Bản án 11/2022/DS-ST — Dân sự

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo đơn khởi kiện, bản tự khai cùng ngày 26/3/2021, lời trong quá trình giải quyết vụ án và tại phiên tòa, đại diện hợp pháp của nguyên đơn trình bày:

Ngày 17/11/2019, giữa Công ty TNHH Angimex-Kitoku (sau đây gọi là công ty) với bà Cao Thị Mỹ H và ông Phạm Minh H1 có ký kết Hợp đồng số 23/02/ĐX 19-20/ND ngày 17/11/2019 để thỏa thuận sản xuất và tiêu thụ lúa. Theo đó, các bên thỏa thuận: công ty có trách nhiệm cho bà H mượn tiền lúa giống 2.000.000 đồng/ha; chậm nhất đến ngày 27/3/2020, bà H có trách nhiệm bán cho công ty 26ha lúa DS1 vụ đông xuân năm 2019-2020; với giá 4.800 đồng lúa tươi đạt quy cách sản phẩm cân tại ruộng, giá 5.000 đồng lúa tươi đại quy cách sản phẩm cân tại nhà máy; ông H có trách nhiệm cho bà H tạm ứng tiền làm đồng 2.000.000 đồng/ha, thay mặt công ty thu mua lúa, thanh toán tiền mua lúa tại ruộng cho bà H khi thu hoạch, kiểm tra chất lượng sản phẩm, thay mặt công ty thu hồi các khoản nợ lúa giống và tạm ứng khử lẫn, chịu trách nhiệm quản lý chất lúa trong quá trình vận chuyển, vận chuyển lúa đến lò sấy của công ty ngay sau thu hoạch.

Quá trình thực hiện hợp đồng, bà H chỉ giao cho công ty sản lượng lúa diện tích thực tế quan sát ngoài đồng là 02ha, còn sản lượng lúa của diện tích 24ha chưa giao.

Ngày 22/4/2020, tại Ủy ban nhân dân xã Cô Tô, đã tiến hành hòa giải giữa công ty với ông Cao Văn L và ông H. Tại buổi hòa giải, ông L thừa nhận chưa giao đủ sản lượng lúa cho công ty tổng cộng 118,2ha (trong đó ông L chưa giao 42,4 ha, bà Lê Thị Mỹ P (vợ ông L) chưa giao 25ha, bà Cao Thị Mỹ H (em ông L) chưa giao 24ha, bà Bà Ph (em ông L) chưa giao 24,8ha). Đến ngày 05/5/2020, ông L tiếp tục lập bản cam kết hẹn đến ngày 15/5/2020 sẽ thanh toán số tiền 232.400.000 đồng bồi thường đối với số lượng 116,2ha lúa chưa giao, nhưng đến nay vẫn chưa thực hiện.

Công ty khởi kiện yêu cầu bà H và ông H cùng có trách nhiệm bồi thường theo đúng thỏa thuận tại Điều 7 Hợp đồng số 23/02/ĐX 19-20/ND ngày 17/11/2019, với số tiền 10.000.000 đồng/ha x 24ha = 240.000.000 đồng; yêu cầu duy trì Hợp đồng số 23/02/ĐX 19-20/ND ngày 17/11/2019 được ký kết giữa ông công ty với bà H và ông H.

Quá trình giải quyết vụ án, công ty rút lại yêu cầu duy trì Hợp đồng số 23/02/ĐX 19-20/ND ngày 17/11/2019.

Để chứng minh cho yêu cầu khởi kiện, công ty đã nộp các tài liệu gồm: Hợp đồng số 23/02/ĐX 19-20/ND ngày 17/11/2019; phiếu thu mua lúa Nhật vào ngày 25/4/2020 thu mua 10.785kg lúa; Biên bản về việc hòa giải vụ hợp đồng sản xuất lúa DS1 vụ Đông Xuân 2019-2020 ngày 22/4/2020; Bản cam kết ngày 05/5/2020 của ông L.

