Bản án 108/2020/DS-PT — Dân sự

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo hồ sơ án sơ thẩm thể hiện:

Các nguyên đơn trình bày: Các đồng nguyên đơn là thương lái nhỏ mua bán nếp tại huyện Phú Tân, tỉnh An Giang, (trong số đó nhiều người không biết 2 chị em bị đơn Đặng Thị Th, Đặng Thị Ph và vài người biết do trước đó có qua lại mua bán nếp với Th). Hình thức mua bán thỏa thuận miệng thông qua Lê Thị L5 là người làm trung gian (còn gọi là cò nếp). Bà L5 thừa nhận làm cò nếp cho bị đơn khoảng tám năm nay và được bị đơn trả tiền hoa hồng trên mỗi đầu tấn mua, bán. Mỗi lần giao dịch mua nếp thì L5 là người trực tiếp đến coi hàng, thỏa thuận giá cả với người bán rồi gọi điện thoại cho bị đơn, nếu đồng ý mua thì bị đơn thuê người đến cân và thuê xe tải chở đến các lò sấy hoặc nhà máy xay xát để bán. Hầu hết việc đi mua nếp do L5 thực hiện. Mặt hàng L5 thường đi mua là nếp đục (nếp khô) và nếp giống. L5 là người xem mẫu, thỏa thuận giá, (có khi gọi điện thoại cho Th báo giá), rồi trực tiếp kiểm cân hoặc thuê người tên Nguyễn Thị M1 cân và nhận hàng. Sau đó kêu xe tải Trí H3 (do ông Nguyễn Trí H3) chở đến giao cho bà Th. Giá cả khi L5 đi giao dịch mua thường cao hơn giá thị trường từ 400 đồng đến 500 đồng trên một ký. Khi giao cho Th thì giá thường thấp hơn giá thị trường từ 300 đến 400 đồng trên ký. Phương thức thanh toán là Th trả đủ cho L5 một lần bằng tiền mặt, sau đó L5 trả tiền cho các nguyên đơn thì thiếu lại một phần. Từ tháng 9 năm 2016 (al) đến tháng 02 năm 2017 (al), cho rằng bị đơn nhiều lần mua nếp do L5 giao nhưng chưa trả đủ tiền nên các nguyên đơn khởi kiện. Các nguyên đơn yêu cầu bà Đặng Thị Th, ông Ngô Văn T2 (ông T2 và bà Th là vợ chồng) và bà Đặng Thị Ph (em bà Th) trả tiền mua bán nếp, cụ thể như sau:

1. Ông Nguyễn Viết H: Từ ngày 25-01-2017 (al) đến ngày 24-02-2017 (al), bà L5 đến kho của ông mua và nhận nếp 06 lần, tổng cộng 173.595 kg, giá từ 7.600đ/kg – 8.500/kg, thành tiền 1 tỷ 366.713.000đ. L5 trực tiếp trả tiền cho ông 05 lần là 532.340.000đ, còn thiếu lại 834.373.000đ. L5 viết biên nhận nợ ông H số tiền trên. Căn cứ khởi kiện bị đơn vì ông cho rằng bà Th và bà Ph mới là chủ hàng, L5 chỉ làm cò, bà Nguyễn Thị M1 và ông Nguyễn Trí H3 biết, L5 làm cò nhận nếp hưởng hoa hồng, M1 được bị đơn thuê cân nếp và ông Nguyễn Trí H3 là chủ xe tải bị đơn thuê chở nếp.

2. Bà Bùi Thị Mỹ H1: Từ ngày 13-9-2016 (al) đến ngày 26-11-2016 (al), L5 đến lò sấy của bà mua và nhận nếp 05 lần, số lượng 146.452 kg, giá từ 8.000đ/kg – 8.500đ/kg, thành tiền 1 tỷ 225.927.000đ. L5 trả tiền cho bà 05 lần là 543.760.000đ, còn lại 682.000.000đ. L5 viết biên nhận nợ bà H1 số tiền trên. Căn cứ khởi kiện bị đơn vì bà cho rằng bà Th và bà Ph là người mua hàng, bà L5 làm cò, nhận nếp và trả tiền, Nguyễn Thị M1 cân nếp, Nguyễn Trí H3 chở nếp. Ngoài ra, còn có ông Phạm Văn Thành biết, vì bị đơn mua nếp của bà bán lại cho ông Th1, ông Th1 xác nhận bằng tờ tường trình được Ủy ban nhân dân xã Trường X, huyện Tháp Mười, tỉnh Đồng Tháp chứng thực ngày 25-9-2019.

3. Bà Bùi Thị Mỹ H1 (đại diện ông Ngô Quang Tr): Từ ngày 09-12-2016 (al) đến ngày 19-12-2016 (al), L5 đến lò sấy ông Tr và mua nếp của ông vô bao tịnh sẵn, mỗi bao 50 kg, nên không có cân, L5 nhận nếp 06 lần số lượng 95.000 kg, giá từ 8.200đ/kg – 9.400đ/kg, thành tiền 849.000.000đ. L5 trả cho ông Tr 03 lần là 590.000.000đ, còn lại 259.000.000đ. L5 viết biên nhận nợ ông Tr số tiền trên. Chứng cứ bà Lê Thị L5 làm cò, nhận nếp và trả tiền, Nguyễn Trí H3 và Nguyễn Văn Th2 chở nếp.

4. Bà Bùi Thị Mỹ H1 (đại diện bà Nguyễn Thị H2): Từ ngày 11-01-2017 (âl) đến ngày 14-01-2017 (âl), L5 đến lò sấy bà H2 mua và nhận nếp 03 lần, số lượng 82.964 kg, giá từ 6.500đ/kg – 7.800đ/kg, thành tiền 620.808.000đ. L5 trả cho bà H2 07 lần là 520.808.000đ, còn lại 100.000.000đ. Do không thấy trả tiền nên bà H2 kéo nhiều người đến lò sấy Ba L6 để tìm bà Th đòi nợ. Tại đây, bà H2 la lối om sòm. Bà Nguyễn Thị X (đồng nguyên đơn) thấy vậy nên đi vào lò sấy để hỏi Th, Ph là chuyện gì. Th, Ph nói: “Thiếu có 100 triệu mà bà H2 la ó, mất uy tín làm ăn. Bà có tiền cho tôi mượn đỡ 30 triệu trả cho bà H2, còn lại 70 triệu sẽ trả sau”, bà X đưa cho bà H2 30.000.000đ, sau đó Th đã trả lại số tiền này cho bà X. Ngày 20-02-2017, L5 viết biên nhận nợ bà H2 số tiền 70.000.000 đồng. Chứng cứ là bà Lê Thị L5 trả tiền, Nguyễn Thị M1 là người cân nếp, Nguyễn Trí H3 chở nếp và bà Nguyễn Thị X biết.

5. Bà Bùi Thị Mỹ H1 (đại diện ông Trương Văn M, các con Trương Tấn L, Trương Quang V, Trương Tấn L1):

Bà Mai Thị Ngọc Ph (chết năm 2018), người kế thừa quyền và nghĩa vụ của bà Ph, gồm cha mẹ ruột: Ông Mai Văn H4 (chết 1997), bà Phan Thị Th3 (chết 1997); chồng: Trương Văn M; các con: Trương Tấn L, Trương Quang V, Trương Tấn L1.

Từ ngày 19-02-2017 (al) đến ngày 24-02-2017 (al), L5 đến lò sấy bà Ph mua và nhận nếp 03 lần, số lượng 91.988kg x giá 7.450đ/kg = 685.310.000đ. L5 trả cho bà Ph 04 lần 550.000.000đ, còn lại 135.310.000đ chưa trả.

Ngày 25-02-2017 L5 tiếp tục mua 41.037 kg x 7.450đ/kg = 305.725.000đ, hẹn 05 ngày sau sẽ trả. Trong thời gian này, bà Ph biết được có nhiều người đến nhà Th đòi nợ, la lối lớn tiếng, thấy vậy bà Ph đến lò sấy Út Ph3 là nơi Th, Ph mua nếp của bà Ph gửi tại đây. Bà Ph gặp bà Ư (chủ lò sấy) yêu cầu không giao nếp cho Th, Ph để bà Ph lấy lại, bà Ph điện thoại L5 và Ph đến, L5 xác nhận là nếp mua của Ph chưa trả tiền, Ph không cho lấy nếp vì cho rằng nếp của Ph, nên bà Ph nhờ chính quyền xã Phú Thọ can thiệp. Ngày 28-3-2017, tại Ủy ban nhân dân xã Phú Thọ, có mặt bà Ph, L5, Th, Ph, nhưng Th, Ph kêu L5 trả nếp lại cho bà Ph 41.037 kg tại lò sấy Út Ph3, còn số tiền 135.310.000đ sẽ trả nhiều lần, việc này cán bộ tư pháp lập biên bản ngày 28-3-2017. Khi bà Ph đến lấy nếp thì Th, Ph cho nhiều người đến ngăn cản không cho bà Ph lấy và nói với L5 đi lánh mặt để hai bà giải quyết. Ngày 31-3-2017 ông Ngô Văn T2 (chồng bà Th) làm văn bản thỏa thuận đồng ý trả cho bà Ph 140.000.000đ mà không cho nhận lại nếp. Trước hoàn cảnh khốn cùng, lo sợ bị hành hung nên bà Ph nhận số tiền 140.000.000đ mà không có mặt L5. Quá bức xúc, bà Ph cùng với 11 nguyên đơn gửi đơn đến Công an huyện yêu cầu xử lý hình sự đối với Th, Ph nhưng không bị xử lý do không có dấu hiệu hình sự.

