Bản án 10/DSPT — Tranh chấp hợp đồng đặt cọc

NHÂN!DANH!

NƯỚC!CỘNG!HOÀ!XÃ!HỘI!CHỦ!NGHĨA!VIỆT!NAM!

!

TOÀ!ÁN!NHÂN!DÂN!TỈNH!VĨNH!PHÚC!

- Thành phần Hội đồng xét xử phúc thẩm gồm có:

Thẩm(phán(-(Chủ(toạ(phiên(toà:!ông!Vũ!Văn!Mạnh.!

Các(Thẩm(phán:!ông!Đỗ!Anh!Cường!và!bà!Lê!Thị!Bích!Ngọc.!

-(Thư ký phiên toà:!bà!Nguyễn!Thị!Thu!Trang!-!Thư!ký!Toà!án!nhân!dân! tỉnh!Vĩnh!Phúc.!

-( Đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Vĩnh Phúc:!ông!Phùng! Ngọc! Tuấn!-!Kiểm!sát!viên!tham!gia!phiên!tòa.!!

Ngày!02!tháng!3!năm!2021,!tại!trụ!sở!Toà!án!nhân!dân!tỉnh!Vĩnh!Phúc!xét! xử! phúc! thẩm! công! khai! vụ! án! dân! sự! thụ! lý! số:! 75/2020/TLPT-DS! ngày! 13! tháng!11!năm!2020!về!việc!“Tranh(chấp(Hợp(đồng(đặt(cọc”.!!

Do!Bản!án!dân!sự!sơ!thẩm!số!05/2020/DS-ST!ngày!14!tháng!5!năm!2020!! của!Tòa!án!nhân!dân!huyện!BX,!tỉnh!Vĩnh!Phúc!bị!kháng!cáo,!kháng!nghị.!!

Theo!Quyết!định!đưa!vụ!án!ra!xét!xử!phúc!thẩm!số:!04/2021/QĐ-PT!ngày! 11!tháng!01!năm!2021!giữa!các!đương!sự:!

1.(Nguyên(đơn:(anh!Nguyễn!Trung!D,!sinh!năm!1982;!địa!chỉ:!phòng!404,! tòa!nhà!11T1,!chung!cư!Vinaconex,!phường!LB,!thành!phố!VY,!tỉnh!Vĩnh!Phúc,! có!mặt.!

2.(Bị(đơn:(bà!Đỗ!Thị!M,!sinh!năm!1963;!địa!chỉ:!tổ!dân!phố!LQ,!thị!trấn! GK,!huyện!BX,!tỉnh!Vĩnh!Phúc,!vắng!mặt.!

Người!đại!diện!theo!ủy!quyền!của!bị!đơn! (theo!văn!bản!ủy!quyền!ngày! 13/02/2019):!ông!Nguyễn!Quang!Tr,!sinh!năm!1954;!địa!chỉ:!tổ!dân!phố!LQ,!thị! trấn!GK,!huyện!BX,!tỉnh!Vĩnh!Phúc,!có!mặt.!

3.(Người(làm(chứng:!anh!Lưu!Minh!H,!sinh!năm!1980;!địa!chỉ:!khu!đô!thị! Chùa!H,!đường!Lê!Thanh!Ng,!phường!LB,!thành!phố!VY,!tỉnh!Vĩnh!Phúc,!vắng! mặt.!

-!Chị!Trần!Thị!Thúy!Nga,!sinh!năm!1986;!địa!chỉ:!xã!Phú!T,!huyện!VT,! tỉnh!Vĩnh!Phúc,!vắng!mặt.!

4.!Người(kháng(cáo:!bà!Đỗ!Thị!M!–!Bị!đơn!

5.( Viện( kiểm( sát( kháng( nghị:! Viện! trưởng! Viện! kiểm! sát! nhân! dân! tỉnh! Vĩnh!Phúc.!

NỘI!DUNG!VỤ!ÁN:!

Theo!đơn!khởi!kiện!ngày!10!tháng!01!năm!2019,!nội!dung!bản!án!sơ!thẩm!và! các!lời!khai!tiếp!theo!tại!Tòa!án,!nguyên!đơn!anh!Nguyễn!Trung!D!trình!bày:!

Do!có!mối!quan!hệ!quen!biết!và!được!ông!Lương!Quang!Kh!giới!thiệu!có! thửa!đất!lâm!nghiệp!muốn!chuyển!nhượng!nên!ngày!03!tháng!5!năm!2011,!anh! và!vợ!chồng!ông!Lương!Quang!Kh,!bà!Đỗ!Thị!M!thỏa!thuận!ký!kết!hợp!đồng!đặt! cọc!để!chuyển!nhượng!6.860,2!m2!đất!lâm!nghiệp!thuộc!quyền!sử!dụng!của!vợ! chồng!ông!Kh,!bà!M!tại!Văn!phòng!Công!chứng!Anh!Minh,!địa!chỉ!tại!số!131! đường!Trần!Quốc!Tuấn,!phường!NQ,!thành!phố!VY,!tỉnh!Vĩnh!Phúc.!