Theo Biên bản lấy lời khai ngày 09/3/2021, bà Cao Thị Mỹ H khai: Bà cùng bà Ph đã giao đủ số lúa cho ông H, tổng cộng khoảng một trăm mấy chục công, không nhớ phần của bà bao nhiêu, của bà Ph bao nhiêu. Bà cho rằng bà chỉ giao kết hợp đồng với ông H nhưng không còn giữ hợp đồng. Bà không giao kết hợp đồng ngày 17/11/2019 với công ty, không biết về nội dung hợp đồng, nhưng thừa nhận chữ ký và chữ viết trong hợp đồng là của bà.

Theo bản tự khai ngày 16/12/2020, biên bản ghi lời khai ngày 29/6/2021 và lời khai tại phiên tòa, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan ông Phạm Minh H1 trình bày: Ông thống nhất với trình bày của công ty về thời gian và nội dung ký kết Hợp đồng số 23/02/ĐX 19-20/ND ngày 17/11/2019 được ký kết giữa công ty với bà H và ông. Theo nội dung hợp đồng, ông chỉ có trách nhiệm cho bà H mượn 2.000.000 đồng/ha để bà H mua lúa giống trồng lúa, khi đến hạn thu hoạch ông có trách nhiệm thu gom lúa từ bà H giao, thay mặt công ty thanh toán tiền mua lúa và giao lại lúa thu mua được cho công ty. Quá trình thực hiện hợp đồng, bà H chỉ giao cho ông tổng số lượng lúa 10.785kg và ông đã chuyển giao cho công ty đầy đủ. Đối với yêu cầu khởi kiện của công ty, ông không đồng ý bồi thường vì ông chỉ là người trung gian, không phải là người ký kết mua bán lúa với công ty.

Đối với lời khai của bà H và ông L: Quá trình giải quyết vụ án, Tòa án đã nhiều lần triệu tập bà H, ông L để ghi nhận lời khai, tham gia phiên họp kiểm tra việc giao nộp, tiếp cận, công khai chứng cứ, hòa giải, đối chất và tham dự phiên tòa nhưng bà H và ông L đều vắng mặt. Riêng ông L, theo Biên bản xác minh ngày 09/3/2021 và Biên bản xác minh ngày 09/4/2020 xác định, ông L có đăng ký thường trú tại tổ 1, khóm Tô Phước, xã Cô Tô, huyện Tri Tôn, tỉnh An Giang nhưng đã bỏ địa phương đi từ trước tết năm 2021.

Theo Kết luận giám định số 53/KLGT-PC09(TL) ngày 14/05/2021 của Phòng Kỹ thuật hình sự - Công an tỉnh An Giang kết luận: Chữ ký và chữ viết họ tên “Cao Văn L” trong Biên bản về việc hòa giải vụ hợp đồng sản xuất lúa DS1 vụ Đông Xuân 2019-2020 ngày 22/4/2020 và Bản cam kết ngày 05/5/2020 của ông L là do cùng một người ký và viết ra.

Theo Biên bản ghi lời khai ngày 08/3/2022, người làm chứng ông Hà Thái L1 khai: Ông biết giữa công ty và bà H có ký kết hợp đồng thu mua 26ha lúa từ bà H. Nhiệm vụ chính của ông là hỗ trợ kỹ thuật trồng trọt cho các hộ nông dân nên thực tế khi giám sát việc thu hoạch, ông L báo cho ông thu được bao nhiêu ký thì ông báo lại công ty bấy nhiêu để công ty giám sát khối lượng chênh lệch chứ ông không trực tiếp đứng cân lúa, cộng sổ. Việc báo cáo số lượng giữa ông với ông H, giữa ông với công ty chỉ bằng lời nói, không lập biên nhận hay tài liệu gì chứng minh. Do thời gian quá lâu và ông không ghi chép lại sổ sách nên cũng không nhớ đã cùng ông H thu lúa của bà H, vào những ngày nào, số lượng bao nhiêu, chỉ nhớ thu của bà H trong 01 ngày.

