Bản án 105/2017/HNGĐ-ST — Tranh chấp về thay đổi người trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn

NỘI DUNG VỤ ÁN:

- Theo đơn khởi kiện ngày 17 tháng 7 năm 2017, lời khai trong quá trình giải quyết vụ án và tại phiên tòa nguyên đơn chị Nguyễn Thị V trình bày:

Chị Nguyễn Thị V và anh Nguyễn Văn H trƣớc đây là vợ chồng và có 02 con chung tên Nguyễn Phƣơng N, sinh ngày 23/6/2009 và Nguyễn Phƣơng V, sinh ngày 19/01/2012. Năm 2014, chị V và anh H đã ly hôn, theo Quyết định công nhận thuận tình ly hôn và sự thỏa thuận của các đƣơng sự số 265/2015/QĐST-HNGĐ ngày 15/8/2014. Theo quyết định chị Nguyễn Thị V trực tiếp nuôi dƣỡng con Nguyễn Phƣơng V, sinh ngày 19/01/2012, anh Nguyễn Văn H trực tiếp nuôi dƣỡng con Nguyễn Phƣơng N, sinh ngày 23/6/2009. Lý do chị V đồng ý để anh H nuôi con là do anh H hứa sẽ tạo điều kiện để cháu N, cháu V đƣợc ở gần nhau và tạo điều kiện cho chị V đƣợc chăm sóc cháu N. Tuy nhiên, sau khi ly hôn do công việc bận rộn không thể trực tiếp nuôi dƣỡng, chăm sóc con cái nên anh H đã gửi cháu N về quê cho ông bà nội là ông Nguyễn Văn T và bà Hoàng Thị X ở thôn B, xã T, huyện Y, tỉnh Nam Định chăm sóc nuôi dƣỡng. Việc anh H đƣa cháu N về quê ở Nam Định cho ông bà nội chăm sóc, nuôi dƣỡng đã gây hạn chế, khó khăn trong việc đi lại thăm nom, chăm sóc con của chị V, ông bà nội đã lớn tuổi nên việc chăm sóc cháu N gặp nhiều khó khăn. Nay, chị V yêu cầu anh H giao con chung Nguyễn Phƣơng N, sinh ngày 23/6/2009 cho chị nuôi dƣỡng và không yêu cầu anh H phải cấp dƣỡng nuôi con.

- Theo bản tự khai ngày 16 tháng 8 năm 2017, biên bản lấy lời khai bổ sung ngày 16 tháng 8 năm 2017 và lời khai trong quá trình giải quyết vụ án, bị đơn anh Nguyễn Văn H trình bày:

Anh Nguyễn Văn H và chị Nguyễn Thị V trƣớc đây là vợ chồng và có hai con chung tên Nguyễn Phƣơng N, sinh ngày 23/6/2009 và Nguyễn Phƣơng V, sinh ngày 19/01/2012. Năm 2014 khi ly hôn anh chị đã thỏa thuận anh H trực nuôi dƣỡng con Nguyễn Phƣơng N, chị V trực tiếp nuôi dƣỡng con Nguyễn Phƣơng V. Tuy nhiên, sau khi ly hôn do tính chất công việc nên anh H chỉ trực tiếp nuôi dƣỡng con đƣợc 05 tháng thì gửi cháu N về quê cho ông bà nội ở Nam Định để chăm sóc, nuôi dƣỡng thay cho anh H, nhƣng hàng tháng thì anh vẫn gửi tiền về cho ông bà để lo cho con ăn học, anh vẫn thƣờng xuyên gọi điện về thăm hỏi, động viên con và anh cũng thu xếp công việc để quê về thăm nom con. Hiện cháu N sống cùng ông bà rất tốt thể hiện qua kết quả học tập hai năm liền đạt học sinh giỏi và là lớp trƣởng của lớp, tâm lý vui vẻ ổn định nếu thay đổi môi trƣờng sinh sống, học tập sẽ ảnh hƣởng tâm lý của cháu N. Hiện chị V vừa mới xây nhà vẫn còn đang nợ nần không không đủ điều kiện kinh tế nuôi con. Chị V vừa làm việc tại Công ty vừa làm thêm tại nhà, đi bán bảo hiểm nên không có nhiều thời gian chăm sóc, dạy dỗ con học hành. Đồng thời cháu N cũng có nguyện vọng sống cùng với anh H. Vì những lý do trên nên trƣớc yêu cầu thay đổi ngƣời trực tiếp nuôi con chung của chị V, anh H không đồng ý giao cháu N cho chị V trực tiếp nuôi dƣỡng.