Chứng cứ bà Lê Thị L5 làm cò, Nguyễn Thị Ư (vợ ông Hồ Văn Ph3 – chủ lò sấy Út Ph3) chứng kiến L5 xác nhận mua nếp của Ph cho Th, Ph; Nguyễn Trí H3 chở nếp. Người cân nếp là Ngô Thị D (con gái của Th, T2), không yêu cầu D làm chứng.

Nay bà H1 yêu cầu vợ chồng Th, T2 và bà Ph trả cho chồng và các con bà Ph số tiền 301.000.000đ. Trong đó: nợ cũ 135.310.000đ + nợ thiếu 165.725.000đ. [41.037 kg x 7.450đ/kg = 305.725.000đ - 140.000.000đ (tiền đã trả) = 165.725.000đ].

6. Bà Đặng Thị Đ: Từ ngày 21-01-2017 (al) đến ngày 02-02-2017 (al), L5 mua và nhận nếp 04 lần, số lượng 112.440kg, giá 7.600đ – 9.500đ/kg, thành tiền 896.380.000đ. Bị đơn đưa tiền cho L5 trả cho bà Đ 05 lần 376.700.000đ, còn lại 519.680.000đ. Chứng cứ Lê Thị L5 làm cò, nhận nếp và trả tiền, Nguyễn Thị M1 cân nếp, Nguyễn Trí H3 chở nếp.

7. Bà Đặng Thị L3: Từ ngày 03-12-2016 (al) đến ngày 14-02-2017 (al), L5 mua nếp và nhận nếp 06 lần, số lượng 114.950kg, giá 8.200đ – 9.400đ/kg, thành tiền 1tỷ 032.830.000đ. Bị đơn đưa tiền cho L5 trả cho bà L3 05 lần 428.160.000đ, còn lại 604.670.000đ. Chứng cứ Lê Thị L5 làm cò, nhận nếp và trả tiền, Nguyễn Thị M1 cân nếp, Nguyễn Trí H3 và Nguyễn Văn Th2 chở nếp.

8. Bà Nguyễn Thị T: Từ ngày 04-02-2017 (al) đến ngày 06-02-2017 (al), L5 mua nếp và nhận nếp 02 lần, số lượng 81.770kg, giá 7.500đ – 7.800đ/kg, thành tiền 622.227.000đ. Bị đơn đưa tiền cho L5 trả cho bà T 03 lần 440.000.000đ, còn lại 182.227.000đ. Chứng cứ Lê Thị L5 làm cò, nhận nếp, trả tiền và cân nếp, Nguyễn Trí H3 chở nếp.

9. Ông Nguyễn Thanh T (đại diện Lê Thị Hồng C): Từ ngày 06-02-2017 (al) đến ngày 10-02-2017 (al), L5 mua nếp và nhận nếp 03 lần, số lượng 71.516kg, giá 7.450đ – 7.600đ/kg, thành tiền 536.540.000đ. Bị đơn đưa tiền cho L5 trả cho bà C 04 lần 275.000.000đ, còn lại 261.540.000đ. Chứng cứ Lê Thị L5 làm cò, nhận nếp, trả tiền và cân nếp, Nguyễn Trí H3 chở nếp.

10. Bà Nguyễn Thị X: Từ ngày 12-11-2016 (al) đến ngày 21-12-2016 (al), bà X bán trực tiếp cho Th - Ph và Th - Ph nhận nếp 06 lần, số lượng 160.606kg x giá 8.000đ = 1 tỷ 348.920.000đ. Bị đơn đưa tiền cho L5 trả cho bà X 13 lần = 1 tỷ 188.920.000đ, còn lại 160.000.000đ. Chứng cứ Lê Thị L5 trả tiền và cân nếp, Nguyễn Trí H3 chở nếp.

11. Bà Nguyễn Thị X (đại diện Võ Thị Ngọc V): Ngày 10-01-2017 (al), L5 mua nếp và nhận nếp 01 lần, số lượng 39.740kg, giá 8.000đkg, thành tiền 317.920.000đ. Bị đơn đưa tiền cho L5 trả cho bà V 257.920.000đ, còn lại 60.000.000đ. Chứng cứ Lê Thị L5 làm cò, nhận nếp và trả tiền, Nguyễn Thị M1 cân nếp, Nguyễn Trí H3 chở.

12. Ông Nguyễn Văn Tuấn E: Từ ngày 05-02-2017 (al) đến ngày 10-02-2017 (al), L5 mua và nhận nếp 02 lần, số lượng 69.314kg, giá 7.4000đ – 7.600đ/kg, thành tiền 516.797.000đ. Bị đơn đưa tiền cho L5 trả cho Tuấn E 04 lần = 370.000.000đ, còn lại 146.797.000đ. Chứng cứ Lê Thị L5 làm cò, cân nếp, nhận nếp và trả tiền, Nguyễn Trí H3 chở.

Các nguyên đơn còn chứng minh bà Th có liên quan đến nghĩa vụ thanh toán tiền mua nếp của nguyên đơn là Thông báo số 575/TB-VKS-P12 ngày 06-3-2019 của Viện kiểm sát nhân dân tỉnh An Giang đã xác định nghĩa vụ của bà Th.

Ngoài ra, nguyên đơn gồm: Bà Bùi Thị Mỹ H1, Nguyễn Thị H2 (bà H1 đại diện) và bà Đặng Thị L3 yêu cầu bổ sung hủy các hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất giữa vợ chồng bà Th, ông T2 với con là Ngô Thị D, gồm các hợp đồng được Phòng Công chứng số 1 tỉnh An Giang công chứng số 270, 271 cùng ngày 04-5-2019 và số 281, 282 cùng ngày 06-5-2019; hợp đồng được Ủy ban nhân dân xã Phú Thọ, huyện Phú Tân chứng thực số 17 ngày 10-5-2019; yêu cầu tiếp tục duy trì Quyết định áp dụng biện pháp khẩn cấp tạm thời số 06/2019/ QĐ-BPKCTT ngày 16-5-2019 của Tòa án nhân dân huyện Phú Tân để bảo đảm cho việc thi hành án sau này.

Ngày 02-3-2020 bà H1, bà H2 và bà L3 có đơn rút toàn bộ đơn khởi kiện bổ sung về yêu cầu hủy các hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất giữa vợ chồng bà Th, ông T2 với con gái Ngô Thị D.

Bị đơn do ông Huỳnh Thảo Luyên đại diện ủy quyền trình bày: Bà Lê Thị L5 không phải là cò của bà Th và bà Th cũng không mua nếp của các nguyên đơn, mà L5 bán nếp cho bà Th và L5 kêu xe chở nếp đến các lò sấy giao cho bà Th và bà Th đã trả tiền đầy đủ cho L5.

Đối với bà X, bà Th không có mua bán nếp với bà X.

Đối với trình bày của chồng và các con của bà M1 Thị Ngọc Ph và Thông báo số 575/TB-VKS-P12 của Viện kiểm sát nhân dân tỉnh An Giang cho rằng L5 là cò mua nếp cho bà Th dựa theo tờ thỏa thuận ngày 31-3-2017 giữa ông Ngô Văn T2 (chồng bà Th) và bà M1 Thị Ngọc Ph là không khách quan. Vì L5 kéo nếp về lò sấy Út Ph3 bán cho bà Th, sau đó bà Ph đến lò sấy lấy nếp về, bà Ph cho rằng L5 mua nếp này của bà chưa trả tiền. Ngày 31-3-2017, ông T2 và bà Ph lập văn bản thỏa thuận mỗi người chịu lỗ phân nửa. Điều này không chứng minh L5 là cò mua nếp cho bà Th, bên bà Th cũng là người bị L5 chiếm đoạt.

