 bà Phương xin nghỉ việc không hưởng lương từ tháng 11/2014 đến tháng 03/2016. Do vậy, căn cứ theo các quy định nêu trên bà Phương không thuộc trường hợp được Công ty đóng BHXH, BHYT, BHTN. Tuy nhiên, theo đề nghị của bà Phương và với tinh thần giúp đỡ, vì cán bộ công nhân viên, Công ty đã đồng ý cho bà Phương nghỉ việc riêng không hưởng lương. Công ty cũng hết sức tạo điều kiện, giúp đỡ bà Phương khi Công ty đã tạm ứng trước cho bà Phương để đóng toàn bộ tiền BHXH, BHYT, BHTN (cả phần nghĩa vụ của người sử dụng lao động lẫn phần nghĩa vụ của người lao động) từ tháng 11/2014 đến hết tháng 03/2016 mặc dù bà Phương không làm việc. Do vậy Công ty yêu cầu bà Phương thanh toán cho Công ty số tiền Công ty đã đóng BHXH, BHYT, BHTN cho bà từ tháng 11/2014 đến tháng 03/2016 là 22.595.625 VNĐ (Hai mươi hai triệu năm trăm chín mươi lăm nghìn sáu trăm hai mươi đồng).

Về yêu cầu trợ cấp thôi việc, căn cứ vào hợp đồng lao động và quyết định chấm dứt hợp đồng lao động, thời gian công tác của bà Phương tại Công ty từ tháng 12/1996 đến tháng 03/2016 là 19 năm 03 tháng, trong đó có 07 năm 03 tháng đóng bảo hiểm thất nghiệp, do vậy, thời gian được tính trợ cấp thôi việc của bà Phương được tính làm tròn là 12 năm.

Theo quy định của pháp luật thì tiền lương để tính trợ cấp thôi việc là tiền lương bình quân theo hợp đồng lao động của 06 tháng liền kề trước khi người lao động thôi việc. Tuy nhiên, bắt đầu từ tháng 11/2014 bà Phương đã nghỉ việc không hưởng lương của Công ty, do vậy, tiền lương để tính trợ cấp thôi việc của bà Phương được tính từ 06 tháng trước thời điểm tháng 11/2014 (tức là từ tháng 04/2014 đến tháng 10/2014).

Căn cứ hợp đồng lao động, tại thời điểm từ tháng 04/2014 đến tháng 10/2014 thì mức bình quân 06 tiền lương của bà Phương là 3.760.500 (được thể hiện tại Sổ BHXH), thì tổng mức tiền trợ cấp thôi việc của bà Phương là 23.503.125 VNĐ (Hai ba triệu năm trăm linh ba nghìn một trăm hai mươi lăm đồng).

Quá trình giải quyết vụ án ngày 26/12/2016 Công ty cổ phần vận tải ô tô Hàng Không có đơn phản tố yêu cầu bà Phương trả tiền thuê nhà, tiền điện nước, đồng thời đề nghị chấm dứt hợp đồng thuê nhà. Ngày 10/8/2017 Công ty cổ phần vận tải ô tô Hàng Không đã có văn bản xin rút một phần yêu cầu phản tố về việc yêu cầu bà Phương trả tiền thuê nhà, tiền điện nước, đồng thời đề nghị chấm dứt hợp đồng thuê nhà.

Nay Công ty yêu cầu bà Phương phải trả cho Công ty 12.000.000 đồng tiền tạm ứng lương và số tiền Công ty đã đóng BHXH, BHYT, BHTN cho bà Phương từ tháng 11/2014 đến tháng 03/2016 là 22.595.625 VNĐ. Tổng cộng là:34.595.625 đồng. Công ty đồng ý trả Sổ bảo hiểm xã hội, thanh toán trợ cấp thôi việc, tiền thù lao trưởng ban kiểm soát sau khi bà Phương đã đối trừ và hoàn thành nghĩa vụ nợ với Công ty, khi đó Công ty ngay lập tức trả Sổ bảo hiểm xã hội . Ngoài ra Công ty không có ý kiến gì khác.

*Người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan : Ông Nguyễn Trọng Mai, chị Nguyễn Phương Thảo,chị Nguyễn Thị Thảo Nguyên, anh Nguyễn Trọng Hải đều hoàn toàn nhất trí với ý kiến của bà Phương và cùng có đơn đề nghị xét xử vắng mặt.

Bản án Lao động sơ thẩm số 02/2017/ LĐ – ST, ngày 7 tháng 9 năm 2017 của Tòa án nhân dân Quận Long Biên đã quyết định như sau :

1/ ChÊp nhËn một phần yªu cầu khởi kiện của bµ Phạm Thị Anh Phương đối với

Công ty cổ phần vận tải ô tô Hàng không cụ thể như sau:

- Buộc Công ty cổ phần vận tải ô tô Hàng không phải trả sổ bảo hiểm xã hội cho bà Phạm thị anh Phương.