Theo! nội! dung! hợp! đồng,! hai! bên! thỏa! thuận! đặt! cọc! tiền! để! chuyển! nhượng!tài!sản!là!thửa!đất!lâm!nghiệp!tại!địa!chỉ:!Đồi!Phúc!Hòa,!thôn!LQ,!Thị! trấn!GK,!huyện!BX,!tỉnh!Vĩnh!Phúc!có!diện!tích!6.860,2!m2!(Chi!tiết!thửa!đất! theo!biên!bản!kiểm!tra!hiện!trạng!đất!ngày!22!tháng!10!năm!2010!của!Uỷ!ban! nhân! dân! thị! trấn! GK,! huyện! BX).! Giá! cả! chuyển! nhượng! được! hai! bên! thỏa! thuận!là!87461đ/01m2!(600.000.000!đồng!(Sáu!trăm!triệu!đồng).!Theo!đó!anh!đã! đặt!cọc!số!tiền!300.000.000!đồng!(Ba!trăm!triệu!đồng)!cho!vợ!chồng!ông!Lương! Quang!Kh!và!bà!Đỗ!Thị!M,!số!tiền!còn!lại!anh!sẽ!trả!cho!vợ!chồng!ông!Kh,!bà! M!khi!hai!bên!hoàn!tất!thủ!tục!chuyển!nhượng!sang!tên!quyền!sử!dụng!đất!cho! anh!theo!quy!định.!Nếu!anh!vi!phạm!thì!mất!số!tiền!đặt!cọc;!nếu!bà!M,!ông!Kh! từ!chối!không!thực!hiện!giao!kết!hoặc!thực!hiện!chuyển!nhượng!thì!phải!trả!số! tiền!đặt!cọc!và!bồi!thường!gấp!ba!lần!giá!trị!đặt!cọc.!

!Ngày!22!tháng!7!năm!2011,!ông!Lương!Quang!Kh!và!bà!Đỗ!Thị!M!đã! được!Uỷ!ban!nhân!dân!huyện!BX!cấp!giấy!chứng!nhận!quyền!sử!dụng!đất!số! BE509524,!thửa!đất!số!7A,!tờ!bản!đồ!số!01,!diện!tích!6.860,2!m2!tại!địa!chỉ:!Đồi! Phúc! Hòa,! thôn! LQ,! thị!trấn!GK,! huyện!BX,!tỉnh! Vĩnh!Phúc.! Sau!khi!biết! vợ! chồng!ông!Kh!bà!M!đã!được!cấp!giấy!chứng!nhận!quyền!sử!dụng!đất,!anh!đã! nhiều! lần! gặp! và! đề! nghị! ông! Kh,! bà! M! thực! hiện! nghĩa! vụ! chuyển! nhượng! quyền!sử!dụng!đất!cho!anh,!tuy!nhiên!ông!Kh!và!bà!M!đã!không!thực!hiện!nghĩa! vụ!chuyển!nhượng!quyền!sử!dụng!đất! nêu! trên!cho! anh!như!đã!thỏa!thuận!tại! Điều!1!của!hợp!đồng!đặt!cọc.!

Ngày!20!tháng!02!năm!2017,!ông!Lương!Quang!Kh!chết.!Ngày!28!tháng! 02!năm!2017,!Ủy!ban!nhân!dân!huyện!BX!cấp!đổi!giấy!chứng!nhận!quyền!sử! dụng! thửa! đất! trên! cho! vợ! chồng! ông! Kh,! bà! M! (Số! phát! hành! GCN:! CH469064/CS02175)!với!diện!tích!6.804,1m2.!Ngày!22!tháng!01!năm!2018,!bà! Đỗ!Thị!M!(vợ!ông!Kh)!nhận!thừa!kế!thửa!đất!trên! và!được!Ủy! ban!nhân!dân! huyện!BX!cấp!giấy!chứng!nhận!quyền!sử!dụng!đất!(Số!phát!hành!CL337959).! Đến! nay! anh! đã! nhiều! lần! vào! gặp! và! đề! nghị! bà! M! thực! hiện! việc! chuyển! nhượng!quyền!sử!dụng!đất!nhưng!bà!M!cố!tình!trốn!tránh!không!thực!hiện!các! thỏa!thuận!đã!ký!kết!theo!hợp!đồng!đặt!cọc.!Vì!vậy!anh!làm!đơn!đề!nghị!Tòa!án! nhân! dân! huyện! BX! giải! quyết:! Buộc! bà! Đỗ! Thị! M! phải! thực! hiện! nghĩa! vụ! chuyển!nhượng!cho!anh!thửa!đất!lâm!nghiệp!diện!tích!6.860,2m2!theo!hợp!đồng! đặt!cọc!hai!bên!đã!ký!kết!ngày!03!tháng!5!năm!2011!tại!Văn!phòng!công!chứng! Anh!Minh.!Trong!trường!hợp!bà!M!không!thực!hiện!nghĩa!vụ!nêu!trên,!đề!nghị! Tòa! án! buộc! bà! Đỗ! Thị! M! có! nghĩa! vụ! trả! lại! anh! số! tiền! anh! đã! đặt! cọc! là! 300.000.000!đồng,!đồng!thời!bồi!thường!cho!anh!gấp!ba!lần!giá!trị!tài!sản!anh!đã! đặt!cọc!số!tiền!là!900.000.000!đồng!và!tiền!lãi!phát!sinh!9%/!năm!là!216.000.000! đồng.!Tổng!cộng!là!1.416.000.000!đồng.!

Theo!lời!khai!của!bị!đơn!(ngày!23!tháng!7!năm!2019),!lời!trình!bày!của! đại!diện!theo!ủy!quyền!của!bị!đơn!tại!Tòa!án!(ngày!12!tháng!3!năm!2019):!bà!Đỗ! Thị!M!cho!rằng!bản!thân!không!biết!gì!về!việc!đặt!cọc!giữa!vợ!chồng!bà!và!anh! Nguyễn!Trung!D;!bà!không!thừa!nhận!việc!mình!đã!ký!kết!vào!hợp!đồng!đặt!cọc! ngày!03!tháng!5!năm!2011!tại!Văn!phòng!công!chứng!Anh!Minh!và!cũng!không! được!nhận!số!tiền!đặt!cọc!là!300.000.000!đồng!của!anh!Nguyễn!Trung!D,!ngoài! ra! bà! còn! cho! rằng!nguyên! đơn! đã!giả! mạo! chữ! ký! của! mình.! Vì! vậy,! bị! đơn! không!đồng!ý!với!yêu!cầu!khởi!kiện!đòi!lại!số!tiền!đặt!cọc!là!300.000.000!đồng! và!không!đồng!ý!bồi!thường!theo!yêu!cầu!của!nguyên!đơn.!!