Bà Đặng Thị Ph không có hùn mua bán với bà Th, Ph mua nếp tươi còn Th mua nếp khô, hai người mua bán riêng biệt.

Bà Th, bà Ph không biết và không mua bán với các nguyên đơn. Đề nghị Hội đồng xét xử bác yêu cầu của nguyên đơn.

Trong thời gian hoãn phiên tòa, vợ chồng ông T2 bà Th cung cấp chứng cứ là 01 USB kèm theo bản trình bày nguồn gốc, xuất xứ chứng cứ. Ông T2, bà Th cho rằng Lê Thị L5 điện thoại di động cho bà Th 02 cuộc gọi, L5 thừa nhận mạo danh ông T2, bà Th mua nếp của các nguyên đơn. Ông T2, bà Th ghi âm 02 cuộc gọi này trong máy điện thoại di động của bà Th và chép qua USB cung cấp cho Tòa án. Chứng cứ USB nêu trên được mở công khai tại phiên tòa, ông L4 cho rằng giọng nói của bà Lê Thị L5 được ghi âm, nội dung bà L5 mạo ông T2, bà Th mua bán nếp. Ông L4 không yêu cầu giám định giọng nói của bà Lê Thị L5 trong USB.

Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan trình bày:

+ Bà Lê Thị L5 trình bày tại văn bản ngày 20-5-2019 và 27-5-2019, bà không có khả năng, uy tín để mua bán nếp, chỉ làm thuê kiếm tiền sinh sống. Nhiều năm trước đây, bà được Th, Ph thuê làm trung gian (làm cò) mua nếp và được Th, Ph trả tiền hoa hồng.

Năm 2016 và năm 2017, bà làm cò mua bán nếp giùm cho bị đơn là Th, Ph và được Th, Ph trả tiền hoa hồng 20.000đ/tấn. Bị đơn giao cho bà trực tiếp giao dịch thỏa thuận giá cả với các nguyên đơn, rồi báo lại cho bị đơn, nếu đồng ý thì mua. Hình thức mua bán bằng lời nói trực tiếp hoặc điện thoại, chứ không ký kết bằng văn bản hợp đồng. Khi nhận nếp, bị đơn kêu bà ký xác nhận; từ 3 đến 5 ngày sau bị đơn sẽ trả tiền cho người bán bằng tiền mặt.

Quá trình mua nếp của các nguyên đơn, bị đơn thuê Nguyễn Thị M1 cân và thuê xe tải Nguyễn Trí H3 chở đến các lò sấy Ba L6, Ba Lơ và Út Ph3. Bị đơn Th hoặc Ngô Văn T2 (chồng Th) có khi Ngô Thị D (con gái T2, Th) nhận hàng, bị đơn trả tiền thuê cân nếp cho M1 và trả tiền vận chuyển cho Trí H3. Mỗi lần mua nếp của ai, bà đều ghi sổ tay để theo dõi.

Bị đơn còn kêu bà đem nếp đi bán ở nhiều nơi để lấy tiền xoay sở trả cho những người bán nếp. Trước khi xảy ra việc đòi nợ của các nguyên đơn, bà Th mượn sổ tay của bà nói để kiểm tra lại số tiền, nhưng sau đó không trả sổ cho bà. Khi bị nguyên đơn đòi nợ, bị đơn đổ hết trách nhiệm cho bà.

Đối với số nợ của bà Nguyễn Thị X, bị đơn trực tiếp mua và kêu bà kiểm hàng. Bị đơn có đưa tiền nhờ bà trả cho bà X nhiều lần, hiện nay bị đơn vẫn còn nợ tiền bà X.

Đối với số nợ của bà Nguyễn Thị H2, bị đơn bị bà H2 kéo đến đông người la lối om sòm nên nhờ bà Nguyễn Thị X cho mượn tiền trả đỡ, số còn lại kêu bà hẹn trả dần.

Đối với số nếp 41.037kg của bà M1 Thị Ngọc Ph (chết), bị đơn kêu bà mua và bị đơn chở nếp về lò sấy Út Ph3, hẹn 5 ngày trả tiền. Chưa đến ngày trả tiền, bà Ph đòi lấy nếp lại, bà cùng Th, Ph và Ph đến Ủy ban xã Phú Thọ giải quyết. Bà Th đồng ý cho bà đứng ra trả nếp lại cho bà Ph nhưng bà Ph không chịu trả nếp mà hẹn 3 ngày sau trả. Bà Ph không đồng ý nên đem xe tới lấy nếp thì Th, Ph không cho lấy, kéo đến đông người hành hung bà Ph. Sau đó, ông T2 đứng ra thỏa thuận trả cho bà Ph 140.000.000 đồng. Việc thỏa thuận giữa T2 và Ph không có mặt bà.

Chứng cứ xác định bị đơn mua nếp của các nguyên đơn bà có ghi vào sổ tay, Th giữ và không trả lại, nhưng có ông Nguyễn Trí H3 là người chở nếp biết, ông H3 trình bày với Tòa án như thế nào, bà đồng ý với ý kiến ông H3.

Bà L5 xác định bà làm cò và đi mua bán nếp theo yêu cầu của bị đơn. Việc thiếu tiền các nguyên đơn nêu trên là trách nhiệm của bị đơn phải trả. Ngày 06-8-2019, bà L5 có đơn đề nghị xét xử vắng mặt.

+ Ông Ngô Văn T2 và bà Ngô Thị D và tại phiên tòa ông Huỳnh Thảo L4 (đại diện ông T2, bà D) trình bày: ông T2 là chồng của Đặng Thị Th, bà Th kinh doanh mua bán lúa, gạo, nếp ở huyện Phú Tân nhiều năm nay, còn ông thì làm ruộng. Số nếp 41 tấn là bà Th mua của L5 để tại lò sấy Út Ph3, bị bà Ph tranh chấp, ông đứng ra thương lượng với bà Ph, cả 2 cùng chịu lỗ phân nửa, tức là 41 tấn nếp khoảng 280 triệu, bà Th đưa cho bà Ph 140 triệu để vợ chồng ông nhận nếp, ông và bà Ph có làm văn bản thỏa thuận ngày 31-3-2017. Ông T2 không liên quan trong việc mua bán của bà Th và không biết các nguyên đơn, nên nguyên đơn yêu cầu ông liên đới trả nợ là không đúng.

Vợ chồng ông T2, bà Th có cho con gái Ngô Thị D tài sản là quyền sử dụng đất. Ngày 08-10-2019 và 21-10-2019, vợ chồng Đặng Thị Th, Ngô Văn T2 và con ruột Ngô Thị D đã lập văn bản thỏa thuận hủy bỏ các hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất gồm: Thỏa thuận hủy bỏ hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất được Phòng Công chứng số 1 tỉnh An Giang công chứng số 82, 83, 84, 85 cùng ngày 08-10-2019; Văn bản thỏa thuận hủy bỏ hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất được Ủy ban nhân dân xã Phú Thọ, huyện Phú Tân chứng thực số 196 ngày 21-10-2019.

+ Ông Phạm Thành D1 (đại diện UBND xã Phú Thọ) không có ý kiến. Ngày 12-2-2020, ông Dự có đơn đề nghị xét xử vắng mặt.

+ Ông Lý Đăng Ngh (đại diện Phòng Công chứng số 1 tình An Giang): tại văn bản số 62/CC1-STP ngày 24-6-2019 và số 91/CC1-STP ngày 18-9-2019, ông Nghĩa trình bày ngày 04-5-2019 và 06-5-2019, Phòng Công chứng số 1 tỉnh An Giang có công chứng và làm các hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất giữa vợ chồng ông Ngô Văn T2, bà Đặng Thị Th với con ruột Ngô Thị D gồm các hợp đồng số 270, 271 ngày 04-5-2019 và số 281, 282 ngày 06-5-2019. Việc thực hiện các hợp đồng này là đúng theo trình tự thủ tục luật định. Ông Nghĩa xin được vắng mặt và không tham gia tố tụng.