Theo Biên bản ghi lời khai ngày 08/3/2022, người làm chứng bà Võ Thị Bích T khai: Trong những ngày thu hoạch lúa của bà H, bà đều được công ty phân công giám sát địa bàn khác nên không tham gia thu lúa cùng bà H, vì vậy không biết rõ ông H đã thu lúa của bà H bao nhiêu, thiếu đủ thế nào.

Tại phiên tòa ngày 04 tháng 3 năm 2022,

Ông Vương Trí Th đại diện theo ủy quyền của công ty giữ nguyên yêu cầu khởi kiện và lời khai người đại diện theo ủy quyền bà Trần Ngọc Châu đã trình bày. Ngoài ra, ông còn xác định, sai số tổng diện tích lúa chưa giao 118,2ha và 116,2ha giữa Biên bản hòa giải ngày 22/4/2020 của tại Ủy ban nhân dân xã Cô Tô và Bản cam kết ngày 05/5/2020 là do Ủy ban ghi nhầm, số liệu chính xác là 116,2ha; Việc bà H không giao đủ lúa cho công ty không có lỗi của ông H; việc công ty rút lại yêu cầu duy trì Hợp đồng số 23/02/ĐX 19-20/ND ngày 17/11/2019 là thay đổi yêu cầu, không phải rút một phần yêu cầu khởi kiện; Việc ông H có công thu gom và vận chuyển lúa khi nhận từ bà H giao cho công ty nên được hưởng tiền công tương đương số tiền chênh lệch khi ông H thu mua của bà H với giá 4.800 đồng/kg lúa và công ty thu mua lại từ ông H 5.000 đồng/kg lúa.

Ông Phạm Minh H1 giữ nguyên lời khai đã trình bày. Bên cạnh đó, ông còn xác định, ông có lập sổ ghi nhận việc thu gom lúa từ bà H nhưng bà H không ký tên. Đồng thời, ngày thu lúa của bà H có ông Hà Thái L1 là nhân viên của công ty chứng kiến.

Ông L và bà H vắng mặt không có lý do.

Tại phiên tòa ngày 12 tháng 4 năm 2022,

Ông Vương Trí Th đại diện theo ủy quyền cho công ty, rút lại yêu cầu buộc ông H có trách nhiệm cùng bà H bồi thường cho công ty số tiền 240.000.000 đồng, chỉ yêu cầu bà H có trách nhiệm bồi thường 240.000.000 đồng.

Ông Phạm Minh H1, ông Hà Thái L1 và bà Võ Thị Bích T giữ nguyên lời khai đã trình bày.

Ông L và bà H tiếp tục vắng mặt không có lý do.

Ý kiến của Kiểm sát viên:

Thẩm phán được phân công thụ lý giải quyết vụ việc đã thực hiện đúng, đầy đủ theo quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự và các văn bản quy phạm pháp luật có liên quan về thụ lý vụ việc; xác minh thu thập tài liệu, chứng cứ; việc giao nộp, tiếp cận, công khai chứng cứ và hòa giải.

Việc tuân theo pháp luật của Hội đồng xét xử, Thư ký Tòa án tại phiên tòa đúng các quy định của Bộ luật tố tụng dân sự về xét sử sơ thẩm vụ án.

Việc tuân theo pháp luật tố tụng của người tham gia tố tụng dân sự trong quá trình giải quyết vụ án, kể từ khi thụ lý cho đến trước thời điểm Hội đồng xét xử nghị án: Trong quá trình giải quyết vụ án nguyên đơn đã thực hiện đầy đủ quyền và nghĩa vụ tố tụng theo quy định của pháp luật. Riêng bị đơn đã được Tòa án tống đạt thông báo thụ lý và các văn bản tố tụng nhưng không tham gia trong quá trình giải quyết vụ án là vi phạm quy định Điều 70, 73 Bộ luật Tố tụng dân sự.