Tại!phiên!tòa!sơ!thẩm,!nguyên!đơn!rút!một!phần!yêu!cầu!khởi!kiện!đối!với! yêu!cầu!tính!lãi!9%/!năm!số!tiền!216.000.000!đồng.!Chỉ!yêu!cầu!phía!bị!đơn!phải! trả!lại!số!tiền!đặt!cọc!300.000.000!đồng!và!bồi!thường!số!tiền!900.000.000!đồng.! Tổng!cộng!là!1.200.000.000!đồng.!

Tòa!án!sơ!thẩm!đã!trưng!cầu!giám!định!xác!định!chữ!ký!của!bà!Đỗ!Thị!M! trong!hợp!đồng!đặt!cọc.!Kết!luận!giám!định!của!Viện!khoa!học!Hình!sự! -! Bộ! Công!an!kết!luận!đúng!chữ!ký!của!bà!M!trong!hợp!đồng.!

Tại!Bản!án!dân!sự!sơ!thẩm!số!05/2020/DS-ST!ngày!14!tháng!5!năm!2020! của!Tòa!án!nhân!dân!huyện!BX!đã!quyết!định:!!

Căn!cứ!vào!các!Điều!122,!125,!358,!425,!427!Bộ!luật!Dân!sự!năm!2005;! Điều! 357,! 468! Bộ! luật! Dân! sự! năm! 2015;! Nghị! quyết! số! 326/2016/UBTVQH! ngày!30!tháng!12!năm!2016!của!Ủy!ban!thường!vụ!Quốc!hội!về!án!phí,!lệ!phí! Tòa!án.!Xử:!

!Hủy!hợp!đồng!đặt!cọc!ký!kết!ngày!03!tháng!5!năm!2011!giữa!nguyên!đơn! anh!Nguyễn!Trung!D!và!bị!đơn!bà!Đỗ!Thị!M.!

Buộc!bà!Đỗ!Thị!M!phải!có!nghĩa!vụ!trả!cho!anh!Nguyễn!Trung!D!tổng!số! tiền!là!1.200.000.000!đồng!(Một!tỷ!hai!trăm!triệu!đồng).!Trong!đó:!Số!tiền!đặt! cọc!là!300.000.000!(Ba!trăm!triệu!đồng),!số!tiền!phạt!cọc!là!900.000.000!đồng! (Chín!trăm!triệu!đồng).!!

Kể!từ!ngày!có!đơn!yêu!cầu!thi!hành!án!của!người!được!thi!hành!án!cho! đến!khi!thi!hành!án!xong!tất!cả!các!khoản!tiền,!hàng!tháng!bên!phải!thi!hành!án! còn!phải!chịu!khoản!tiền!lãi!của!số!tiền!còn!phải!thi!hành!án!theo!mức!lãi!suất! quy!định!tại!khoản!2!Điều!468!của!Bộ!luật!Dân!sự.!

Về!án!phí!dân!sự!sơ!thẩm:!nguyên!đơn!anh!Nguyễn!Trung!D!không!phải! chịu!án!phí!dân!sự!sơ!thẩm.!Hoàn!trả!lại!anh!Nguyễn!Trung!D!số!tiền!tạm!ứng!án! phí! đã!nộp!là! 27.240.000! đồng!(Hai! mươi! bảy! triệu!hai! trăm! bốn! mươi! nghìn! đồng)!theo!biên!lai!thu!tiền!số:!AA/2017/0003291!ngày!29!tháng!01!năm!2019! của!Chi!cục!Thi!hành!án!dân!sự!huyện!BX,!tỉnh!Vĩnh!Phúc.!

Bị! đơn! bà! Đỗ! Thị! M! phải! nộp! 48.000.000! đồng! (Bốn! mươi! tám! triệu! đồng)!tiền!án!phí!dân!sự!sơ!thẩm.! !

Ngoài!ra!bản!án!còn!tuyên!án!phí!và!quyền!kháng!cáo!cho!các!đương!sự.!

Sau!khi!xét!xử!sơ!thẩm,!ngày!26!tháng!5!năm!2020,!bị!đơn!bà!Đỗ!Thị!M! kháng!cáo!toàn!bộ!bản!án,!đề!nghị!cấp!phúc!thẩm!xem!xét!thời!hiệu!khởi!kiện!của! nguyên!đơn;!tính!chất!pháp!lý!của!hợp!đồng!đặt!cọc!giữa!bà!Đỗ!Thị!M!và!ông! Nguyễn!Trung!D;!biên!bản!giao!nhận!tiền!đặt!cọc!giữa!ông!Lương!Quang!Kh!(đã! chết)!và!ông!Nguyễn!Trung!D.!

Tại!Quyết!định!kháng!nghị!số:!854/QĐKNPT-VKS-DS!ngày!15!tháng!6! năm! 2020! của! Viện!trưởng!Viện!kiểm! sát! nhân! dân! tỉnh!Vĩnh! Phúc! đã! kháng! nghị!Bản!án!số!05/2020/DS-ST!ngày!14/5/2020!của!Tòa!án!nhân!dân!huyện!BX!đề! nghị!hủy!bản!án!sơ!thẩm!do!Tòa!cấp!sơ!thẩm!có!các!vi!phạm!sau:!!

-!Không!đưa!những!người!có!quyền!lợi,!nghĩa!vụ!liên!quan!vào!tham!gia! tố!tụng!trong!vụ!án,!cụ!thể:!tại!thời!điểm!tranh!chấp,!ông!Kh!đã!chết.!Việc!giải! quyết!yêu!cầu!khởi!kiện!của!anh!D!sẽ!phát!sinh!việc!thực!hiện!quyền,!nghĩa!vụ! về!tài!sản!do!ông!Kh!để!lại.!Do!vậy,!các!con!của!ông!Kh!bà!M!là!những!người!có! quyền!lợi,!nghĩa!vụ!liên!quan!phải!tham!gia!tố!tụng!trong!vụ!án.!Tòa!án!cấp!sơ! thẩm!không!đưa!họ!vào!tham!gia!tố!tụng!là!vi!phạm!nghiêm!trọng!thủ!tục!tố!tụng! quy!định!tại!khoản!4!Điều!68!Bộ!luật!tố!tụng!dân!sự.!