Người làm chứng:

+ Ông Nguyễn Văn Ph1 (chủ lò sấy Ba Lơ): Tại biên bản lấy lời khai ngày 20-8-2019, ông Ph1 cho biết ông với các đương sự không có bà con, ông là chủ lò sấy còn các đương sự là bạn hàng bán nếp. Th, Ph là chị em ruột hùn mua bán lúa nếp. Từ năm 2015-2018, Th, Ph thường xuyên sấy nếp tươi tại lò sấy của ông, ngoài ra còn mua nếp khô tại nơi khác mang đến gửi tại lò sấy để bán lại. Bà L5 là cò của Th, Ph và còn làm cò cho những người khác (không biết ai) đi mua bán lúa nếp và được trả tiền hoa hồng, vì L5 sinh sống bằng nghề làm cò đi mua bán lúa nếp, tại địa phương ai cũng biết và kinh tế gia đình của L5 thuộc diện khó khăn. Mỗi lần chở nếp đến lò sấy, Th hoặc Ph là người kiểm giao nhận nếp với xe tải, chủ xe tải nhiều người, trong đó có xe tải của Trí H3, xe tải Trí H3 thường xuyên chở nếp khô đến gửi tại lò sấy, không biết ai trả tiền xe tải. Ông chỉ biết Th, Ph chở nếp đến lò sấy của ông là nếp của Th, Ph, còn L5 là cò của Th, Ph; ông không biết Th, Ph mua nếp của ai, số lượng bao nhiêu.

+ Ông Hồ Văn Ph3 (chủ lò sấy Út Ph3): Tại biên bản lấy lời khai ngày 08-8-2019, ông Ph3 cho biết ông với các đương sự không có bà con và cũng không quen biết, riêng Th, Ph (chị em ruột), Ph là ông có quen biết vì họ có chở nếp đến lò sấy để sấy và gửi để chờ bán ra, còn L5 ông cũng biết vì L5 làm cò mua bán nếp cho chị em Th, Ph và được Th, Ph trả tiền hoa hồng (tiền cò). Việc Th, Ph và L5 mua nếp của ai đem đến gửi thì ông không biết, ông chỉ biết Th, Ph chở nếp đến lò sấy của ông để bán lại.

+ Ông Nguyễn Minh L6 (chủ lò sấy Ba L6): Tại biên bản lấy lời khai ngày 20-8-2019, ông L6 cho biết ông với các đương sự không bà con, ông có quen biết với chị em Th - Ph, biết bà L5, bà H1, bà X, bà Ph, ông Tr, những người còn lại không quen biết. Ông không nhớ thời gian nào L5 đến lò sấy của ông 7-8 lần gặp Th, L5 lấy sổ nói chuyện với Th, nội dung hai bên nói chuyện ông không biết, ông thấy Th đưa tiền cho L5, số tiền bao nhiêu, là tiền gì ông không biết, nhưng theo ông là Th trả tiền mua nếp của L5. Ông chỉ biết Th, Ph chở nếp đến lò sấy của ông là của Th, Ph; nhưng mua của ai, số lượng bao nhiêu ông không biết. Th, Ph thuê xe tải chở nếp đến lò sấy. Ngoài ra, ông không nhớ thời gian nào L5 có gửi nếp khô tại lò sấy của ông 2 lần, gửi ngày trước, ngày sau bán, người mua là ai không biết.

+ Bà Nguyễn Thị Ư: Tại biên bản lấy lời khai ngày 19-8-2019, bà Ư cho biết bà với bà H1, bà M1 Thị Ngọc Ph, ông M (chồng Ph), Th, Ph và T2 không bà con, do vợ chồng bà (chồng tên Hồ Văn Ph3) làm chủ lò sấy nên quen biết những người này là bạn hàng mua bán lúa nếp. Khoảng tháng 2-2017 (al), bà Ph có gửi nếp tại lò sấy nhưng không nói số lượng bao nhiêu do xe tải Nguyễn Trí H3 chở đến, bao nếp có ghi tên “Ph”. Khoảng 2 ngày sau, bà Ph đến lò sấy của bà hỏi Ph chở nếp của Ph để chỗ nào, bà chỉ cho Ph, trên bao có ghi tên “Ph” nên Ph nói: “Nếp này là của tôi, Ph mua chưa trả tiền, bà đừng cho Ph lấy”, Ph điện thoại cho Ph, một lúc sau Ph tới, Ph và Ph cãi nhau, Ph nói: “ Nếp này con L5 nó mua cho tôi”, Ph nói: “Con L5 nó mua nếp chưa trả tiền nên tao lấy lại”, lúc sau thì L5 đến nói: “Nếp này mua của bà Ph chưa trả tiền”, Ph nói: “Nếp này của tôi không phải của ai hết” và bỏ ra về không ai nhận nếp mà giao cho bà giữ. Sau đó, không nhớ thời gian nào, Ph đến chở nếp đi, bà điện thoại cho Ph, Ph nói: “Nó lấy thì lấy đi.” Vài ngày sau, nghe nói Th, Ph vỡ nợ. L5 là cò đi mua nếp cho Th, Ph được trả tiền hoa hồng, vì L5 ở địa phương khó khăn nên không có khả năng tự đi mua bán nếp. Bà Ư xác định L5 mua nếp của bà Ph là mua cho Th, Ph, nên Th, Ph trả tiền cho bà Ph nhưng bà không biết số lượng nếp là bao nhiêu và số tiền trả như thế nào.

+ Bà Nguyễn Thị M1 trình bày: Tại biên bản lấy lời khai ngày 03-6-2019, bà M1 cho biết bà làm thuê bằng nghề đi cân nếp tại địa bàn huyện Phú Tân và những nơi khác theo yêu cầu của người thuê. Từ tháng 9-2016 (al) đến tháng 2-2017 (al), Th, Ph thuê bà đi cân nếp, trả tiền công 5.000 đồng/tấn, Lê Thị L5 làm cò cho Th, Ph, mỗi lần đi cân nếp, L5 chở bà M1 đi, đến nơi, L5 kiểm tra có đúng mẫu chào bán không, nếu đúng mẫu thì L5 kêu bà cân và bà ghi lại sổ mã cân và giao sổ lại cho Th để tính tiền công, bà M1 có ghi lại số liệu vào sổ cá nhân để đối chiếu khi Th trả tiền. Bà M1 đã cân nếp cho Th, Ph của 6 nguyên đơn sau:

Bùi Thị Mỹ H1, bà Th kêu bà cân 5 lần là 146.452kg, cân tại lò sấy ông Ngô Quang Tr và lò sấy ông Bùi Văn Dồ. 5 lần này đều do xe tải Nguyễn Trí H3 chở đến lò sấy Ba L6 và Ba Lơ.

Võ Thị Ngọc V, bà Th kêu bà cân 720 bao=40.000kg, xe tải Trí H3 chở đến lò sấy Ba L6 và Ba Lơ.

Nguyễn Thị H2, Th kêu bà cân 3 lần, 82.964kg, do xe Trí H3 chở đến các nhà máy Huy Hoàng và lò sấy Ba L6.

Nguyễn Viết H, bà Th kêu bà đến lò sấy ông H cân 1 lần, 1.300 bao=57.681kg, xe tải Trí H3 chở đến lò sấy Út Ph3.

Đặng Thị Đ, bà Th kêu bà cân 3 lần là 112.440kg, xe tải Trí H3 chở đến nhà máy Huy Hoàng và lò sấy.

Đặng Thị L3, Th kêu bà cân nếp 370 bao=19.350kg, xe tải Nguyễn Văn Th2 chở đến lò sấy Út Ph3.

Bà M1 xác định Th, Ph mua nếp của 6 nguyên đơn trên và có trả tiền cho họ; hiện nay, vẫn còn thiếu tiền nhưng không biết thiếu mỗi người bao nhiêu.

+ Trương Thị Gi trình bày: Tại biên bản lấy lời khai ngày 03-6-2019, bà Gi cho biết bà với vợ chồng Th, T2 và Ph, bà Nguyễn Thị X không bà con chỉ quen biết qua việc mua bán nếp. Bà là người trung gian (làm cò) mua bán nếp cho nhiều người tại địa bàn huyện Phú Tân. Việc bà X mua bán nếp như thế nào thì bà không biết, nhưng khoảng tháng 01-2017 (al), Th thiếu nợ nhiều người trong đó có bà X, Th điện thoại nhờ bà năn nỉ bà X, Th nói: “Tôi thiếu bà X trên 300 triệu, bà X đòi tiền nhưng tôi không có tiền trả, tôi sợ bà X la lối om sòm bị mất uy tín, tôi nhờ bà nói với bà X cho tôi xin trả dần 5 ngày trả 50 triệu”, bà mới điện thoại nói lại với bà X, bà X đồng ý. Đúng 5 ngày sau, Th có đưa cho L5 để trả cho bà X, tiếp sau đó có đưa cho L5 thêm 2 lần nữa để trả cho bà X, lần trả thứ 3 thì Th nói với bà: “Trả cho bà X được một trăm mấy chục triệu, còn thiếu 1 trăm mấy chục triệu trả 3 lần nữa là xong”, mỗi lần trả tiền cho bà X, Th đều điện thoại cho bà biết, sau đó thì ngưng không trả nữa. Theo bà, bà X kiện bà Th đòi 160 triệu là đúng.

