Bản án 11/2022/HC-PT — Hành chính

NHÂN DANH

NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

TÒA ÁN NHÂN DÂN CẤP CAO TẠI ĐÀ NẴNG

- Thành phần Hội đồng xét xử phúc thẩm gồm có:

Thẩm phán - Chủ tọa phiên tòa: Ông Trần Quốc Cường

Các Thẩm phán:

Ông Trần Minh Tuấn

Ông Mai Xuân Thành

- Thư ký phiên tòa: Bà Văn Thị Mỹ Thảo - Thư ký Tòa án nhân dân cấp cao tại Đà Nẵng

- Đại diện Viện kiểm sát nhân dân cấp cao tại Đà Nẵng: Ông Quách Đức Dũng

- Kiểm sát viên tham gia phiên tòa.

Ngày 19 tháng 01 năm 2022, tại trụ sở Tòa án nhân dân tỉnh Phú Yên, Tòa án nhân dân cấp cao tại Đà Nẵng xét xử phúc thẩm công khai vụ án hành chính thụ lý số 231/2021/TLPT-HC ngày 02 tháng 7 năm 2021 về “Khiếu kiện quyết định hành chính trong lĩnh vực quản lý đất đai”.

Do Bản án hành chính sơ thẩm số 07/2021/HC-ST ngày 22-4-2021 của Tòa án nhân dân tỉnh Phú Yên bị kháng cáo. Theo Quyết định đưa vụ án ra xét xử phúc thẩm số 892/2021/QĐ-PT ngày 28 tháng 12 năm 2021, giữa các đương sự:

1. Người khởi kiện: Ông Hồ B, sinh năm 1960 và bà Phạm Thị Q, sinh năm 1961; địa chỉ: Thôn A, xã A, huyện T, tỉnh Phú Yên, có đơn đề nghị xét xử vắng mặt;

Người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho người khởi kiện: Bà Trần Thị Như T, Luật sư-Văn phòng luật sư D, thuộc Đoàn luật sư tỉnh Phú Yên; địa chỉ: tỉnh Phú Yên, có đơn đề nghị xét xử vắng mặt;

2. Người bị kiện:

2.1. Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện T, tỉnh Phú Yên, vắng mặt;

2.2. Ủy ban nhân dân xã A và Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã A, huyện T, vắng mặt.

3. Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan:

3.1. Ông Nguyễn Kim H, sinh năm 1951 và bà Huỳnh Thị C, sinh năm 1956; địa chỉ: Thôn A, xã A, huyện T, tỉnh Phú Yên, vắng mặt;

3.2. Ông Hồ Đức H, sinh năm 1962; địa chỉ: Thôn A, xã A, huyện T, tỉnh Phú Yên, vắng mặt;

3.3. Ông Hồ Văn L, sinh năm 1955; địa chỉ: Thôn A, xã A, huyện T, tỉnh Phú Yên, vắng mặt;

3.4. Cụ Nguyễn Thị C, sinh năm 1928; địa chỉ: Thôn A, xã A, huyện T, tỉnh Phú Yên, vắng mặt.

Người kháng cáo: Ông Hồ B và bà Phạm Thị Q.

NỘI DUNG:

1. Theo bản án sơ thẩm, tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án, lời trình bày của người khởi kiện và của người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người khởi kiện, thể hiện:

Nguồn gốc khoảng 1.200m2 đất do cha mẹ ông Hồ B là cụ Lê L (chết) và cụ Nguyễn Thị C khai hoang từ năm 1975. Trong năm 1975, cha mẹ ông B xây dựng nhà trên diện tích đất khoảng 400m2, phần đất còn lại trồng hoa màu. Đến năm 1977 thì ông Đặng Văn Đ (chết) xây dựng nhà ở trên đất, đến năm 1985 thì ông Đ chuyển đi nơi khác sinh sống và trả lại đất. Năm 1996 vợ chồng ông B cho ông Nguyễn Kim H mượn đất để xây dựng lò kết tinh đường, diện tích khoảng 200m2, phần đất còn lại gia đình ông B vẫn quản lý, sử dụng ổn định. Năm 1998 ông Nguyễn Kim H tự ý xây dựng nhà ở trên đất mượn của ông Hồ B, sự việc tranh chấp chưa được giải quyết dứt điểm.