-!Vi!phạm!trong!việc!thu!thập,!đánh!giá!chứng!cứ,!cụ!thể:!Quyền!sử!dụng! 6.860m2!đất!rừng!sản!xuất!liên!quan!đến!tranh!chấp!được!cấp!giấy!chứng!nhận! quyền! sử! dụng!đất! cho!hộ!ông! Kh!bà! M.! Nhưng! Tòa!án! chưa! làm! rõ!tại! thời! điểm!được!Nhà!nước!giao!đất,!cấp!giấy!chứng!nhận!quyền!sử!dụng!đất,!hộ!gia! đình!ông!Kh!bà!M!còn!có!thành!viên!nào!khác!hay!không!để!đưa!vào!tham!gia!tố! tụng.!!

Xem!xét!nội!dung!của!hợp!đồng!đặt!cọc!không!có!chỗ!nào!ghi!nhận!anh!D! đã!chuyển!tiền!đặt!cọc!cho!ông!Kh!bà!M.!Quá!trình!giải!quyết!vụ!án,!bà!M!cho! rằng!bà!không!biết!về!hợp!đồng!đặt!cọc!và!không!thừa!nhận!đã!cùng!ông!Kh! nhận!300.000.000đồng!từ!anh!D.!Tòa!án!đã!tiến!hành!giám!định!chữ!ký!của!bà! M!trong!hợp!đồng!đặt!cọc!làm!cơ!sở!kết!luận!bà!M!đã!ký!hợp!đồng!là!có!căn!cứ;! tuy!nhiên!anh!D!không!đưa!ra!được!tài!liệu,!chứng!cứ!nào!khẳng!định!việc!ông! Kh!bà!M!đã!nhận!số!tiền!đặt!cọc.!Tòa!án!chỉ!căn!cứ!vào!lời!khai!của!người!làm! cán!bộ!Văn!phòng!công!chứng!cho!rằng!có!thấy!anh!D!đưa!tiền!cho!ông!Kh!bà! M!(nhưng!không!biết!số!tiền!là!bao!nhiêu)!để!khẳng!định!anh!D!đã!đưa!tiền!cho! ông!Kh!bà!M;!từ!đó!buộc!bà!M!phải!trả!lại!số!tiền!nhận!đặt!cọc!và!chịu!nghĩa!vụ! phạt!cọc!như!vậy!là!không!có!cơ!sở!vững!chắc.!!

-!Vi!phạm!trong!việc!quyết!định!vượt!quá!yêu!cầu!khởi!kiện!của!đương! sự,!cụ!thể:!Theo!đơn!khởi!kiện!và!lời!khai!trong!quá!trình!giải!quyết!vụ!án,!anh! D!đề!nghị!Tòa!án!buộc!bà!M!phải!thực!hiện!hợp!đồng!đặt!cọc,!tiếp!tục!thực!hiện! thủ!tục!chuyển!nhượng!quyền!sử!dụng!đất!cho!anh;!trường!hợp!bà!M!không!thực! hiện!thì!yêu!cầu!Tòa!án!buộc!phải!trả!lại!tiền!đặt!cọc!đã!nhận!và!chịu!phạt!cọc.! Anh!D,!bà!M!đều!không!yêu!cầu!Tòa!án!tuyên!hủy!hợp!đồng!đặt!cọc.!Tuy!nhiên,! phần!quyết! định!của! bản! án! sơ!thẩm! đã! tuyên! “Hủy! hợp!đồng!đặt! cọc!ký!kết! ngày!03/5/2011!giữa!nguyên!đơn!anh!Nguyễn!Trung!D!với!bị!đơn!bà!Đỗ!Thị! M”.! Như! vậy! là! vượt! quá! yêu! cầu!khởi! kiện! của!đương! sự,! vi! phạm! khoản! 1! Điều!5!Bộ!luật!tố!tụng!dân!sự!năm!2015.!

Tại!phiên!tòa!phúc!thẩm:!nguyên!đơn!giữ!nguyên!yêu!cầu!khởi!kiện!và!đề! nghị!của!mình.!Đại!diện!cho!bị!đơn!giữ!nguyên!yêu!cầu!kháng!cáo!đề!nghị!hủy!án! sơ!thẩm!và!không!xuất!trình!thêm!tài!liệu,!chứng!cứ!mới.!!

Tại!phiên!tòa,!đại!diện!Viện!kiểm!sát!nhân!dân!tỉnh!Vĩnh!Phúc!phát!biểu! quan!điểm!về!việc!tuân!theo!pháp!luật:!Trong!quá!trình!giải!quyết!và!tại!phiên! tòa,!Thẩm!phán,!Thư!ký!Tòa!án!và!Hội!đồng!xét!xử!đã!tuân!theo!đúng!trình!tự! thủ! tục! tố! tụng!dân!sự,! nguyên! đơn,! bị!đơn! và!những!người! tham! gia!tố! tụng! khác!đã!chấp!hành!đúng!quy!định!của!pháp!luật!từ!khi!thụ!lý!vụ!án!cho!đến!khi!! đưa!vụ!án!ra!xét!xử.!!