+ Nguyễn Trí H3 trình bày: Tại biên bản lấy lời khai ngày 26-7-2019, ông H3 cho biết ông có lò sấy và xe tải chở thuê. Từ tháng 9-2016 (al) đến tháng 02-2017 (al), ông chở thuê nếp đục (nếp đã sấy khô) cho bà Th mua nếp của 12 nguyên đơn và số lượng như 12 nguyên đơn trình bày trên, giá vận chuyển bình quân 65.000 đồng/tấn, nhận nếp từ các nhà máy và lò sấy Tư Trường, Bùi Văn Dồ, Chấn Nam, bà H2, Huy Hoàng chở đến các lò sấy Ba L6, Ba Lơ, Út Ph3. Bà Lê Thị L5 là người làm cò cho Th, mỗi lần chở nếp bà Th hoặc L5 điện thoại cho ông. Khi chở nếp đến nơi nhận, người nhận là bà Th hoặc ông T2 (chồng Th) hoặc D (con Th + T2) kiểm tra và nhận nếp. Sau đó trong ngày, L5 cho ông biết số lượng bao nhiêu tấn để tính tiền vận chuyển, bà Th trả tiền, có khi bà Th đưa tiền cho L5 trả. Ông H3 xác định bà Th có mua nếp của 12 nguyên đơn thông qua người làm cò là Lê Thị L5, còn việc trả tiền thiếu đủ thế nào ông không biết. Chứ L5 không phải là chủ mua nếp của 12 nguyên đơn.

+ Ông Nguyễn Văn Th2 trình bày: Tại biên bản lấy lời khai ngày 05-6-2019, ông Th2 cho biết Lê Thị L5 là người làm cò mua bán nếp cho Th, Ph. Từ cuối năm 2016 đến tháng 02-2017, L5 kêu ông chở nếp của bà Đặng Thị L3 và ông Ngô Quang Tr.

Phần nếp của bà L3: Ngày 14-02-2017 (al), 370 bao=19.350kg, L5 kiểm nếp, còn M1 là người cân nếp và ghi mã số cân vào sổ, L5 nhận nếp, xe chở về lò sấy Út Ph3, đến nơi L5 đưa sổ ghi mã cân cho D (là con ruột bà Th), D nhận nếp và trả tiền vận chuyển cho ông.

Phần của ông Tr, chở 2 lần: Ngày 16-12-2016 (al), bà L5 điện thoại kêu ông đến lò sấy của ông Tư Tr (ông Ngô Quang Tr) để chở 400 bao = 20.000 kg, không cân vì đã tịnh theo quy cách 01 bao = 50 kg, ông Tr giao nếp cho L5 nhận, chở về lò sấy Ba L6 vợ chồng Th, T2 nhận nếp và Th trả tiền vận chuyển cho ông; ngày 17-12-2016 (al) L5 điện thoại kêu ông đến lò sấy ông Tr chở 200 bao = 10.000 kg, không cân vì đã tịnh theo quy cách 01 bao = 50 kg, ông Tr giao nếp cho L5 nhận, chở đến lò sấy Ba L6 vợ chồng Th, T2 nhận nếp và Th trả tiền vận chuyển cho ông.

Theo ông, bà Th, bà Ph có mua nếp của bà L3 và ông Tr thông qua bà L5 là người trung gian (làm cò), chứ bà L5 không phải là chủ mua nếp. Còn việc bà Th, bà Ph có trả tiền mua nếp cho bà L3 và ông Tr hay không, hoặc còn thiếu đủ bao nhiêu thì ông không biết.

+ Ông Phạm Văn Th1: Tại tờ tường trình ngày 25-9-2019, ông Th1 cho biết khoảng tháng 9 đến tháng 12-2016 (al), Th, Ph có bán nếp cho ông. Tháng 12-2016, bà H1 điện thoại cho ông hỏi Th, Ph bán nếp giống cho ông chưa trả tiền, còn thiếu tiền 800 triệu phải không, ông trả lời là đúng. Đầu năm 2017, bà H1 đến nhà ông và ông chỉ cho H1 số nếp giống ông chưa tiêu thụ hết, H1 xem nếp và nói cho ông biết nếp này là của H1 bán cho Th, Ph còn thiếu H1 gần 700 trăm triệu, Th, Ph đợi lấy tiền của ông để trả cho H1. Đến tháng 3-2017 (al), bà H1 gọi điện cho ông nhờ ông giữ tiền lại không trả cho Th, Ph mà để trả cho H1, nhưng Th, Ph đến lấy tiền ông phải trả cho Th, Ph. Ông xác định số nếp mà Th, Ph bán cho ông là nếp của H1 bán cho Th, Ph.

Quá trình giải quyết vụ án, nguyên đơn gồm: Bùi Thị Mỹ H1, Nguyễn Thị H2 và Đặng Thị L3 yêu cầu Tòa án phong tỏa tài sản của bị đơn để bảo đảm cho việc thi hành án sau này, theo Quyết định buộc thực hiện biện pháp bảo đảm số 05/2019/QĐ-BPĐB ngày 16/5/2019 của Tòa án nguyên đơn đã nộp tiền bảo đảm vào tài khoản tại Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn – Chi nhánh huyện Phú Tân, bà H1 nộp 54.560.000đ; bà H2 nộp 5.600.000đ; bà L3 nộp 48.148.000đ. Tòa án đã ban hành quyết định số 06/2019/QĐ-BPKCTT ngày 16/5/2019 áp dụng biện pháp khẩn cấp tạm thời phong tỏa tài sản của người có nghĩa vụ là Đặng Thị Th và Ngô Văn T2, gồm tài sản là 06 mảnh đất tại xã Phú Thọ và xã Phú An, huyện Phú Tân, tỉnh An Giang do Th, T2 đứng tên:

- Diện tích 291.2m2 tọa lạc tại xã Phú Thọ, huyện Phú Tân, tỉnh An Giang, thuộc tờ bản đồ số 19, thửa đất số 107, mục đích sử dụng đất ở nông thôn, theo giấy chứng nhận quyền sử dụng đất được Ủy ban nhân dân huyện Phú Tân cấp số CH01982, ngày 10-04-2015 đứng tên Ngô Văn T2;

- Diện tích 2857m2 tọa lạc tại xã Phú Thọ, huyện Phú Tân, tỉnh An Giang, thuộc tờ bản đồ số 35, thửa đất số 496, mục đích sử dụng đất chuyên trồng lúa nước, theo giấy chứng nhận quyền sử dụng đất được Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh An Giang cấp số CS02963, ngày 11-09-2018 đứng tên Ngô Văn T2;

- Diện tích 5452m2 tọa lạc tại xã Phú An, huyện Phú Tân, tỉnh An Giang, thuộc tờ bản đồ số 50, thửa đất số 618, 624, tổng diện tích 5452m2, mục đích sử dụng đất chuyên trồng lúa nước, theo giấy chứng nhận quyền sử dụng đất được Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh An Giang cấp số CS03671, ngày 09-07-2018 đứng tên Ngô Văn T2;

- Diện tích 281.7m2 tọa lạc tại xã Phú Thọ, huyện Phú Tân, tỉnh An Giang, thuộc tờ bản đồ số 26, thửa đất số 285, mục đích sử dụng đất ở nông thôn, theo giấy chứng nhận quyền sử dụng đất được Ủy ban nhân dân huyện Phú Tân cấp số CH01091, ngày 22-10-2012 đứng tên Ngô Văn T2;

- Diện tích 4641m2 tọa lạc tại xã Phú Thọ, huyện Phú Tân, tỉnh An Giang, thuộc tờ bản đồ số 1, thửa đất số 7474, mục đích sử dụng đất chuyên trồng lúa nước, theo giấy chứng nhận quyền sử dụng đất được Ủy ban nhân dân huyện Phú Tân cấp số CH02012, ngày 02-6-2015 đứng tên Ngô Văn T2;

- Diện tích 3900m2 tọa lạc tại xã Phú Thọ, huyện Phú Tân, tỉnh An Giang, thuộc tờ bản đồ số 01, thửa đất số 3649, mục đích sử dụng 2L, theo giấy chứng nhận quyền sử dụng đất được Ủy ban nhân dân huyện Phú Tân cấp số 03805/hC, ngày 31-12-2003 đứng tên Ngô Văn T2.