Năm 2017 vợ chồng ông Hồ B liên hệ UBND xã A để làm thủ tục xây dựng nhà, nhưng UBND xã A thông báo là đất công ích 5% do UBND xã quản lý, không cho phép vợ chồng ông Hồ B xây dựng nhà ở. Sau đó vợ chồng ông Hồ B có Đơn khiếu nại đến UBND xã A, ngày 22/12/2017 UBND xã A ban hành Công văn số 195/CV-UBND cho rằng là đất UBND xã quản lý, không thuộc quyền sử dụng của vợ chồng ông Hồ B, trong khi gia đình ông Hồ B quản lý sử dụng từ năm 1975 đến nay. Do đó, ngày 26/7/2018 vợ chồng ông Hồ B có Đơn khởi kiện yêu cầu hủy Công văn số 195/CV-UBND ngày 22/12/2017 của UBND xã A ban hành V/v trả lời đơn, xác định diện tích đất 400m2 vợ chồng ông Hồ B đang sử dụng không phải là đất UBND xã quản lý.

Ngày 21/11/2019 vợ chồng ông Hồ B có Đơn khởi kiện bổ sung, yêu cầu hủy Quyết định số 01/QĐ-CT ngày 28/4/2004 của Chủ tịch UBND xã A về việc giải quyết khiếu nại của ông Nguyễn Kim H; Quyết định số 1097/QĐ-CT ngày 19/8/2004 của Chủ tịch UBND huyện T về việc giải quyết Đơn khiếu nại của ông Nguyễn Kim H. Vì nội dung của hai quyết định đều cho rằng đất của cha mẹ ông Hồ B khai hoang để lại cho vợ chồng ông Hồ B là đất công ích do UBND xã quản lý, làm thiệt hại đến quyền lợi hợp pháp của vợ chồng ông Hồ B. Các quyết định giải quyết khiếu nại không chuyển giao cho vợ chồng ông Hồ B được biết. Đến năm 2019 qua làm việc tại Tòa án thì vợ chồng ông Hồ B mới biết được hai quyết định giải quyết khiếu nại nêu trên.

Tại phiên tòa ngày 20/7/2020, người khởi kiện trình bày rút yêu cầu hủy Công văn số 195/CV-UBND ngày 22/12/2017 của UBND xã A do Chủ tịch UBND xã A đã ban hành quyết định hủy. Tuy nhiên, về nội dung vẫn giữ nguyên yêu cầu Tòa án công nhận quyền sử dụng đất 400m2 cho vợ chồng ông Hồ B. Tại phiên tòa hôm nay vợ chồng ông Hồ B, bà Q vắng mặt, trong khi người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho người khởi kiện trình bày giữ nguyên yêu cầu khởi kiện.

2. Theo bản án sơ thẩm, tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án, lời trình bày của người bị kiện Chủ tịch UBND huyện T, thể hiện:

Quỹ đất 5% tại địa bàn xã A được hình thành khi thực hiện Nghị định số 64-CP ngày 27/3/1993 của Chính phủ về việc ban hành bản quy định về việc giao đất nông nghiệp cho hộ gia đình, cá nhân sử dụng ổn định lâu dài vào mục đích sản xuất nông nghiệp, được trích ra từ quỹ đất nông nghiệp của xã A. UBND huyện T chỉ quản lý chung tổng quỹ đất 5% của xã A. Việc quản lý, sử dụng, cho thuê từng thửa đất cụ thể thì UBND xã A tự quyết định. Đối với yêu cầu khởi kiện của vợ chồng ông Hồ B thì đề nghị Tòa án căn cứ vào tài liệu, chứng cứ do UBND xã A cung cấp để giải quyết vụ án.

3. Theo bản án sơ thẩm, tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án, lời trình bày của người bị kiện Chủ tịch UBND xã A, thể hiện:

Thửa đất số 265, Tờ bản đồ số 23 có nguồn gốc dòng tộc ông Nguyễn Kim H, thời kỳ chiến tranh bỏ hoang, sau năm 1975 ông Đặng Văn Đ khai hoang sản xuất. Năm 1982 Hợp tác xã nông nghiệp xã A quản lý, giao đất kinh tế phụ cho ông Hồ B. Năm 1996, UBND xã A thực hiện Nghị định 64-CP đã cân đối không giao cho hộ gia đình, cá nhân mà đưa vào quỹ đất quy hoạch khu dân cư nông thôn, đất chưa sử dụng do UBND xã quản lý nên cho ông Hồ B thuê. Trong năm 1996 ông Nguyễn Kim H xây dựng lò kết tinh đường, trong quá trình sử dụng đất xảy ra tranh chấp giữa ông B với ông Nguyễn Kim H.