Viện!kiểm!sát!nhân!dân!tỉnh!Vĩnh!Phúc!đề!nghị!Hội!đồng!xét!xử!chấp!nhận! kháng!nghị!của! Viện! trưởng! Viện!kiểm! sát! nhân! dân! tỉnh! Vĩnh! Phúc;! áp!dụng! khoản!3!Điều!308!Bộ!luật!tố!tụng!dân!sự,!hủy!bản!án!sơ!thẩm!số!05/2020/DS-ST! ngày!14/5/2020!của!Tòa!án!nhân!dân!huyện!BX!và!chuyển!hồ!sơ!vụ!án!cho!Tòa! án!cấp!sơ!thẩm!giải!quyết!lại!vụ!án!theo!thủ!tục!sơ!thẩm.

NHẬN!ĐỊNH!CỦA!TÒA!ÁN:!

Sau!khi! nghiên!cứu!các! tài!liệu! có!trong! hồ!sơ!vụ! án!được!thẩm! tra! tại! phiên!toà!và!căn!cứ!vào!kết!quả!tranh!luận!tại!phiên!toà,!ý!kiến!của!Viện!kiểm! sát,!Hội!đồng!xét!xử!nhận!định:!

[1].!Xét!kháng!cáo!của!bà!Đỗ!Thị!M!và!kháng!nghị!của!Viện!trưởng!Viện! kiểm!sát!nhân!dân!tỉnh!Vĩnh!Phúc,!Hội!đồng!xét!xử!thấy:!!

[1.1]!Về!kháng!cáo!của!bà!Đỗ!Thị!M!không!đồng!ý!bản!án!sơ!thẩm,!đề! nghị!cấp!phúc!thẩm!xem!xét!thời!hiệu!khởi!kiện!của!nguyên!đơn;!tính!chất!pháp!lý! của!hợp!đồng!đặt!cọc!giữa!bà!Đỗ!Thị!M!và!ông!Nguyễn!Trung!D;!biên!bản!giao! nhận!tiền!đặt!cọc!giữa!ông!Lương!Quang!Kh!(đã!chết)!và!ông!Nguyễn!Trung!D.!!

Về!thời!hiệu!khởi!kiện!vụ!án!đại!diện!theo!ủy!quyền!của!bà!M!và!bà!M! cho!rằng:!hợp!đồng!đặt!cọc!nêu!ông!Dũng!phải!nộp!tiền!còn!lại!cho!ông!bà!khi! ông!bà!được!cấp!giấy!chứng!nhận!quyền!sử!dụng!đất!(năm!2011),!nhưng!anh!D! không!đưa!tiền.!Năm!2017,!ông!Kh!chết!anh!D!mới!nói!cho!gia!đình!biết,!trong! khi!thời!hiệu!khởi!kiện!theo!bà!là!03!năm!như!vậy!là!ông!Dũng!khởi!kiện!khi! quá!thời!hiệu!khởi!kiện.!

Hội!đồng!xét!xử!thấy:!trong!hợp!đồng!ghi!anh!D!phải!nộp!tiền!còn!lại!cho! ông!bà!khi!ông!bà!được(cấp(giấy(chứng(nhận(quyền(sử(dụng(đất( và(làm(hợp( đồng(chuyển(nhượng(đất(cho!anh!D!(không!như!bà!M!và!người!đại!diện!cho!bà! trình!bày).!Ở!đây!anh!D!đã!yêu!cầu!thực!hiện!nhưng!ông!Kh!và!bà!không!làm! hợp!đồng!chuyển!nhượng!đất.!Hơn!nữa,!tại!Điều!2!của!Hợp!đồng!đặt!cọc!quy! định:!“Thời(hạn(đặt(cọc(kể(từ(ngày(văn(bản(được(công(chứng(đến(khi(hai(bên( thực( hiện( xong( việc( chuyển( nhượng( và( nhận( chuyển( nhượng( quyền( sử( dụng( đất”.(Như!vậy,!hai!bên!đã!thỏa!thuận!thời!điểm!kết!thúc!của!hợp!đồng!đặt!cọc!là! ngày!hai!bên!thực!hiện!xong!nghĩa!vụ!chuyển!nhượng!và!nhận!chuyển!nhượng! quyền!sử!dụng!đất.!Sau!khi!!bà!M,!ông!Kh!được!cấp!giấy!chứng!nhận!quyền!sử! dụng!đất,! mặc!dù!anh!D! đã! yêu!cầu!nhiều!lần!nhưng!vợ!chồng!ông!Kh!bà!M! không!thực!hiện!nghĩa!vụ!chuyển!nhượng.!Căn!cứ!vào!Điều!427!Bộ!luật!Dân!sự! năm! 2005!quy!định!thời!hiệu!khởi!kiện!tranh!chấp!hợp!đồng!dân!sự!là! “…02! năm! kể!từ!ngày!quyền!và!lợi!ích!hợp!pháp!của!của!cá!nhân,…bị! xâm!phạm”.! Như!vậy,!phía!bị!đơn!cho!rằng!hợp!đồng!được!ký!kết!giữa!hai!bên!ngày!03!tháng! 5!năm!2011!nay!mới!khởi!kiện!là!đã!hết!thời!hiệu!khởi!kiện!là!không!có!căn!cứ! và!không!được!hội!đồng!xét!xử!chấp!nhận.!

Đối!với!đề!nghị!xem!xét!tính!pháp!lý!của!hợp!đồng!đặt!cọc,!Hội!đồng!xét! xử!thấy:!Về!hình!thức!của!hợp!đồng!đặt!cọc!ngày!03/5/2011!được!lập!thành!văn! bản,!có!công!chứng.!Tại!thời!điểm!giao!dịch,!các!bên!tham!gia!giao!dịch!có!đầy! đủ!năng!lực!pháp!luật,!năng!lực!hành!vi!dân!sự!và!hoàn!toàn!tự!nguyện!là!phù! hợp! với! quy! định! của! pháp! luật.! Về! nội! dung! của! hợp! đồng! đặt! cọc! ngày! 03/5/2011,!các!bên!thỏa!thuận:!số!tiền!đặt!cọc!là!300.000.000!đồng,!thời!hạn!đặt! cọc!kể!từ!khi!hợp!đồng!được!công!chứng!cho!đến!khi!bên!nhận!đặt!cọc!thực!hiện! xong!nghĩa!vụ!chuyển!nhượng!thửa!đất!trên!cho!bên!đặt!cọc….!!