Tại Bản án dân sự sơ thẩm số: 58/2020/DS-ST ngày 25/3/2020 của Toà án nhân dân huyện Phú Tân đã xử:

Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của các nguyên đơn. Buộc bà Đặng Thị Th, bà Đặng Thị Ph và ông Ngô Văn T2 phải có nghĩa vụ liên đới trả tiền mua bán nếp cho các nguyên đơn sau đây:

- Bùi Thị Mỹ H1 682.000.000đ (bằng chữ: sáu trăm tám mươi hai triệu đồng);

- Nguyễn Thị X 160.000.000đ (bằng chữ: một trăm sáu mươi triệu đồng);

- Đặng Thị L3 601.860.000đ (bằng chữ: sáu trám lẻ một triệu tám trăm sáu mươi nghìn đồng);

- Ngô Quang Tr 259.000.000đ (bằng chữ: hai trăm năm mươi chín triệu đồng);

- Nguyễn Thị H2 70.000.000đ (bằng chữ: bảy mươi triệu đồng);

- Đặng Thị Đ số tiền là 519.680.000đ (bằng chữ: năm trăm mười chín triệu sáu trăm tám mươi nghìn đồng);

- Nguyễn Viết H số tiền là 834.372.000đ (bằng chữ: tám trăm ba mười bốn triệu ba trăm bảy mươi hai nghìn đồng);

- Võ Thị Ngọc V số tiền là 60.000.000đ (bằng chữ: sáu mươi triệu đồng);

- Nguyễn Thị T số tiền là 182.227.000đ (bằng chữ: một trăm tám mươi hai triệu hai trăm hai mươi bảy nghìn đồng);

- Nguyễn Văn Tuấn E số tiền là 146.797.000đ (bằng chữ: một trăm bốn mươi sáu triệu bảy trăm chín mươi bảy nghìn đồng);

- Lê Thị Hồng C số tiền là 261.540.000đ (bằng chữ: hai trăm sáu mươi mốt triệu năm trăm bốn mươi nghìn đồng);

- Trương Văn M, Trương Tấn L, Trương Quang V, Trương Tấn L1 số tiền 301.000.000đ (bằng chữ: ba trăm lẻ một triệu đồng);

Tiếp tục duy trì Quyết định áp dụng biện pháp khẩn cấp tạm thời số 06/2019/QĐ-BPKCTT ngày 16/5/2019 của Tòa án nhân dân huyện Phú Tân, tỉnh An Giang.

Đình chỉ xét xử đối với yêu cầu khởi kiện bổ sung của Bùi Thị Mỹ H1, Nguyễn Thị H2 và Đặng Thị L3 về tranh chấp liên quan đến yêu cầu tuyên bố văn bản công chứng vô hiệu.

Bản án còn tuyên về chi phí tố tụng, lãi suất chậm thi hành án, án phí, quyền kháng cáo và thời hạn yêu cầu thi hành án của các đương sự.

Ngày 30/3/2020 bà Đặng Thị Th, bà Đặng Thị Ph là bị đơn và ông Ngô Văn T2 là người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan trong vụ án kháng cáo yêu cầu cấp phúc thẩm xem xét toàn bộ Bản án sơ thẩm của Tòa án nhân dân huyện Phú Tân.

Diễn biến tại phiên tòa hôm nay,

Các nguyên đơn giữ nguyên yêu cầu khởi kiện; bị đơn bà Đặng Thị Th; bà Đặng Thị Ph và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan ông Ngô Văn T2 vẫn giữ nguyên yêu cầu kháng cáo. Các đương sự không thỏa thuận được với nhau về việc giải quyết vụ án;

* Bị đơn, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan kháng cáo, người đại diện và người bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp trình bày:

- Đại diện bị đơn và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan trình bày: Bà Đặng Thị Th, bà Đặng Thị Ph và ông Ngô Văn T2 xác định trong thời gian từ cuối năm 2016 và đầu năm 2017 (al) nhiều lần mua nếp của Lê Thị L5 và đã trả tiền đầy đủ, rõ ràng. Việc các nguyên đơn khởi kiện yêu cầu Th, Ph và T2 chỉ căn cứ vào lời khai L5, người cân nếp và người chở mà hoàn toàn không có cơ sở nào khác xác định có giao dịch trực tiếp cũng như việc thực hiện nghĩa vụ thanh toán. Phía nguyên đơn xác định mua bán nếp bắt buộc phải có “cò” và khẳng định L5 là “cò” của Th, Ph trong mọi trường hợp mua bán nếp là hoàn toàn không thể chấp nhận. Trước yêu cầu khởi kiện của các nguyên đơn nhưng không chứng cứ ràng buộc nghĩa vụ cũng như trách nhiệm của bị đơn trong suốt thời gian mua bán nếp với nhau. Do đó, đề nghị Tòa án không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của các nguyên đơn. Riêng bà Đặng Thị Ph xác định có hùn mua nếp tươi với bà Th, hoàn toàn không mua nếp đục của các nguyên đơn này.

- Bị đơn và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan trình bày: Hoàn toàn thống nhất lời trình bày của đại diện bị đơn tại phiên tòa phúc thẩm. Giữa hai bên chỉ vài người có biết nhau chút ít (có người còn không biết rõ danh tính) nhưng án sơ thẩm buộc trách nhiệm bị đơn là không có căn cứ. Ngoài ra, nguyên đơn cho rằng L5 là “cò” của Th, Ph nên bị đơn phải chịu hoàn toàn trách nhiệm đối với nghĩa vụ của “cò” với các nguyên đơn, trong khi các nguyên đơn không xác lập hợp đồng mua bán với bị đơn. Bị đơn không thừa nhận bất kỳ thông tin nào liên quan đến giao dịch mua bán, trực tiếp hay gián tiếp, bằng lời nói hay qua điện thoại. Án sơ thẩm căn cứ lời khai của Nguyễn Thị M1, Nguyễn Trí H3, Lê Thị L5 quy buộc hết trách nhiệm bị đơn là thiếu căn cứ. Ngoài ra, tại phiên tòa phúc thẩm, bị đơn yêu cầu cấp phúc thẩm hủy bỏ việc áp dụng biện pháp khẩn cấp tạm thời các diện tích đất đứng tên Th, T2 do Tòa án nhân dân huyện Phú Tân ban hành.

- Người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của bị đơn trình bày: Không đồng ý với khái niệm “cò” là điều kiện cần có trong mua bán nếp địa bàn huyện Phú Tân và là tập quán bắt buộc phải có như án sơ thẩm nhận định. Trong trường hợp này khi các bên giao dịch, thỏa thuận mua bán không nhất thiết áp dụng tập quán là hình thức của hợp đồng và làm căn cứ để xử lý tranh chấp phát sinh cũng như buộc trách nhiệm của các bên. Vì tại thời điểm giao kết hợp đồng (năm 2016, 2017) Bộ luật dân sự 2015 đang có hiệu lực đã quy định rõ giao dịch mua bán nếp là hợp đồng mua bán tài sản, đối tượng là nếp. Theo đó, luật ràng buộc trách nhiệm trực tiếp của người tham gia giao kết hợp đồng mua bán cũng như người làm trung gian một cách chặt chẽ, tương ứng với quyền, nghĩa vụ các bên. Chính vì vậy, đề nghị Hội đồng xét xử quan tâm, xem xét các quy định của Bộ luật dân sự làm căn cứ xử lý tranh chấp, không áp dụng tập quán “cò” như án sơ thẩm xác định vai trò của L5 trong thỏa thuận mua bán nếp.

Qua xem xét các tài liệu có trong hồ sơ vụ án, Luật sư bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp bị đơn viện dẫn những căn cứ như:

Các bút lục từ số 212 đến 258 có trong hồ sơ ghi lời khai các nguyên đơn, bị đơn, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan, người làm chứng; các biên bản đối chiếu số liệu, biên bản đối chất cùng với việc cung cấp chứng cứ đã thể hiện vai trò chính của Lê Thị L5 trong quá trình mua bán nếp với các nguyên đơn. L5 bán cho nhiều người, mua giá cao, bán giá thấp để có tiền mặt. Với khoản tiền nợ các nguyên đơn, L5 trực tiếp viết (hoặc ký tên) biên nhận nợ tiền. Ngoài ra Luật sư viện dẫn Điều 5, Điều 385, Điều 430 Bộ luật dân sự về chế định “tập quán” và hợp đồng mua bán để làm rõ trách nhiệm các bên tham gia giao kết. Ngoài ra, những người làm chứng cũng không trực tiếp thấy bà Th, bà Ph mua nếp của các nguyên đơn, chỉ nghe nói là L5 làm cò cho bà Th, bà Ph. Nhưng thực tế, bà L5 mua nếp của các nguyên đơn số lượng, giá cả, số tiền đã trả, số còn nợ…thì người làm chứng cũng không biết. L5 mua nếp của 12 nguyên đơn nhưng sau đó bán lại cho những ai thì những người làm chứng cũng không biết. L5 mua nếp của 12 nguyên đơn không phải chỉ bán cho một mình bà Th mà bán cho rất nhiều người, trong đó có bà Th. Tòa án cấp sơ thẩm lại buộc bà Th, bà Ph, ông T2 liên đới trả cho 12 nguyên đơn toàn bộ số tiền mà bà L5 còn thiếu là vô lý, không có căn cứ. Trong khi đó, bà Ph không có trao đổi hay mua bán nếp đục với bà L5 (số nếp mà 12 nguyên đơn bán cho L5).