- Buộc Công ty cổ phần vận tải ô tô Hàng không phải trả cho bà Phạm Thị Anh Phương tiền thù lao trách nhiệm hằng năm của thành viên ban kiểm soát là: 8.200.000 đồng(Tám triệu hai trăm ngàn đồng).

- Buộc Công ty cổ phần vận tải ô tô Hàng không trả cho bà Phạm Thị Anh Phương tiền trợ cấp thôi việc là 25.991.000 đồng (Hai mươi lăm triệu chín trăm chín mốt ngàn đồng).

2/. Không chấp nhận yêu cầu đòi bồi thường thiệt hại của bà Phạm Thị Anh Phương đối với Công ty cổ phần vận tải ô tô Hàng không với số tiền là 150.000.000 đồng.

3/.Chấp nhận một phần yêu cầu phản tố của Công ty Cổ phần vận tải ô tô Hàng không đối với bà Phạm Thị Anh Phương cụ thể như sau:

- Buộc bà Phạm Thị Anh Phương phải trả Công ty cổ phần vận tải ô tô Hàng không 12.000.000đ tiền tạm ứng lương và 22.595.625 đồng tiền Công ty cổ phần vận tải ô tô Hàng không đã đóng BHXH, BHYT, BHTN cho bà Phương trong khoảng thời gian từ tháng 11/2014 đến hết tháng 3/2016.Tổng cộng là: 34.595.625 đồng.

4/.Đình chỉ yêu cầu của Công ty Cổ phần vận tải ô tô Hàng không đối với bà Phạm Thị Anh Phương về việc chấm dứt hợp đồng thuê nhà, trả tiền thuê nhà, tiền điện, tiền nước. Nếu sau này các bên có tranh chấp có quyền khởi kiện bằng vụ án dân sự khác theo quy định của pháp luật.

Sau khi xét xử sơ thẩm bà Phương kháng cáo 1 phần bản án về số tiền đóng bảo hiểm xã hội, yêu cầu bồi thường 150.000.000đ, ngoài ra không kháng cáo nội dung nào khác.

Tại phiên tòa phúc thẩm :

Bà Phạm Thị Anh Phương , luật sư Hằng, Công ty Cổ phần vận tải ô tô Hàng không do bà Cường đại diện thống nhất thỏa thuận : Bà Phương và Công ty thống nhất hai bên cùng có trách nhiệm đối với số tiền 22.595.625 đồng mà Công ty cổ phần vận tải ô tô Hàng không đã đóng BHXH, BHYT, BHTN cho bà Phương trong khoảng thời gian từ tháng 11/2014 đến hết tháng 3/2016, cụ thể mỗi bên chịu ½ , cụ thể bà Phương phải thanh toán cho Công ty số tiền 11.298.000đ ( làm tròn ), đề nghị Tòa án ghi nhận sự thỏa thuận nêu trên.

Bà Phạm Thị Anh Phương và luật sư thống nhất trình bày:

- Khi chấm dứt hợp đồng lao động Công ty không trả sổ bảo hiểm xã hội cho bà Phương nên bà Phương không thực hiện thủ tục nghỉ hưu, hưởng bảo hiểm thất nghiệp và bị ảnh hưởng về tổn thất tinh thần do vậy bà Phương yêu cầu bồi thường khoản tiền bảo hiểm thất nghiệp gần 18.000.000đ, 132.000.000đ tiền bồi thường tổn thất về tinh thần tổng 150.000.000đ. Bà Phương không có tài liệu chứng cứ chứng minh.

Công ty Cổ phần vận tải ô tô Hàng không trình bày:

- Bà Phương có đơn xin chấm dứt hợp đồng lao động, trên cơ sở đó Công ty cổ phần vận tải ô tô Hàng Không ra Quyết định chấm dứt hợp đồng lao động với bà Phương.

Khi chấm dứt hợp đồng lao động Công ty nhiều lần yêu cầu bà Phương thanh toán cho Công ty những khoản tiền ứng lương, tiền thuê nhà , tiền điện , tiền nước , nhưng bà Phương không thanh toán nên Công ty chưa trả sổ bảo hiểm xã hội cho bà Phương mặc dù Công ty đã chốt sổ bảo hiểm xã hội cho bà Phương tại thời điểm hai bên chấm dứt hợp đồng lao động. Do vậy Công ty không chấp nhận yêu cầu bồi thường 150.000.000đ của bà Phương.

Tại phiên tòa vị đại diện Viện kiểm sát nhân dân Thành phố Hà Nội có quan điểm

Về thủ tục tố tụng: Tòa án nhân dân Thành phố tiến hành thụ lý và giải quyết vụ án theo đúng quy định của Bộ luật tố tụng dân sự. Đơn kháng cáo trong thời hạn Luật định.