Việc!bà!M!cho!rằng!bà!không!biết,!không!ký!kết!hợp!đồng!đặt!cọc!với!anh!D! cũng!không!nhận!của!anh!D!số!tiền!đặt!cọc!300.000.000đồng!và!cho!rằng!anh!D!giả! mạo!chữ!ký!của!bà!trong!hợp!đồng!đặt!cọc.!Hội!đồng!xét!xử!thấy:!tòa!án!cấp!sơ! thẩm!đã!trưng!cầu!giám!định,!giám!định!chữ!ký,!chữ!viết!của!bà!Đỗ!Thị!M!trong! hợp!đồng!đặt!cọc.!Ngày!20/11/2019,!Viện!khoa!học!hình!sự!-!Bộ!Công!an!đã!kết! luận!chữ!viết,!chữ!ký!trong!hợp!đồng!đặt!cọc!chính!là!chữ!viết,!ký!của!bà!Đỗ!Thị! M.!Ngoài!ra,!việc!giao!nhận!tiền!đặt!cọc!được!thực!hiện!tại!nhà!riêng!của!ông!Kh! bà!M,!khi!giao!nhận!tiền!có!mặt!ông!Kh!bà!M,!vợ!chồng!anh!D!và!sự!chứng!kiến! của!chị!Trần!Thị!Thúy!Nga,!là!nhân!văn!phòng!công!chứng!Anh!Minh.!Như!vậy,! hợp!đồng!đặt!cọc!trên!đảm!bảo!theo!quy!định!của!pháp!luật.!

[1.2]!Về!kháng!nghị!của!Viện!trưởng!Viện!kiểm!sát!nhân!dân!tỉnh!Vĩnh! Phúc!về!sai!sót!của!Tòa!án!cấp!sơ!thẩm!trong!việc!không!đưa!những!người!có! quyền!lợi,!nghĩa!vụ!liên!quan!là!các!con!của!ông!Kh,!bà!M!vào!tham!gia!tố!tụng! trong!vụ!án;!sai!sót!về!thu!thập,!đánh!giá!chứng!cứ!và!quyết!định!vượt!quá!yêu! cầu!khởi!kiện!của!đương!sự,!Hội!đồng!xét!xử!thấy:!!

Về!việc!không!đưa!người!có!quyền!lợi!nghĩa!vụ!liên!quan!vào!tham!gia!tố! tụng!trong!vụ!án!và!xác!minh!nguồn!gốc!đất:!quan!hệ!tranh!chấp!trong!vụ!án!này! chỉ!giải!quyết!về!hợp!đồng!đặt!cọc,!phát!sinh!trực!tiếp!từ!việc!thỏa!thuận!giữa! anh!D!với!ông!Kh,!bà!M.!Do!ông!Kh!chết,!nên!bà!M!là!vợ!là!người!đại!diện,!bà! M!phải!có!nghĩa!vụ!thực!hiện!quyền!và!nghĩa!vụ!cho!ông!Kh!để!lại,!vợ!chồng! phải!có!nghĩa!vụ!về!tài!sản!phát!sinh!từ!giao!dịch!do!vợ!chồng!cùng!thỏa!thuận! xác!lập.!Do!đó,!trong!vụ!án!này!chỉ!làm!phát!sinh!quyền!và!nghĩa!vụ!của!giữa!bà! Đỗ!Thị!M!và!ông!Nguyễn!Trung!D!(là!các!bên!trực!tiếp!ký!thỏa!thuận!đặt!cọc! ngày!03/5/2011).!Các!con!của!ông!Mai,!bà!Kh!không!tham!gia!ký!kết!việc!đặt! cọc!và!không!có!nghĩa!vụ!trong!việc!đặt!cọc,!phạt!cọc.!Và!do!đây!là!vụ!án!tranh! chấp!về!đặt!cọc,!để!bảo!đảm!giao!kết!và!thực!hiện!hợp!đồng,!không!phải!là!quan! hệ!tranh!chấp!đất!đai!hay!hợp!đồng!chuyển!nhượng!đất!…nên!tòa!án!không!cần! xác!minh!nguồn!gốc!đất!cấp!cho!ai!để!đưa!họ!vào!tham!gia!tố!tụng.!Mặt!khác,!vụ! án!này!chưa!phát!sinh!quyền,!nghĩa!vụ!của!những!người!có!quyền!thừa!kế!di!sản! của!ông!Lương!Quang!Kh.!Do!vậy,!Tòa!án!cấp!sơ!thẩm!không!đưa!các!con!của! ông!Kh,!bà!M!vào!tham!gia!tố!tụng!là!đúng!và!đảm!bảo!đầy!đủ!người!tham!gia!tố! tụng!trong!vụ!án.!!