Giữa 12 nguyên đơn với bà Th, bà Ph, ông T2 không có thỏa thuận về việc xác lập hợp đồng mua bán tài sản. Các nguyên đơn không chứng minh được bà Th, bà Ph, ông T2 có thực hiện hợp đồng và đã vi phạm hợp đồng mua bán tài sản nên bà Th, bà Ph, ông T2 không phải thực hiện nghĩa vụ trả tiền còn thiếu theo hợp đồng. Các nguyên đơn đã xác lập và thực hiện hợp đồng mua bán nếp với Lê Thị L5, L5 cũng đã ký biên nhận nợ với các nguyên đơn. L5 đã vi phạm nghĩa vụ trả tiền cho các nguyên đơn. Do đó, trách nhiệm trả số tiền nợ mua nếp cho các nguyên đơn thuộc về Lê Thị L5.

Do các nguyên đơn không chứng minh được việc xác lập hợp đồng mua bán nếp giữa nguyên đơn với bị đơn; không chứng cứ chứng minh bà Th, bà Ph, ông T2 nợ tiền mua nếp của các nguyên đơn. Đề nghị Hội đồng xét xử chấp nhận yêu cầu kháng cáo của bà Th, bà Ph, ông T2, sửa Bản án sơ thẩm của Tòa án nhân dân huyện Phú Tân, bác toàn bộ yêu cầu khởi kiện của các nguyên đơn. Bên cạnh đó đề nghị Hội đồng xét xử căn cứ điểm g khoản 1 Điều 138 BLTTDS, hủy bỏ Quyết định áp dụng biện pháp khẩn cấp tạm thời số 06/2019/QĐ - BPKCTT ngày 16/5/2019 của Tòa án nhân dân huyện Phú Tân.

- Nguyên đơn trình bày: Việc mua bán nếp giữa chúng tôi với Đặng Thị Th, Đặng Thị Ph, Ngô Văn T2 theo tập quán phải thông qua “cò”. Trong toàn bộ việc mua bán nếp từ cuối tháng 11/2016 (al) đến giữa tháng 3/2017 (al) đã diễn ra nhiều lần thỏa thuận mua bán giữa chúng tôi với Th, Ph thông qua “cò” là Lê Thị L5. Việc L5 làm “cò” cho Th, Ph có nhiều người khác biết, nhất là những người trực tiếp như M1 là người coi cân, Trí H3 là người chuyên chở. Ngoài ra, còn có chính quyền địa phương và những người khác biết rõ việc chúng tôi bán nếp cho Th, Ph thông qua “cò” là L5. Chính L5 là người viết biên nhận và căn cứ vào biên nhận này thì Th, Ph là chủ nếp của L5 có trách nhiệm thanh toán cho chúng tôi. Đây là hình thức làm ăn từ trước đến giờ diễn ra tại địa bàn huyện Phú Tân một cách bình thường do các bên đều tin tưởng với nhau. Mặt khác, hình thức mua bán thông qua “cò” luôn tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động mua bán nếp từ trước đến nay chưa hề xảy ra tranh chấp. Việc mua, bán thiếu diễn ra thường xuyên nhưng người bán căn cứ vào biên nhận của “cò” viết để yêu cầu chủ nếp thanh toán thì chủ phải có trách nhiệm thanh toán. Do đó, chúng tôi đề nghị cấp phúc thẩm chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn, giữ nguyên bản án sơ thẩm. Đối với những chứng cứ do Cơ quan điều tra – Công an huyện Phú Tân thu thập khi chúng tôi yêu cầu xử lý hình sự L5, Th, Ph có nhiều nội dung không đúng sự thật nên chúng tôi yêu cầu không sử dụng các chứng cứ nầy khi xét xử.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh An Giang phát biểu:

- Về tố tụng: Việc chấp hành pháp luật tố tụng của Thẩm phán, Hội đồng xét xử, thư ký và các đương sự là đúng quy định của pháp luật;

- Về nội dung: Trong thời gian từ cuối năm 2016 đến tháng 3/2017 al, các nguyên đơn nhiều lần bán nếp cho bị đơn thông qua người trung gian là Lê Thị L5. Việc giao dịch, thỏa thuận giá cả đều do L5 thực hiện và người cân nếp là Nguyễn Thị M1, người vận chuyển là Nguyễn Trí H3. Những người nầy xác định Đặng Thị Th và Đặng Thị Ph đứng ra mua nếp, mọi giao dịch đều thông qua L5. Ngoài ra, còn nhiều căn cứ khác xác định Th, Ph, T2 là người chủ nếp. Xét thấy lời khai của L5 làm “cò” mua nếp của các nguyên đơn giao cho Th, Ph phù hợp với các chứng cứ khác có trong hồ sơ vụ án. Tại phiên tòa phúc thẩm, bị đơn kháng cáo nhưng không nêu tình tiết nào cụ thể làm căn cứ thay đổi nội dung vụ án nên đề nghị giữ nguyên bản án sơ thẩm.

Căn cứ các tài liệu, chứng cứ trong hồ sơ vụ án đã được thẩm tra tại phiên tòa phúc thẩm; trên cơ sở xem xét đầy đủ, toàn diện chứng cứ, ý kiến trình bày và kết quả tranh tụng của các đương sự, của Kiểm sát viên, Hội đồng xét xử nhận định:

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Ngoài ra, còn có lời khai những người khác án sơ thẩm nhận định là chứng cứ quy buộc trách nhiệm của Th, Ph. Tuy nhiên, cấp phúc thẩm xét thấy không trực tiếp, không thể hiện tính liên quan nên không vận dụng làm căn cứ buộc trách nhiệm của bị đơn.

- Những lần bán nếp cho Th, thì tôi không gặp trực tiếp Th mà chỉ liên hệ qua điện thoại với Th, người đi mua là L5, L5 trực tiếp trả tiền cho tôi, L5 có ghi biên nhận nợ số tiền 160.000.000 đồng (BL 148), nên yêu cầu trả số tiền nêu trên. Số điện thoại của bà Th 0918838278, trong tháng 3/2018 DL tôi và bà Th liên lạc qua điện thoại nhiều lần, hiện còn lưu 19 cuộc.

- Bà Th không thừa việc liên lạc điện thoại với bà X để thỏa thuận giá mua nếp, không điện thoại để đàm phán trả nợ, việc bà X cho rằng D (con của Th) đưa 100.000.000 đồng là không có, bà Gi cũng không đến gặp bà như bà X trình bày.

Xét thấy giao dịch mua bán nếp trực tiếp giữa bà X với bà L5, bà L5 là người trả tiền, ghi biên nhận nợ, bà X cho rằng còn lưu lại 19 cuộc điện thoại giữa bà và bà Th để chứng minh việc thỏa thuận giá giữa hai bà. Tuy nhiên, các cuộc điện thoại này vào tháng 3/2018, tức sau việc mua bán nếp 01 năm (tháng 3/2017). Mặt khác, tại biên bản đối chất lời khai ngày 13/02/2020 (BL 505) bà X cho rằng do Th, Ph thiếu tiền không trả, bà có điện thoại nhiều lần, “những cuộc gọi tôi đòi tiền Th, Ph, số lần gọi tôi sẽ đến Bưu điện và cung cấp cho Tòa án sau”. Điều này cũng không chứng minh việc giao dịch thỏa thuận giá cả giữa bà X với bà Th trong việc mua nếp. Nên không có cơ sở để chấp nhận yêu cầu khởi kiện của bà X.

Do đó, yêu cầu khởi kiện của các nguyên đơn đòi Đặng Thị Th, Đặng Thị Ph và Ngô Văn T2 có nghĩa vụ trả 4.078.476.000 đồng là không có cơ sở chấp nhận.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ vào khoản 2 Điều 308, Điều 309; khoản 1 Điều 148; Điều 227 Bộ Luật tố tụng dân sự sửa đổi bổ sung năm 2015;

Căn cứ Điều 430, khoản 1 Điều 440 Bộ luật dân sự năm 2015;

Căn cứ Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 quy định về án phí, lệ phí Tòa án.