Về việc giải quyết vụ án:

Ngày 17/11/2019, giữa Công ty với bà H và ông H có ký hợp đồng sản xuất và tiêu thụ lúa DS1 vụ Đông Xuân 2019-2020 với nội dung phía công ty cam kết đầu tư và tiêu thụ sản phẩm do bà H sản xuất, bà H cam kết sản xuất và bán sản phẩm cho bên công ty thông qua ông H với diện tích 26 ha. Trong quá trình sản xuất, công ty và ông H đã cho bà H tạm ứng 2.000.000đ/ha tiền mua lúa giống theo danh sách nông dân nhận tiền tạm ứng theo hợp đồng vụ đông xuân 2019-2020 ngày 31/12/2019 và cử nhân viên địa phương theo dõi, hỗ trợ kỹ thuật để bà H trồng lúa là đúng theo hợp đồng.

Tuy nhiên, phía công công ty cho rằng sau khi thu hoạch, bà H chỉ giao cho Công ty 02 ha, còn lại 24 ha chưa giao. Còn phía bà H cho rằng đã giao đủ số lượng lúa cho ông H tuy nhiên khi thẩm phán ra thông báo yêu cầu bà H cung cấp chứng cứ và triệu tập đến Tòa án để tiến hành đối chất giữa bà H và ông H thì bà H không có mặt cũng như không cung cấp tài liệu chứng cứ để chứng minh cho trình bày của mình, do đó lời khai nại của bà H không có cơ sở xem xét. Nhận thấy, trong quá trình thực hiện hợp đồng, công ty đã thực hiện đúng nghĩa vụ đã ký kết nhưng bà H đã không giao đủ lúa cho Công ty là vi phạm hợp đồng do đó yêu cầu khởi kiện của công ty đối với bà H là có cơ sở chấp nhận.

Riêng đối với yêu cầu của Công ty đối với ông H nhận thấy: tại phiên tòa hôm nay, công ty rút lại yêu cầu khởi kiện đối với ông H nên đề nghị HĐXX đình chỉ đối với yêu cầu này.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu có trong hồ sơ vụ án được thẩm tra tại phiên toà và căn cứ vào kết quả tranh luận tại phiên toà, Hội đồng xét xử nhận định:

Về tố tụng:

Về nội dung:

Bà H có lời khai xác định chữ ký trong Hợp đồng sản xuất và tiêu thụ lúa DS1 vụ Đông Xuân 2019-2020 số 23/02/ĐX 19-20/ND ngày 17/11/2019 là của bà, không thừa nhận có giao kết hợp đồng thu mua lúa với công ty nhưng không cung cấp chứng cứ chứng minh. Nên đủ cơ sở xác định Hợp đồng số 23/02/ĐX 19-20/ND ngày 17/11/2019 được ký kết giữa công ty với bà H và ông H.

Căn cứ Hợp đồng số 23/02/ĐX 19-20/ND ngày 17/11/2019, có cơ sở xác định: Ngày 17/11/2019, giữa công ty với bà H và ông H có ký kết hợp đồng sản xuất và thu mua lúa Nhật. Các bên thỏa thuận, chậm nhất đến ngày 27/3/2020, bà H có trách nhiệm bán cho công ty sản lượng lúa Nhật của 26ha lúa DS1 vụ đông xuân năm 2019-2020, với giá 4.800 đồng/kg đối với lúa tươi đạt quy cách sản phẩm cân tại ruộng, giá 5.000 đồng/kg đối với lúa tươi đạt quy cách sản phẩm cân tại nhà máy; ông H có trách nhiệm cho bà H tạm ứng tiền làm đồng 2.000.000 đồng/ha, thay mặt công ty thu mua lúa, thanh toán tiền mua lúa tại ruộng cho bà H khi thu hoạch, kiểm tra chất lượng sản phẩm, thay mặt công ty thu hồi các khoản nợ lúa giống và tạm ứng khử lẫn, chịu trách nhiệm quản lý chất lúa trong quá trình vận chuyển, vận chuyển lúa đến lò sấy của công ty ngay sau thu hoạch, trường hợp bà H và ông H vi phạm hợp đồng không giao đủ sản lượng lúa thì mỗi bên phải bồi thường cho công ty 10.000.000 đồng/ha.