Về!nội!dung!kháng!nghị:!căn!cứ!Tòa!án!cấp!sơ!thẩm!buộc!bà!M!phải!trả! lại!số!tiền!nhận!đặt!cọc!và!chịu!nghĩa!vụ!phạt!cọc!là!không!có!cơ!sở!vững!chắc:! Hội!đồng!xét!xử!thấy!tại!Hợp!đồng!đặt!cọc!ngày!03/5/2011!đã!thể!hiện!rõ!“Bằng( hợp( đồng( này( bên( B( (anh( D)( đặt( cọc( cho( bên( A( (ông( Kh,( bà( M)( số( tiền( là( 300.000.000đ((ba(trăm(triệu(đồng)(…”.!Trong!hợp!đồng!này!còn!nêu!rõ!“số(tiền( còn(lại(bên(B(sẽ(chuyển(hết(cho(bên(A(sau(khi(bên(A(nhận(được(giấy(chứng(nhận( quyền(sử(dụng(đất(và(làm(hợp(đồng(cho(bên(B(theo(quy(định(của(Pháp(luật”;!…!! “Sau(khi(bên(A(làm(xong(thủ(tục(làm(giấy(chứng(nhận(QSD(đất(đứng(tên(bên(B( thì(bên(B(phải(tH(toán(hết(số(tiền(còn(lại(cho(bên(A”…!(BL!112,!113).!Những! thỏa!thuận!được!ghi!nhận!trên!thể!hiện!rõ!bên!B!đã!đặt!cọc!số!tiền!300.000.000đ;! các!bên!còn!thỏa!thuận!số!tiền!“còn!lại”!sẽ!tH!toán!cho!bên!A,!càng!thể!hiện!bên! B!đã!tH!toán!tiền!đặt!cọc!cho!bên!A.!Quá!trình!giải!quyết!vụ!án,!bà!M!cho!rằng! bà!không!biết!về!hợp!đồng!đặt!cọc!và!không!thừa!nhận!đã!cùng!ông!Kh!nhận! 300.000.000đồng! từ! anh! D.! Tòa! án! đã! tiến! hành! giám! định! chữ! ký! của! bà!M! trong!hợp!đồng!đặt!cọc!và!kết!luận!đúng!chữ!ký!của!bà!M.!Mặt!khác,!căn!cứ!vào! lời!khai!của!ông!Nguyễn!Văn!B,!nguyên!chủ!tịch!Ủy!ban!nhân!dân!xã!GK!thể! hiện:!khi!ông!làm!chủ!tịch!Ủy!ban!nhân!dân!xã!GK,!ông!Kh,!anh!D!có!đến!trình! bày!về!việc!hai!bên!sẽ!chuyển!nhượng!6.860,2m2!đất!đồi!rừng!của!ông!Kh,!bà!M! cho!ông!D,!trong!đó!có!đặt!cọc!300.000.000đ!(BL!98);!lời!khai!của!chị!Trần!Thị! Thúy!Ng!(nhân!viên!Văn!phòng!công!chứng!tiếp!nhận!yêu!cầu!công!chứng,!trực! tiếp!gặp!gỡ! các!đương!sự,!soạn!thảo!hợp!đồng!đặt!cọc!khai!và!xác!nhận:!vào! ngày!ký!hợp!đồng,!khi!chị!đến!nhà!ông!Kh,!bà!M,!chị!có!nhìn!thấy!anh!D!đưa! tiền!cho!ông!Kh,!bà!M!(BL!127);!điều!này!phù!hợp!với!lời!khai!của!anh!D!luôn! khẳng!định!mình!đã!đưa!tiền!đặt!cọc!cho!ông!Kh,!bà!M.!Với!những!căn!cứ!trên,! Hội!đồng!xét!xử!thấy!tòa!án!cấp!sơ!thẩm!xác!định!anh!D!đã!đặt!cọc!cho!bà!M,! ông!Kh!số!tiền!300.000.000đ!và!buộc!bà!M!phải!trả!lại!số!tiền!nhận!đặt!cọc,!phạt! cọc!là!đúng!và!có!cơ!sở!vững!chắc.!!

Về!kháng!nghị!của!Viện!trưởng!Viện!kiểm!sát!tỉnh!Vĩnh!Phúc!về!việc!tòa! án!sơ!thẩm!quyết!định!vượt!quá!yêu!cầu!khởi!kiện!của!đương!sự:!Theo!đơn!khởi! kiện!và!lời!khai!trong!quá!trình!giải!quyết!vụ!án,!anh!D!đề!nghị!Tòa!án!buộc!bà! M!phải!thực!hiện!hợp!đồng!đặt!cọc,!tiếp!tục!thực!hiện!thủ!tục!chuyển!nhượng! quyền!sử!dụng!đất!cho!anh;!trường!hợp!bà!M!không!thực!hiện!thì!yêu!cầu!Tòa! án!buộc!phải!trả!lại! tiền!đặt! cọc!đã! nhận!và!chịu!phạt! cọc.! Anh! D,! bà!M! đều! không!yêu!cầu!Tòa!án!tuyên!hủy!hợp!đồng!đặt!cọc.!Tuy!nhiên,!phần!quyết!định! của!bản!án!sơ!thẩm!đã!tuyên!“Hủy!hợp!đồng!đặt!cọc!ký!kết!ngày!03/5/2011!giữa! nguyên!đơn!anh!Nguyễn!Trung!D!với!bị!đơn!bà!Đỗ!Thị!M”.!Hội!đồng!xét!xử! phúc!thẩm!thấy:!yêu!cầu!của!nguyên!đơn,!bị!đơn!trong!vụ!án!là!rõ!ràng!nhưng! cấp!sơ!thẩm!tuyên!hủy!hợp!đồng!đặt!cọc!như!vậy!là!không!đúng!quy!định!của! pháp!luật.!Các!bên!ký!kết!hợp!đồng!đặt!cọc!để!đảm!bảo!sẽ!cam!kết!thực!hiện! những!nội!dung!thỏa!thuận!tiếp!theo,!nếu!không!thực!hiện!đúng!thì!các!bên!có! quyền!yêu!cầu!xử!lý!tiền!đặt!cọc,!phạt!cọc.!Do!vậy,!Tòa!án!chỉ!cần!xử!lý!trách! nhiệm!theo!thỏa!thuận!đặt!cọc!hoặc!theo!pháp!luật!là!đủ,!mà!không!tuyên!hủy! hợp!đồng!đặt!cọc.!Nội!dung!kháng!nghị!này!của!Viện!trưởng!Viện!kiểm!sát!nhân! dân! tỉnh! Vĩnh! Phúc! là! có! căn! cứ,! tuy! nhiên! cấp! phúc! thẩm! chỉ! cần! sửa! cách! tuyên!trong!bản!án!sơ!thẩm!(không!tuyên!hủy!hợp!đồng!đặt!cọc),!Tòa!án!cấp!sơ! thẩm!cần!rút!nghiêm!túc!kinh!nghiệm.!!