- Theo biên bản lấy lời khai ngày 21 tháng 8 ngày 2017 ngƣời có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan ông Nguyễn Văn T và bà Hoàng Thị X thống nhất trình bày:

Ông Nguyễn Văn T và bà Hoàng Thị X là bố mẹ ruột của anh Nguyễn Văn H. Từ năm 2014 sau khi anh H và chị V ly hôn, do công việc của anh H là tài xế hay xa nhà nên anh H đã gửi cháu Nguyễn Phƣơng N, sinh ngày 23/6/2009 về quê cho ông T, bà X trực tiếp nuôi dƣỡng. Hiện tại cháu N sống với ông bà phát triển rất tốt, cháu ngoan ngoãn luôn là học sinh giỏi, tâm lý vui vẻ ổn định nếu thay đổi môi trƣờng sinh sống, học tập sẽ ảnh hƣởng tâm lý của cháu. Việc chị V cho rằng cháu N sống với ông T, bà X làm hạn chế việc đi lại thăm nom chăm sóc, nuôi dƣỡng cháu là không đúng vì ông T, bà X để cho chị V có thể đến thăm nom cháu N bất cứ lúc nào. Nay chị V yêu cầu thay đổi ngƣời trực tiếp nuôi con và yêu cầu anh H giao cháu N cho chị V trực tiếp nuôi dƣỡng thì ông T, bà X không đồng ý với yêu cầu của chị V.

- Ý kiến của đại diện Viện kiểm sát nhân dân thị xã Dĩ An tham gia phiên tòa:

Quá trình tố tụng, Thẩm phán, Hội đồng xét xử đã chấp hành và tuân theo pháp luật đúng quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự. Các đƣơng sự đã thực hiện đầy đủ quyền và nghĩa vụ của mình trong quá trình giải quyết vụ án. Bị đơn anh Nguyễn Văn H và ngƣời có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan ông Nguyễn Văn T và bà Hoàng Thị X có đơn yêu cầu giải quyết vắng mặt nên Hội đồng xét xử căn cứ Điều 228 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015 để xét xử vắng mặt bị đơn và ngƣời có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan là đúng quy định.

Về nội dung vụ án chị Nguyễn Thị V yêu cầu thay đổi ngƣời nuôi con sau ly hôn. Chị V hiện nay có công việc tốt, thu nhập cao và nơi ở ổn định đủ điều kiện để đảm bảo cho cuộc sống của con chung. Đồng thời, việc anh H không trực tiếp nuôi con sau ly hôn mà gửi về cho ông bà nội ở quê chăm sóc thay anh H là đã vi phạm quyền, nghĩa vụ của cha mẹ đối với con chung sau ly hôn. Vì vậy yêu cầu của chị V là có căn cứ, đề nghị Hội đồng xét xử xem xét, quyết định. Chị V không yêu cầu anh H phải có nghĩa vụ cấp dƣỡng nuôi con, đây là sự tự nguyện của chị V nên đề nghị Hội đồng xử ghi nhận.

PHẦN NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án đƣợc xem xét tại phiên tòa, ý kiến của đại diện Viện kiểm sát, Tòa án nhân dân thị xã Dĩ An nhận định:

[1] Về điều kiện thụ lý vụ án: Căn cứ vào đơn khởi kiện của chị Nguyễn Thị V thì đây là vụ án tranh chấp thay đổi ngƣời trực tiếp nuôi con sau ly hôn quy định tại Khoản 1 Điều 28 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015. Bị đơn anh Nguyễn Văn H có địa chỉ tạm trú tại 10/43 tổ 43 đƣờng Xóm Nhang, khu phố M, phƣờng A, thị xã D, tỉnh Bình Dƣơng; địa chỉ liên lạc: thôn B, xã T, huyện Y, tỉnh Nam Định. Vì vậy, vụ án thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân thị xã Dĩ An theo quy định tại khoản 1 Điều 28, khoản 1 Điều 35 và điểm a khoản 1 và Khoản 3 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015.

[2] Về sự vắng mặt của các đƣơng sự: Bị đơn anh Nguyễn Văn H và ngƣời có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan ông Nguyễn Văn T và bà Hoàng Thị X có đơn yêu cầu giải quyết vắng mặt. Vì vậy, Tòa án tiến hành xét xử vắng mặt bị đơn và ngƣời có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan theo quy định của Điều 228 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015.