Như vậy, Hợp đồng mua bán lúa số 23/02/ĐX 19-20/ND ngày 17/11/2019 giữa công ty với bà H, ông H được giao kết trên cơ sở tự nguyện, nội dung không trái pháp luật, đạo đức xã hội, các bên tham gia đều có đầy đủ năng lực hành vi dân sự. Từ đó, làm phát sinh quyền và nghĩa vụ giữa các bên.

Đại diện hợp pháp của công ty và ông H cùng cho rằng, quá trình thực hiện hợp đồng, bà H chỉ giao cho công ty tổng sản lượng lúa của 02ha (sản lượng thực tế), còn 24ha chưa giao. Công ty cung cấp chứng cứ chứng minh là phiếu thu mua lúa Nhật ngày 25/4/2020 thu mua 10,785 tấn. Xét, đây là phiếu thu được xác lập giữa ông H và đại diện của công ty, không có xác nhận của bà H, nên phiếu thu nêu trên không đủ cơ sở để chứng minh cho việc bà H đã giao hay chưa giao cho công ty sản lượng lúa bao nhiêu.

Xét, Biên bản về việc hòa giải vụ hợp đồng sản xuất lúa DS1 vụ Đông Xuân 2019-2020 ngày 22/4/2020, ông L thừa nhận ông cùng các hộ dân (nhưng không xác định cụ thể là ai) không thực hiện đúng hợp đồng và còn nợ tổng cộng 118,2ha lúa chưa giao; căn cứ Kết luận giám định số 53/KLGT-PC09(TL) ngày 14/05/2021 của Phòng Kỹ thuật hình sự - Công an tỉnh An Giang xác định chữ ký trong Bản cam kết ngày 05/5/2020 là của ông L. Tại Bản cam kết, ông L thừa nhận còn nợ 116,2ha lúa chưa giao cho công ty nhưng không đề cập gì đến sản lượng lúa bà H chưa giao; sổ theo dõi việc thu mua lúa của ông H, chỉ có chữ viết của ông H mà không có xác nhận của bà H hay người nào khác chứng kiến. Nên 02 biên bản trên và sổ theo dõi đều không đủ cơ sở xác định sản lượng lúa bà H chưa giao là bao nhiêu.

Theo thỏa thuận của hợp đồng, bà H phải có trách nhiệm bán cho công ty 26ha lúa, nên nghĩa vụ chứng minh việc đã giao đủ hay một phần sản lượng lúa thuộc về bà H. Tuy nhiên, trong quá trình giải quyết vụ án, bà H không cung cấp tài liệu, chứng cứ chứng minh nào cho việc đã giao cho công ty sản lượng lúa bao nhiêu, còn nợ bao nhiêu, nên việc công ty xác định bà H đã giao 10,785 tấn lúa là có lợi cho bà H. Vì vậy, chấp nhận lời khai này của công ty. Đối chiếu thỏa thuận tại điểm a khoản 2 Điều 3 hợp đồng thì tổng sản lượng lúa 10,785 tấn mà công ty xác định bà H đã giao tương đương 1,27ha, còn nợ 24,73ha (theo năng suất tối đa 8,5 tấn/ha) và tương đương 1,66ha, còn nợ 24,34ha (theo năng suất tối thiếu 6,5 tấn/ha). Như vậy, lời khai của công ty cho rằng bà H đã giao sản lượng lúa của 02ha (tính theo thực tế) và còn nợ 24ha là có lợi cho bà H, nên chấp nhận lời khai của công ty.