Về nội dung: Tại phiên tòa hai bên đương sự đã thỏa thuận được với nhau về trách nhiệm đối với khoản tiền BHXH, BHYT, BHTN của bà Phương trong khoảng thời gian từ tháng 11/2014 đến hết tháng 3/2016, xét sự thỏa thuận của hai bên là tự nguyện phù hợp pháp luật nên đề nghị Hội đồng xét xử ghi nhận.

Xét kháng cáo của bà Phương về yêu cầu bồi thường 150.000.000đ, bà Phương không có tài liệu chứng cứ chứng minh nên không có cơ sở để chấp nhận, do vậy đề nghị Hội đồng xét xử không chấp nhận yêu cầu kháng cáo của bà Phương. Căn cứ khoản 2 điều 308 Bộ luật tố tụng dân sự đề nghị Hội đồng xét xử sửa án sơ thẩm theo những phân tích trên.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu có trong hồ sơ vụ án đã được thẩm tra tại phiên toà và căn cứ vào kết quả tranh luận tại phiên toà, Hội đồng xét xử nhận định như sau:

Đơn kháng cáo của bà Phạm Thị Anh Phương trong thời hạn Luật định.

Bà Phương kháng cáo 1 phần bản án sơ thẩm về việc Tòa án cấp sơ thẩm buộc bà Phương phải trả cho Công ty số tiền đóng bảo hiểm xã hội từ tháng 11/2014 đến hết tháng 3/2016 là 22.595.625 đồng và không chấp nhận yêu cầu bồi thường 150.000.000đ.

- Xét thấy tại phiên tòa hôm nay, bà Phương và Công ty thống nhất hai bên cùng có trách nhiệm đối với số tiền 22.595.625 đồng mà Công ty cổ phần vận tải ô tô Hàng không đã đóng BHXH, BHYT, BHTN cho bà Phương trong khoảng thời gian từ tháng 11/2014 đến hết tháng 3/2016, cụ thể mỗi bên chịu ½ , cụ thể bà Phương phải thanh toán cho Công ty số tiền 11.298.000đ ( làm tròn ), xét sự thỏa thuận của hai bên đương sự là tự nguyện phù hợp pháp luật, nên ghi nhận.

- Đối với yêu cầu đòi bồi thường thiệt hại là 150.000.000 đồng: Căn cứ vào lời khai của các bên đương sự, các tài liệu có trong hồ sơ thể hiện, bà Phương có đơn xin chấm dứt hợp đồng lao động, trên cơ sở đó Công ty cổ phần vận tải ô tô Hàng Không ra Quyết định chấm dứt hợp đồng lao động với bà Phương , như vậy việc hai bên thỏa thuận chấm dứt hợp đồng lao động theo khoản 3 điều 36 Bộ luật lao động. Khoản 2 điều 47 Bộ luật lao động quy định “ 2. Trong thời hạn 7 ngày làm việc, kể từ ngày chấm dứt hợp đồng lao động ,hai bên có trách nhiệm thanh toán đầy đủ các khoản có liên quan đến quyền lợi của mỗi bên”. Thấy rằng, khi chấm dứt hợp đồng lao động bà Phương chưa thanh toán các nghĩa vụ của mình cho Công ty dẫn đến việc Công ty chưa trả sổ bảo hiểm xã hội, điều đó thể hiện khi chấm dứt hợp đồng lao động bà Phương và Công ty chưa thực hiện xong các quyền và nghĩa vụ của mình trong quan hệ lao động là vi phạm khoản 2 điều 47 Bộ luật lao động, do vậy hai bên cùng có lỗi khi giải quyết quyền và nghĩa vụ đối với nhau khi chấm dứt hợp đồng lao động , hơn nữa bà Phương cũng không có chứng cứ chứng minh cho thiệt hại của mình, do vậy việc Tòa án cấp sơ thẩm không chấp nhận yêu cầu đòi bồi thường thiệt hại 150.000.000đ là có căn cứ , vì vậy không chấp nhận yêu cầu cầu kháng cáo, yêu cầu đòi bồi thường thiệt hại 150.000.000đ của bà Phương

Về án phí: Bà Phương không phải chịu án phí phúc thẩm.

Tại phiên tòa Vị đại diện Viện kiểm sát có quan điểm phù hợp với pháp luật.

Từ những nhận định trên!

Căn cứ khoản 3 điều 36, điều 47, 48 điều 201, điều 202 Bộ luật lao động.

Căn cứ điều147, khoản 2 điều 148, khoản 2 điều 308, điều 313 Bộ luật tố tụng dân sự.

Căn cứ khoản 2 điều 11, Pháp lệnh về án phí, lệ phí .

Căn cứ điều 48 Nghị quyết số 326/2016 UBTVQH của Ủy ban thường vụ Quôc Hội quy định về mức thu, miễn,giảm,thu , nộp, quản lý và sử dụng án phí , lệ phí Tòa án.