Năm 1998 ông Hồ B có Đơn khiếu nại đến UBND xã, kết quả giải quyết: Giao cho ông Nguyễn Kim H 400m2 đất xây dựng nhà ở, cho ông Nguyễn Kim H thuê 275m2; ông B thuê 125m2 để sản xuất nông nghiệp. Ngày 20/8/1998 UBND xã A ký Hợp đồng cho ông Nguyễn Kim H thuê 275m2 và ông Hồ B thuê 125m2 đất. Tại nội dung của Quyết định số 1097/QĐ-CT ngày 19/8/2004 của Chủ tịch UBND huyện T về việc giải quyết Đơn khiếu nại của ông Nguyễn Kim H đã nêu rõ nguồn gốc, quá trình sử dụng đất, tranh chấp giữa ông Hồ B với ông Nguyễn Kim H.

Đến ngày 30/10/2017 UBND xã A nhận được Đơn khiếu nại của vợ chồng ông Hồ B về việc UBND xã A không xem xét giao đất cho con ông Hồ B xây dựng nhà ở và vợ chồng ông Hồ B tranh chấp quyền sử dụng đất Thửa số 265, Tờ bản đồ số 23 (bản đồ đo đạc năm 2012) với UBND xã A. Ngày 22/12/2017 UBND xã A ban hành Công văn số 195/CV-UBND về việc trả lời đơn với nội dung bác toàn bộ yêu cầu của vợ chồng ông Hồ B.

Ngày 13/7/2020 Chủ tịch UBND xã A ban hành Quyết định số 119/QĐ-UBND về việc hủy Công văn số 195/CV-UBND ngày 22/12/2017 của Chủ tịch UBND xã A, vì ban hành không đúng quy định của Luật Khiếu nại. Chủ tịch UBND xã A, UBND xã A giữ nguyên Quyết định số 01/QĐ-CT ngày 28/4/2004 của Chủ tịch UBND xã A về việc giải quyết khiếu nại của ông Nguyễn Kim H, diện tích đất do UBND xã quản lý, cho thuê nên không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của vợ chồng ông Hồ B.

4. Theo bản án sơ thẩm, tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án, lời trình bày của ông Nguyễn Kim H, bà Huỳnh Thị C, thể hiện:

Nguồn gốc khu đất hiện nay có nhà ở của ông Nguyễn Kim H, nhà ở ông Hồ B và 400m2 đất ông Hồ B khởi kiện tranh chấp với UBND xã A đều có nguồn gốc do cha mẹ ông Nguyễn Kim H khai hoang, sử dụng từ năm 1961 đến năm 1966 chiến tranh nên tản cư đi nơi khác sinh sống. Năm 1975 giải phóng thì gia đình ông Nguyễn Kim H quay về địa phương nhưng xây dựng nhà ở vị trí khác, còn khu đất trên thì cho ông Đặng Văn Vệ xây dựng nhà ở tạm vài năm, sau đó thì ông Lê L xây dựng nhà ở phần đất hiện nay có nhà ở ông Hồ B.

Đến năm 1995 ông Nguyễn Kim H xây dựng lò kết tinh đường, sau đó thì xảy ra tranh chấp với ông Hồ B, nên UBND xã giải quyết giao cho ông Nguyễn Kim H 400m2 đất xây nhà ở, giao ông Hồ B thửa đất có nhà ông Hồ B, còn lại 400m2 xác định là đất do UBND xã quản lý, nên ký Hợp đồng cho ông Nguyễn Kim H thuê 275m2 và ông Hồ B thuê 125m2. Đến năm 2004 ông Nguyễn Kim H có khiếu nại đến UBND xã, UBND huyện giải quyết ban hành Quyết định số 01/QĐ-CT ngày 28/4/2004 của Chủ tịch UBND xã A và Quyết định số 1097/QĐ-CT ngày 19/8/2004 của Chủ tịch UBND huyện T đều xác định 400m2 đất UBND xã quản lý, cho thuê. Từ đó, vợ chồng ông Nguyễn Kim H thống nhất 400m2 đất thuộc UBND xã quản lý, nay ông Hồ B khởi kiện thì ông H, bà C không đồng ý.