Như!phân!tích!nhận!định!trên,!Hội!đồng!xét!xử!thấy!không!có!căn!cứ!chấp! đề!nghị!hủy!án!sơ!thẩm!theo!như!kháng!nghị!của!Viện!trưởng!viện!kiểm!sát!nhân! dân!dân!tỉnh!Vĩnh!Phúc!cũng!như!kháng!cáo!của!bà!Đỗ!Thị!M.!Tòa!án!cấp!phúc! thẩm!chỉ!cần!sửa!một!phần!án!sơ!thẩm!(bỏ!phần!tuyên!Hủy!hợp!đồng!đặt!cọc),!rút! kinh!nghiệm!đối!với!cấp!sơ!thẩm!là!có!căn!cứ!và!phù!hợp.!

![2].!Về!án!phí!dân!sự!sơ!thẩm!và!phúc!thẩm:!anh!D!không!phải!chịu!án! phí!được!hoàn!lại!số!tiền!tạm! ứng!án!phí!đã!nộp.!Bà!M!phải!chịu!48.000.000! đồng!(Bốn!mươi!tám!triệu!đồng)!tiền!án!phí!dân!sự!sơ!thẩm!và!300.000!đồng! (Ba!trăm!nghìn!đồng)!tiền!án!phí!dân!sự!phúc!thẩm.!!

Vì!các!lẽ!trên;!!!!!!!!!!!!!!!!!

QUYẾT!ĐỊNH:!

Căn!cứ!khoản!2!Điều!308!Bộ!luật!tố!tụng!dân!sự.!!

Sửa! một! phần! cách! tuyên! của! Bản! án! dân! sự! sơ! thẩm! số! 05/2020/DS-ST! ngày!14!tháng!5!năm!2020,!của!Tòa!án!nhân!dân!huyện!BX,!tỉnh!Vĩnh!Phúc.!

Căn!cứ!vào!các!Điều!121,!122,!358,!427!Bộ!luật!Dân!sự!năm!2005;!Điều! 357,!468!Bộ!luật!Dân!sự!năm!2015;!Nghị!quyết!số!326/2016/UBTVQH!ngày!30! tháng!12!năm!2016!của!Ủy!ban!thường!vụ!Quốc!hội!về!án!phí,!lệ!phí!Tòa!án:!

Buộc!bà!Đỗ!Thị!M!phải!có!nghĩa!vụ!trả!cho!anh!Nguyễn!Trung!D!tổng!số! tiền!là!1.200.000.000!đồng!(Một!tỷ!hai!trăm!triệu!đồng).!Trong!đó:!Số!tiền!đặt! cọc!là!300.000.000!(Ba!trăm!triệu!đồng),!số!tiền!phạt!cọc!là!900.000.000!đồng! (Chín!trăm!triệu!đồng).!!

Kể!từ!ngày!có!đơn!yêu!cầu!thi!hành!án!của!người!được!thi!hành!án!cho! đến!khi!thi!hành!án!xong!tất!cả!các!khoản!tiền,!hàng!tháng!bên!phải!thi!hành!án! còn!phải!chịu!khoản!tiền!lãi!của!số!tiền!còn!phải!thi!hành!án!theo!mức!lãi!suất! quy!định!tại!khoản!2!Điều!468!của!Bộ!luật!Dân!sự.!

-!Về!án!phí!dân!sự:!anh!Nguyễn!Trung!D!không!phải!chịu!án!phí!dân!sự!sơ! thẩm.! Hoàn! trả! lại! anh! Nguyễn! Trung! D! số! tiền! tạm! ứng! án! phí! đã! nộp! là! 27.240.000!đồng!(Hai!mươi!bảy!triệu!hai!trăm!bốn!mươi!nghìn!đồng)!theo!biên! lai!thu!tiền!số:!AA/2017/0003291!ngày!29!tháng!01!năm!2019!của!Chi!cục!Thi! hành!án!dân!sự!huyện!BX,!tỉnh!Vĩnh!Phúc.!

!Bà!Đỗ!Thị!M!phải!chịu!48.000.000!đồng!(Bốn!mươi!tám!triệu!đồng)!tiền! án!phí!dân!sự!sơ!thẩm!và!300.000!đồng!(Ba!trăm!nghìn!đồng)!tiền!án!phí!dân!sự! phúc!thẩm!nhưng!được!trừ!vào!số!tiền!tạm!ứng!án!phí!Phúc!thẩm!đã!nộp!theo! biên! lai!số! AA/2017/0006198,!ngày! 02! tháng!6!năm! 2020.! Bà! Đỗ! Thị! M! còn! phải! nộp! 48.000.000! đồng! (Bốn! mươi! tám! triệu! đồng)! tiền! án! phí! dân! sự! sơ! thẩm.!

Trường!hợp!bản!án!được!thi!hành!theo!quy!định!tại!Điều!2!Luật!thi!hành! án!dân!sự!thì!người!được!thi!hành!án!dân!sự,!người!phải!thi!hành!án!dân!sự!có! quyền!thoả!thuận!thi!hành!án,!quyền!yêu!cầu!thi!hành!án,!tự!nguyện!thi!hành!án! hoặc!bị!cưỡng!chế!thi!hành!án!theo!quy!định!tại!các!Điều!6,!7!và!9!Luật!thi!hành! án!dân!sự;!thời!hiệu!thi!hành!án!được!thực!hiện!theo!quy!định!tại!Điều!30!Luật! thi!hành!án!dân!sự.!

Bản!án!phúc!thẩm!có!hiệu!lực!pháp!luật!kể!từ!ngày!tuyên!án./.!

Nơi!nhận:!