Chấp nhận yêu cầu kháng cáo của bị đơn bà Đặng Thị Th, bà Đặng Thị Ph.

Chấp nhận yêu cầu kháng cáo của người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan ông Ngô Văn T2.

Sửa Bản án dân sự sơ thẩm số:58/2020/DS-ST ngày 25/3/2020 của Tòa án nhân dân huyện Phú Tân.

Tuyên xử:

1. Không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của các nguyên đơn Bùi Thị Mỹ H1, Nguyễn Thị X, Đặng Thị L3, Ngô Quang Tr, Nguyễn Thị H2, Đặng Thị Đ, Nguyễn Viết H, Võ Thị Ngọc V, Nguyễn Thị T, Nguyễn Văn Tuấn E, Lê Thị Hồng C, Trương Văn M, Trương Tấn L, Trương Quang V, Trương Tấn L1 đòi bị đơn bà Đặng Thị Th, bà Đặng Thi Ph và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan ông Ngô Văn T2 liên đới trả tiền mua bán nếp. Cụ thể như sau:

- Bùi Thị Mỹ H1 số tiền là 682.000.000đ (bằng chữ: sáu trăm tám mươi hai triệu đồng);

- Nguyễn Thị X số tiền là 160.000.000đ (bằng chữ: một trăm sáu mươi triệu đồng);

- Đặng Thị L3 số tiền là 601.860.000đ (bằng chữ: sáu trám lẻ một triệu tám trăm sáu mươi nghìn đồng);

- Ngô Quang Tr số tiền là 259.000.000đ (bằng chữ: hai trăm năm mươi chín triệu đồng);

- Nguyễn Thị H2 số tiền là 70.000.000đ (bằng chữ: bảy mươi triệu đồng);

- Đặng Thị Đ số tiền là 519.680.000đ (bằng chữ: năm trăm mười chín triệu sáu trăm tám mươi nghìn đồng);

- Nguyễn Viết H số tiền là 834.372.000đ (bằng chữ: tám trăm ba mười bốn triệu ba trăm bảy mươi hai nghìn đồng);

- Võ Thị Ngọc V số tiền là 60.000.000đ (bằng chữ: sáu mươi triệu đồng);

- Nguyễn Thị T số tiền là 182.227.000đ (bằng chữ: một trăm tám mươi hai triệu hai trăm hai mươi bảy nghìn đồng);

- Nguyễn Văn Tuấn E số tiền là 146.797.000đ (bằng chữ: một trăm bốn mươi sáu triệu bảy trăm chín mươi bảy nghìn đồng);

- Lê Thị Hồng C số tiền là 261.540.000đ (bằng chữ: hai trăm sáu mươi mốt triệu năm trăm bốn mươi nghìn đồng);

- Trương Văn M, Trương Tấn L, Trương Quang V, Trương Tấn L1 số tiền 301.000.000đ (bằng chữ: ba trăm lẻ một triệu đồng).

2. Hủy bỏ Quyết định áp dụng biện pháp khẩn cấp tạm thời số 06/2019/QĐ-BPKCTT ngày 16/5/2019 của Tòa án nhân dân huyện Phú Tân, tỉnh An Giang.

3. Khi bản án có hiệu lực pháp luật, hoàn trả tiền bảo đảm cho Bùi Thị Mỹ H1: 54.560.000đ; Đặng Thị L3: 48.148.000đ; Nguyễn Thị H2: 5.600.000đ (do bà Bùi Thị Mỹ H1 đại diện nhận) theo Quyết định buộc thực hiện biện pháp bảo đảm số 05/2019/QĐ-BPĐB ngày 16/5/2019 của Tòa án nhân dân huyện Phú Tân, tỉnh An Giang.

4. Đình chỉ xét xử đối với yêu cầu khởi kiện bổ sung của Bùi Thị Mỹ H1, Nguyễn Thị H2 và Đặng Thị L3 về tranh chấp liên quan đến yêu cầu tuyên bố văn bản công chứng vô hiệu.

5. Về chi phí tố tụng, bà Bùi Thị Mỹ H1 phải chịu 2.000.000đ (bằng chữ: hai triệu đồng) (bà H1 đã nộp xong).

6. Về án phí dân sự:

- Bà Đặng Thị Th, bà Đặng Thị Ph và ông Ngô Văn T2 không phải chịu án phí dân sự sơ thẩm và án phí dân sự phúc thẩm.

6.1 Án phí dân sự sơ thẩm:

- Các nguyên đơn sau đây phải nộp tiếp án phí sau khi khấu trừ số đã tạm nộp tại Chi cục Thi hành án dân sự huyện Phú Tân, tỉnh An Giang theo các biên lai thu tiền cùng ngày 04/4/2019:

+ Bùi Thị Mỹ H1 phải chịu 39.100.000 đồng được khấu trừ 16.640.000đ theo biên lai số 0005626; phải nộp tiếp 22.460.000đ.

+ Đặng Thị L3 phải chịu 28.074.400 đồng được khấu trừ 14.037.000đ theo biên lai số 0005627;phải nộp tiếp 14.037.000đ.

+ Nguyễn Thị X phải chịu 8.000.000 đồng được khấu trừ 4.000.000đ theo biên lai số 0005628; phải nộp tiếp 4.000.000đ.

+ Nguyễn Văn Tuấn E phải chịu 7.339.850 đồng được khấu trừ 3.667.000đ theo biên lai số 0005629; phải nộp tiếp 3.672.850đ.

+ Ngô Quang Tr phải chịu 12.950.000 đồng được khấu trừ 6.475.000đ (do bà Bùi Thị Mỹ H1 đại diện nhận) theo biên lai số 0005630; phải nộp tiếp 6,475,000đ.

+ Nguyễn Thị T phải chịu 9.111.350 đồng được khấu trừ 4.556.000đ theo biên lai số 0005631; phải nộp tiếp 4,555.350đ.

+ Lê Thị Hồng C phải chịu 13.077.000 đồngđược khấu trừ 6.539.000đ (do ông Nguyễn Thanh T đại diện nhận) theo biên lai số 0005632; phải nộp tiếp 6.538.000đ.

+ Nguyễn Thị H2 phải chịu 3.500.000 đồng được khấu trừ 1.750.000đ (do bà Bùi Thị Mỹ H1 đại diện) theo biên lai số 0005633; phải nộp tiếp 1.750.000đ.

+ Trương Văn M, Trương Tấn L, Trương Quang V, Trương Tấn L1 phải chịu 15.050.000 đồng được khấu trừ 7.425.000đ (do bà Bùi Thị Mỹ H1 đại diện nhận) theo biên lai số 0005634; phải nộp tiếp 7.625.000đ.

+ Nguyễn Viết H phải chịu 37.716.000 đồng được khấu trừ 18.516.000đ theo biên lai số 0005639; phải nộp tiếp 19.200.000đ.

+ Võ Thị Ngọc V phải chịu 3.000.000 đồng được khấu trừ 1.500.000đ (do bà Nguyễn Thị X đại diện nhận) theo biên lai số 0005642; phải nộp tiếp 1.500.000đ.

+ Bùi Thị Mỹ H1, Nguyễn Thị H2 và Đặng Thị L3 chịu 300.000đ theo biên lai số 0006082 ngày 20/8/2019;

+ Bà Đặng Thị Đ được miễn tiền tạm ứng phí và án phí.

[6.2] Án phí dân sự phúc thẩm: Đặng Thị Th, bà Đặng Thị Ph và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan ông Ngô Văn T2 không phải chịu án phí dân sự phúc thẩm. Các ông bà được nhận lại tiền tạm ứng án phí đã nộp theo các biên lai số 0006784; 0006785; 0006787 cùng ngày 06/4/2020 tại Chi cục Thi hành án dân sự huyện Phú Tân, tỉnh An Giang.

Kể từ ngày bản án có hiệu lực pháp luật (đối với trường hợp Cơ quan thi hành án chủ động ra quyết định thi hành án) hoặc kể từ ngày có đơn yêu cầu thi hành án của người được thi hành án (đối với số tiền phải trả cho người được thi hành án) đến khi thi hành án xong, hàng tháng bên phải thi hành án còn phải chịu lãi trên số tiền phải thi hành án theo mức lãi suất quy định tại Điều 357, Điều 468 của Bộ luật dân sự năm 2015.

Trong trường hợp bản án được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật thi hành án dân sự thì người được thi hành án, người phải thi hành án có quyền thỏa thuận, tự nguyện hoặc bị cưỡng chế và thời hiệu thi hành án theo quy định tại các Điều 6, Điều 7, Điều 9 và Điều 30 Luật thi hành án dân sự.

Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án.

TM. HỘI ĐỒNG XÉT XỬ PHÚC THẨM