5. Theo bản án sơ thẩm, tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án, lời trình bày của ông Hồ Văn lộc (anh ruột ông Hồ B) và ông Hồ Đức H (em ruột ông Hồ B), thể hiện:

Nguồn gốc diện tích đất có nhà ông Hồ B, nhà ông Nguyễn Kim H và đất trống hiện nay ông Hồ B đang tranh chấp, khởi kiện UBND xã A đều do cha mẹ ông (cụ Lê L, cụ Nguyễn Thị C) khai hoang năm 1975. Một phần xây dựng nhà ở, một phần cho ông Đặng Văn Đ xây nhà ở nhờ, khoảng 03 năm thì ông Đ chuyển nhà đi nơi khác trả lại đất; phần còn lại trồng hoa màu, sau này cha mẹ ông giao lại toàn bộ khu đất này cho vợ chồng ông Hồ B quản lý, sử dụng.

Tại Bản án hành chính sơ thẩm số 07/2021/HC-ST ngày 22/4/2021 của Tòa án nhân dân tỉnh Phú Yên đã quyết định:

Căn cứ điểm a khoản 2 Điều 193 Luật Tố tụng hành chính. Tuyên xử: Bác toàn bộ yêu cầu khởi kiện của ông Hồ B và bà Phạm Thị Q:

Về yêu cầu hủy Công văn số 195/CV-UBND ngày 22/12/2017 của Ủy ban nhân dân xã A về việc trả lời đơn; Quyết định số 01/QĐ-CT ngày 28/4/2004 của Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã A về việc giải quyết đơn khiếu nại của ông Nguyễn Kim H và Quyết định số 1097/QĐ-CT ngày 19/8/2004 của Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện T về việc giải quyết đơn khiếu nại của ông Nguyễn Kim H.

Về yêu cầu công nhận cho vợ chồng ông Hồ B và bà Phạm Thị Q được quyền sử dụng diện tích đất 400m2, tại: Thôn A, xã A, huyện T, tỉnh Phú Yên. Tứ cận: Đông giáp suối cạn, Tây giáp nhà ở ông Nguyễn Kim H, Nam giáp đường bê tông ĐH39, Bắc giáp đất nông nghiệp ông Hồ B. Thuộc một phần Thửa đất số 245 và 265, Tờ bản đồ số 23, bản đồ địa chính đo đạc năm 2012 (có sơ đồ hiện trạng đo vẽ ngày 23/10/2019 kèm theo bản án).

Vì không có căn cứ pháp luật.

Ngoài ra bản án sơ thẩm còn quyết định về phần án phí, chi phí định giá và quyền kháng cáo theo quy định pháp luật.

Ngày 04/5/2021, ông Hồ B và bà Phạm Thị Q kháng cáo.

Tại phiên tòa phúc thẩm:

Ông Hồ B, bà Phạm Thị Q và người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho ông B, bà Q là luật sư Trần Thị Như Thủy có đơn đề nghị xét xử vắng mặt. Bà Thủy có gửi luận cứ thể hiện: Đề nghị Tòa án nhân dân cấp cao tại Đà Nẵng xét xử phúc thẩm chấp nhận kháng cáo của người khởi kiện, sửa bản án sơ thẩm chấp nhận đơn khởi kiện của ông Hồ B và bà Phạm Thị Q.

Kiểm sát viên tham gia phiên tòa phát biểu quan điểm.

Về tố tụng: Từ khi thụ lý vụ án theo trình tự phúc thẩm đến trước nghị án, người tiến hành tố tụng, người tham gia tố tụng đã thực hiện việc tuân theo pháp luật đúng các quy định của Luật Tố tụng hành chính. Ngày 04/5/2021, ông Hồ B và bà Phạm Thị Q kháng cáo bản án sơ thẩm. Như vậy, kháng cáo của ông Hồ B và bà Phạm Thị Q là trong thời hạn luật định. Ông Hồ B, bà Phạm Thị Q và người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho ông B, bà Q là luật sư Trần Thị Như Thủy có đơn đề nghị xét xử vắng mặt. Đề nghị Hội đồng xét xử tiến hành xét xử vắng mặt họ.

Về nội dung vụ án: Bản án hành chính sơ thẩm số 07/2021/HC-ST ngày 22/4/2021 của Tòa án nhân dân tỉnh Phú Yên đã quyết định: Bác toàn bộ yêu cầu khởi kiện của ông Hồ B và bà Phạm Thị Q là có căn cứ. Bác kháng cáo của ông Hồ B và bà Phạm Thị Q, giữ nguyên bản án sơ thẩm.

Sau khi nghe ý kiến phát biểu của Kiểm sát viên; căn cứ vào các tài liệu, chứng cứ có tại hồ sơ vụ án; sau khi thảo luận, nghị án.