[3] Về con chung: Chị Nguyễn Thị V và anh Nguyễn Văn H có 02 con chung Nguyễn Phƣơng N, sinh ngày 23/6/2009 và Nguyễn Phƣơng V, sinh ngày 19/01/2012. Sau khi anh chị ly hôn mỗi ngƣời nuôi một con. Theo quy định của pháp luật, cha mẹ có nghĩa vụ chăm sóc, nuôi dƣỡng thƣơng yêu con chung, chăm lo học tập, giáo dục để con phát triển lành mạnh về thể chất, trí tuệ, đạo đức. Việc thay đổi ngƣời trực tiếp nuôi con phải xem xét nhiều mặt để bảo đảm cho sự phát triển tốt nhất cả về mặt thể chất lẫn tinh thần của con. Sau khi ly hôn do tính chất công việc của anh H (anh H làm tài xế thƣờng xuyên đi xa, mỗi tuần đi hai lần, mỗi lần đi ít nhất hai ngày mới về) nên anh H chỉ trực tiếp nuôi cháu N đƣợc đƣợc 05 tháng thì anh H giao cháu N về quê ở thôn B, xã T, huyện Y, tỉnh Nam Định cho ông bà nội là ông T, bà X trực tiếp nuôi dƣỡng chăm sóc, điều này đƣợc anh H thừa nhận. Việc anh H gửi cháu N về quê sống cùng ông bà nội đã gây khó khăn cho chị V trong việc thực hiện quyền thăm nom, chăm sóc và giáo dục con. Hiện ông T, bà X đã lớn tuổi việc chăm sóc, nuôi dƣỡng cháu N sẽ gặp nhiều khó khăn. Đồng thời việc anh H không trực tiếp nuôi con mà giao về cho ông bà nội nuôi là đã vi phạm quyền, nghĩa vụ của ngƣời trực tiếp nuôi con sau ly hôn. Anh H xác định hiện tại anh đã về quê sinh sống và làm việc từ ngày 25/9/2017. Tuy nhiên, anh H không làm việc tại tỉnh Nam Định mà làm việc tại quận Nam Từ Liêm, Thành phố Hà Nội điều này thể hiện tại Quyết định số 18/2017/QĐNS của giám đốc Công ty TNHH ĐT XD và PT Minh Ngọc (Quyết định này do anh H cung cấp). Xét chị V hiện tại có công việc ổn định, thu nhập cao và có chổ ở ổn định đủ điều kiện và đảm bảo cho cuộc sống cho con. Hơn nữa cháu N là con gái rất cần đƣợc sự quan tâm, chăm sóc của ngƣời mẹ để phát triển toàn diện về mọi mặt, nhất là vấn đề tâm sinh lý khi cháu đến tuổi dậy thì. Vì vậy, cần giao cháu Nguyễn Phƣơng N, sinh ngày 23/6/2009 cho chị V trực tiếp nuôi dƣỡng để đảm bảo cho sự phát triển bình thƣờng về mọi mặt của con chung là phù hợp với quy định tại Điều 81 và Điều 84 luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014.

[4] Về nghĩa vụ cấp dƣỡng nuôi con: Chị Nguyễn Thị V không yêu cầu anh Nguyễn Văn H phải có nghĩa vụ cấp dƣỡng nuôi con. Xét đây là sự tự nguyện của chị V nên Hội đồng xét xử ghi nhận.

[5] Từ những nhận định trên, có căn cứ chấp nhận toàn bộ yêu cầu khởi kiện về tranh chấp thay đổi ngƣời trực tiếp nuôi con sau ly hôn của chị Nguyễn Thị V với anh Nguyễn Văn H.

[6] Lời đề nghị của vị đại diện Viện kiểm sát nhân dân thị xã Dĩ An là phù hợp nhƣ những phân tích nêu trên.

[7] Về án phí dân sự sơ thẩm: Anh Nguyễn Văn H phải chịu án phí theo quy định tại Điều 147 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2014 và Điều 26 Nghị quyết số: 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban thƣờng vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ vào Điều 147, Điều 227, Điều 228, Điều 271, Điều 273 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015; Điều 81, Điều 82, Điều 83 và Điều 84 Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014; Điều 26 Nghị quyết số: 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban thƣờng vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.

1. Buộc anh Nguyễn Văn H, ông Nguyễn Văn T và bà Hoàng Thị X giao con chung tên Nguyễn Phƣơng N, sinh ngày 23/6/2009 cho chị Nguyễn Thị V trực tiếp nuôi dƣỡng.

Anh Nguyễn Văn H và chị Nguyễn Thị V đều có quyền và nghĩa vụ đối với con chung theo quy định của pháp luật. Chị V phải tạo điều kiện cho anh H trong việc thăm nom, chăm sóc con. Vì lợi ích của con, theo yêu cầu của một hoặc hai bên Tòa án có thể quyết định thay đổi ngƣời trực tiếp nuôi con và vấn đề cấp dƣỡng nuôi con.

3. Về nghĩa vụ cấp dƣỡng nuôi con: Ghi nhận sự tự nguyện của chị Nguyễn Thị V về việc không yêu cầu anh Nguyễn Văn H phải có nghĩa vụ cấp dƣỡng nuôi con.

4. Về án phí dân sự sơ thẩm: Anh Nguyễn Văn H phải chịu 300.000 (ba trăm nghìn) đồng án phí về thay đổi ngƣời trực tiếp nuôi con. Hoàn trả lại cho Nguyễn Thị V số tiền 300.000 đồng (ba trăm nghìn đồng) tạm ứng án phí đã nộp theo biên lai số 0009891 ngày 20 tháng 7 năm 2017 của Chi cục thi hành án dân sự thị xã Dĩ An, tỉnh Bình Dƣơng.

Nguyên đơn có mặt đƣợc quyền kháng cáo trong thời hạn 15 (mƣời lăm) ngày kể từ tuyên án. Bị đơn và ngƣời có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan vắng mặt đƣợc quyền kháng cáo bản án trong thời hạn 15 ngày (mƣời lăm) ngày kể từ ngày nhận đƣợc bản án hoặc bản án đƣợc niêm yết công khai./.