Từ nhận định trên, đủ cơ sở xác định bà H đã không thực hiện bán đúng sản lượng lúa của 26ha cho công ty theo thỏa thuận của Hợp đồng số 23/02/ĐX 19-20/ND ngày 17/11/2019, chỉ bán sản lượng lúa 02ha, còn 24ha chưa bán. Hành vi của bà H là vi phạm nghĩa vụ của người bán nên chấp nhận yêu cầu khởi kiện của công ty buộc bà H phải có trách nhiệm bồi thường cho công ty theo thỏa thuận tại Điều 7 Hợp đồng số 23/02/ĐX 19-20/ND ngày 17/11/2019 với số tiền 24ha x 10.000.000 đồng = 240.000.000 đồng.

Bà H phải chịu án phí dân sự sơ thẩm là 12.000.000 đồng đối với nghĩa vụ bồi thường phải thực hiện.

Công ty được chấp nhận yêu cầu khởi kiện nên không phải chịu án phí dân sự sơ thẩm. Hoàn trả số tiền tạm ứng án phí mà công ty đã nộp.

Ông H và ông L không phải chịu án phí dân sự sơ thẩm.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ vào các Điều 430, 437 Bộ luật dân sự 2015; khoản 3 Điều 26, điểm a khoản 1 Điều 35, điểm a khoản 1 Điều 39; các Điều 147, 180, 244, 273 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015; khoản 2 Điều 26 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án;

[1] Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của Công ty TNHH Angimex - Kitoku.

Buộc bà Cao Thị Mỹ H có trách nhiệm bồi thường cho Công ty TNHH Angimex -Kitoku 240.000.000 (hai trăm bốn mươi triệu) đồng.

Kể từ ngày có đơn yêu cầu thi hành án của người được thi hành án cho đến khi thi hành án xong, bên phải thi hành án còn phải chịu khoản tiền lãi của số tiền còn phải thi hành án theo mức lãi suất quy định tại Điều 468 Bộ luật Dân sự.

[2] Đình chỉ xét xử đối với yêu cầu của Công ty TNHH Angimex -Kitoku về việc yêu cầu ông Phạm Minh H1 cùng bà Cao Thị Mỹ H có trách nhiệm bồi thường 240.000.000 (hai trăm bốn mươi triệu) đồng.

[3] Về lệ phí tố tụng: Công ty TNHH Angimex - Kitoku phải chịu 1.125.000 (một triệu một trăm hai mươi lăm nghìn) đồng lệ phí thực hiện thủ tục thông báo trên phương tiện thông tin đại chúng thể hiện theo Hóa đơn giá trị gia tăng số 50 ngày 11/3/2022 của Công ty Cổ phần Thông tin truyền thông Công Lý và Hóa đơn giá trị gia tăng số 25 ngày 17/01/2022 của Chi nhánh Trung tâm Quảng cáo và Dịch vụ truyền thông tại Tp Hồ Chí Minh. Công ty TNHH Angimex - Kitoku đã nộp đủ.

[4] Về án phí dân sự sơ thẩm:

Công ty A, ông Phạm Minh H1, ông Cao Văn L không phải chịu án phí dân sự sơ thẩm. Hoàn trả cho Công ty TNHH Angimex -Kitoku số tiền tạm ứng án phí đã nộp là 6.000.000 (sáu triệu) đồng theo Biên lai thu tạm ứng án phí, lệ phí Tòa án số TU/2019/0000538 ngày 27/10/2020 của Chi Cục Thi hành án dân sự huyện Tri Tôn.

Bà Cao Thị Mỹ H phải chịu án phí dân sự sơ thẩm là 12.000.000 (mười hai triệu) đồng.

[5] Về quyền kháng cáo:

Trong hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án, Công ty TNHH Angimex - Kitoku và ông Phạm Minh H1 có quyền kháng cáo để yêu cầu Toà án nhân dân tỉnh An Giang xét xử phúc thẩm.

Riêng thời hạn kháng cáo của bà Cao Thị Mỹ H và ông Cao Văn L là 15 ngày kể từ ngày nhận được bản án hoặc bản án được tống đạt đúng quy định.

Trường hợp bản án, quyết định được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật Thi hành án dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các Điều 6, 7 và 9 Luật Thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 Luật Thi hành án dân sự.